Adhyaya 24

Verse 1

देव्युवाच । कस्मिन्काले जगन्नाथ तत्र लिंगं प्रतिष्ठितम् । कथमाराधनं चक्रे कृतार्थो रोहिणीपतिः

Nữ Thần thưa: Ôi Đấng Chủ Tể của vũ trụ, liṅga ấy được an vị tại đó vào thời nào? Và Rohiṇī-nātha (Mặt Trăng), sau khi toại nguyện, đã phụng thờ cúng dường ra sao?

Verse 2

ईश्वर उवाच । त्रेतायुगे च दशमे मनोर्वैवस्वतस्य हि । संजातो रोहिणीनाथो युक्तो दुर्वाससा प्रिये

Īśvara đáp: Này người yêu dấu, trong thời Tretā Yuga, quả thật vào kỳ thứ mười của Vaivasvata Manu, Rohiṇī-nātha (Mặt Trăng) đã giáng sinh, và kết duyên tương giao với hiền thánh Durvāsas.

Verse 3

तस्मिन्काले तदा तत्र गते वर्षसहस्रके । ततः कृत्वा तपश्चायं प्रत्यक्षीकृतशंकरः

Khi ấy, tại nơi ấy, sau khi tròn một ngàn năm, người ấy hành khổ hạnh; nhờ uy lực tapas đó, đã khiến Śaṅkara (Śiva) hiển lộ trước mắt, được trực kiến Ngài.

Verse 4

लिंगं प्रतिष्ठयामास ब्रह्मणा लोककर्तॄणा । पुनर्वर्षसहस्रं तु पूजयामास शंकरम्

Người ấy đã an vị liṅga nhờ Brahmā, Đấng tạo tác các thế giới; rồi lại suốt một ngàn năm, người ấy phụng thờ Śaṅkara.

Verse 5

ततः संपूज्य विधिना निजकार्यार्थसिद्धये । स्तुतिं चक्रे निशानाथः प्रत्यक्षीकृतशंकरः

Rồi, sau khi phụng cúng đúng theo nghi quỹ để thành tựu mục đích riêng của mình, Chúa tể của đêm (Candra), đã được trực kiến Śaṅkara, liền bắt đầu dâng lời tán tụng.

Verse 6

चंद्र उवाच । नास्ति शर्वसमो देवो नास्ति शर्वसमा गतिः । नास्ति शर्वसमो देवो नास्ति शर्वसमा गतिः

Candra nói: “Không có vị thần nào sánh bằng Śarva, và không có nơi nương tựa nào sánh bằng Śarva.” (Lời này được lặp lại để nhấn mạnh.)

Verse 7

यं पठंति सदा सांख्याश्चितयंति च योगिनः । परं प्रधानं पुरुषं तस्मै ज्ञेयात्मने नमः

Đấng mà các bậc Sāṃkhya hằng tụng niệm, và các Yogin chiêm niệm trong định—Đấng ấy là Nguyên lý tối thượng, là Purusha siêu việt; con cúi lạy Ngài, bậc Chúa tể có tự tánh là điều tối thượng cần được chứng tri.

Verse 8

उत्पत्तौ च विनाशे च कारणं यं विदुर्बुधाः । देवासुरमनुष्याणां तस्मै ज्ञानात्मने नमः

Con cúi lạy Ngài, bậc mà các hiền trí biết là nguyên nhân của cả sinh khởi và hoại diệt—của chư thiên, a-tu-la và loài người—đấng có bản thể là trí tuệ thanh tịnh.

Verse 9

यमव्ययमनाद्यंतं यं नित्यं शाश्वतं ध्रुवम् । निष्कलं परमं ब्रह्म तस्मै योगात्मने नमः

Con cúi lạy Ngài, đấng bất hoại, không khởi đầu không cùng tận; vĩnh hằng, thường trụ, kiên cố—Phạm Thiên Tối Thượng vô phân—đấng có bản thể là Yoga, con kính lễ.

Verse 10

यः पवित्रं पवित्राणामादिदेवो महेश्वरः । पुनाति दर्शनादेव तस्मै तीर्थात्मने नमः

Ngài là sự thanh tịnh của mọi bậc thanh tịnh, là Thần Tối Sơ, Maheśvara; chỉ cần được chiêm ngưỡng đã tẩy sạch—con cúi lạy đấng có bản thể chính là tīrtha (thánh địa).

Verse 11

यतः प्रवर्त्तते सर्वं यस्मिन्सर्वं विलीयते । पालयेद्यो जगत्सर्वं तस्मै सर्वात्मने नमः

Từ Ngài mà muôn loài vận hành, trong Ngài mà muôn loài tan hòa; và chính Ngài nâng đỡ toàn thể thế gian—con cúi lạy đấng là Tự Ngã của tất cả.

Verse 12

अनिष्टोमादिभिर्यज्ञैर्यं यजंति द्विजातयः । संपूर्णदक्षिणैरेव तस्मै यज्ञात्मने नमः

Ngài là đấng mà hàng dvija (nhị sinh) phụng thờ bằng các tế lễ như Aniṣṭoma, với lễ vật cúng dường (dakṣiṇā) đầy đủ—con cúi lạy đấng có bản thể chính là tế lễ (yajña).

Verse 13

ईश्वर उवाच । एवं स संस्तुते यावद्दिवारात्रौ निशाकरः । अब्रवीद्भगवान्प्रीतः प्रहसन्निव शंकरः

Đức Thế Tôn phán: “Như vậy, khi Mặt Trăng còn tiếp tục tán dương Ngài suốt ngày đêm, đấng Śaṅkara cát tường—hoan hỷ như đang mỉm cười—liền cất lời.”

Verse 14

शंकर उवाच । परितुष्टोऽस्मि ते वत्स स्तोत्रेणानेन शीतगो । वरं वरय भद्रं ते भूयो यत्ते मनोगतम्

Śaṅkara phán: “Này con yêu, hỡi Śītago (Trăng mát), Ta hoàn toàn hài lòng với con nhờ bài tán tụng này. Hãy chọn một ân huệ—nguyện điều ấy cát tường cho con—bất cứ điều gì lòng con còn mong ước.”

Verse 15

चंद्र उवाच । यदि देयो वरोऽस्माकं यदि तुष्टोऽसि मे प्रभो । सांनिध्यं कुरु देवेश लिंगेऽस्मिन्सर्वदा विभो

Candra thưa: “Nếu một ân huệ sẽ được ban cho con—nếu Ngài hài lòng về con, lạy Chúa—thì, ô Đấng Thần của chư thiên, ô Đấng bao trùm khắp, xin Ngài luôn ngự bằng sự hiện diện của Ngài trong liṅga này.”

Verse 16

ये त्वां पश्यंति चात्रस्थं भक्त्या परमया युताः । तेषां तु परमा सिद्धिस्त्वत्प्रसादात्सुरेश्वर

“Những ai chiêm bái Ngài tại đây—Ngài hiện diện nơi chốn này—với lòng sùng kính tối thượng, thì đối với họ sẽ phát sinh thành tựu tối cao, nhờ ân sủng của Ngài, lạy Chúa của chư thiên.”

Verse 17

शंभुरुवाच । अग्रे तु मम सांनिध्यमस्मिंल्लिंगे महाप्रभो । विशेषतोऽधुना चंद्र तव भक्त्या निरंतरम्

Śambhu phán: “Quả thật, sự hiện diện của Ta đã được an lập trong liṅga này từ trước, hỡi bậc đại chủ. Nhưng nay, hỡi Candra, do lòng sùng kính không gián đoạn của con, sự hiện diện ấy sẽ hiển lộ tại đây một cách đặc biệt.”

Verse 18

स्थातव्यमद्यप्रभृति क्षेत्रेऽस्मिन्नुमया सह । यस्मात्त्वया प्रभा लब्धा क्षेत्रेऽस्मिन्मत्प्रसादतः । तस्मात्प्रभासमित्येवं नामास्य प्रभविष्यति

Từ hôm nay trở đi, Ta sẽ ngự tại thánh địa này cùng với Umā. Vì nhờ ân sủng của Ta, ngươi đã đạt được ánh quang (prabhā) ngay trong kṣetra này, nên nơi đây sẽ được tôn xưng và nổi danh với danh hiệu “Prabhāsa”.

Verse 19

यस्मात्प्रतिष्ठितं लिंगं त्वया सोम शुभं मम । सोमनाथेति मे नाम तस्मात्ख्यातिं गमिष्यति

Vì ngươi, hỡi Soma, đã an lập liṅga của Ta một cách cát tường, nên danh hiệu của Ta là “Somanātha” sẽ được truyền tụng khắp thế gian.

Verse 20

यन्ममाग्रेतनं नामख्यातं ब्रह्मावसानिकम् । सोमनाथेति च पुनस्तदेव प्रचरिष्यति । द्रक्ष्यंति हि नरा ये मामत्रस्थं भक्तितत्पराः

Danh xưng xưa của Ta—được tôn truyền cho đến tận cuối thời kỳ của Brahmā—sẽ lại lưu hành dưới tên “Somanātha”. Quả thật, những người chuyên tâm bhakti sẽ được chiêm bái Ta tại đây, hiện diện trong chính thánh địa này.

Verse 21

शृणु तेषां फलं वत्स भविष्यति निशाकर । न तेषां जायते व्याधिर्न दारिद्र्यं न दुर्गतिः । न चेष्टेन वियोगश्च मम चंद्र प्रभावतः

Hãy nghe, hỡi con yêu, ô Niśākara, về quả báo sẽ đến với họ: họ sẽ không mắc bệnh tật, không lâm cảnh nghèo khổ, không rơi vào số phận dữ; và cũng không bị lìa xa điều họ yêu quý—nhờ uy lực của Ta, hỡi Candra.

