
Sukta 9.5
இந்த சோம பவமான ஸூக்தம், தன்னைத் தானே தூய்மைப்படுத்தும் சோமனைப் புகழ்கிறது; அவர் ஒளியும் வலிமையும் கொண்டு பிரகாசமாகத் தீண்டப்பட்டு, சுத்திகரிப்பு செயலில் வழிந்து சென்று, உயிர்ச் சக்திகளை விழிப்பூட்டுகிறார். இதில் சோமன் ஒரு மாபெரும், ஆனந்தம் அளிக்கும் சக்தியாக வர்ணிக்கப்படுகிறார்; அவரது வெளிப்பாடு இரவும் விடியலும் போல மாறிமாறி தோன்றுகிறது; இறுதியில், ஸ்வாஹா-ஒலியால் வலிமை பெற்ற சோம-ஆஹுதிக்குத் தேவர்களின் கூட்டத்தை அழைத்து ஸூக்தம் நிறைவு பெறுகிறது.
Mantra 1
समिद्धो विश्वतस्पतिः पवमानो वि राजति । प्रीणन्वृषा कनिक्रदत् ॥
முழுமையாகத் தீண்டப்பட்டு, ‘விச்வதஸ்பதி’—பலமுகமான முழுமையின் அதிபதி—பவமான சோமனாக ஒளிர்கின்றான்; உள்ளின்பத்தைப் பெருக்கி மகிழ்விப்பவனாய், வृषப-சக்தி (காளை-வல்லமை) முழங்குகிறது, சக்திகளை விழிப்பூட்டுகிறது.
Mantra 2
तनूनपात्पवमानः शृङ्गे शिशानो अर्षति । अन्तरिक्षेण रारजत् ॥
தனூனபாத்—தன்னைத் தூய்மைப்படுத்தும் சோமன்—தன் கொம்பு-வலிமையைத் தீட்டிக்கொண்டு வேகமாகப் பாய்ந்து செல்கிறான். அவன் அந்தரிக்ஷத்தில் இயங்கி, தன் ஒளியால் அதைத் தழலெழச் செய்கிறான்.
Mantra 3
ईळेन्यः पवमानो रयिर्वि राजति द्युमान् । मधोर्धाराभिरोजसा ॥
ஈளேன்யன்—தன்னைத் தூய்மைப்படுத்தும் சோமன்—த்யுமானாக ரயி-ரூபத்தில் ஒளிர்கிறான். மதுவின் ஓடைகளால், தன் ஓஜஸால், அவன் வலிமையுடன் வெளிப்படுகிறான்.
Mantra 4
बर्हिः प्राचीनमोजसा पवमानः स्तृणन्हरिः । देवेषु देव ईयते ॥
தன்னைத் தூய்மைப்படுத்தும் சோமன் தன் ஓஜஸால் ப்ராசீன பர்ஹி (யாகாசனம்) யை விரிக்கிறான்; ஹரி—சக்தியின் பொன்-பச்சை அசுவம்—விரிக்கப்பட்டதாகிறது. தேவன், தேவர்களிடையே—தேவர்களை நோக்கி—செல்கிறான்.
Mantra 5
उदातैर्जिहते बृहद्द्वारो देवीर्हिरण्ययीः । पवमानेन सुष्टुताः ॥
உதாத்தப் புகழ்ச்சிகளால் அந்தப் பெரும் வாசல்கள்—பொன்மயமான தேவியர்—விரிந்து திறக்கின்றன. பவமான சோமனால் நன்கு ஸ்துதிக்கப்பட்டு, அவை உயர்வுக்கான வழியை வெளிப்படுத்துகின்றன.
Mantra 6
सुशिल्पे बृहती मही पवमानो वृषण्यति । नक्तोषासा न दर्शते ॥
நன்கு வடிவமைந்த பெருமையிலும், மகத்தான பூமியிலும், பவமான சோமன் தன் வृष-வலிமையால் வலிமை பெறுகின்றான். அவன் இரவு-உஷா போலத் தோன்றுகின்றான்—இருள் மற்றும் ஒளியின் மாறும் தாளத்தில் தன்னை வெளிப்படுத்துகின்றான்.
