Sukta 5
Sukta 9.5
Soma Pavamāna
এই সোম পৱমান সূক্তত স্বয়ং-শুদ্ধিকাৰী সোমক প্ৰশংসা কৰা হৈছে—শুদ্ধিকৰণৰ কৰ্মৰ মাজেৰে গতি কৰি তেওঁ দীপ্তি আৰু শক্তিত প্ৰজ্বলিত হয়, আৰু প্ৰাণশক্তিসমূহক জাগ্ৰত কৰে। সোমক এক মহাবলী, আনন্দ-দাতা শক্তি ৰূপে উপস্থাপন কৰা হৈছে, যাৰ প্ৰকাশ ৰাতি আৰু উষাৰ দৰে পালাক্ৰমে ঘটে। অন্তত, স্বাহা-ধ্বনিয়ে শক্তিমান কৰা সোম-আহুতিলৈ দেৱগণৰ সমূহক আহ্বান জনোৱা হয়।
Mantras
Mantra 1
समिद्धो विश्वतस्पतिः पवमानो वि राजति । प्रीणन्वृषा कनिक्रदत् ॥
সমিধিত হৈ পূৰ্ণবলত, বিশ্বতস্পতিঃ—বহুমুখী সমগ্ৰতাৰ অধিপতি—পৱমান সোমৰূপে দীপ্তি কৰে। আনন্দে প্ৰীণন কৰি, অন্তৰ-ৰস বৃদ্ধি কৰি, বৃষ-শক্তি কণিক্ৰদত্—উচ্চস্বৰে গর্জে, শক্তিসমূহ জাগ্ৰত কৰে।
Mantra 2
तनूनपात्पवमानः शृङ्गे शिशानो अर्षति । अन्तरिक्षेण रारजत् ॥
তনূনপাত্—স্বয়ং-পবিত্ৰ সোম—শৃঙ্গে শাণিত হৈ অগ্ৰসৰ হয়। অন্তৰিক্ষৰ মাজেদি গতি কৰি সি দীপ্তিময় কৰি তোলে।
Mantra 3
ईळेन्यः पवमानो रयिर्वि राजति द्युमान् । मधोर्धाराभिरोजसा ॥
ইলেণ্য—আকাঙ্ক্ষাৰ যোগ্য—স্বয়ং-পবিত্ৰ সোম দ্যুমান্ ৰয়ি হৈ উজ্জ্বলকৈ প্ৰকাশ পায়। মধুৰসৰ ধাৰাসমূহেৰে বলত সি প্ৰকাশিত হয়।
Mantra 4
बर्हिः प्राचीनमोजसा पवमानः स्तृणन्हरिः । देवेषु देव ईयते ॥
স্বয়ং-পবিত্ৰ সোম বলত প্ৰাচীন বৰ্হিঃ—পবিত্ৰ আসন—বিছাই দিয়ে; হৰি—সুৱৰ্ণ-হৰিত শক্তিৰ অশ্ব—বিছোৱা হয়। দেৱ দেৱসকলৰ মাজলৈ গতি কৰে—অন্তৰৰ উচ্চ শক্তিসকলৰ দিশে।
Mantra 5
उदातैर्जिहते बृहद्द्वारो देवीर्हिरण्ययीः । पवमानेन सुष्टुताः ॥
উদাত্ত স্তোত্ৰধ্বনিত বিস্তীৰ্ণ দ্বাৰসমূহ—সুৱৰ্ণ-জ্যোতিৰে দীপ্ত দেৱীসকল—প্ৰসাৰিত হৈ মেল খায়; স্বয়ং-পৱমান সোমে সু-স্তুত হোৱাত, তেওঁলোকে ঊৰ্ধ্বাৰোহণৰ পথ প্ৰকাশ কৰে।
Mantra 6
सुशिल्पे बृहती मही पवमानो वृषण्यति । नक्तोषासा न दर्शते ॥
সু-নির্মিত বিস্তীর্ণতাত আৰু মহৎ ভূ-মহীত, স্বয়ং-পৱমান সোম বৃষ-শক্তিত বলীয়ান হয়; নক্ত-উষাৰ দৰে সি দৰ্শিত হয়—অন্ধকাৰ আৰু পোহৰৰ পালাবদল ছন্দত নিজকে প্ৰকাশ কৰে।
Mantra 7
उभा देवा नृचक्षसा होतारा दैव्या हुवे । पवमान इन्द्रो वृषा ॥
মানৱদৰ্শী দুই দেৱ হোতাক মই আহ্বান কৰোঁ—মানৱযাত্ৰাৰ হিতকাৰী; স্বয়ং-পৱমান সোমত বৃষ ইন্দ্ৰ স্থিত—বিজয়ী বলৰ অন্তৰ্নিহিত শক্তি।
Mantra 8
भारती पवमानस्य सरस्वतीळा मही । इमं नो यज्ञमा गमन्तिस्रो देवीः सुपेशसः ॥
পৱমান সোমৰ ভাৰতী, সৰস্বতী, আৰু মহী ইলা—সু-ৰূপা এই তিনিগৰাকী দেৱী—আমাৰ যজ্ঞলৈ আহক; প্ৰেৰিত বাক্শক্তি আৰু সঠিক গঠন-শক্তিৰ এই দেৱীসমূহ আমাৰ মাজত উপস্থিত হওক।
Mantra 9
त्वष्टारमग्रजां गोपां पुरोयावानमा हुवे । इन्दुरिन्द्रो वृषा हरिः पवमानः प्रजापतिः ॥
মই ত্বষ্টৃক আহ্বান কৰোঁ—অগ্ৰজ, গোপা, আৰু আগত পথ দেখুওৱা নেতা; কিয়নো পৱমান ইন্দু—উজ্জ্বল—ইন্দ্ৰই, বৃষভ, হৰি (তাম্ৰবৰ্ণ শক্তি), আৰু প্ৰজাপতি—সৃষ্টিৰ অধিপতি—আমাৰ ভিতৰত।
Mantra 10
वनस्पतिं पवमान मध्वा समङ्ग्धि धारया । सहस्रवल्शं हरितं भ्राजमानं हिरण्ययम् ॥
হে পৱমান সোম, মধুৰতাৰ ধাৰাৰে বনস্পতিকে অভিষিক্ত কৰা; সহস্ৰ শাখাযুক্ত, হৰিত-তাম্ৰবৰ্ণ, দীপ্তিমান, স্বৰ্ণময় জ্যোতিৰে উজ্জ্বল তাক।
Mantra 11
विश्वे देवाः स्वाहाकृतिं पवमानस्या गत । वायुर्बृहस्पतिः सूर्योऽग्निरिन्द्रः सजोषसः ॥
পৱমান সোমৰ ‘স্বাহা’কৃত আহুতি-আকাৰলৈ সকলো দেৱতা আহক। বায়ু, বৃহস্পতিঃ, সূৰ্য, অগ্নি আৰু ইন্দ্ৰ—এই শক্তিসকল একমতে, একসুৰে মিলি আহক।
Frequently Asked Questions
Soma Pavamāna is Soma in the act of self-purification—pressed, flowing, and clarified through the filter—praised as a radiant power that energizes gods and humans.
It sanctifies and celebrates the Soma flow during purification and offering, portraying Soma as increasing inner delight and strength, and inviting the gods to come to the oblation.
Night-and-Dawn symbolize rhythmic alternation—hidden and revealed. The hymn uses this image to show how Soma’s purified power becomes perceptible in ordered cycles of obscurity and light.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.