Vastrapatha Kshetra Mahatmya
Vastrapatha Kshetra Mahatmya
This section situates its māhātmya within the Prabhāsa sacred zone, focusing on the kṣetra called Vastrāpatha. The site is presented as a pilgrimage node (tīrtha-complex) where darśana of Bhava/Śiva is framed as exceptionally potent, and where ancillary rites—such as dāna (gifting), feeding of brāhmaṇas, and piṇḍadāna (memorial offerings)—are integrated into the devotional economy of the landscape.
Adhyayas in Vastrapatha Kshetra Mahatmya
19 chapters to explore.
Adhyaya 1
दामोदरतीर्थ-रैवतकक्षेत्रमाहात्म्यम् (Damodara Tīrtha and Raivataka-Kṣetra Māhātmya)
အခန်း (၁) တွင် ဣရှ္ဝရသည် ဝஸ္တြာပထ၏ «က்ஷೇತ್ರ-ဂರ್ಭ» (အတွင်းသန့်ရှင်းမှု) ကို ဖော်ပြကာ ရৈဝတကဂိရိ၊ သုဝဏ္ဏရေဝါနှင့် ကုဏ္ဍများကို ဂုဏ်ပြုဖော်ထုတ်သည်။ အထူးသဖြင့် မೃဂီကုဏ္ဍ၌ ပြုလုပ်သော ရှရာဒ္ဓသည် ဘိုးဘွားတို့၏ စိတ်ကျေနပ်မှုကို ပိုမိုတိုးမြှင့်စေသည်ဟု ဆိုသည်။ ဒေဝီက ပိုမိုရှင်းလင်းရန် တောင်းဆိုသဖြင့် ဣရှ္ဝရသည် အတိတ်သမိုင်းတစ်ရပ်ကို မိတ်ဆက်ကာ ဂင်္ဂါမြစ်ကမ်းရှိ သန့်ရှင်းဒေသတွင် မင်းကြီး ဂဇနှင့် မိဖုရား သင်္ဂတာတို့ သန့်စင်ခြင်းနှင့် ပူဇော်ဝတ်ပြုခြင်းကို လိုက်နာကြသည်ဟု ပြောသည်။ ထိုအခါ ဘဒ္ရရ္ဋ္ဌိသည် အခြားတပသီများနှင့်အတူ ရောက်လာပြီး မင်းကြီးက အချိန်၊ နေရာ၊ ပူဇော်ပွဲအရ «အက္ခယ» (မကုန်ခန်း) သော ကောင်းကင်ဘုံကို မည်သို့ရနိုင်မည်နည်းဟု မေးသည်။ ဘဒ္ရရ္ဋ္ဌိက နာရဒ၏ သင်ကြားချက်အရ လအလိုက် တီရ္ထများ၏ အကျိုးကျေးဇူးကို ရှင်းပြပြီး နောက်ဆုံးတွင် ဒာမೋದရတီရ္ထနှင့် တူညီသော တီရ္ထမရှိကြောင်း ထုတ်ဖော်သည်။ ကာရ္တိကလတွင် အထူးသဖြင့် ဒွာဒသီနှင့် ဘီရှ္မပဉ္စကကာလ၌ ဒာမోదရရေတွင် ရေချိုးခြင်းသည် အလွန်ထူးကဲသော အကျိုးကို ပေးသည်ဟု ဆိုသည်။ အခန်းသည် ထို့နောက် သောမနာထနှင့် ရৈဝတကအနီးရှိ ဝஸ္တြာပထ၏ မြေမျက်နှာသွင်ပြင်၊ သတ္တုဓာတ်ပြည့်ဝသော မြေ၊ သန့်ရှင်းသစ်ပင်ပန်းမန်နှင့် တိရစ္ဆာန်များ၊ ထိတွေ့ရုံဖြင့်ပင် လွတ်မြောက်မှုရနိုင်သည်ဟု ယုံကြည်သည့် အယူအဆတို့ကို ဖော်ပြသည်။ ထို့ပြင် ရွက်၊ ပန်း၊ ရေ ပူဇော်ခြင်း၊ အစာကျွေးခြင်း၊ မီးအလှူ၊ ဘုရားကျောင်းတည်ဆောက်ခြင်း၊ အလံတင်ခြင်း စသည့် ကုသိုလ်ကောင်းမှုများနှင့် ၎င်းတို့၏ ဖလश्रုတိကို အဆင့်လိုက် ရေးသားထားသည်။ ဟရိ (ဒာမోదရ) နှင့် ဘဝ (ရှီဝ) ကို နှစ်မျိုးလုံး သဒ္ဓါဖြင့် ပူဇော်လျှင် မြင့်မြတ်သော လောကများသို့ ရောက်နိုင်ကြောင်းလည်း ထည့်သွင်းသင်ကြားသည်။ နိဂုံးတွင် မင်းကြီး ဂဇသည် ကာရ္တိကလ သာသနာခရီးကို ဆောင်ရွက်ကာ ယဇ္ဉများနှင့် တပသ္ယာများကို မျိုးစုံသော အလေ့အကျင့်ရှင်များနှင့်အတူ ပြုလုပ်သည်။ ကောင်းကင်ဗိမာန်များ ရောက်လာပြီး မင်းကြီးသည် ထိုဗိမာန်ဖြင့် မြင့်မြတ်ရာသို့ တက်ရောက်သည်။ နောက်ဆုံး ဖလश्रုတိက ဤအခန်းကို ဖတ်သူ၊ နားထောင်သူတို့သည် အပြစ်ကင်းစင်၍ အဆုံးစွန်သော အောင်မြင်မှုကို ရရှိမည်ဟု ကတိပြုထားသည်။
Adhyaya 2
Vastrāpathakṣetre Bhavadarśana–Yātrāphala (वस्त्रापथक्षेत्रे भवदर्शन–यात्राफल)
ဤအধ্যာယတွင် ဣရှ္ဝရသည် မဟာဒေဝီအား ပရဘာသခဏ္ဍအတွင်းရှိ ဝஸ္တရပထ က్షೇತ್ರကို ညွှန်ပြ၍ သီအိုလောဂျီနှင့် နေရာတော်အကြောင်းကို ချုပ်ချုပ်တင်ပြသည်။ ဘဝ/ရှီဝသည် ဖန်ဆင်းသူ၊ ဖျက်ဆီးသူ အဖြစ် မူလအရှင်တော်ဖြစ်ပြီး ထိုနေရာ၌ ကိုယ်တိုင်ပေါ်ထွန်းနေသော သွင်ပြင်ဖြင့် တည်ရှိကြောင်း ထင်ရှားစေသည်။ ယာထရာကို တစ်ကြိမ်သာ ပြုလုပ်ခြင်း၊ ဒေသတီရ္ထများတွင် ရေချိုးသန့်စင်ခြင်းနှင့် စည်းကမ်းတကျ ပူဇော်ဝတ်ပြုခြင်းတို့က ကုသိုလ်ပြည့်စုံမှုနှင့် ပူဇော်ပွဲအပြီးသတ်သကဲ့သို့သော အကျိုးကို ပေးသည်ဟု ဆိုသည်။ ဘဝဒർശန၏ အကျိုးကို ဝါရာဏသီ၊ ကုရုက္ခေတ္တရနှင့် နရမဒါမြစ်တို့၏ အကျိုးနှင့် နှိုင်းယှဉ်ကာ ပိုမိုလျင်မြန်ထက်မြက်ကြောင်း ထပ်မံအလေးပေးထားသည်။ ထို့ပြင် ချိုက်တရနှင့် ဝိုင်ရှာခ လများတွင် ဒർശနပြုခြင်းသည် ပြန်လည်မွေးဖွားခြင်းမှ လွတ်မြောက်မှုနှင့် ဆက်စပ်ကြောင်း ဖော်ပြသည်။ go-dāna (နွားလှူ), ဗြာဟ္မဏများကို အစာကျွေးခြင်းနှင့် piṇḍadāna ပြုခြင်းတို့ကိုလည်း ထာဝရအကျိုးရှိသော ကုသိုလ်အဖြစ် ထည့်သွင်းကာ ဘိုးဘွားတို့ စိတ်ကျေနပ်စေသည်ဟု ဆိုသည်။ နောက်ဆုံးတွင် ဤမဟာတ္မယကို နားထောင်ခြင်းက အပြစ်ကို လျော့ပါးစေပြီး ကြီးမားသော ယဇ္ဉပူဇော်ပွဲများနှင့် တူညီသည့် အကျိုးကို ပေးကြောင်း ဖလရှရုတိသဘောဖြင့် အဆုံးသတ်ထားသည်။