Verse 22

यात्रां कुर्वंति ये भक्त्या मम दर्शनकांक्षिणः । पदे पदेश्वमेधस्य तेषां फलमुदाहृतम्

Những ai hành hương với lòng sùng kính, khát cầu được darśana của Ta—thì mỗi bước chân của họ đều được tuyên rằng hưởng trọn công đức của lễ tế Aśvamedha.

Verse 23

किं कृतैर्बहुभिर्यज्ञैरुपवासैर्निशाकर । सकृत्पश्यंति मां येऽत्र ते सर्वे लेभिरे फलम्

Hỡi Niśākara, cần chi phải làm nhiều tế lễ hay nhịn ăn khổ hạnh? Ai ở nơi đây chỉ một lần chiêm bái Ta, người ấy đều đạt được quả phúc đã hứa.

Verse 24

एकमासोपवासं तु कुरुते भक्तितत्परः । यावद्वर्षसहस्रं तु एकः पश्यंति मामिह

Người sùng tín chuyên chú bhakti có thể giữ trai giới suốt một tháng; nhưng ai ở đây chỉ một lần chiêm bái Ta thì công đức đạt được sánh như quả của một nghìn năm hành trì ấy.

Verse 25

द्वाभ्यामपि फलं तुल्यं नास्ति काचिद्विचारणा

Trong cả hai trường hợp, quả báo tâm linh đều ngang nhau—không còn nghi hoặc hay phải bàn luận thêm.

Verse 26

एको भवेद्ब्रह्मचारी यावज्जीवं निशाकर । सकृत्पश्यति मामत्र समं ताभ्यां फलं स्मृतम्

Hỡi Đấng đội vầng trăng (Niśākara), nếu một người suốt đời sống phạm hạnh brahmacārin, còn người khác ở đây chỉ một lần chiêm bái Ta—thì cả hai đều được ghi nhận là hưởng cùng một quả phúc.

Verse 27

एको दानानि सर्वाणि प्रयच्छति द्विजातये । एकः पश्यति मामत्र समं ताभ्यां फलं स्मृतम्

Một người bố thí mọi loại cúng dường cho hàng dvija (nhị sinh); người khác ở đây chỉ chiêm bái Ta—cả hai được nói là hưởng quả phúc ngang nhau.

Verse 28

एको व्रतानि सर्वाणि कुरुते मृगलांछन । अन्यः पश्यति मामत्र समं ताभ्यां फलं स्मृतम्

Hỡi Đấng mang dấu nai, một người thực hành mọi giới nguyện và hạnh tu; người khác chiêm bái Ta tại đây—cả hai được tuyên là hưởng cùng một quả phúc.

Verse 29

एकस्तीर्थानि कुरुते जपजाप्यानि भूरिशः । अन्यः पश्यति मामत्र फलं ताभ्यां समं स्मृतम्

Một người hành hương các thánh địa và trì tụng japa, đọc tụng dồi dào; người khác chiêm bái Ta tại đây—cả hai được ghi nhớ là hưởng cùng một quả phúc.

Verse 31

एकस्तु भृगुपातेन याति मृत्युं निशाकर । अन्यः पश्यति मामत्र समं ताभ्यां फलं स्मृतम्

Hỡi Đấng đội trăng, một người gặp cái chết bởi “sự rơi của Bhṛgu”; người khác chiêm bái Ta tại đây—cả hai được nói là đạt quả phúc ngang nhau.

Verse 32

एकः स्नाति सदा माघं प्रयागे नरसत्तमः । अन्यः पश्यति मामत्र फलं ताभ्यां समं स्मृतम्

Một bậc ưu tú trong loài người tắm suốt tháng Māgha tại Prayāga; người khác chiêm bái Ta tại đây—cả hai được nói là đạt cùng một quả phúc.

Verse 33

एकः पिण्डप्रदानं च पितृतीर्थे समाचरेत् । अन्यः पश्यति मामत्र फलं ताभ्यां समं स्मृतम्

Một người đúng nghi thức dâng piṇḍa tại thánh địa dành cho tổ tiên; người khác chiêm bái Ta tại đây—cả hai được nói là nhận cùng một quả phúc.

Verse 34

गोसहस्रप्रदो ह्येको ब्राह्मणे वेदपारगे । एकः पश्यति मामत्र फलं ताभ्यां समं स्मृतम्

Một người bố thí một nghìn con bò cho vị Bà-la-môn tinh thông Veda; người khác chiêm bái Ta tại đây—cả hai được nói là hưởng cùng một quả phúc.

Verse 35

पञ्चाग्निं साधयेदेको ग्रीष्मकाले सुदारुणे । एकः पश्यति मामत्र फलं ताभ्यां समं स्मृतम्

Một người tu khổ hạnh ‘ngũ hỏa’ nghiêm khắc giữa mùa hạ khắc nghiệt; người khác chiêm bái Ta tại đây—cả hai được tuyên rằng đạt cùng một quả phúc.

Verse 36

स्नातः सोमग्रहे चन्द्र सोमवारे च भक्तितः । यो मां पश्यति सर्वेषामेतेषां लभते फलम्

Ai đã tắm vào lúc nguyệt thực, và với lòng sùng kính trong ngày thứ Hai, chiêm bái Ta (Somnātha), người ấy nhận trọn công đức của tất cả các pháp hành thánh thiện ấy.

Verse 37

सरस्वती समुद्रश्च सोमः सोमग्रहस्तथा । दर्शनं सोमनाथस्य सकाराः पञ्च दुर्ल्लभाः

Sarasvatī, Đại dương, Soma (Mặt Trăng), nguyệt thực, và darśana của Somnātha—năm ‘sa-kāra’ ấy thật khó được gặp.

Verse 38

नैरंतर्येण षण्मासान्विधिना यः प्रपूजयेत् । पुण्यं तदेव सफलं लभते विषुवार्चनात्

Ai liên tục suốt sáu tháng, phụng thờ đúng nghi quỹ, người ấy nhờ lễ cúng vào ngày xuân/thu phân mà đạt chính công đức ấy—khiến quả phúc được viên mãn.

Verse 39

एतदेव तु विज्ञेयं ग्रहणे चोत्तरायणे । संक्रांतिदिनच्छिद्रेषु षडशीतिमुखेषु च

Cũng chính nguyên tắc ấy cần được hiểu là áp dụng vào lúc nhật/nguyệt thực, vào thời kỳ Mặt Trời chuyển sang hành trình Bắc tiến (Uttarāyaṇa), vào các ngày Saṅkrānti và những điểm giao thời trọng yếu của chúng, cùng cả các thời khắc cát tường “tám mươi sáu” nữa.

Verse 40

मासैश्चतुर्भिर्यत्पुण्यं विधिनाऽपूज्य शंकरम् । कार्त्तिक्यां स लभेत्पुण्यं चैत्र्यां तद्द्विगुणं स्मृतम् । पुण्यमेतत्तु फाल्गुन्यामाषाढ्यामेवमेव तु

Công đức nào đạt được do thờ phụng Śaṅkara đúng theo nghi pháp suốt bốn tháng—thì trong tháng Kārttika liền đạt được công đức ấy; còn trong tháng Caitra, được truyền nhớ là gấp đôi. Cũng cùng thước đo công đức ấy, kinh dạy tương tự cho tháng Phālguna và tháng Āṣāḍha.

Verse 41

एको दद्याद्गवां लक्षं दोग्ध्रीणां वेदपारगे । एको ममार्चयेल्लिंगं तस्य पुण्यं ततोऽधिकम्

Có người có thể bố thí một trăm nghìn con bò cho bậc thọ nhận xứng đáng—thông suốt Veda và có đàn bò sữa; nhưng người khác, chỉ cần thờ phụng liṅga của Ta, thì công đức còn vượt hơn thế.

Verse 42

मासेमासे च योऽश्नीयाद्यावज्जीवं सुरेश्वरि । यश्चार्च्चयेत्सकृल्लिंगं सममेतन्न संशयः

Ôi Nữ Vương của chư Thiên, người thực hành việc cúng dưỡng/giữ lễ thiêng mỗi tháng suốt đời, và người chỉ thờ phụng liṅga một lần—hai người ấy công đức ngang nhau; điều này không nghi ngờ.

Verse 43

तपःशीलगुणोपेते पात्रे वेदस्य पारगे । सुवर्णकोटिं यद्दत्त्वा तत्फलं कुसुमेन तु

Đối với bậc thọ nhận xứng đáng—đầy đủ khổ hạnh, hạnh kiểm và đức tính, lại thông suốt Veda—quả phúc nào phát sinh từ việc bố thí một koṭi vàng, thì quả phúc ấy cũng đạt được chỉ bằng việc dâng một đóa hoa (lên Śiva).

Verse 44

अर्कपुष्पेऽपि चैकस्मिञ्छिवाय विनिवेदिते । दश दत्त्वा सुवर्णानि यत्फलं तदवाप्नुयात्

Chỉ cần dâng một đóa arka lên Śiva, liền được phước quả như khi bố thí mười miếng vàng.

Verse 45

अर्कपुष्पसहस्रेभ्यः करवीरं विशिष्यते । करवीर सहस्रेभ्यो द्रोणपुष्पं विशिष्यते

Hơn một ngàn hoa arka là một hoa karavīra; và hơn một ngàn hoa karavīra là một hoa droṇa.

