Sukta 166
Sukta 10.166
Late/anonymous (Mandala 10; self-affirmation/competitive charm style).
Implicitly Indra-like force of victory; the addressed power is the victorious divine energy invoked for the speaker (no single devatā named in the verse).
Anuṣṭubh-like cadence is possible in such charm verses; exact meter requires scan (Mandala 10 includes mixed meters).
บทสวดสั้นนี้เป็นมนตร์เชิงแข่งขันและยืนยันตนเอง ขอให้ผู้สวดได้ความเป็นใหญ่เหนือคู่แข่ง: เป็น “โคผู้” ท่ามกลางผู้เสมอกัน เป็นผู้ปราบศัตรู และเป็นผู้ครอบครองความมั่งคั่งกับเกียรติยศ. เนื้อหาผสานสำนวนแห่งชัยชนะดุจอินทราเข้ากับคำวิงวอนอย่างเฉียบคมต่อวาจัสปติ (เจ้าแห่งวาจา) ให้ยับยั้งถ้อยคำของฝ่ายตรงข้าม และลงท้ายด้วยภาพชัดเจนของคู่แข่งที่ถูกบังคับให้ร้องโวยวายจากเบื้องล่าง ดุจกบผุดขึ้นจากน้ำ.
Mantras
Mantra 1
ऋषभं मा समानानां सपत्नानां विषासहिम् । हन्तारं शत्रूणां कृधि विराजं गोपतिं गवाम् ॥
ขอทรงทำให้ข้าพเจ้าเป็นพญาวัว (ṛṣabha) ท่ามกลางผู้เสมอกัน เป็นผู้ข่มคู่แข่งให้พ่าย. ขอทรงทำให้ข้าพเจ้าเป็นผู้พิฆาตศัตรู ส่องประกายด้วยเดชอธิปไตย (virāj) เป็นเจ้าอภิบาล (gopati) แห่งฝูงโค—คือรัศมี (gāvaḥ)—เป็นนายแห่งความอุดมสมบูรณ์.
Mantra 2
अहमस्मि सपत्नहेन्द्र इवारिष्टो अक्षतः । अधः सपत्ना मे पदोरिमे सर्वे अभिष्ठिताः ॥
ข้าพเจ้าเป็นผู้สังหารคู่แข่ง ดุจอินทระ (Indra)—มิถูกทำร้าย มิแตกหัก. ใต้ฝ่าเท้าทั้งสองของข้าพเจ้า คู่แข่งเหล่านี้ทั้งหมดถูกเหยียบย่ำ ถูกกดตรึงไว้.
Mantra 3
अत्रैव वोऽपि नह्याम्युभे आर्त्नी इव ज्यया । वाचस्पते नि षेधेमान्यथा मदधरं वदान् ॥
ณ ที่นี้เอง ข้าพเจ้าผูกมัดพวกท่านไว้ให้แน่น ดุจสายธนูที่รัดปลายทั้งสองเข้าด้วยกัน โอ วาจัสปติ (เจ้าแห่งวาจา) จงกดข่มสิ่งเหล่านี้ไว้ เพื่อให้เขาทั้งหลายกล่าวต่ำกว่าข้าพเจ้า มิให้กล่าวเหนือความจริงของข้าพเจ้าอีก
Mantra 4
अभिभूरहमागमं विश्वकर्मेण धाम्ना । आ वश्चित्तमा वो व्रतमा वोऽहं समितिं ददे ॥
ข้าพเจ้ามาแล้วในฐานะผู้พิชิต ด้วยเดชแห่งวิศวกรรมัน (ผู้กระทำสรรพสิ่ง) อันเป็นฐานานุภาพ ข้าพเจ้าจับยึดจิตของพวกท่าน ข้าพเจ้าจับยึดวรตะของพวกท่าน—กฎแห่งการกระทำ และข้าพเจ้าเอง ข้าพเจ้านี่แหละ วางสภาของพวกท่านไว้ใต้ระเบียบของข้าพเจ้า
Mantra 5
योगक्षेमं व आदायाहं भूयासमुत्तम आ वो मूर्धानमक्रमीम् । अधस्पदान्म उद्वदत मण्डूका इवोदकान्मण्डूका उदकादिव ॥
เมื่อข้าพเจ้ารวบเอาโยคะ-เกษมะของพวกท่าน—ลาภและความมั่นคง—ไว้กับตน ขอให้ข้าพเจ้าเป็นผู้สูงสุด ข้าพเจ้าได้เหยียบย่างขึ้นบนศีรษะของพวกท่านแล้ว จากใต้ฝ่าเท้าของข้าพเจ้า จงร้องออกมา—ดุจกบจากน้ำ ดุจกบผุดขึ้นจากน้ำ
Frequently Asked Questions
It is a short hymn-charm asking for superiority over rivals—victory, authority, and protected prosperity—especially through control of speech and public standing.
Because the hymn treats speech as a decisive power in rivalry. Vācaspati is asked to restrain opponents’ words so the speaker’s truth and status remain above others.
It is a vivid metaphor of rivals forced to cry out from below, as frogs rise and croak from water—signaling the speaker’s achieved dominance and the opponents’ reduced position.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.