Rig Veda Sukta 13
Mandala 9Sukta 139 Mantras

Sukta 13

Sukta 9.13

Rishi

Unspecified in provided input; requires Anukramaṇī mapping for RV 9.13.1.

Devata

Soma Pavamāna (with explicit linkage to Vāyu and Indra as recipients).

Chandas

Likely Triṣṭubh/Jagatī-class line length; requires syllable count verification.

এই পৱমান সোম সূক্তত স্ব-শোধিত সোমক প্ৰশংসা কৰা হৈছে—সেই সোম উলৰ ছাঁকনিৰ মাজেৰে “হাজাৰ ধাৰা”ত দ্ৰুত বেগেৰে বৈ গৈ দেৱতাসকলৰ বাবে উপযুক্ত হয়। বিশেষকৈ সোমৰ পৰিশোধিত সাৰক বায়ু আৰু ইন্দ্ৰৰ বাবে প্ৰস্তুত আহুতি হিচাপে উপস্থাপন কৰা হৈছে, আৰু প্ৰবাহমান ইন্দু-শক্তিসমূহে প্ৰচুৰ ধন, বীৰ্য/শৌৰ্য, আৰু বৈৰী শক্তিৰ পৰাজয় আনক বুলি প্ৰাৰ্থনা কৰা হৈছে। সূক্তখনৰ অন্তত সোম “ঋতৰ গৰ্ভ”ত স্থিত হয়—য’ত পৱিত্ৰতা, ঋত-নিয়ম/সঠিক শৃঙ্খলা, আৰু দীপ্ত দৰ্শন প্ৰতিষ্ঠিত হয়।

Mantras

Mantra 1

सोमः पुनानो अर्षति सहस्रधारो अत्यविः । वायोरिन्द्रस्य निष्कृतम् ॥

সোম, নিজে শুদ্ধ হৈ, সহস্ৰ ধাৰাৰে বয়, উলৰ ছাঁকনি অতিক্ৰম কৰি; সি বায়ু আৰু ইন্দ্ৰৰ নিমিত্তে প্ৰস্তুত আসন আৰু নিবেদন-স্থানলৈ গমন কৰে—আমাৰ ভিতৰত।

Mantra 2

पवमानमवस्यवो विप्रमभि प्र गायत । सुष्वाणं देववीतये ॥

হে বৰদান-অন্বেষীসকল, পৱমান সোম—ঋষিস্ফূৰ্ত প্ৰেৰিতজন—তাঁৰ দিশে উচ্চস্বৰে গাওঁ। নিপীড়িত (সুষ্বাণ) হৈ তেওঁ দেববীতয়ৰ বাবে আহে—যাতে দেৱশক্তিসকল আমাৰ ভিতৰত প্ৰবেশ কৰি অংশ গ্ৰহণ কৰে।

Mantra 3

पवन्ते वाजसातये सोमाः सहस्रपाजसः । गृणाना देववीतये ॥

বাজসাতয়ৰ—বল-সমৃদ্ধি জয়ৰ—বাবে সোমধাৰাসকল নিজে পৱিত্ৰ হয়; সহস্ৰ-শক্তিসম্পন্ন, স্তোত্ৰে গীত হৈ গীত হৈ, দেববীতয়ৰ বাবে প্রবাহিত হয়—দেৱসকলৰ আনন্দময় অংশগ্ৰহণৰ নিমিত্তে।

Mantra 4

उत नो वाजसातये पवस्व बृहतीरिषः । द्युमदिन्दो सुवीर्यम् ॥

আৰু আমাৰ বাবে, বাজসাতয়ৰ বাবে, তুমি পৱিত্ৰ হওঁ—বৃহৎ ঋষি (বৃহতীৰিষঃ) ৰূপে বিস্তৃত শক্তি-প্ৰেৰণা হৈ। হে ইন্দু, দীপ্তিমান শক্তি আৰু সু-বীৰ্য—উত্তম বীৰবল—আমাৰ ভিতৰত আন।

Mantra 5

ते नः सहस्रिणं रयिं पवन्तामा सुवीर्यम् । सुवाना देवास इन्दवः ॥

এই দেৱ-কাৰ্য্যত দিৱ্য, সু-প্ৰকাশিত ইন্দৱসকল আমাৰ বাবে সহস্ৰগুণ ৰয়ি (ধন-সমৃদ্ধি) পবিত্ৰ কৰক; লগতে সু-বীৰ্য্য—উত্তম বীৰ-শক্তিও—আমাৰ ভিতৰত আনক।

Mantra 6

अत्या हियाना न हेतृभिरसृग्रं वाजसातये । वि वारमव्यमाशवः ॥

অত্যন্ত তীব্ৰ বেগে ধাৱমান, হেতৃ (চাবুক)-বিহীন দ্ৰুত অশ্বৰ দৰে, সিহঁতে বাজ-সাতয় (সমৃদ্ধি-জয়)ৰ বাবে স্ৰোতস্বিনী হৈ ওলাই আহিল; আশৱসকল উলৰ ছাঁকনি (পবিত্ৰ পৱিত্ৰক) বিস্তাৰ কৰি পথ মুকলি কৰিলে—স্বচ্ছ আনন্দৰ বাবে।

Mantra 7

वाश्रा अर्षन्तीन्दवोऽभि वत्सं न धेनवः । दधन्विरे गभस्त्योः ॥

উজ্জ্বল সোম-বিন্দুসকল স্ৰোতস্বিনী হৈ বয়, যেন বাছুৰৰ ওচৰলৈ গৰ্জন কৰা ধেনুসকল; সিহঁতে দুহাতৰ মাজত স্থিৰ হৈ নিজকে ধৰি ৰাখে—অৰ্পণ আৰু অন্বেষকৰ গ্ৰাসত দৃঢ় আশ্ৰয় পায়।

Mantra 8

जुष्ट इन्द्राय मत्सरः पवमान कनिक्रदत् । विश्वा अप द्विषो जहि ॥

ইন্দ্ৰৰ প্ৰিয়, উল্লাস-জাগ্ৰত সোম—হে পৱমান—আনন্দত কণিক্ৰদ কৰি উঠিছে। সকলো দ্বেষ, সকলো বৈৰী প্ৰবৃত্তি দূৰ কৰ; আমাৰ ভিতৰত জ্যোতিৰ বৃদ্ধি যি বাধা দিয়ে তাক নাশ কৰ।

Mantra 9

अपघ्नन्तो अराव्णः पवमानाः स्वर्दृशः । योनावृतस्य सीदत ॥

শোধিত হৈ, বৈৰী আৰু কুটিল শক্তিসমূহক আঘাত কৰি, সূৰ্য-লোক দেখা সোম-ধাৰাসমূহ ঋতৰ (সত্য-ব্যৱস্থা) গৰ্ভত আসন লয়।

Frequently Asked Questions

It praises Soma as he is purified through the ritual strainer, then offered as a refined oblation—especially for Vāyu and Indra—while asking for wealth, strength, and protection.

Because Pavamāna Soma is defined by the act of purification: the juice is strained through wool so it becomes clear, potent, and ritually fit for offering.

It means the purified Soma settles into Ṛta—truth and right order—symbolizing that purification leads to clarity, harmony, and the defeat of crooked or hostile forces.

Read Rig Veda in the Vedapath app

Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.

Continue reading in the Vedapath app

Open in App