Adhyaya 3
Vastrāpathakṣetre Tīrtha-Saṅgrahaḥ (Catalogue of Tīrthas in Vastrāpatha)
ဤအဓ್ಯಾಯသည် ဣရှ္ဝရ၏အသံဖြင့် ပြောကြားသော တိရ္ထများ၏ အကျဉ်းချုပ်စာရင်းဖြစ်ပြီး အာဏာရှိသည့် အတည်ပြုချက်တစ်ရပ်ကဲ့သို့ ထင်ရှားသည်။ ဝஸ္တြာပထ၌ တိရ္ထများ “ကိုဋိ” အလွန်များပြားကြောင်းကို အရင်ဆုံး အသိအမှတ်ပြုကာ၊ ထို့နောက် အရေးကြီးဆုံးနေရာများ၏ “သာရ” ကိုသာ စိစစ်ကောက်နုတ်၍ မြေပုံသဘောဖြင့် တင်ပြမည်ဟု သတ်မှတ်သည်။ ဒာမိုဒရာမြစ်ကို ဖော်ပြပြီး ၎င်းကို ဆုဝဏ္ဏရေခါဟုလည်း မှတ်မိကြောင်း ဆိုသည်။ ထို့ပြင် ဘြဟ္မကုဏ္ဍကို ဘြဟ္မေရှ္ဝရ သီဝလင်္ဂ/ဘုရားကျောင်းနှင့် အနီးကပ်တည်ရှိကြောင်း ပြထားသည်။ ထို့နောက် သိုင်ဝနေရာများဖြစ်သော ကာလမေဃ၊ ဘဝ/ဒာမိုဒရာ၊ ကာလိကာ (ဂဝျူတိ နှစ်ခုအကွာ)၊ အိန္ဒြေရှ္ဝရ၊ ရိုင်ဝတနှင့် ဥဇ္ဇယန္တ တောင်တန်းများကို ရွတ်ဆိုပြီး၊ ကုမ္ဘီရှ္ဝရနှင့် ဘီမေရှ္ဝရကို ဆက်လက်ဖော်ပြသည်။ က்ஷೇತ್ರ၏ အကျယ်အဝန်းကို ဂဝျူတိ ငါးခုဟု တိုင်းတာကာ၊ မೃဂီကုဏ္ဍကို အပြစ်ပျောက်ကင်းစေသော အာနိသင်ရှိသည့် တိရ္ထအဖြစ် ထင်ရှားစေသည်။ နိဂုံးပိုဒ်တွင် ဤအကြောင်းအရာသည် ရည်ရွယ်ချက်ရှိသော အကျဉ်းချုပ်ဖြစ်ကြောင်းနှင့် ဒေသတွင် သတ္တုနှင့် ရတနာသိုက်များ ဆက်နွယ်နေကြောင်းကို မှတ်တမ်းသဘောဖြင့် ပေါင်းစည်းဖော်ပြထားသည်။
Adhyaya 4
Dunnāvilla–Pātāla-vivara and the Sixteen Siddha-sthānas (दुन्नाविल्ले पातालविवरं सिद्धस्थानानि च)
အခန်း (၄) တွင် ဣရှွရသည် ဒေဝီအား သင်ကြားကာ Maṅgala-sthiti ဟုခေါ်သောနေရာမှ အနောက်ဘက် တစ်ယောဇနာအကွာရှိ Dunnāvilla သို့ သာသနာရေးခရီးတိုတစ်ခုကို ညွှန်ပြသည်။ ထိုဒေသကို အလွှာလိုက် အမှတ်တရများဖြင့် ချိတ်ဆက်ကာ က္ṣetra မြေပုံအဖြစ် တည်ဆောက်ပေးသည်။ ပထမဦးစွာ Bhīma နှင့် “Dunnaka” ဟုခေါ်သော ပုဂ္ဂိုလ်/နေရာအမည်နှင့် ဆက်စပ်သည့် အကြောင်းအရာကို ဖော်ပြပြီး ယခင်က စားသုံးဖျက်ဆီးခံရကာ စွန့်ပစ်ထားသည်ဟု ဆိုသဖြင့် ထိုနေရာ၏ ထင်ရှားမှုကို ရင်းမြစ်တစ်ခုအဖြစ် သတ်မှတ်သည်။ ထို့နောက် “divya-vivara” ဟုခေါ်သော သာမန်မဟုတ်သည့် အပေါက်တစ်ခုကို ဖော်ပြကာ pātāla သို့ ဆင်းသက်ရာ အဓိကလမ်းကြောင်းဟု ဆို၍ ကမ္ဘာဗေဒမြေညွှန်ကို က္ṣetra အတွင်း ထည့်သွင်းထားသည်။ ဤ pātāla ဆိုင်ရာ အကြောင်းအရာသည် ယခင်က pātāla-uttara-saṅgraha ဟုခေါ်သော စုစည်းစာတမ်းတွင် သင်ကြားပြီးသားဟု ကိုးကားကာ အကြောင်းအရာဆက်လက်တည်တံ့မှုကို ပြသည်။ ထိုဒေသတွင် လိင်္ဂများစွာနှင့် siddha-sthāna ၁၆ ခု ရှိ၍ Śaiva သန့်ရှင်းရာစုတစ်ခုအဖြစ် ထင်ရှားသည်။ နောက်ဆုံးတွင် ယခင်က ရွှေတွင်းဖြစ်ခဲ့ကြောင်းကို မှတ်တမ်းတင်ကာ “bhūti” (ချမ်းသာတိုးတက်မှု/အောင်မြင်ရရှိမှု) ကို လိုလားသူများသည် သာသနာရေးလမ်းကြောင်းအတွင်း ထိုနေရာသို့ သွားရမည်ဟု ညွှန်ကြားသည်။
Adhyaya 5
गंगेश्वरमाहात्म्यवर्णनम् (Gangeśvara Māhātmya—Account of the Glory of Gangeśvara)
ဤအধ্যာယတွင် ဣရှ္ဝရသည် ဒေဝီအား ယခင်အမှတ်အသား «မင်္ဂလာ» မှ အနောက်ဘက်သို့ သွားရသော တီရ္ထယာထာလမ်းကြောင်းကို သင်ကြားတော်မူသည်။ ယာထာသူသည် သန့်ရှင်းသော ရေစီး «ဂင်္ဂါ-စရောတ» နှင့် လင်္ဂကို ရောက်ရှိကာ «စူရာရ္က» ကို အထူးဖော်ပြထားသည့် အရပ်၌ ဘုရားပူဇော်ရမည်ဟု ဆိုသည်။ ယာထာဖလကို လိုလားသူသည် ဗိဓိအတိုင်း သွားရောက်၍ စ္နာန (ရေချိုးသန့်စင်) ပြုကာ ပိဏ္ဍ (piṇḍa) ပူဇော်ပေးပြီးနောက် ဘြာဟ္မဏများအား အန္နဒါန ပြု၍ ဒက္ခိဏာ ပေးကမ်းရမည်။ နိဂုံးတွင် ဤတီရ္ထမဟာတ္မယများသည် မင်္ဂလာဖြစ်၍ ကလိယုဂ်၏ အပြစ်အစုအဝေးကို ဖျက်ဆီးနိုင်ကြောင်း၊ ဖတ်ရှုခြင်း သို့မဟုတ် ရွတ်ဆိုခြင်းကလည်း အပြစ်စုများကို ဖယ်ရှားနိုင်ကြောင်း ဖလश्रုတိအဖြစ် ကြေညာသည်။ ထို့ပြင် မကောင်းသောဉာဏ်ရှိသူ (durbuddhi) ထံ မပေးရ၊ အနာဂတ်တွင် ဆိုထားသည့် ဗိဓာနအတိုင်း မှန်ကန်စွာ နားထောင်ရမည်ဟု ကာကွယ်သတိပေးထားသည်။