Verse 46

द्रोणपुष्पसहस्रेभ्यो ह्यपामार्गं विशिष्यते । अपामार्गसहस्रेभ्यः कुशपुष्पं विशिष्यते । कुशपुष्प सहस्रेभ्यः शमीपुष्पं विशिष्यते

Trong một ngàn hoa droṇa, apāmārga được nói là trội hơn; trong một ngàn hoa apāmārga, hoa kuśa trội hơn; và trong một ngàn hoa kuśa, hoa śamī được xem là trội hơn để thờ phụng.

Verse 47

शमीपुष्पं बृहत्याश्च कुसुमं तुल्यमुच्यते । करवीरसमा ज्ञेया जातीविजयपाटलाः

Hoa śamī được tuyên bố là ngang giá với hoa bṛhatī. Còn jātī (nhài), vijaya và pāṭalā được hiểu là ngang giá với karavīra khi dâng cúng.

Verse 48

श्वेतमंदार कुसुमं सितंपद्मसमं भवेत् । नागचंपकपुन्नागधत्तूरकुसुमं स्मृतम्

Hoa mandāra trắng được xem ngang với hoa sen trắng. Cũng vậy, các hoa nāga-campaka, punnāga và dhattūra đều được ghi nhận như thế (là lễ vật thích hợp).

Verse 49

केतकीजातिमुक्तं च कन्दयूथीमदन्तिकाः । शिरीषसर्जजंबूककुसुमानि विवर्ज्जयेत्

Hoa ketakī, jātī và mukta, cùng kanda, yūthī và madantikā đều có thể dùng để cúng; nhưng trong nghi lễ này nên tránh hoa śirīṣa, sarja và jaṃbūka.

Verse 50

आकुलीकुसुमं पत्रं करंजेन्द्रसमुद्भवम् । बिभीतकानि पुष्पाणि कुसुमानि विवर्ज्जयेत्

Nên tránh hoa ākulī, các lá mọc từ cây karaṃja (và các loài liên hệ), cùng hoa bibhītaka; những thứ ấy phải bị loại bỏ trong nghi lễ này.

Verse 51

कनकानि कदंबानि रात्रौ देयानि शंकरे । देवशेषाणि पुष्पाणि दिवा रात्रौ च मल्लिका

Hoa kanaka và kadamba nên dâng lên Śaṅkara vào ban đêm. Không nên dùng hoa ‘deva-śeṣa’ (đồ thừa sau khi cúng thần khác); riêng mallikā (hoa nhài) có thể dâng cả ngày lẫn đêm.

Verse 52

प्रहरं तिष्ठते मल्ली करवीरमहर्निशम् । कीटकेशापविद्धानि रात्रौ पर्युषितानि च

Mallī (hoa nhài) chỉ tươi trong một prahara (một canh), còn karavīra bền cả ngày lẫn đêm. Những hoa bị vấy bẩn—bị côn trùng hay tóc chạm vào—và những hoa để qua đêm đã héo cũ cũng phải bị loại bỏ.

Verse 53

स्वयं पतितपुष्पाणि त्यजेदुपहतानि च । तुलसी शतपत्रं च गन्धारी दमनस्तथा

Phải bỏ những hoa tự rụng và những hoa bị hư hại. Còn để thờ cúng có thể dùng tulasī, śata-patra (hoa trăm cánh/loại như hồng), gandhārī và cả damana.

Verse 54

सर्वासां पत्रजातीनां श्रेष्ठो मरुबकः स्मृतः । एतैः पुष्पविशेषैस्तु पूज्यः सोमेश्वरः सदा

Trong mọi loài lá, Marubaka được ghi nhớ là thượng hạng. Với những đóa hoa đặc biệt này, Somēśvara luôn luôn đáng được phụng thờ.

Verse 55

यात्रायाः फलमाप्नोति स्वर्गलोके महीयते । एतावदुक्त्वा वचनं तत्रैवान्तरधीयत

Người ấy đạt được quả báo của cuộc hành hương và được tôn vinh nơi cõi trời. Nói xong lời ấy, ngay tại đó người liền biến mất.

Verse 56

चन्द्रमा यक्ष्मणा मुक्तः स्वस्थाननिरतोऽभवत् । आहूय विश्वकर्माणं प्रासादं पर्यकल्पयत् । शुद्धस्फटिकसंकाशं गोक्षीरधवलोज्ज्वलम्

Thoát khỏi chứng lao (yakṣmā), Mặt Trăng trở về đúng ngôi vị của mình. Ngài triệu thỉnh Viśvakarman và khiến dựng nên một cung điện—rực sáng như pha lê tinh khiết, trắng ngời như sữa bò.

Verse 57

प्रासादं मेरुनामानं हेमप्राकारतोरणम् । चतुर्दशान्ये परितः प्रासादाः परिकल्पिताः । तेषां नामानि वक्ष्यामि प्रत्येकं तानि मे शृणु

Một cung điện mang danh “Meru” được dựng nên, có tường thành và cổng vòm bằng vàng. Chung quanh đó, mười bốn cung điện khác cũng được bày đặt. Ta sẽ nói tên từng cung điện—hãy lắng nghe từ ta.

Verse 58

केसरी सर्वतोभद्रो नदनो नन्दिशालकः । नन्दीशो मन्दरश्चैव श्रीवृक्षो ह्यमृतोद्भवः

Kesarī, Sarvatobhadra, Nadana, Nandiśālaka; Nandīśa và Mandara; cùng Śrīvṛkṣa và Amṛtodbhava—đó là những danh xưng của các cung điện.

Verse 59

हिमवान्हेमकूटश्च कैलासः पृथिवीजयः । इन्द्रनीलो महानीलो भूधरो रत्नकूटकः

Himavān, Hemakūṭa, Kailāsa, Pṛthivījaya; Indranīla, Mahānīla, Bhūdhara và Ratnakūṭaka—tất cả đều là những prāsāda được gọi theo danh xưng ấy.

Verse 60

वैडूर्यः पद्मरागश्च वज्रको मुकुटोज्ज्वलः । ऐरावतो राजहंसो गरुडो वृषभस्तथा

Vaiḍūrya, Padmarāga, Vajraka và Mukuṭojjvala; Airāvata, Rājahaṃsa, Garuḍa và cả Vṛṣabha—đều là những prāsāda mang các danh hiệu ấy.

Verse 61

मेरुः प्रासादराजा च देवानामालयो हि सः । आदौ पञ्चाण्डको ज्ञेयः केसरीनामतः स्थितः

“Meru” là vua của các prāsāda; quả thật đó là nơi cư ngụ của chư thiên. Trước hết, nên biết ngôi thánh điện mang tên “Pañcāṇḍaka”, được an lập dưới danh hiệu “Kesarī”.

Verse 62

चतुर्थांशा च तद्वृद्धिर्यावन्मेरुः प्रकीर्तितः

Sự gia tăng của nó được nói là tiến dần theo từng một phần tư (theo các bậc đo), cho đến (mức) Meru.

Verse 63

एवं पृथक्कारयित्वा प्रासादांश्च चतुर्दश । ब्रह्मादीनां देवतानां समीपस्थानवासिनाम्

Như vậy, sau khi cho dựng riêng rẽ mười bốn prāsāda, (chúng được sắp đặt) cho các thần linh bắt đầu từ Phạm Thiên (Brahmā)—những vị cư trú tại các trạm gần kề.

Verse 64

दश चान्यान्भूधरादीन्वृषभान्तान्वरानने । आदौ कपर्द्दिनं कृत्वा प्रासादान्पर्यकल्पयत्

Lại còn mười prāsāda khác nữa—khởi từ Bhūdhara cho đến Vṛṣabha, hỡi người đẹp mặt. Trước hết lập Kaparddin, rồi Ngài tuần tự sắp đặt các cung điện một cách đúng phép.

Verse 65

मेरुः प्रासादराजो वै स तु सोमेश्वरे कृतः । त्रेतायुगे तु दशमे मनोवैर्वस्वतस्य च

Meru này—quả thật là vua của các prāsāda—được dựng tại Someśvara. Nó được tạo lập vào thời Tretā-yuga, trong Manvantara thứ mười, vào thời Manu, con của Vivasvat.

Verse 66

कारयित्वा मंडपांश्च प्रतिष्ठाप्य यथाविधि । नदानां तु शतं कृत्वा वापीकूप सहस्रकम्

Sau khi cho dựng các mandapa và an vị đúng nghi thức, lại đào làm một trăm dòng dẫn nước, Ngài còn khiến xây một nghìn vāpī (giếng bậc) cùng các giếng nước.

Verse 67

गृहाणां तु सहस्राणि दीनानाथाश्रयाणि च । कारयित्वा विधानेन विप्रेभ्यः प्रददौ पृथक्

Ngài cho xây hàng nghìn ngôi nhà—cả những nơi nương náu cho người nghèo và kẻ không nơi nương tựa—rồi theo đúng pháp thức, Ngài ban riêng từng phần cho các Bà-la-môn.

Verse 68

निवेश्य नगरं सोमः श्रीसोमेश्वरसन्निधौ । स्वकर्मणां प्रचारार्थमथाभ्यर्थयत द्विजान्

Soma đã lập nên một thành thị ngay trước thánh nhan Śrī Someśvara. Rồi Soma thỉnh cầu các bậc nhị sinh, để các bổn phận thánh thiện của họ được thiết lập và hưng thịnh.

