ଦେବୀ in the Skanda Purana

ସେଠାରେ ବ୍ରହ୍ମବିଦ୍ୟାସ୍ୱରୂପା ଏକ ପରାଶକ୍ତି ଦଣ୍ଡାୟମାନ ଥିଲେ। ଗଣେଶ ବିସ୍ମୟାବିଷ୍ଟ ହୋଇ କେବଳ ତାଙ୍କ ଦର୍ଶନରେ ତତ୍ପର ରହିଲେ।

ତେବେ ପରାଶକ୍ତି ପରନ୍ତପ ମହାଦେବଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କଲେ। ମହାଦେବ ସେହି ପରାଶକ୍ତିଙ୍କୁ କହିଲେ—“ହେ ଶୋଭନେ, ଏକ ବର ଚୟନ କର।”

ତେବେ ମହାଦେବଙ୍କୁ ପରମ ବର ପ୍ରାର୍ଥନା କରାଗଲା—“ହେ ଦେବ, ଆପଣ ଯାହାକୁ ହତ କରିଛନ୍ତି, ସେ ମୋର ପୁତ୍ର; ଏଥିରେ ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।”

ଏହି ମୂଢ଼ ଜଣ ପ୍ରକୃତିର ଅଂଶରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ହେବାରୁ ତୁମକୁ ଚିହ୍ନେ ନାହିଁ। ତେଣୁ ମୋର ତୃପ୍ତି ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ଏହି ପୁତ୍ରକୁ ଜୀବନ୍ତ କର।

ସେ ମହାବିଦ୍ୟା, ମହାମାୟା, ପରମ ମେଧାର ସ୍ୱରୂପିଣୀ; ସେଇ ରୁଦ୍ରକାଳୀ, ସେଇ ଅମ୍ବା—ପରା ସତୀ ଦାକ୍ଷାୟଣୀ।

ସେ ହିମାଳୟ ପତ୍ନୀ ସହିତ ସେଠାକୁ ଆସି, କନ୍ୟାକୁ ଦେଖି ଆଦରରେ ମହାସତୀଙ୍କୁ କହିଲେ—“ହେ ମହାଦେବୀ, ହେ ଦୀପ୍ତିମତୀ, ଏହି ତପ ନିମିତ୍ତେ ଦୁଃଖ କରନି।”

ପାର୍ବତୀଙ୍କ ଦର୍ଶନ ପାଇଁ, ନିଜ ପୁତ୍ରମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପରିବେଷ୍ଟିତ ହୋଇ, ସେ ସଖୀମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପରିବେଷ୍ଟିତ ମହାଦେବୀଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ।

‘ମୁଁ କିଏ? ତୁମେ କିଏ? ଏବଂ ଏହି ଅନ୍ୟମାନେ କେଉଁଠୁ—ମହାମାୟାକୁ ଆଶ୍ରୟ କରି?’ ଏହି ପ୍ରପଞ୍ଚ ଛାଗଳୀର ଥଣର ଦୁଧ ପରି ନିରର୍ଥକ।

ହେ ମହାଦେବୀ, ତୁମେ ଭକ୍ତା—ମହାଭାଗ୍ୟବତୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠା। ତୁମ ତପସ୍ୟାରେ ଅର୍ଜିତ ସେଇ ଭକ୍ତିକୁ ଯତ୍ନପୂର୍ବକ ସେବନ ଓ ସମ୍ମାନ କର।

କମ୍ବଲା ଓ ଅଶ୍ୱତର—ମହେଶଙ୍କ ଭୂଷଣ ହୋଇଥିବା ସେ ଦୁଇ ନାଗକୁ—ମହାଦେବୀ ଛଳବାକ୍ୟ କହି ହସିହସି ହରିନେଲେ।

ଛଳବାକ୍ୟ କହି ହସିହସି ସେ ତାଙ୍କ କୌପୀନ-ଆଚ୍ଛାଦନ ମଧ୍ୟ ହରିନେଲେ; ତେବେ ଗଣମାନେ ଓ ତାଙ୍କ ସଖୀମାନେ ଲଜ୍ଜାରେ ପୀଡ଼ିତ ହେଲେ।