Adhyaya 6
Vastrāpatha Pilgrimage Circuit and the Etiology of the Deer-Faced Woman (वस्त्रापथ-तीर्थपरिक्रमा तथा मृगमुखी-आख्यान-प्रस्ताव)
အခန်း ၆ တွင် ဣရှ္ဝရသည် မင်္ဂလာမှ အနောက်ဘက်သို့ သွားရသော တီရ္ထယာတရာ အစဉ်ကို ဖော်ပြသည်။ စိဒ္ဓေရှ္ဝရကို ဒർശနပြုခြင်းဖြင့် စိဒ္ဓိများ ပေးတော်မူသည်ဟု ဆိုပြီး၊ စက္ကတီရ္ထကို “တီရ္ထကုဋေကရိုးများ၏ အကျိုး” ရရှိစေသည်ဟု ထင်ရှားစွာ ချီးမွမ်းသည်။ ထို့နောက် လောကေရှ္ဝရကို စွဝယံဘူ လိင်္ဂအဖြစ် ဖော်ပြကာ၊ ယက္ခဝနသို့ ဆက်လက်သွားပြီး ယက္ခေရှ္ဝရီကို ဆုတောင်းပြည့်စုံစေသော ဒေဝီအဖြစ် ဂုဏ်ပြုသည်။ ထို့မှ ပြန်လည်၍ ဝஸ္တြာပထသို့ ရောက်ကာ ရိုင်ဝတကတောင်သို့ တိုးချဲ့လည်ပတ်စေပြီး၊ မရေတွက်နိုင်သော တီရ္ထများ (မೃဂီကူဏ္ဍ စသည့် အမည်ရှိ နေရာများ) နှင့် အမ္ဗိကာ၊ ပရဒျုမ္န၊ သာမ္ဗ နှင့် ရှိုင်ဝသင်္ကေတများ အပါအဝင် ဒေဝတားတော်များ၏ တည်ရှိမှုကို ဖော်ပြသည်။ နောက်ပိုင်းတွင် ပါရဝတီသည် ယခင်က ကြားနာခဲ့သော သန့်ရှင်းမြစ်ကြီးများနှင့် မောက္ခပေးသော မြို့များကို ရေတွက်ကာ၊ ဝஸ္တြာပထကို အထူးသဖြင့် အရေးကြီးဟု ဆိုရခြင်းနှင့် ရှိဝသည် ထိုနေရာတွင် စွဝယံဘူအဖြစ် မည်သို့ တည်ထောင်သနည်းဟု မေးမြန်းသည်။ ဣရှ္ဝရသည် အကြောင်းရင်းဇာတ်လမ်းဖြင့် ဖြေကြားရာတွင် ကာန်ယကုပ္ဇ၌ ဘောဇမင်းသည် သမင်အုပ်အတွင်းမှ သမင်မျက်နှာရှိ မိန်းမတစ်ဦးကို ဖမ်းမိပြီး၊ သူမသည် မိန့်ခွန်းမပြောနိုင်သဖြင့် ပုရောဟိတ်များက သာရသွဝတ တပသီထံ သွားရန် ညွှန်ကြားသည်။ အဘိသေကနှင့် မန္တရပွဲစဉ်များဖြင့် သူမ၏ စကားနှင့် မှတ်ဉာဏ် ပြန်လည်ရရှိကာ၊ ဘဝအဆက်ဆက် ကမ္မသမိုင်း (မင်းဘဝ၊ မုဆိုးမဘဝ၊ တိရစ္ဆာန်ပြန်မွေးခြင်း၊ အကြမ်းဖက်သေဆုံးမှု စသည့်) ကို ရှည်လျားစွာ ပြောပြပြီး၊ နောက်ဆုံးတွင် ရိုင်ဝတက/ဝஸ္တြာပထတွင် ဆုံစည်းသဖြင့် ထိုက்ஷೇತ್ರသည် သန့်စင်ခြင်းနှင့် လွတ်မြောက်ခြင်း၏ သော့ချက်ဖြစ်ကြောင်း ထင်ဟပ်စေသည်။
Adhyaya 7
Mṛgīmukhī-ākhyāna and the Vastrāpatha–Swarnarekhā Tīrtha Discourse (मृगीमुखी-आख्यानम्)
အခန်း ၇ သည် ကမ္မအကြောင်းအရာ၊ ကိုယ်ခန္ဓာပြောင်းလဲမှုနှင့် တီရ္ထ၏ အာနိသင်ကို ဆွေးနွေးသည့် စကားဝိုင်းပုံစံဖြစ်သည်။ မင်းသည် မျက်နှာက သမင်ပုံစံဖြစ်နေသော မိန်းကလေးကို မူလအကြောင်းရင်း မေးမြန်းရာ၊ သူမက ဂင်္ဂါမြစ်ကမ်း၌ ဥဒ္ဒာလက မဟာတပသီနှင့် ဆက်နွယ်သည့် ကိုယ်ရည်ဗီရျ-ဗိန္ဒု တစ်စက်က သမင်မတစ်ကောင်နှင့် မတော်တဆ ဆုံတွေ့သွားခြင်းကြောင့် လူအဖြစ်မွေးဖွားသော်လည်း သမင်မျက်နှာဖြစ်လာရခြင်းဟု ရှင်းပြသည်။ ထို့နောက် သူမက ကုသိုလ်အပြစ် စာရင်းချုပ်ကို ပြောပြသည်။ သူမ၏ မျိုးဆက်များစွာအတွင်း သန့်ရှင်းစွာ သစ္စာတည်မှုနှင့် မင်း၏ ယခင်ဘဝတွင် က္ଷတ္တရိယ-ဓမ္မကို လျော့နည်းစွာ လိုက်နာခဲ့မှုတို့ကြောင့် အပြစ်ကံ စုပေါင်းလာပြီး၊ မိမိကိုယ်ကို မီးထဲသို့ ဆက်ကပ်ခြင်းကဲ့သို့သော ပရాయశ္စိတ္တ အယူအဆများဖြင့် သန့်စင်ရကြောင်း ထောက်ပြသည်။ စစ်မြေပြင်၌ သေခြင်း၊ နေ့စဉ် အစာပေးလှူဒါန်းခြင်း၊ နှင့် ပရဘာသရှိ ဝသ္တြာပထ အပါအဝင် နာမည်ကြီး တီရ္ထများတွင် သေဆုံးခြင်းတို့ကို ကုသိုလ်ကြီးမားသည့် အကျိုးအဖြစ် စာရင်းပြုထားသည်။ အရှရီရိဏီ အသံက မင်း၏ ကမ္မအစဉ်ကို—အရင် အပြစ်၏ အကျိုးကို ခံပြီးနောက် ကောင်းကင်ဘုံရောက်မည်ဟု—ဖော်ပြသည်။ အလုပ်လုပ်ရန် ညွှန်ကြားချက်အရ မင်းက ဝသ္တြာပထရှိ စွဝဏ္ဏရေးခါ ရေထဲသို့ ခေါင်း/ရုပ်ပုံခေါင်းကို လွှတ်ပေးလျှင် သူမ၏ မျက်နှာသည် လူမျက်နှာဖြစ်လာမည်ဟု ဆိုသည်။ တံခါးစောင့်ကို ပို့၍ တောထဲတွင် ခေါင်းကို ရှာဖွေကာ တီရ္ထ၌ ရိုးရာအတိုင်း လွှတ်ပေးပြီး၊ မိန်းကလေးက တစ်လကြာ စန္ဒြာယဏ ဝရတကို ထမ်းဆောင်သဖြင့် နတ်သမီးတော်ကဲ့သို့ လှပသော လူမိန်းကလေးအဖြစ် ပြောင်းလဲသည်။ အဆုံးတွင် ဣရှ္ဝရ၏ ချီးမွမ်းသံဖြင့် ဤ က္ෂೇತ್ರသည် ဒေသနှင့် တောများအနက် အမြင့်ဆုံး၊ နတ်များနှင့် အလယ်နတ်များ နေထိုင်ရာ၊ သီဝ (ဘဝ) အမြဲတည်ရှိရာဟု ကြေညာပြီး၊ ရေချိုးခြင်း၊ သန္ဓျာ၊ တရ္ပဏ၊ ရှရဒ္ဓ၊ ပန်းပူဇာတို့က သံသရာမှ လွတ်မြောက်၍ ကောင်းကင်ဘုံသို့ တက်ရောက်စေသည်ဟု ဆိုထားသည်။