Verse 69

सोमोऽस्मि भवतां राजा प्रसादात्परमेष्ठिनः । तथापि विनयेनैव भक्त्यां विज्ञापयामि वः

Ta là Soma, bậc quân vương của các ngươi, nhờ ân điển của Đấng Tối Thượng; dẫu vậy, với lòng khiêm cung và tín kính, ta xin bày tỏ lời thỉnh cầu này đến các ngươi.

Verse 70

धनं हिरण्यरत्नादि धान्यं व्रीहियवादिकम् । गोमहिष्यादिपशवो वस्त्राणि विविधानि च

Có của cải—vàng và châu báu—có lương thực như gạo và lúa mạch; có bò, trâu và các loài gia súc khác, cùng y phục muôn loại.

Verse 71

कदलीनालिकेराणि तांबूलीपूगमालिनः । मनोऽभिरामचरमा आरामाः परितः स्थिताः

Vườn tược bốn bề—đầy cây chuối và dừa—được điểm trang bằng trầu và cau; làm vui lòng người, lại dồi dào hoa trái ngọt lành.

Verse 72

जंबूद्वीपाधिपाः सर्वे भवतामत्रवासि नाम् । आदेशं च करिष्यंति शिरस्याधाय शोभनम्

Hết thảy các bậc chúa tể của Jambūdvīpa sẽ thi hành mệnh lệnh của những vị cư ngụ nơi đây, kính cẩn đội lên đầu như một trọng trách tôn quý.

Verse 73

द्वीपांतरादागतैश्च कर्पूरागुरुचंदनैः । अन्यैश्च विविधैर्द्रव्यैः संपूर्णा भवतां गृहाः

Nhà cửa của các ngươi sẽ đầy ắp long não, trầm hương và đàn hương mang từ các đảo xa, cùng vô số vật phẩm quý giá khác.

Verse 74

पण्यानां शतसंख्यानां व्यवहारनिदर्शिनः । ब्रह्मोत्तराणि तन्वंति वणिजो लाभकांक्षिणः

Các thương nhân ham lợi, tinh thông việc giao dịch, mở rộng mua bán đến hàng trăm thứ hàng hóa; nhưng họ vẫn đặt phần đáng thuộc về các Bà-la-môn lên trước, kính cẩn mà thực hiện.

Verse 75

भवत्सु भृत्यभावेन वर्त्तमाना हितैषिणः । ते चान्ये च तथा पौरा नावसीदंति कर्हिचित्

Họ sống với tâm thế tôi tớ trung thành phụng sự các ngài, luôn mong điều lợi ích cho các ngài; vì thế họ và những người khác nữa, cùng dân trong thành, chẳng bao giờ lâm vào khốn khó.

Verse 76

एवं संपूर्णविभवैर्भवद्भिः श्रेयसे मम । क्रतुक्रिया वितन्यंतां विधिवद्भूरिदक्षिणाः

Vậy nên, các ngài đầy đủ mọi phương tiện, hãy hành động vì phúc lợi của ta: xin cho các nghi lễ tế tự (kratu) được mở rộng và cử hành đúng pháp, với dakṣiṇā và lễ vật ban thí dồi dào.

Verse 77

ब्रह्मादीनि च सर्वाणि प्रवर्तंतामहर्निशम् । दीनांधकृपणादीनां क्रियतामार्तिनाशनम्

Nguyện cho mọi công hạnh bắt đầu từ việc học và thờ phụng Veda (brahma-ādi) được tiếp diễn ngày đêm; và nhờ hành động từ bi, xin tiêu trừ khổ não của người nghèo, người mù, kẻ túng thiếu và bao người khác.

Verse 78

अभ्यागतानामौचित्यादातिथ्यं च विधीयताम् । तीर्थयात्राप्रसंगेन समेतानां महात्मनाम्

Và đối với những người đến nơi, xin hãy sắp đặt việc tiếp đãi cho xứng hợp; nhất là các bậc đại tâm đã tụ hội tại đây nhân dịp hành hương đến các thánh địa (tīrtha).

Verse 79

ब्रह्मर्षीणामाश्रमेषु दीयतामाश्रयाः सदा । मयात्र स्थापितं लिंगं सर्वकालं दृढव्रताः

Nguyện cho nơi các ẩn viện của các Brahmarṣi luôn được ban sự nương tựa và nâng đỡ. Tại đây ta đã an lập một Liṅga; vì thế, hãy kiên định giữ trọn các lời nguyện của mình trong mọi thời.

Verse 80

पवित्रैरुपचारैश्च पूजयंतु द्विजोत्तमाः । अष्टौ प्रमाणपुरुषाः पौराणां कार्यदर्शिनः

Nguyện các bậc dvijottama hãy phụng thờ (Thần) bằng những lễ phẩm và nghi thức thanh tịnh. Hãy cử tám bậc uy tín—thông đạt truyền thống Purāṇa và giỏi trông coi việc công—làm chuẩn mực hướng dẫn.

Verse 81

व्यवहारानवेक्षध्वं स्मृत्याचारविशारदाः । व्यवस्थां मत्कृतामेतां भवंतोऽत्र द्विजोत्तमाः

Hỡi các bậc dvijottama, những người tinh thông Smṛti và chánh hạnh, hãy giám sát các tranh tụng và mọi giao dịch dân sự tại đây, gìn giữ trật tự mà ta đã thiết lập.

Verse 82

धारयंतु महात्मानो दिग्गजा इव मेदिनीम् । एवं प्रभुत्वमास्थाय स्थानेऽस्मिञ्छिवशालिनि

Nguyện các bậc đại tâm nâng đỡ xứ sở này như những Diggaja nâng đỡ cõi đất. Như vậy, khi nắm giữ quyền bính chính đáng tại nơi được ân sủng của Śiva này, hãy gìn giữ sự vững bền và trật tự.

Verse 83

श्रुतिस्मृतिपुराणोक्तान्धर्मानाचरत द्विजाः । निशम्य सोमस्य वचो विनीतमिति ते द्विजाः

Nghe lời chỉ dạy khiêm cung của Soma, các dvija ấy liền phát nguyện thực hành những pháp dharma được dạy trong Śruti, Smṛti và các Purāṇa.

Verse 84

उवाच कौशिकस्तेषु गोत्राणां प्रथमो द्विजः । साधूपदिष्टमस्माकं द्विजराजेन सर्वथा

Bấy giờ Kauśika, vị dvija bậc nhất trong các dòng tộc ấy, cất lời: “Điều mà bậc vương giả giữa các dvija đã chỉ dạy cho chúng ta, quả thật hoàn toàn đúng đắn.”

Verse 85

सर्वमेतत्करिष्यामः किंतु किंचिन्निशामय । नियोगतः पूजयतां शिवनिर्माल्यसेविनाम्

“Chúng ta sẽ làm tất cả điều ấy; nhưng xin nghe thêm một điểm nữa: theo sự bổ nhiệm chính thức, hãy dành sự tôn kính và thờ phụng cho những người phụng sự nirmālya—những di vật thánh còn lại của Śiva.”

Verse 86

पातित्यं जायतेऽस्माकं श्रुतिस्मृतिविगर्हितम् । श्रुतिस्मृती हि रुद्रस्य यस्मादाज्ञाद्वयं महत्

“Đối với chúng ta, sẽ phát sinh sự sa ngã vào tội lỗi—bị Śruti và Smṛti quở trách; bởi lẽ Śruti và Smṛti chính là hai mệnh lệnh vĩ đại của Rudra.”

Verse 87

कस्तदुल्लंघयेन्मूढः प्राणैः कंठग तैरपि

“Kẻ mê muội nào dám vượt phạm điều ấy—dẫu cho hơi thở sinh mệnh đã dâng lên tận cổ họng?”

Verse 88

अष्टमूर्तेः पुनर्मूर्त्तावग्नौ देवमुखे मखान् । कुर्वाणाः श्रुतिमार्गेण प्रीणयामोऽखिलं जगत्

“Dâng các tế lễ vào Lửa—miệng của chư thiên, lại là một sự hiển lộ của Đấng Bát Thể—đúng theo con đường Veda, chúng ta làm hoan hỷ toàn thể thế gian.”

Verse 89

जगद्भगवतो रूपं व्यक्तमेत त्पुरद्विषः । मिथो विभिन्नमित्येतदभिन्नं पुनरीश्वरात्

Vũ trụ hiển lộ này chính là hình thể của Đấng Bhagavān, kẻ phá tan Ba Thành; tuy dường như phân chia muôn phần, nhưng rốt ráo vẫn không lìa Thượng Đế Tối Thượng.

Verse 90

अग्नौ प्रास्ताहुतिः सम्यगादित्यमुपतिष्ठते । आदित्याज्जायते वृष्टिर्वृष्टेरन्नं ततः प्रजाः

Lễ vật được thả đúng pháp vào Lửa sẽ đến với Mặt Trời. Từ Mặt Trời sinh ra mưa; từ mưa có lương thực; và nhờ lương thực ấy, muôn loài được nuôi dưỡng, hưng thịnh.

Verse 91

श्रुतिस्मृतिपुराणादिसदभ्यासप्रसंगिनाम् । तत्तदर्थेषु पुण्यार्थं प्रवृत्ताखिलकर्मणाम्

Đối với những người chuyên cần tu học thiện lành các Śruti, Smṛti, Purāṇa và các kinh điển khác—lấy công đức làm mục đích, thực hành mọi hành nghiệp theo đúng ý nghĩa và sở nguyện của từng pháp—

Verse 92

अस्माकमवकाशोऽपि विरलो लिंग पूजने । रुद्रजाप्यैर्महायज्ञैर्यजानाश्चैवमीश्वरम्

Ngay cả cơ hội để chúng ta phụng thờ liṅga cũng thật hiếm hoi; vì thế chúng ta thờ lạy Chúa Tể theo cách này—bằng tụng niệm Rudra và những đại tế lễ.