ସେ ଅନେକ ମନ୍ତ୍ରବାଦୀ, ବୈଦ୍ୟ ଓ ଅନ୍ୟ ଉପାୟମାନେ ମଧ୍ୟ ଲାଗୁ କଲେ; ଏବଂ ମହାମାୟାରେ ବନ୍ଧିତ ମନ ଥିବା ମୋ ପିତାମାତା ମଧ୍ୟ ସେହିପରି କରିଲେ।

ଯେ କେହି ପିତା ରୁଦ୍ରଙ୍କୁ ଓ ମାତା ଅମ୍ବିକାଙ୍କୁ ତ୍ୟାଗ କରି ବର୍ତ୍ତେ, ସେ ଯେନେ ନିଜ ପିତାକୁ ତ୍ୟାଗ କରିଛି, ପିତୃମାନଙ୍କୁ ପିଣ୍ଡ-ତର୍ପଣ ନ ଦେଇଥିବା ଲୋକ ହୁଏ। ସେହି ରୁଦ୍ରଙ୍କ ମାହାତ୍ମ୍ୟକୁ ପରମ ‘ଶତରୁଦ୍ରୀୟ’ ପ୍ରକାଶ କରେ।

ଜଗନ୍ମାତାଙ୍କୁ ଜନ୍ମ ଦେବାକୁ ଥିବା ଭାବେ ବିଭାବରୀ କ୍ରମେ ଗର୍ଭାନ୍ତରେ ପ୍ରବେଶ କଲା ଏବଂ ଗୁହଙ୍କ ଭବିଷ୍ୟତ ମାତା ସେହି ଦେବୀଙ୍କ ଶୋଭା ଓ ତେଜକୁ ଅଧିକ ବଢ଼ାଇଲା।

ପୌରାଣିକ ସ୍ତୋତ୍ର, ସାମଗାନର ସୁର, ବୈଦିକ ସ୍ତୁତି ଓ ଗୁହ୍ୟ ନାମମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା—ହେ ମହାଦେବ, ଆପଣଙ୍କୁ ନମସ୍କାର; ମହାଦେବୀଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ପୁନଃପୁନଃ ନମସ୍କାର।

ଉମା ମହାଦେବୀ ଆପଣଙ୍କ ଭାର୍ଯ୍ୟା ହେଉଥିଲେ ମଧ୍ୟ ଆମେ ଏଠାକୁ ଆସିଲୁ। ତେଣୁ ଆମ ରାଜ୍ୟ ଅସୁରମାନେ ହରଣ କରିନେବା ଯୁକ୍ତିସଙ୍ଗତ।

ହେ ଅମ୍ବିକେ, ସେ ନାନା ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ଗୁଣର ଆଧାର; ପ୍ରତିହାର (ଦ୍ୱାରପାଳ) ବୋଲି ମନାଯାଏ। ଦେବୀ କହିଲେ—ହେ ପୁରାନ୍ତକ, ଏପରି ପୁତ୍ର ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ମୋର ଆକାଙ୍କ୍ଷା ଅନିୟନ୍ତ୍ରିତ।

‘ପାଞ୍ଚାଳ’ ନାମକ ଏହି ଯକ୍ଷ, ଲକ୍ଷ ଯକ୍ଷଙ୍କ ଅନୁଚରସହ; ହେ ଦେବୀ, ତୁମକୁ ଦାସରୂପେ ଅର୍ପିତ—ମହାମାୟାର ଶତଶକ୍ତିରେ ଯୁକ୍ତ।

ତାହାର ସିଦ୍ଧି ନିଶ୍ଚୟ ହୁଏ, ଯଦି ତାହା ବିଘ୍ନଦ୍ୱାରା ନ ନଷ୍ଟ ହୁଏ। କାରଣ ଏଠାରେ ସିଦ୍ଧାମ୍ବିକା ମହାଦେବୀ ସନ୍ନିହିତ ଅଛନ୍ତି।

ନିଶ୍ଚୟ ତୁମ ଜ୍ଞାନ ଅଳ୍ପ; ତୁମ ବେଦାଧ୍ୟୟନ ମଧ୍ୟ ବ୍ୟର୍ଥ—କାରଣ ତୁମେ ସର୍ବଭୂତଜନନୀ ଅମ୍ବିକାଙ୍କୁ ମାତା ଭାବେ ମାନୁନାହଁ।