Adhyaya 8
Suvarṇarekhā-tīrthotpatti and the Brahmā–Viṣṇu–Śiva Theological Discourse (Chapter 8)
အခန်း ၈ တွင် ဘုရင် ဘောဇာသည် ဝස්တြာပထ-က்ஷೇತ್ರ၊ ရိုင်ဝတက တောင်နှင့် အထူးသဖြင့် သုဝဏ္ဏရေးခါ (Suvarṇarekhā) ဟုခေါ်သော တီရ္ထရေ၏ ဥတ္ပတ္တိနှင့် သန့်စင်ပေးနိုင်သော အာနိသင်ကို အသေးစိတ် မေးမြန်းသည်။ ထို့ပြင် ဗြဟ္မာ၊ ဗိဿနု၊ ရုဒ္ဒရ (ရှီဝ) တို့အနက် မည်သူကို ဤအကြောင်းအရာတွင် အမြင့်ဆုံးအဖြစ် တည်ထားသနည်း၊ ဘာကြောင့် ဒေဝတားများ တီရ္ထ၌ စုဝေးကြသနည်း၊ နာရာယဏသည် ကိုယ်တိုင် လာရောက်သည်ဟု မည်သို့ဆိုသနည်းဟု မေးသည်။ စာရസ്വတက ဤဇာတ်ကြောင်းကို နားထောင်ခြင်းက အပြစ်အမှား လျော့နည်းစေသည်ဟု ဆိုပြီး၊ တီရ္ထအကြောင်းကို ကမ္ဘာဖန်ဆင်း-ပျက်စီး စက်ဝန်းအတွင်း ထည့်သွင်းဖော်ပြသည်။ ဗြဟ္မာ၏ “နေ့” အဆုံးတွင် ရုဒ္ဒရက ကမ္ဘာကို ပြန်လည်သိမ်းယူပြီး သုံးပါးတစ်စုသည် ခဏတစ်ဖြုတ် တစ်ရပ်တည်းဖြစ်ကာ နောက်မှ တာဝန်ခွဲခြားလာသည်—ဗြဟ္မာ ဖန်ဆင်းသူ၊ ဟရီ ထိန်းသိမ်းသူ၊ ရုဒ္ဒရ ဖျက်သိမ်းသူဟု ဖော်ပြသည်။ ထို့နောက် ကိုင်လာသ်တွင် ဗြဟ္မာနှင့် ရုဒ္ဒရတို့ အမြင့်အနိမ့် အရေးအခင်းဖြစ်ရာ ဗိဿနုက ကြားဝင်ညှိနှိုင်းသည်။ ဗိဿနု၏ သင်ကြားချက်မှာ ကမ္ဘာလောကကို ကျော်လွန်သော မူလတစ်ပါး မဟာဒေဝရှိကြောင်းဖြစ်ပြီး၊ ထိုနောက် ဗြဟ္မာက ဝေဒပုံစံ ဂုဏ်ပုဒ်များဖြင့် ရှီဝကို ချီးမွမ်းကာ ရှီဝက ကောင်းချီးပေး၍ နောက်ပိုင်း တီရ္ထဥတ္ပတ္တိ အသေးစိတ်များအတွက် အခြေခံကို ပြင်ဆင်ပေးသည်။
Adhyaya 9
Vastrāpatha Tīrtha-Foundation and the Dakṣa-Yajña Cycle (वस्त्रापथतीर्थप्रतिष्ठा तथा दक्षयज्ञप्रसङ्गः)
အခန်း ၉ သည် ပရဘာသဒေသအတွင်း «ဝஸ္တရာပထ တီရ္ထ» ကို တည်မြဲသော သန့်ရှင်းရာနေရာအဖြစ် အခြေခံတည်ထောင်လာပုံကို အဆင့်ဆင့် သာသနာရေးဇာတ်ကြောင်းဖြင့် ရှင်းလင်းသည်။ အစမှာ ဘြဟ္မာသည် အထာర్వဝေဒ ရွတ်ဆိုကာ ဖန်ဆင်းရေးပူဇော်ကိစ္စကို ဆောင်ရွက်ပြီး ရုဒ္ရ ပေါ်ထွန်းလာခြင်း၊ ထို့နောက် ရုဒ္ရများစွာအဖြစ် ခွဲထွက်လာခြင်းတို့ကို ဖော်ပြကာ ရှိုင်ဝသဒ္ဓါ၏ မျိုးစုံပုံရိပ်တရားကို ကမ္ဘာဗေဒအခြေခံဖြင့် တည်ဆောက်ပေးသည်။ ထို့နောက် ဒက္ခ–စတီ–ရှီဝ ပဋိပက္ခသို့ ကူးပြောင်းသည်။ စတီကို ရုဒ္ရအား ပေးအပ်သော်လည်း ဒက္ခ၏ မလေးစားမှုက တဖြည်းဖြည်း ပြင်းထန်လာပြီး စတီသည် ယဇ్ఞပွဲတွင် မိမိကိုယ်ကို မီးထဲသို့ ဆက်ကပ်သဖြင့် အကျိုးဆက်အဖြစ် ဒက္ခ၏ ကျိန်စာဝန်းကျင်နှင့် နောက်ပိုင်း ပြန်လည်ထူထောင်ခြင်းတို့ ဖြစ်ပေါ်သည်။ ဝီရဘဒ္ရနှင့် ဂဏများက ယဇ్ఞကို ဖျက်ဆီးသည့် အပိုင်းတွင် “သင့်တော်သူကို မပူဇော်ခြင်း” နှင့် လေးစားမှုဆိုင်ရာ သီလစည်းကမ်း ချိုးဖောက်ခြင်းတို့ကြောင့် ပူဇော်ကိစ္စ ပျက်ကွက်ရကြောင်း သင်ခန်းစာပေးသည်။ နောက်တစ်ဆင့်တွင် သဘောတရားညှိနှိုင်းမှုအဖြစ် ရှီဝနှင့် ဝိෂ္ဏုတို့သည် အနှစ်သာရအားဖြင့် မကွာခြားကြောင်း ဆိုပြီး ကလိယုဂ၌ ဘာဝနာပြုရန် လက်တွေ့ညွှန်ကြားချက်များ—ဥပမာ သာသနာ့သမားပုံစံ ရှီဝအား ဒါနပေးခြင်း၏ ကုသိုလ်၊ အိမ်ထောင်ရှင်တို့၏ ပူဇော်နည်း—ကို ဖော်ပြသည်။ ဇာတ်ကြောင်းသည် အန္ဓကနှင့် ပဋိပက္ခ၊ ဒေဝီပုံစံများ ပေါင်းစည်းခြင်းတို့သို့ ဆက်လက်တိုးချဲ့ပြီး နောက်ဆုံးတွင် ဘာဝကို ဝஸ္တရာပထ၌ တည်စေခြင်း၊ ဝိෂ္ဏုကို ရိုင်ဝတက၌ တည်စေခြင်း၊ အမ္ဘာကို တောင်ထိပ်၌ တည်စေခြင်းတို့ဖြင့် ဒေသဆိုင်ရာ သန့်ရှင်းတည်နေရာကို သတ်မှတ်သည်။ စုဝဏ္ဏရေးခါ မြစ်ကို သန့်စင်စေသော မြစ်ဟု ဆိုပြီး၊ ဤအခန်းကို နားထောင်/ရွတ်ဆိုခြင်းဖြင့် သန့်စင်ကာ ကောင်းကင်ဘုံရောက်ကြောင်း၊ စုဝဏ္ဏရေးခါ၌ ရေချိုး၍ သန္ဓျာ/ရှ్రာဒ္ဓ ပြုကာ ဘာဝကို ပူဇော်လျှင် အမြင့်မားသော အကျိုးရလဒ် ရကြောင်း ဖလရှရုတိဖြင့် အဆုံးသတ်သည်။
Adhyaya 10
वस्त्रापथकथानुक्रमः — Counsel to the King on Pilgrimage, Renunciation, and Household Restraint