Verse 93

यथाक्षणं यथाकालं लिंगं वेदमुपास्महे । यत्तु तेऽभिमतं सोम श्रीसोमेश्वरपूजनम् । तच्च संपादयिष्यामः सविशेषं महामते

Đúng từng khoảnh khắc, đúng từng thời, chúng ta tôn kính liṅga và Veda. Còn điều ngươi mong muốn, hỡi Soma—lễ thờ phụng đấng tôn quý Someśvara—chúng ta cũng sẽ sắp đặt một cách đặc biệt, bậc đại trí.

Verse 94

येन त्वदीप्सितं सिध्येत्तमुपायं निशामय । गौरीशंकरसंवादं श्रुत्वा भगवतो मुखात्

Hãy lắng nghe phương tiện để điều ngươi ước nguyện được thành tựu—sau khi nghe cuộc đối thoại giữa Gaurī và Śaṅkara từ chính miệng Đức Thế Tôn.

Verse 95

नारदः प्राह नः पूर्वं कथयामस्तमेव ते । ब्रह्मदेवद्विषः पूर्वं शतशो दैत्यदानवाः । तपोभिरुग्रैर्विविधैः शंकरं प्रतिपेदिरे

Nārada đã nói với chúng ta từ trước; nay chúng ta sẽ thuật lại chính câu chuyện ấy cho ngươi. Thuở xưa, hàng trăm Daitya và Dānava—kẻ thù của Phạm Thiên và chư thiên—đã đến gần Śaṅkara bằng những khổ hạnh dữ dội, muôn hình muôn vẻ.

Verse 96

तेषामत्युग्रतपसामनन्यासक्तचेतसाम् । प्रसादमीश्वरश्चक्रे कारुण्यामृतसागरः

Thấy những bậc khổ hạnh ấy thực hành khổ tu cực nghiêm, tâm ý chuyên nhất không rời lòng sùng kính, Đức Chúa—biển cam lộ của lòng từ mẫn—đã ban ân phúc cho họ.

Verse 97

स हि त्रिभुवनस्वामी देवदेवो महेश्वरः । अपेक्षते वरं दातुं भक्तिमेवानपायिनीम्

Vì Maheśvara ấy—Chúa tể của ba cõi, Thần của các thần—khi ban ân huệ, Ngài chỉ xét trước hết lòng sùng kính kiên định, không hề lay chuyển.

Verse 98

ददौ स भुवनैश्वर्य्यप्रायानभिमतान्वरान् । तेषां भक्त्यैव संतुष्टो देवब्रह्मद्विषामपि

Chỉ vì hài lòng nơi lòng sùng kính của họ, Ngài đã ban những ân huệ họ mong cầu—gần như quyền chủ tể các thế giới—ngay cả cho những kẻ đối nghịch với chư thiên và Phạm Thiên.

Verse 99

ब्रह्मणा विष्णुना चापि यस्यांतो नाधिगम्यते । तस्यातर्क्यप्रभावस्य को नु वेदाशयं प्रभोः

Ngay cả Phạm Thiên và Tỳ-lô-giá-na cũng không thể chạm tới giới hạn của Ngài; đối với Đấng Chúa Tể có quyền năng vượt ngoài lý trí ấy, ai có thể thực sự thấu hiểu tâm ý của Ngài?

Verse 100

दुर्वृत्तेभ्योऽपि दैत्येभ्यस्तपोभिर्वरदायिनम् । पप्रच्छ स्वच्छ्हृदया पार्वती परमेश्वरम्

Với tấm lòng thanh tịnh, Parvati đã thưa hỏi Đấng Paramesvara - Người ban ân huệ thông qua sự khổ hạnh ngay cả cho những tên Daitya độc ác.

Verse 101

पार्वत्युवाच । भगवन्प्रसादं ते प्राप्य धृष्यंतो भुवनत्रयम् । उपद्रवंतींद्रमुखान्देवान्संक्षोभयंति च

Parvati thưa: "Lạy Chúa Tể, sau khi nhận được ân sủng của Ngài, chúng trở nên ngạo mạn và quấy nhiễu các vị thần đứng đầu là Indra, khiến tam giới rơi vào cảnh hỗn loạn."

Verse 102

वरं ददासि किं तेषां तादृशानां दुरात्मनाम् । जगतः स्वस्तये येषां न मनागपि चेष्टितम्

"Tại sao Ngài lại ban ân huệ cho những kẻ có tâm địa độc ác như vậy - những kẻ chưa từng nỗ lực dù chỉ một chút vì sự an lạc của thế gian?"

Verse 103

त्वया दत्तवरानेतान्दिव्यान्भोगोपभोगिनः । अवधीर्य तवैश्वर्यं कथं विष्णुर्निहंति च

"Những kẻ hưởng thụ lạc thú thần thánh, được ban cho ân huệ từ Ngài - nhưng lại coi thường quyền uy của Ngài - làm sao Vishnu có thể tiêu diệt chúng được?"

Verse 104

हतानां च पुनस्तेषां का गतिः स्याद्वद प्रभो

Và khi chúng bị giết, đích đến của chúng sẽ là đâu? Xin hãy nói cho con biết, thưa Ngài.

Verse 105

ईश्वर उवाच । सात्त्विका राजसाश्चैव तामसाश्चेति वै त्रिधा । भवंति लोकास्तेष्वेते तमःप्राया दुरासदाः

Đức Ishvara phán: 'Thế giới thực sự có ba loại—sāttvika, rājasa và tāmasa. Trong số này, những chúng sinh này chủ yếu thuộc về bóng tối và rất khó kiềm chế.'

Verse 106

सुरैः सह स्पर्धमानास्तपोभिरपि तामसैः । मां भजंते मुहुर्मोहाज्जगदुत्सादनोद्यताः

Ngay cả những kẻ trong bóng tối (tamas), cạnh tranh với các vị thần thông qua khổ hạnh và có ý định hủy diệt thế giới—do mê muội, chúng vẫn liên tục tôn thờ Ta.

Verse 107

वरं ददामि यत्तेषां भक्तिस्तत्र तु कारणम् । अहं हि भक्त्या सुग्राह्यो नात्र कार्या विचारणा

Khi Ta ban ân huệ cho chúng, lòng sùng kính (bhakti) chính là nguyên nhân thực sự. Vì Ta dễ dàng đạt được thông qua bhakti—không cần phải bàn cãi thêm về vấn đề này.

Verse 108

तपोनुरूपानासाद्य वरांस्ते पापकारिणः । विष्णुना यन्निहन्यते तच्च देवि निबोध मे

Những kẻ tội lỗi đó nhận được ân huệ tương xứng với sự khổ hạnh của chúng; tuy nhiên, điều bị giết bởi Viṣṇu—hỡi Nữ thần—hãy hiểu điều đó từ Ta.

Verse 109

अहं हरिश्च यद्भिन्नौ गुणभागोऽत्र कारणम् । परमार्थादभिन्नौ च रहस्यं परमं ह्यदः

Nếu Hari và ta dường như khác biệt, thì sự phân chia các guṇa (phẩm tính) là nguyên nhân ở đây. Nhưng trong chân lý tối thượng, chúng ta không hề khác—đó chính là bí mật tối thượng.

Verse 111

वहामि शिरसा भक्त्या त्वदीक्षाशंकितोऽपि सन् । अपि विष्णुस्त्रिभुवनं परित्रातुं व्यवस्थया

Dẫu còn e ngại ánh nhìn của Ngài, con vẫn đội mệnh lệnh ấy trên đầu với lòng sùng kính; và như thế, Viṣṇu cũng theo sự an bài đã định mà hộ trì ba cõi.

Verse 112

मामुपास्य चिरं लेभे चक्रं दुष्टनिबर्हणम् । त्वां च तस्य महामायामप्रमेयात्मनो हरेः

Sau khi thờ phụng Ta lâu dài, người ấy đã được đĩa thần (cakra) diệt trừ kẻ ác; và Ngài cũng trở thành Đại Māyā của Hari, Đấng có tự tánh không thể lường.

Verse 113

आराधयामि तद्भक्त्या त्रिजगजन्मकारणम् । शिरस्याधाय चान्यां मे शक्तिरूपां तथा हरिः

Với lòng sùng kính ấy, Ta thờ phụng Đấng là nguyên nhân sinh khởi của ba cõi; và Hari cũng vậy, đặt lên đầu một quyền năng khác của Ta trong hình tướng Śakti mà tôn kính Ta.

Verse 114

अजोऽपि जन्मान्यासाद्य लोकरक्षां करोति वै । हंतुं हिरण्यकशिपुं नरसिंहवपुश्च सः

Dẫu vốn vô sinh, Ngài vẫn thật sự thị hiện các lần giáng sinh để hộ trì thế gian; và để diệt Hiraṇyakaśipu, Ngài đã mang thân tướng Narasiṃha.

Verse 115

जगज्जिघांसुः शमितो मया शरभ रूपिणा । मां च बाणपरित्राणे त्रिशूलोद्यमकारिणम्

Khi hắn khởi tâm hủy diệt thế gian, Ta đã hàng phục hắn trong hình tướng Śarabha; và Ta cũng là Đấng giương cao cây tam xoa để che chở cho Bāṇa.