Mantra 7
उभा देवा नृचक्षसा होतारा दैव्या हुवे । पवमान इन्द्रो वृषा ॥
மனிதரைப் போலக் காணும், மனிதப் பயணத்திற்காகச் செயற்படும் அந்த இரு தெய்வ ஹோதர்களை நான் அழைக்கிறேன். பவமானத்தில் வृष இந்திரன் நிலைகொள்கிறான்—வெற்றிவலிமையின் உள்ளார்ந்த ஆற்றல்.
Mantra 8
भारती पवमानस्य सरस्वतीळा मही । इमं नो यज्ञमा गमन्तिस्रो देवीः सुपेशसः ॥
பவமான சோமத்தின் பாரதி, சரஸ்வதி, மகத்தான இளா—நன்கு வடிவமுடைய மூன்று தேவியரும்—எங்கள் யாகத்திற்குத் தாமே வருக; ஊக்கமூட்டும் வாக்கின் சக்தியும் ருதத்தின் (ऋत) சரியான அமைப்பும் எங்களுள் வந்து நிலைபெறுக.
Mantra 9
त्वष्टारमग्रजां गोपां पुरोयावानमा हुवे । इन्दुरिन्द्रो वृषा हरिः पवमानः प्रजापतिः ॥
நான் த்வஷ்டாவை அழைக்கிறேன்—முதற்பிறந்த காவலன், கோபன் (மந்தையைக் காக்கும் மேய்ப்பன்), முன்னணித் தலைவர்; ஏனெனில் இந்த ஒளிமிகு இந்து—தானே பவமானன்—இந்திரன், வृषபன், ஹரி (செம்மஞ்சள் ஒளி), மேலும் பிரஜாபதி.
Mantra 10
वनस्पतिं पवमान मध्वा समङ्ग्धि धारया । सहस्रवल्शं हरितं भ्राजमानं हिरण्ययम् ॥
ஓ பவமான சோமா, மதுரத் தாரையால் வனஸ்பதியின் அதிபதியை அபிஷேகம்செய்; ஆயிரம் தளிர்களையுடையவன், பசுமை-செம்மஞ்சள் நிறத்தவன், பிரகாசமுடையவன், பொன்னொளியால் மின்னுபவன் அவன்.
Mantra 11
विश्वे देवाः स्वाहाकृतिं पवमानस्या गत । वायुर्बृहस्पतिः सूर्योऽग्निरिन्द्रः सजोषसः ॥
பவமான சோமத்தின் ‘ஸ்வாஹா’ எனும் உள்அழைப்பால் வடிவுற்ற ஆஹுதியை நோக்கி எல்லாத் தேவர்களும் வருக. வாயு, ப்ருஹஸ்பதி, சூரியன், அக்னி, இந்திரன்—இச் சக்திகள் அனைத்தும் ஒருமனத்துடன், ஒரே இசைவில், நம்முள் தங்கள் செயலில் ஒத்திசைந்து வந்து சேர்வனவாக.
Soma is presented as kindled and sovereignly radiant—‘the lord of the many-sided totality’—shining forth as he purifies himself.
His power grows in the vastness of being; he is depicted as bull-strong, delight-increasing, and perceptible in rhythmic alternations like Night and Dawn.
The hymn reaches a liturgical peak by shaping the offering with svāhā and summoning the divine host to the purified Soma.
It closes in concord: major deities (Vāyu, Bṛhaspati, Sūrya, Agni, Indra, and the All-Gods) are asked to arrive harmonized, completing the sacrificial intention.
समिद्धो विश्वतस्पतिः पवमानो वि राजति । प्रीणन्वृषा कनिक्रदत् ॥सुशिल्पे बृहती मही पवमानो वृषण्यति । नक्तोषासा न दर्शते ॥svāhākṛtim
Soma Pavamāna is Soma in the act of self-purification—pressed, flowing, and clarified through the filter—praised as a radiant power that energizes gods and humans.
It sanctifies and celebrates the Soma flow during purification and offering, portraying Soma as increasing inner delight and strength, and inviting the gods to come to the oblation.
Night-and-Dawn symbolize rhythmic alternation—hidden and revealed. The hymn uses this image to show how Soma’s purified power becomes perceptible in ordered cycles of obscurity and light.
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.