အဓ್ಯಾಯ ၁၀ သည် မေးမြန်းမှုအပေါ် အခြေခံသော သာသနာဗေဒ ဆွေးနွေးခန်းတစ်ခန်းဖြစ်သည်။ ပာရဝတီသည် တီရ္ထ၏ မဟာတ္မိယ၊ ရိုင်ဝတကတောင်၊ ဘဝ (ရှီဝ) နှင့် ဝஸ္တြာပထ၏ ဂုဏ်သတင်းကို အံ့ဩကာ ဖော်ပြပြီး၊ သန့်ရှင်းသော မြေဒေသ၏ အာနုဘော်ကို ဘုရားဝါစဖြင့် အတည်ပြုထားကြောင်းကို ထင်ရှားစေသည်။ ထို့နောက် မုဆိုးကောင်တစ်ကောင်ကို ရရှိပြီး သာရသွဝတ ရှင်တော်နှင့် တွေ့ဆုံသည့်နောက် ဘောဇရာဇ/ဇနေရှဝရ မင်း၏ လုပ်ရပ်များကို မေးမြန်းကာ အကြောင်းအရာကို နေရာဂုဏ်မှ သီလဇာတ်လမ်းသို့ ပြောင်းလဲစေသည်။ ဣရှဝရသည် လူမှုဆက်ဆံရေးသီလကို စံပြအဖြစ် ဖော်ပြသည်။ သီလရှိ၍ မင်္ဂလာဆောင်သော မိန်းမ၏ အရည်အချင်းများကို ပြောကြားပြီး၊ ဆွေမျိုးတာဝန်များကို လိင်မရွေး တည်ငြိမ်မှုကို ထိန်းသိမ်းပေးသော ကတိကဝတ်များအဖြစ် သတ်မှတ်သည်။ မင်းသည် ထိုသို့သော ဇနီးကို ရရှိသဖြင့် ဝမ်းမြောက်ကာ သာရသွဝတ ရှင်တော်ကို တပဿာဓိက အာနုဘော်နှင့် အမှန်တရားဖော်ထုတ်နိုင်သော ဉာဏ်ပညာရှိသူဟု ချီးမွမ်းသည်။ ထို့နောက် မင်းသည် စောရာဋ္ဌရ၊ ရိုင်ဝတက၊ ဝஸ္တြာပထတို့၏ ဂုဏ်သတင်းကို ရွတ်ဆိုပြီး ဥဇ္ဇယန္တ၌ ဒေဝသဘင်စုဝေးမှုနှင့် ဝာမန–ဗလိ ဇာတ်ကွက်တို့ကို ထည့်သွင်းဖော်ပြသည်။ နောက်ဆုံးတွင် မင်းသည် ရာဇာသက်တမ်းကို စွန့်လွှတ်၍ တီရ္ထယာတရာဖြင့် အမြင့်လောကများသို့ တက်လှမ်းကာ ရှီဝ၏ နေရာတော်သို့ ရောက်လိုကြောင်း ထုတ်ဖော်သည်။ သို့ရာတွင် ရှင်တော်သည် စိုးရိမ်ကာ တားဆီးပြီး၊ အိမ်ထောင်အတွင်း၌ပင် ဘုရား၏ သန့်ရှင်းသော တည်ရှိမှုနှင့် ကုသိုလ်ကံပွဲတော်များကို ပြုလုပ်နိုင်ကြောင်း၊ အလွန်အကျွံ ခရီးသွားလိုစိတ်ကို ဉာဏ်ပညာရှိ အကြံဉာဏ်နှင့် ထိန်းညှိရမည်ဟု သင်ကြားသည်။
Adhyaya 11
Vastrāpatha Yātrāvidhi and Kṣetra-Pramāṇa (वस्त्रापथ-यात्राविधिः क्षेत्रप्रमाणं च)
ဤအဓ್ಯಾಯသည် မင်း၏မေးမြန်းချက်အပေါ် အခြေခံ၍ ယာထာပြုလုပ်နည်းကို လုပ်ထုံးလုပ်နည်းပုံစံဖြင့် ဖော်ပြသည်။ ရှင်တော်၏အရင်တော်မူချက်များကို နားထောင်ပြီးနောက် မင်းက ယာထာတွင် လက်ခံရမည့်အရာ၊ စွန့်လွှတ်ရမည့်အရာ၊ ဒါနပေးခြင်း၊ အစာရှောင်စည်းကမ်း၊ ရေချိုးခြင်း၊ သန္ဓျာကာလဝတ်ပြုမှု၊ ပူဇော်ခြင်း၊ အိပ်စက်ခြင်းနှင့် ညပိုင်း ဂျပာတို့ကို ချုပ်ချုပ်တင်ပြရန် တောင်းဆိုသည်။ စာရသွဝတ ရှင်တော်က စော်ရာဋ္ဌရဒေသ၊ ရေဝတက/ဩဇ္ဇယန္တ တောင်အနီးတွင် ယာထာကို တည်နေရာချပြီး ဂြိုဟ်အားကောင်းမှု၊ လအခြေအနေ၊ ကောင်းသောနိမိတ်တို့အပေါ် မူတည်သည့် ထွက်ခွာပုံစံကို ရှင်းပြသည်။ ထို့နောက် သင့်လျော်သော လများနှင့် တိထိများကို ဖော်ပြသည့် ရိုးရာပြက္ခဒိန်ကဏ္ဍရှိပြီး အဋ္ဌမီ၊ စတုရ္ဒသီ၊ လကုန်၊ ပုဏ္ဏမီ၊ သင်္ကရန္တိနှင့် ဂြိုလ်/လကြတ်ချိန်တို့ကို ဘဝ (ရှီဝ) ပူဇော်ရန် အထူးအရေးကြီးဟု ဆိုသည်။ ဝိုင်ရှာခလ၏ ပုဏ္ဏမီနေ့တွင် ဘဝတော် ပေါ်ထွန်းတော်မူပြီး သန့်စင်စေသော သုဝဏ္ဏရေးခါ မြစ်နှင့် ဩဇ္ဇယန္တနှင့် ဆက်စပ်သည့် သန့်ရေများ ပေါ်ထွက်လာသည်ဟု မူလဇာတ်ကြောင်းလည်း ထည့်သွင်းထားသည်။ အပြီးတွင် ဝတ်စရာပထ၏ က္ෂೇತ್ರပမာဏကို ဦးတည်ရာအလိုက် နယ်နိမိတ်နှင့် ယောဇနာအကွာအဝေးဖြင့် သတ်မှတ်ကာ လောကီကောင်းကျိုးနှင့် မောက္ခကို ပေးနိုင်သော နယ်မြေဟု ချီးမြှောက်သည်။ ထို့ပြင် ခြေလျင်သွားခြင်း၊ အစာကန့်သတ်ခြင်း၊ တပသျာလုပ်ခြင်း၊ အခက်အခဲခံနိုင်ရည်တို့ပါဝင်သည့် အဆင့်လိုက် ယာထာစည်းကမ်းများကို ရေတွက်ပြီး အကျိုးသီလအဖြစ် ဘိုးဘွားများ မြင့်တင်ခြင်း၊ ကောင်းကင်ယာဉ်ရရှိခြင်းနှင့် အပြစ်ကြီးသူတောင် စည်းကမ်းတကျ ဘက်တီနှင့် ရှီဝသတိဖြင့် က္ෂೇತ್ರအတွင်း ဝတ်ပြုလျှင် လွတ်မြောက်နိုင်ကြောင်းကို ထင်ရှားစွာ ကြေညာသည်။
Adhyaya 12
Vastrāpatha Tīrtha: Ritual Offerings, Śrāddha Protocols, and Ethical Restraints (वस्त्रापथतीर्थ-विधि-श्राद्ध-नियमाः)