Verse 116

मानुष्येऽप्यवतारेऽसौ स्तंभयित्वा स लीलया । प्रभावं महिमानं च वर्द्धयन्मामकं हरिः । वरिवस्यति मां नित्यमंतरात्मापि मे विभुः

Ngay cả trong hóa thân làm người, Ngài Hari cũng ung dung dùng līlā mà chế ngự mọi đối nghịch, lại làm tăng thêm uy quang và đại oai đức của Ta. Đấng Chúa Tể trùm khắp—cũng chính là Tự Ngã nội tại của Ta—hằng luôn thờ phụng Ta.

Verse 117

अथाहं परमात्मानमेनमाद्यंतवर्जितम् । ध्यानयोगैः समाधौ च भावयामि निरंतरम्

Vì thế, Ta không ngừng quán niệm Đấng Tối Thượng Ngã này—vốn không khởi đầu, không cùng tận—bằng các pháp môn thiền định, an trú trong samādhi không gián đoạn.

Verse 119

तदेवं नावयोर्भेदो विद्यते पारमार्थिकः । भेदं च तारतम्यं च मूढा एव वितन्वते

Vì vậy, trong chân lý tối thượng, giữa chúng Ta không hề có sai biệt thật; chỉ kẻ mê muội mới bày đặt phân chia và thứ bậc.

Verse 120

मयि भक्त्यवसाने तु हरेः संदर्शनेन च । क्रोधदर्पाभिभूतत्वान्न मुक्तिं प्राप्नुवंति ते

Nhưng khi lòng sùng kính đối với Ta đã tàn, thì dẫu được chiêm bái Hari, họ vẫn không đạt giải thoát, vì bị sân hận và ngã mạn chế ngự.

Verse 121

आवयोस्तु प्रभावेन ते पुनर्द्धौतकल्मषाः । ब्रह्मर्षीणां कुले जन्म संप्राप्ता मुक्तिहेतुकम्

Nhưng nhờ uy lực của cả hai chúng ta, họ lại được gột sạch mọi cấu uế, và được sinh vào dòng dõi các Brahmarṣi—một sự sinh ra trở thành nhân duyên đưa đến giải thoát.

Verse 122

ब्रह्मचारिव्रता दूर्ध्वं योगं पाशुपतं श्रिताः । प्राचीनकर्मसंस्कारात्ते पुनर्मामुपासते

Giữ giới nguyện phạm hạnh (brahmacarya), họ nương tựa Pāśupata-yoga cao thượng; và do những ấn tượng từ nghiệp xưa, họ lại thờ phụng Ta.

Verse 123

भक्तियोगेन चास्थाय व्रतं पाशुपतादिकम् । श्मशानवासिनो नग्ना अपरे चैकवाससः

Nương vững nơi bhakti-yoga, họ thọ trì các giới nguyện Pāśupata và những giới nguyện tương tự—kẻ ở nơi bãi thiêu, kẻ trần thân, và kẻ chỉ khoác một tấm y duy nhất.

Verse 124

भिक्षाभुजो भूतिभृतो मल्लिंगान्यर्च्चयंति ते । तथा मदेकाग्रधियो मद्ध्यानैकदृढव्रताः

Sống bằng khất thực và mang tro thiêng (bhūti), họ thờ phụng các linh hiệu của Ta; tâm họ nhất hướng nơi Ta, kiên cố trong một giới nguyện duy nhất: chỉ chuyên thiền niệm về Ta.

Verse 125

ये त्वामपि नमस्यंति जगतां मम चेश्वरीम् । देहावसानयोगेन मुक्तिं तेषां ददाम्यहम्

Ngay cả những ai cúi lạy Nàng—Ôi Nữ Chúa tể của muôn thế giới, cũng là Nữ Chúa của Ta—vào lúc thân này chấm dứt, nhờ sự hợp nhất tối hậu ấy, Ta ban cho họ giải thoát.

Verse 126

सारूप्यसालोक्यमयीं मय्यावेशितचेतसाम् । सायुज्यमुक्तये नायं योगः पाशुपतो यतः । स्मृत्याचारेण मुनिभिः स सद्भिस्तेन गर्हितः

Đối với những ai tâm trí an trú và hòa nhập nơi Ta, con đường này đem lại các thành tựu như sārūpya và sālokya; nhưng Pāśupata-yoga không phải là phương tiện đưa đến giải thoát sāyujya. Quả vậy, vì trái với hạnh kiểm do smṛti quy định, nên bị các bậc hiền triết và người đức hạnh quở trách.

Verse 127

द्विजा ऊचुः । तीर्थयात्राप्रसंगेन तानि होपगतान्द्विजान् । स्वमानमुपनेष्यामो भक्त्यावर्ज्जितमानसान्

Các bà-la-môn thưa rằng: “Nhân dịp hành hương đến thánh địa, chúng tôi sẽ đưa những bà-la-môn đã đến đây—những người tâm không có lòng sùng kính—trở lại với sự tự chế và hạnh kiểm chân chánh.”

Verse 128

शुचिभिक्षान्नकौपीनकमण्डल्वादिसत्कृताः । अनन्यकार्य्याः सततमिहागत्य तपस्विनः

Được tôn kính bằng vật thực khất thực thanh tịnh, cùng khố (kaupīna), bình nước (kamaṇḍalu) và các nhu yếu khác, các vị khổ hạnh—không vướng việc gì khác—thường xuyên đến đây và sống chuyên chú trong hạnh tu khổ hạnh (tapas).

Verse 129

भवत्प्रदत्तैर्विविधैरुपहारैरतंद्रिताः । तत्त्वतस्तत्त्वसंख्यास्ते शिवधर्मैकतत्पराः

Nhờ các phẩm vật cúng dường đa dạng do quý vị ban cho, họ được nuôi dưỡng không mệt mỏi. Quả thật, họ là những người thấu triệt các tattva (nguyên lý chân thật), và một lòng chuyên chú vào con đường duy nhất của Śiva-dharma.

Verse 130

श्रीसोमेश्वरमभ्यर्च्य तव श्रेयोऽभिवर्द्धकाः । मुक्तिमंते गमिष्यंति देवस्यातिसुदुर्ल्लभाम्

Thờ phụng Śrī Someśvara và nhờ đó làm tăng trưởng phúc lợi cho quý vị, rốt cuộc họ sẽ đạt đến giải thoát vô cùng hiếm có do Đấng Thần Chủ ban cho.

Verse 131

ततोऽन्येऽथ ततोऽप्यन्ये ततश्चान्ये तपोधना । परीक्षितास्तु तेऽस्माभिर्भवितारो निशापते

Rồi những người khác, và sau họ lại những người khác nữa—nhiều bậc giàu công khổ hạnh—cũng sẽ đến; và họ nữa, ô Đấng Chúa của đêm, sẽ được chúng ta khảo xét.

Verse 132

द्विजा ऊचुः । इत्याह भगवान्देव्या पृष्टः स च त्रिलोचनः । तत्रैव नारदः सर्वं संवादं शिवयेरितम्

Các Bà-la-môn thưa: Khi được Nữ Thần hỏi, Đấng Thế Tôn, bậc Tam Nhãn, đã nói như vậy. Ngay tại đó, Nārada đã nghe trọn cuộc đối thoại do Śivā (Pārvatī) thốt ra.

Verse 133

श्रुत्वा नः कथयामास कथां गोष्ठीषु पृच्छताम् । तव चास्माभिरधुना सर्वमेतदुदीरितम्

Nghe xong, ngài đã kể lại câu chuyện ấy cho chúng tôi khi chúng tôi hỏi trong những buổi hội họp; và nay, chúng tôi đã thuật lại trọn vẹn điều ấy cho ngài.

Verse 134

एवमुक्तस्तु तैः प्रीतः सोमः स्वभवनं ययौ । तदाज्ञया च तत्सर्वं यथोक्तं तेऽपि कुर्वते

Được họ thưa như vậy, Soma hoan hỷ trở về nơi cư ngụ của mình; và theo mệnh lệnh của ngài, họ cũng thực hành mọi điều đúng như đã nói.

Verse 135

देव्युवाच । एवं प्रभावो देवेशः सोमेशः पापनाशनः । केनोपायेन तुष्येत व्रतेन नियमेन वा

Nữ Thần thưa: Quả thật uy lực của Đấng Chúa tể chư thiên, Someśvara, bậc diệt trừ tội lỗi, là như thế. Bằng phương cách nào Ngài hoan hỷ—bởi lời nguyện nào hay bởi kỷ luật tu trì nào?

Verse 136

ईश्वर उवाच । कथयामि स्फुटं धर्म्मं मानुषाणां हिताय वै । स येन तुष्यते देवः शृणु त्वं सुरसुन्दरि

Īśvara phán: Ta sẽ nói rõ Chánh pháp vì lợi ích cho loài người. Hãy lắng nghe, hỡi giai nhân cõi trời—điều gì khiến Đấng Tối Thượng hoan hỷ.

Verse 137

नित्योपवासनक्तानि व्रतानि विविधानि च । तीर्थे दानानि सर्वाणि पात्रे दत्तान्यशेषतः

Những kỳ trai giới thường nhật và sự giữ hạnh ban đêm, cùng nhiều loại thệ nguyện; và mọi bố thí tại thánh địa, dâng trọn vẹn cho người xứng đáng thọ nhận—đó là những pháp tu.

Verse 138

तपश्च तप्तं तेनैव स्नातं तेनैव पुष्करे । केदारे तु जलं तेन गत्वा पीतं तु निश्चितम्

Chính người ấy đã thật sự tu khổ hạnh; chính người ấy đã tắm gội tại Puṣkara; và khi đến Kedāra, người ấy quả quyết đã uống dòng nước thánh nơi đó.