ဤအဓ್ಯಾಯသည် စာရස්ဝတက မိန့်ကြားသည့်အတိုင်း ဝஸ္တရာပထ တီရ္ထ၌ တီရ္ထကျင့်စဉ်နှင့် အကျင့်သီလကို အခြေခံသော ဘုရားဖူးအစီအစဉ်ကို ဖော်ပြသည်။ ဂင်္ဂါရေ၊ ပျားရည်၊ ဂီ၊ စန္ဒကူး၊ အဂုရု၊ ဇာဖရံ၊ ဂုဂ္ဂုလု၊ ဘီလ္ဝရွက်၊ ပန်းတို့ကဲ့သို့ ကောင်းမြတ်သည့် ပူဇော်ပစ္စည်းများကို ယူဆောင်ရန်နှင့် ကိုယ်ခန္ဓာသန့်ရှင်းမှု၊ လမ်းလျှောက်သီလကို ထိန်းသိမ်းရန်ကို ဆိုသည်။ ရေချိုးပြီးနောက် ရှိဝ၊ ဝိෂ္ဏု၊ ဘြဟ္မာတို့ကို ဒർശနပြုကာ ပူဇော်လျှင် ချည်နှောင်မှုများမှ လွတ်မြောက်ကြောင်းကိုလည်း အလေးပေးသည်။ ထို့နောက် အစုလိုက်ဘုရားဖူးသွားခြင်း၊ နံ့သာပစ္စည်းများဖြင့် ရုပ်တော်ပြုလုပ်ကာ ရထားပေါ်တင်၍ တပ်ဆင်ခြင်းကို ဖော်ပြပြီး သီချင်းတီးဝိုင်း၊ အက၊ မီးအလင်း၊ ဒါန—ရွှေ၊ နွား၊ ရေ၊ အစားအစာ၊ အဝတ်အထည်၊ မီးဖိုသုံးလောင်စာ၊ ချိုသာသောစကား—တို့ဖြင့် ပူဇော်ကောင်းမှုကို ပြောသည်။ ထို့ပြင် ပူဇော်ပွဲမှန်ကန်ရေးအတွက် ဘြာဟ္မဏညွှန်ကြားချက်ကို လက်ခံခြင်း၊ စန္ဓျာဝန္ဒနာပြုခြင်း၊ ဒర్భ-တီလနှင့် ဟဝိစ်အစားအစာများကို သုံးခြင်း၊ တုလစီ၊ ရာပတ်ရပဒ္မ (ဆတပတ္တ လိုတပ်စ်)၊ ကမ္ဖော်၊ သရီခဏ္ဍတို့ကဲ့သို့ ပူဇော်ပစ္စည်းများကို သတ်မှတ်ပေးသည်။ အယန၊ ဝိသုဝ၊ သင်္ကြာန္တိ၊ ဂြဟဏ (နေ/လ ကြတ်ခြင်း)၊ လကုန်၊ က္ရှယနေ့များတွင် သင်္ကల్పနှင့် ရှရဒ္ဓာ၏ အကျိုးထူးကြောင်းကို ပြောပြီး မြစ်ကမ်းနှင့် တီရ္ထကြီးများတွင် ဘိုးဘွားပူဇော် (ပိတೃကရိယာ) ကို အထူးအလေးထားသည်။ ရှရဒ္ဓာသည် ပိတೃတို့ စိတ်ကျေနပ်စေ၍ အိမ်ထောင်အောင်မြင်ကောင်းမွန်မှု (ဝೃဒ္ဓိ-ရှရဒ္ဓာ) ကို ပေးကြောင်းဆိုသည်။ နောက်ဆုံးတွင် ကာမ၊ ကရောဓ၊ လောဘ၊ မောဟ၊ မူးယစ်ခြင်း၊ မနာလိုခြင်း၊ အပြစ်တင်ပြောဆိုခြင်း၊ ပျက်ကွက်လျော့ရဲခြင်း၊ သစ္စာဖောက်ခြင်း၊ ပျင်းရိခြင်း၊ မတရားလိင်ဆက်ဆံခြင်း၊ ခိုးယူခြင်း စသည့် အကျင့်ဆိုးများကို ရှောင်ရန်ညွှန်ကြားပြီး အပြစ်အနာအဆာများကို စွန့်လွှတ်လျှင် တီရ္ထဖလ အပြည့်အဝရ—ရေချိုး (snāna)၊ ဂျပ (japa)၊ ဟောမ (homa)၊ တർပဏ (tarpaṇa)၊ ရှရဒ္ဓာ (śrāddha)၊ ပူဇာ (pūjā)—တို့ အကျိုးရှိကြောင်းကို သတ်မှတ်သည်။ တီရ္ထများစွာကို စာရင်းပြုကာ ထိုနေရာများတွင် သေဆုံးသည့် လူမဟုတ်သတ္တဝါများတောင် ကောင်းကင်စည်းစိမ်ရပြီး နောက်တစ်ဖန် မောက္ခသို့ ရောက်နိုင်ကြောင်း၊ တီရ္ထကို မှတ်မိရုံဖြင့်ပင် အပြစ်ပျက်စီးကြောင်းနှင့် ဒർശနပူဇာအခွင့်အရေးကို မလွတ်မကျန်ရန် သတိပေးကာ အဆုံးသတ်သည်။
Adhyaya 13
Dāna-Śīla and Gṛhastha-Niyama: Ethical Guidelines and Merit of Gifts (Chapter 13)
အခန်း ၁၃ တွင် စာရသွဝတ (Sārasvata) က အိမ်ထောင်ရှင်များအတွက် သန့်စင်မှုနှင့် မင်္ဂလာတိုးတက်မှုရရန် လက်တွေ့ကျသော သာသနာရေးညွှန်ကြားချက်များကို ဟောပြောထားသည်။ ကမ္မကောင်း/ကမ္မဆိုး (śubha/aśubha) ရောနှောမှုကို ကျော်လွန်ရန်မှာ အမြဲတမ်း သီလကောင်းကင့်ကွက်မှု မရှိလျှင် ခက်ခဲကြောင်းကို အရင်ဆုံး သတ်မှတ်ပြထားသည်။ ထို့နောက် နေ့စဉ်နှင့် ကာလအလိုက် တာဝန်များကို စာရင်းပြုထားသည်—မကြာခဏ ရေချိုးသန့်စင်ခြင်း၊ ဟရီ-ဟရ (Hari-Hara) ကို ပူဇော်ခြင်း၊ အမှန်တရားနှင့် အကျိုးရှိသော စကားပြောခြင်း၊ ကိုယ်တတ်နိုင်သလောက် ဒါနပြုခြင်း၊ အပြစ်တင်ပြောဆိုခြင်းနှင့် လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ မတရားမှုကို ရှောင်ကြဉ်ခြင်း၊ မူးယစ်ပစ္စည်း၊ လောင်းကစား၊ အငြင်းပွားမှု၊ အကြမ်းဖက်မှုတို့မှ ထိန်းချုပ်ခြင်း။ snāna, dāna, japa, homa, deva-pūjā, dvija-arcana တို့ကို မှန်ကန်စွာ ပြုလုပ်လျှင် အကျိုးသည် “မပျက်မယွင်း” ဟု အလေးပေးထားသည်။ ဒါနအမျိုးအစားများကိုလည်း အသေးစိတ်ဖော်ပြသည်—နွားဒါန၊ နွားထီး၊ မြင်း၊ ဆင်၊ အိမ်၊ ရွှေ၊ ငွေ၊ အနံ့သာ၊ အစားအစာ၊ ပူဇော်ပစ္စည်း၊ အသုံးအဆောင်၊ အဝတ်အထည်၊ ခရီးသွားကူညီမှု၊ အမြဲတမ်း အစာပေးဒါန စသည်တို့—နှင့်အတူ အပြစ်လွတ်ခြင်း၊ ကောင်းကင်ယာဉ်ရခြင်း၊ ယမလမ်း (Yama-path) တွင် ကာကွယ်ခံရခြင်းတို့ကို ဖလ (phala) အဖြစ် ချိတ်ဆက်ထားသည်။ နောက်ဆုံးတွင် śrāddha အကျင့်စည်းကမ်း—ဖိတ်ခေါ်သင့်သူ၏ အရည်အချင်း၊ śraddhā (ယုံကြည်မှု) ၏ မဖြစ်မနေလိုအပ်မှု၊ သံဃာ/တပသီနှင့် ဧည့်သည်ကို ဂုဏ်ပြုခြင်း—ကို သတ်မှတ်ပြီး နောက်လာမည့် “yātrā-vidhi” (ဘုရားဖူးနည်း) သို့ ဆက်ကူးသွားသည်။
Adhyaya 14
Somēśvara-liṅga-prādurbhāva and Vastrāpatha Puṇya (सोमेश्वरलिङ्गप्रादुर्भावः)
ဤအဓ್ಯಾಯတွင် ဝတ္စရာပထ၏ ရိုးရာအာဏာကို ဗဟိုပြု၍ ဇာတ်ကြောင်းနှစ်ခု ပေါင်းဆုံလာသည်။ ပထမတွင် စာရသွဝတက ဝသိဋ္ဌ၏ သုဝဏ္ဏရေးခါ မြစ်ကမ်းပေါ် တပဿာကို ပြောပြပြီး ရုဒြက ပေါ်ထွန်းကာ “လ၊ ကြယ်များ တည်ရှိသမျှ” ထိုနေရာ၌ ရှိဝသည် တည်နေမည်ဟု ကောင်းချီးပေးသည်။ ထိုကြောင့် ရေချိုး၍ ပူဇော်သူတို့၏ အပြစ်ကင်းစင်မှု (ပါပ-ခ္ရှယ) သည် အစဉ်မပြတ် ဖြစ်လာမည်ဟု ဆိုသည်။ နောက်တစ်ပိုင်းတွင် ဘာလီ၏ ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ အာဏာနှင့် စစ်ပွဲ၊ ယဇ္ဈာတို့ မရှိသကဲ့သို့ တိတ်ဆိတ်နေသော လောကကို နာရဒ မကျေနပ်ခြင်းကို ဖော်ပြသည်။ နာရဒ၏ စကားလုံးများက အိန္ဒြကို လှုံ့ဆော်သော်လည်း ဘృဟஸပတိက မဟာဗျူဟာကို အကြံပေးကာ ဝိෂ္ဏုကို ခေါ်ယူရန် ညွှန်ကြားသည်။ ထို့နောက် ဝာမန အဝတာရ၏ ခရီးသွားပုံစံသို့ ပြောင်းလဲပြီး သုရာဋ္ဌရသို့ ရောက်လာသော ဝာမနက ပထမဦးစွာ ဆိုမေရှဝရကို ပူဇော်မည်ဟု ဆုံးဖြတ်ကာ တင်းကျပ်သော ဝရတများ ပြုလုပ်သည်။ ရှိဝက လင်္ဂအဖြစ် ပေါ်ထွန်းလာသဖြင့် ဝာမနက ဤ စွာယမ္ဘူ လင်္ဂသည် မိမိရှေ့၌ တည်နေပါစေဟု တောင်းဆိုသည်။ ဖလအာရှရုတိအရ စိတ်တစ်ခုတည်းဖြင့် ပူဇော်ခြင်းတစ်ကြိမ်တည်းဖြင့်ပင် ဘြဟ္မဟတ္တယာ အပါအဝင် မဟာပါတကများမှ လွတ်မြောက်ကာ သေပြီးနောက် တိဗ္ဗလောကများကို ဖြတ်သန်း၍ နောက်ဆုံး ရုဒြလောကသို့ တက်ရောက်နိုင်သည်။ ဤပေါ်ထွန်းရာဇာတ်ကြောင်းကို နားထောင်ခြင်းတင်ပင် ပါပ-ခ္ရှယ ဖြစ်စေသည်ဟု အဆုံးတွင် ဆိုထားသည်။
Adhyaya 15
श्रीदामोदरमाहात्म्यवर्णनम् (Glorification of Dāmodara at Raivataka and the Suvarṇarekhā Tīrtha)
ဤအধ্যာယတွင် (သာရသ္ဝတ၏ဟောပြောချက်အဖြစ်) ဝါမနဟူသော ဗြာဟ္မဏတစ်ဦးသည် ပူဇော်ရေးရာ ဓမ္မဗဟုသုတကို ရရှိပြီးနောက် ရိုင်ဝတကတောင်ပေါ်ရှိ စိမ်းလန်းသစ်တောကြီးကို ဖြတ်သန်းသွားသည်။ သစ်ပင်အမျိုးမျိုးနှင့် မင်္ဂလာရိပ်ပင်များကို ရှည်လျားစွာ ဖော်ပြထားပြီး၊ ထိုရိပ်ပင်များကို မြင်ရုံဖြင့်ပင် ပာပခ္ရှယ (အပြစ်လျော့ပါးခြင်း) ဖြစ်စေသည်ဟု ဆိုသည်။ တောင်ထိပ်နီးလာသော် ကွင်းစောင့်ကာကွယ်သူ က္ෂေတ্ৰပာလ ၅ ပါးကို ကြောက်မက်ဖွယ် ရုပ်သဏ္ဌာန်ဖြင့် တွေ့ရသည်။ ဝါမနသည် တပသ္စျာအာနုဘော်ကြောင့် သူတို့၏ ဒေဝတားသဘောကို သိမြင်ကာ၊ မဟာဒေဝက သန့်ရှင်းနယ်မြေသို့ ဝင်ရောက်မှုကို စည်းကမ်းတကျ ထိန်းညှိရန်နှင့် ကာကွယ်ရန် တည်ထောင်ထားကြောင်း သိရသည်။ သူတို့သည် အဲကာပါဒ၊ ဂိရိဒါရုဏ၊ မေဃာနာဒ၊ သിംဟနာဒ၊ ကာလမေဃ ဟု မိမိတို့အမည်ကို ပြောကာ ကောင်းချီးပေးပြီး၊ တောင်ဘက်ခြမ်း၊ တောင်ထိပ်၊ ဘဝါနီ-ရှင်ကရ နယ်၊ ဝသ္တြာပထ မျက်နှာစာ၊ နှင့် သုဝဏ္ဏရေးခါ မြစ်ကမ်းတို့တွင် အမြဲတမ်း တည်နေထိုင်ကာ ကမ္ဘာလောကအကျိုးအတွက် ကာကွယ်မည်ဟု ခံယူကြသည်။ ထို့နောက် ဒာမောဒရ မာဟာတ္မယကို ချီးမွမ်းကာ သုဝဏ္ဏရေးခါကို “တီရ္ထအားလုံး၏ ကိုယ်တော်” ဟု ကြေညာပြီး၊ ဘုက္ခတိ–မုက္ခတိ (လောကီအကျိုးနှင့် မောက္ခ) ကို ပေးကာ ရောဂါနှင့် ဆင်းရဲခက်ခဲမှုကို သန့်စင်ဖယ်ရှားနိုင်သည်ဟု ဆိုသည်။ ကာရ္တိက ဝတ္တရားနှင့် ဘီရှ္မပဉ္စက အကျင့်များ—ရေချိုးခြင်း၊ မီးအလှူ (ဒီပဒါန)၊ ပူဇော်သက္ကာ၊ ဘုရားကျောင်းဝတ်ပြုမှု၊ ညလုံးနိုးကာ ဘဂဝန်ကို သတိပြုခြင်း (ဇာဂရဏ)၊ ရှရဒ္ဓ၊ ဗြာဟ္မဏများနှင့် အားနည်းသူများကို အစာကျွေးခြင်း—တို့ကို ညွှန်ကြားထားသည်။ ဖလသြရုတိအရ အပြစ်ကြီးများကျူးလွန်သူတောင် ရေချိုးခြင်း၊ ဒာမောဒရဒർശန၊ နိုးနိုးကြားကြား ဘက္တိဖြင့် ပူဇော်ခြင်းကြောင့် မဟာပာပမှ လွတ်မြောက်နိုင်သော်လည်း ပျင်းရိလျစ်လျူရှုသူသည် ဟရိ၏ လောကသို့ မရောက်နိုင်ဟု သတိပေးသည်။ နောက်ဆုံးတွင် ဤပုရာဏကထာကို ဖတ်သူ၊ နားထောင်သူတို့အတွက် ကယ်တင်ခြင်းအကျိုးကို အတည်ပြု၍ အဆုံးသတ်သည်။
Adhyaya 16
Adhyāya 16: Narasiṃha-Guardianship, Ujjayanta Ascent, and Śivarātri Vrata Protocols at Vastrāpatha