Verse 139

तेन दृष्टं वरारोहे ज्योतिर्लिंगं महाप्रभम् । सोमवारव्रतं दिव्यं येन चीर्णं तु संश्रये

Hỡi người đẹp thắt lưng thon, chính người ấy đã chiêm bái Jyotirliṅga rực sáng, oai quang vĩ đại. Và chính người ấy đã giữ trọn thệ nguyện ngày Thứ Hai thiêng liêng—ta xác quyết điều này.

Verse 140

किमन्यैर्बहुभिर्दानैर्दत्तैः पात्रेषु सुन्दरि

Hỡi người đẹp, còn cần gì đến bao nhiêu bố thí khác nữa—dẫu có dâng cho người xứng đáng thọ nhận?

Verse 141

पूजितं येन भावेन सोमवारदिनाष्ट कम् । तेन सर्वं कृतं देवि चीर्णं तत्र महाव्रतम्

Hỡi Nữ Thần, ai thành tâm phụng thờ trong tám ngày Thứ Hai ấy, người ấy làm nên mọi sự; đại thệ nguyện như đã được giữ trọn vẹn ngay tại nơi đó.

Verse 142

इतिहासमिमं पूर्वं कथयामि तव प्रिये । यथावृत्तं महादेवि सोमवारव्रतं प्रति

Hỡi người yêu dấu, nay ta sẽ kể cho nàng nghe chuyện xưa này, hỡi Đại Nữ Thần—đúng như đã xảy ra—về thệ nguyện ngày Thứ Hai.

Verse 143

ईश्वर उवाच । कैलासस्य महेशानि उत्तरे च व्यवस्थिता । निषधोपरि विस्तीर्णा पुरी नाम स्वयंप्रभा

Īśvara phán: Hỡi Maheśānī, về phía bắc núi Kailāsa có một thành đô trải rộng trên núi Niṣadha, nổi danh với tên Svayaṃprabhā, nghĩa là “Tự Quang”.

Verse 144

नानारत्नसुशोभाढ्या नानागन्धर्वसंकुला । सर्वावयवसंपूर्णा शक्रस्येवामरावती

Thành ấy rực rỡ bởi muôn loại châu báu, đông đầy đoàn chúng Gandharva, viên mãn mọi vẻ tốt lành—tựa như Amarāvatī, kinh thành của Śakra.

Verse 145

घनवाहननामा च गन्धर्वस्तत्र तिष्ठति । भुंक्ते तत्र महाभोगान्देवैरपि सुदुर्लभान्

Tại đó có một Gandharva tên Ghanavāhana cư ngụ; và nơi ấy chàng hưởng thụ những lạc thú lớn lao, những khoái lạc mà ngay cả chư thiên cũng khó được.

Verse 146

नवयौवनसंयुक्ता भार्या तस्य मनोहरा । प्रौढवाक्या सुशीला च पीनोन्नतपयोधरा

Vợ ông thật quyến rũ—đầy sức xuân mới, lời nói chín chắn, hạnh nết đoan trang, và thân hình duyên dáng với bầu ngực đầy đặn, cao đẹp.

Verse 147

तया सार्द्धं तु सम्भोगान्भुंक्ते गंधर्वनायकः । उत्पन्ना तस्य कालेन पुत्री पुत्राष्टकोपरि

Cùng nàng, chúa tể các Gandharva hưởng lạc ái ân vợ chồng; rồi đúng thời, một ái nữ ra đời—sau khi tám người con trai đã sinh trước đó.

Verse 148

सर्वावयवसंपन्ना सर्वविज्ञानवेदिनी । गंधर्वसेना विख्याता नाम्ना सा परमेश्वरि

Ôi Đấng Tối Thượng Nữ Thần, nàng toàn mỹ mọi chi thể, tinh thông mọi ngành tri thức; danh nàng lừng lẫy là Gandharvasenā.

Verse 149

कन्यानां तु सहस्रेषु प्रवरा रूपशालिनी । कौतूहलेन सा पित्रा प्रोक्ता क्रीडस्व भामिनि

Giữa muôn ngàn thiếu nữ, nàng là bậc ưu việt nhất, rạng ngời sắc đẹp. Vì thương yêu và hiếu kỳ, phụ thân bảo nàng: “Hãy vui chơi thỏa thích, hỡi người con gái đầy khí phách.”

Verse 150

उद्याने रमणीयेऽत्र नानाद्रुमलताकुले । वृक्षैरनेकैः संकीर्णे फलपुष्पसमन्विते

Nơi đây, trong khu vườn mỹ lệ, đầy ắp muôn loài cây và dây leo; rậm rạp vô số thân cây, dồi dào trái ngọt và hoa thơm.

Verse 151

एवं सा रमते नित्यं कन्यापरिवृता सदा । एवं दृष्ट्वा क्रीडमाना माता भर्तारमब्रवीत्

Vì thế, nàng hằng ngày vui thích, luôn được các thiếu nữ vây quanh. Thấy nàng vui đùa như vậy, người mẹ liền thưa với chồng mình.

Verse 152

जीवितं निष्फलं स्वामिन्मम ते सह बांधवैः । यस्येदृशी गृहे कन्या तिष्ठते भर्तृवर्ज्जिता

“Bạch phu quân, đời sống của thiếp—của chàng, của thiếp và của quyến thuộc—thật vô ích, chừng nào một người con gái như thế còn ở trong nhà mà chưa có chồng.”

Verse 153

इत्युक्तः स तु गंधर्वो भार्यां वचनमब्रवीत् । अन्वेषयामि भर्त्तारं पुत्र्यर्थे तु मनोहरम्

Được thưa như vậy, vị Gandharva liền nói với vợ: “Ta sẽ đi tìm cho con gái một người chồng vừa duyên dáng vừa xứng đáng.”

Verse 154

इत्युक्त्वाऽह्वाप यामास पुत्रीं तां घनवाहनः । आहूता पितृमातृभ्यां त्वरिताऽगत्य सुन्दरि

Nói xong, Ghanavāhana cho gọi con gái mình. Được cha mẹ gọi, cô gái xinh đẹp vội vã bước đến.

Verse 155

अनुक्रमेण सर्वेषां पतिता पादयोः शुभा । आदेशं देहि मे तात कि नु कार्यं मयाऽधुना

Theo đúng lễ nghi, cô gái cát tường lần lượt phủ phục dưới chân mọi người và thưa: “Thưa cha, xin truyền dạy cho con—giờ đây con phải làm gì?”

Verse 156

उक्तं च घनवाहेन हर्षितेन वचस्ततः । हे पुत्रि तव यः कश्चिद्वरः संप्रति रोचते । दिव्यं द्रक्ष्ये त्वत्सदृशं गंधर्वाणां शिरोमणिम्

Bấy giờ, Ghanavāhana hoan hỷ nói: “Này con gái, bất cứ người cầu hôn nào khiến con vừa lòng lúc này—cha sẽ cho con thấy một bậc thần diệu, ngang hàng với con, viên ngọc trên đỉnh giữa hàng Gandharva.”

Verse 157

इत्युक्ता क्रोधताम्राक्षी पितरं वाक्यमब्रवीत् । मम रूपस्य कोट्यंशे किं कोप्यस्ति जगत्त्रये । तच्छ्रुत्वा चाद्भुतं वाक्यं पिता माता च मोहितौ

Được nói như vậy, cô gái—đôi mắt đỏ vì giận—thưa với cha: “Trong ba cõi, có ai sở hữu dù chỉ một phần triệu vẻ đẹp của con chăng?” Nghe lời lạ lùng ấy, cả cha lẫn mẹ đều sững sờ mê mẩn.

Verse 158

सर्वे विषादमापन्ना बांधवाश्च परे जनाः । अशोभनमिदं वाक्यं कन्यया यत्प्रभाषितम् । इत्युक्त्वा तु गताः सर्वे जननीजनबांधवाः

Tất cả thân quyến và mọi người khác đều buồn rầu, nói rằng: “Lời cô gái thốt ra thật không phải lẽ.” Nói xong, tất cả—bên ngoại và họ hàng—đều ra về.

Verse 159

सा तत्रैव महोद्याने रमते सखिसंयुता । हिंडोलके समारूढा वसंते मासि भामिनि

Ngay tại đó, trong khu vườn lớn, nàng vui đùa cùng các bạn gái; người mỹ nhân ấy ngồi trên chiếc xích đu, vào tháng mùa xuân.

Verse 160

तावद्दिव्यविमानस्थः शिखण्डी गणनायकः । गच्छन्खे ददृशे कन्यां रूपौदार्य्यसमाकुलाम्

Đúng lúc ấy, Śikhaṇḍī, vị thủ lĩnh các Gaṇa, ngồi trên cỗ thiên xa, đang đi giữa hư không và trông thấy cô gái—rạng ngời vẻ đẹp và khí sắc tuổi xuân.

Verse 161

गीतवाद्येन नृत्येन रमतीं दुदुभिस्वनैः । स माध्याह्निकसंध्यायामवतीर्य विमानतः

Khi nàng vui đùa với tiếng ca, nhạc khí và vũ điệu—giữa âm vang trống dundubhi—đến giờ sandhyā giữa trưa, ngài từ cỗ xe trời (vimāna) hạ xuống.

Verse 162

क्रीडमानोऽप्सरोभिस्तु तत्रोद्याने स्थितस्ततः । शुश्राव वाक्यं कन्याया गंधर्वदुहितुस्तदा

Rồi khi đang vui đùa cùng các apsarā và đứng trong khu vườn ấy, ngài nghe lời nói của thiếu nữ kia—con gái của một Gandharva.

Verse 163

न कोऽपि सदृशो लोके मम रूपेण दृश्यते । देवो वा दानवो वापि कोट्यंशे मम रूपतः

“Trong thế gian, chẳng ai được thấy sánh bằng ta về dung sắc. Dù là chư thiên hay loài dạ-xoa/ác ma—cũng không ai bằng nổi, dù chỉ một phần mười triệu, so với hình tướng của ta.”

Verse 164

इति वाक्यं ततः श्रुत्वा गणः क्रोधसमन्वितः । शशाप तां सुचार्वंगीं साहंकारां गणेश्वरः

Nghe những lời ấy, vị Gaṇa bừng đầy phẫn nộ, liền nguyền rủa thiếu nữ tay chân xinh đẹp nhưng ngạo mạn vì ngã chấp—hỡi Chúa tể của các Gaṇa.

Verse 165

गण उवाच । मां दृष्ट्वा यद्विशालाक्षि रूपसौभाग्यगर्विता । समाक्षिपसि गंधर्वान्देवाद्यांश्चैव गर्विता

Gaṇa nói: “Hỡi người mắt rộng, say men kiêu hãnh vì dung sắc và phúc phần của mình; thấy ta rồi, ngươi ngạo mạn mà khinh miệt các Gandharva, cả chư thiên và những bậc khác.”

Verse 166

तस्मात्ते गर्वसंयुक्ते कुष्ठमंगे भविष्यति । श्रुत्वा शापं ततः कन्या भयभीता तपस्विनी

Vì vậy, hỡi kẻ bị kiêu mạn chi phối, bệnh phong (cùṣṭha) sẽ phát sinh trên thân ngươi. Nghe lời nguyền ấy, nàng thiếu nữ—đang run sợ, như một người tu khổ hạnh—liền kinh hoàng.

Verse 167

साष्टांगं प्रणिपत्याथानुग्रहार्थमयाचत । भगवन्मम दीनायाः शापस्यानुग्रहं प्रभो । प्रयच्छ त्वं महा भाग नैवं कर्त्री पुनः क्वचित्

Rồi nàng phủ phục sát đất theo đủ tám chi, khẩn cầu ân huệ: “Bạch Đấng Thế Tôn, bạch Chúa Tể, xin thương ban ân giảm cho lời nguyền giáng trên kẻ khốn cùng này. Ôi bậc cao quý, xin ban ơn; con nguyện từ nay không bao giờ còn làm như thế nữa.”

Verse 168

इत्युक्तस्तव कारुण्याच्छिखण्डी गणनायकः । अनुग्रहं ददौ तस्या गंधर्वदुहितुस्तदा

Được thưa như vậy, do lòng từ mẫn của ngài, Śikhaṇḍī—vị thủ lĩnh các Gaṇa—liền ban ân huệ cho nàng, con gái của một Gandharva.

Verse 169

शिखण्ड्युवाच । जातिरूपेण संयुक्तो विद्याहंकारसंपदा । यो येन गर्वितः प्राणी स तं प्राप्य विनश्यति

Śikhaṇḍī nói: “Một hữu tình được ban cho dòng dõi và sắc đẹp, lại có học vấn, ngã mạn và phú quý—hễ tự hào về điều gì, khi đạt được chính điều ấy, liền bị chính điều ấy làm cho suy vong.”

Verse 170

तस्माद्गर्वो नैव कार्यो गर्वस्यैतत्फलं स्मृतम् । शृणुष्वानुग्रहं बाले श्रुत्वा चैवावधारय

Vì thế, chớ bao giờ nuôi dưỡng kiêu mạn—đó là quả báo của kiêu mạn đã được ghi nhớ. Nay, này con, hãy lắng nghe ân huệ ta sẽ ban; nghe rồi, hãy khắc ghi vững chắc trong lòng.”

Verse 171

हिमवद्वनमध्यस्थो गोशृंग ऋषिपुंगवः । करिष्यत्युपकारं स एवमुक्त्वा गतः प्रिये

Giữa rừng núi Hi-mã-lạp-sơn có ẩn sĩ Gośṛṅga, bậc tối thượng trong hàng hiền thánh; ngài sẽ trợ giúp nàng. Nói vậy rồi, hỡi người yêu dấu, ngài liền ra đi.

Verse 172

तावत्संध्या समायाता तत्क्षणाद्भुवनांतरे

Ngay khi ấy, Sandhyā—giờ hoàng hôn—đã đến; đúng khoảnh khắc đó, câu chuyện cũng chuyển sang một cảnh giới sự việc khác.

Verse 173

ततो गंधर्व्वतनया भग्नोत्साहा नतानना । परित्यज्य वनं रम्यमागता पितुरंतिके

Bấy giờ, ái nữ của Gandharva—tinh thần suy sụp, mặt cúi buồn—rời bỏ khu rừng mỹ lệ và đến trước phụ thân.

Verse 174

कथयामास तत्सर्वं कारणं कुष्ठसंभवम् । तच्छ्रुत्वा शोकसंतप्तौ पितरौ विगतप्रभौ

Nàng thuật lại tất cả—nguyên do khiến bệnh phong (cùi) phát sinh. Nghe xong, song thân bị nỗi sầu thiêu đốt, ánh sắc xưa cũng tiêu tan.

Verse 175

हिमवंतं गिरिं प्राप्तौ त्वरितौ सुतया सह । गोशृंगस्य ऋषेस्तत्र ददृशाते तथाश्रमम्

Họ vội vã đưa con gái cùng đi và đến núi Himavat. Tại đó, họ trông thấy đạo thất của ẩn sĩ Gośṛṅga.

Verse 176

तत्र मध्यस्थितं दृष्ट्वा गोशृंगमृषिपुंगवम् । प्रणम्य दण्डवद्भूमौ स्तुत्वा स्तोत्रैरनेकधा

Thấy hiền thánh Gośṛṅga, bậc tối thượng trong hàng ẩn sĩ, ngự giữa nơi ấy, họ cúi lạy—phủ phục sát đất như cây gậy—rồi dùng muôn lời thánh ca mà tán dương Ngài.

Verse 177

उपविष्टोग्रतस्तस्य प्रणिपत्य पुनःपुनः । प्रोवाच वचनं तत्र पूर्ववृत्तं यथाऽभवत्

Ngồi trước Ngài và cúi lạy hết lần này đến lần khác, ông cất lời tại đó, thuật lại mọi việc đã xảy ra trước kia đúng như sự thật.

Verse 178

कथिते चैव वृत्तांते पुनः पप्रच्छ कारणम् । पृष्टे तु कारणे तत्र गंधर्वः प्रोक्तवांस्तदा

Khi câu chuyện đã được thuật xong, ông lại hỏi về nguyên do. Và khi nguyên do được hỏi tại đó, vị Gandharva liền cất lời.

Verse 179

गंधर्व उवाच । दुहितुर्मे शरीरं तु व्याधिकुष्ठेनपीडितम् । येनोपशमनं याति तत्त्वं कर्त्तुमिहार्हसि

Gandharva thưa: “Thân thể con gái ta đang bị bệnh cùi hành hạ. Xin chỉ cho ta phương cách chân thật để bệnh được lắng dịu; Ngài hãy ban bày phương thuốc ấy ngay nơi đây.”

Verse 180

प्रसादं कुरु विप्रर्षे मम दीनस्य सांप्रतम् । यथा कुष्ठं शमं याति मम पुत्र्यास्तु कारणम्

“Ôi bậc Bà-la-môn hiền thánh, xin rủ lòng từ bi với kẻ khốn cùng này. Xin chỉ cho nhân duyên và phương cách để bệnh cùi của con gái ta được lắng dịu, trở về an ổn.”

Verse 181

गोशृंग उवाच । भारते तु महातेजास्तिष्ठत्युदधिसन्निधौ । देवः सोमेश्वरोनाम सर्वदेवनमस्कृतः

Gośṛṅga nói: “Tại xứ Bhārata, gần đại dương có một vị Thần rực sáng vô song, danh xưng Someshvara, được chư thiên đồng kính lễ và đảnh lễ.”

Verse 182

क्षणं कृत्वा हि संपूज्य एकाहारेण मानवैः । सर्वव्याधिविनाशाय सर्वकार्यार्थसिद्धये

Sau khi giữ một thời kỳ kỷ luật và thành tâm phụng thờ Ngài, con người sống với một bữa ăn mỗi ngày sẽ đạt được sự tiêu trừ mọi bệnh tật và thành tựu mọi điều mong cầu.

Verse 183

सोमवारव्रतेनेशं समाराधय शंकरम् । एवं कृते व्याधिनाशस्तव पुत्र्या भविष्यति

Hãy lấy Somavāra-vrata (lời nguyện ngày Thứ Hai) mà chí thành phụng thờ Chúa Śaṅkara. Làm như vậy, bệnh của con gái ngươi nhất định sẽ tiêu tan.

Verse 184

ईश्वर उवाच । इति तद्वचनं श्रुत्वा महर्षेर्भावितात्मनः । तत्र गंतुं मनश्चक्रे सोमेशाराधनं प्रति

Īśvara nói: “Nghe lời ấy của bậc đại hiền, tâm đã thanh tịnh và kiên định, ông liền quyết chí đến nơi ấy, một lòng hướng về việc thờ phụng Someshvara.”