အဓ್ಯಾಯ ၁၆ သည် ခရီးစဉ်ဇာတ်ကြောင်းကို သင်ကြားချက်များနှင့် တွဲဖက်ဖော်ပြထားသည်။ မင်းက ဝါမန၏ တောထဲတွင် တစ်ယောက်တည်း လုပ်ဆောင်မှုကို မေးမြန်းရာ၊ စာရသွဝတက ဝါမနသည် ရိုင်ဝတကသို့ သွား၍ သုဝဏ္ဏရေးခါ မြစ်တွင် ရေချိုးကာ ပူဇော်ပဏ္ဏာများဖြင့် ဝတ်ပြုခဲ့ကြောင်း ပြောသည်။ လှပသော်လည်း ကြောက်မက်ဖွယ် တောအတွင်း ဝါမနသည် ဟရီကို စိတ်ထဲမှ သတိရရာ နရာစിംဟ ပေါ်ထွန်းလာ၍ ကာကွယ်ပေးပြီး တီရ္ထနေထိုင်သူများကို အမြဲကာကွယ်ကာ ဒါမိုဒရ မူရတိရှေ့တွင် တည်နေစေဟု တောင်းခံခံရသည်။ ထို့နောက် ဝါမနသည် ဒါမိုဒရနှင့် ဘဝ(ရှီဝ) ကို ဂုဏ်ပြု၍ ဝတ်စတြာပထသို့ သွားကာ ဥဇ္ဇယန္တ တောင်ကို မြင်ပြီး “သိမ်မွေ့သော ဓမ္မများ” သည် အားနည်းသည့် ကောင်းမှုနှင့် ဘက္တိအာရုံစိုက်မှုမှတစ်ဆင့် ကြီးမားသော အကျိုးကို ပေးနိုင်ကြောင်း ဆင်ခြင်သည်။ တောင်ထိပ်တွင် စကန္ဒ၏ မိခင် အမ္ဘာ ဒေဝီကို ပူဇော်နေသည်ကို တွေ့ပြီး ဘဝ/ရှင်ကရ၏ ဒർശနကို ရရှိသည်။ ရှီဝသည် အာဏာသက်ရောက်မှုတိုးတက်ခြင်း၊ ဝေဒနှင့် အနုပညာ/ဖျော်ဖြေရေးပညာ ကျွမ်းကျင်ခြင်း၊ အကျိုးသက်ရောက်မှု တည်ငြိမ်ခြင်း စသည့် အပေးအယူများ ပေးကာ ဝတ်စတြာပထ၏ တီရ္ထများကို စူးစမ်းရန် ညွှန်ကြားသည်။ ရုဒြသည် ဦးတည်ရာအလိုက် သန့်ရှင်းရာနေရာများကို ပြသပြီး—ဒေဝရေကန်၊ ဇာလီတောနှင့် မီးခိုးမြေ လိင်္ဂ (ဒർശနသာဖြင့် ဘြဟ္မဟတ္ယာ ပျက်စီးစေသည်)၊ ကုဗေရ/ဓနဒ၊ ဟေရမ္ဗ-ဂဏ၊ စိတ္တရဂုပ္တ (စိတ္တရဂုပ္တီဣශ්ဝရ) နှင့် ပရာဇာပတိ တည်ထောင်သော ကေဒါရ လိင်္ဂတို့ကို ဖော်ပြသည်။ အတွင်းတွင် အိန္ဒြ–လုဗ္ဓက ရှီဝရာတြီ ဇာတ်လမ်းလည်း ပါဝင်သည်—မုဆိုး၏ ညလုံးပေါက် စောင့်ကြည့်မှုကြောင့် ကောင်းကင်ဂုဏ်ရရှိပြီး အိန္ဒြ၊ ယမ၊ စိတ္တရဂုပ္တတို့က ဂုဏ်ပြုကာ ထိုနေရာသို့ သွားကြသည်။ ဥဇ္ဇယန္တပေါ်တွင် အဲရာဝတ၏ ခြေရာမှ အမြဲမခန်းသော ရေထွက်ပေါက် ပေါ်ပေါက်လာသည်။ နိဂုံးတွင် ရှီဝရာတြီ ဝရတကို လက်တွေ့ကျကျ လမ်းညွှန်ကာ နှစ်စဉ် သို့မဟုတ် ချုံ့၍ ဆောင်ရွက်နည်း၊ အစာရှောင်/ရေချိုး စည်းကမ်း၊ ဆီရေချိုး၊ မူးယစ်၊ လောင်းကစား စသည့် တားမြစ်ချက်များ၊ မီးအလင်းပူဇော်ခြင်း၊ ညလုံးပေါက် ဂါထာဖတ်/ဖျော်ဖြေခြင်း၊ မနက်အရုဏ်ပူဇော်ခြင်း၊ သာသနာ့သူတော်စင်နှင့် ဘြဟ္မစာရီများကို ကျွေးမွေးခြင်း၊ နိဂုံးတွင် နွားနှင့် အိုးအခွက် စသည့် ဒါနပေးခြင်းတို့ကို ဖော်ပြပြီး သန့်စင်မှုနှင့် မင်္ဂလာစည်းစိမ် ရရှိကြောင်း ဆိုသည်။
Adhyaya 17
नारद–बलिसंवादः, रैवतकोत्पत्तिः, विष्णुवल्लभव्रतविधानम् (Nārada–Bali Dialogue, Origin of Raivataka, and the Viṣṇuvallabha Vrata)
ဤအধ্যာယာတွင် မင်း၏မေးမြန်းမှုနှင့် ရှင်ပညာရှိ၏အကြောင်းပြောကြားမှုမှ စတင်ကာ၊ ဝါမနအဝတာရ ပေါ်ထွန်းလာမည့်အခြေအနေကြောင့် နာရဒသည် ဘာလီ၏နန်းတော်သို့ မဟာဗျူဟာဖြင့် ချဉ်းကပ်သွားသည်။ ဂုရုကိုမလေးစားမိဘဲ တိုက်ခိုက်ရမည့် နိုင်ငံရေး–သီလပြဿနာကိုလည်း ထင်ဟပ်စေသည်။ ဘာလီသည် ဒိုင်တျာအကြီးအကဲများနှင့်အတူ အမృత၊ ရတနာများ၊ ဆွဂ္ဂအခွင့်အရေးတို့၏ ကမ္ဘာလောကဆိုင်ရာ ခွဲဝေမှုကို ဝေဖန်ကြပြီး၊ မောဟိနီဇာတ်လမ်းကို ပြန်လည်ရည်ညွှန်းကာ ဘုရား၏နည်းဗျူဟာနှင့် လူမှုစည်းကမ်း (ကိုယ်တိုင်ရွေးချယ်သည့် ထုံးတမ်းနှင့် ကျော်လွန်မပြုရန် သတိပေးချက်) ကို ဖော်ပြသည်။ နာရဒသည် ဘာလီအား (၁) ဗြာဟ္မဏများကို ဂုဏ်ပြုကာ လှူဒါန်းရမည့် သီလ (၂) မင်းကောင်းမင်းမြတ်၏ ဂုဏ်သတ္တိများဖြင့် အုပ်ချုပ်ရေးပညာ (၃) ရိုင်ဝတက သန့်ရှင်းမြေဒေသသို့ စိတ်ကိုလှည့်ရန် ဟောကြားသည်။ ထို့နောက် ရိုင်ဝတက/ရေဝတီကுண္ဍ၏ အကြောင်းရင်းဇာတ်လမ်းနှင့် ရေဝတီကြယ်၏ ပြန်လည်စီမံပြောင်းလဲမှုကို ပြောပြီး၊ နေရာအခြေပြု ဝတ်ပြုကတိဖြစ်သော “ဝိෂ္ဏုဝလ္လဘ ဝရတ” ကို တည်ထောင်သည်။ ဖာလ္ဂုဏလ၏ လင်းလက်သော ပက္ခဒ်၌ ဧကာဒသီနေ့ အစာရှောင်ခြင်း၊ ရေချိုးသန့်စင်ခြင်း၊ ပန်းဖြင့်ပူဇော်ခြင်း၊ ညလုံးနိုး၍ ကထာနာကြားခြင်း၊ သစ်သီးများနှင့် ပတ်လည်လှည့်ခြင်း၊ မီးအလှူတင်ခြင်းနှင့် စည်းကမ်းတကျ စားသောက်ခြင်းတို့ကို သတ်မှတ်ထားသည်။ အဆုံးတွင် ဒိုင်တျာ–ဒေဝ စစ်ပွဲနှင့် ဝါမနရောက်လာပြီးနောက် ဘာလီနိုင်ငံတွင် ပေါ်ထွန်းသည့် နိမိတ်ဆိုးများကို ပြန်လည်ဆက်ကာ၊ အနှောင့်အယှက်များကို ငြိမ်းစေရန် “အားလုံးလှူ” သဘောရှိသော ပရాయရှ္စိတ္တ ယဇ္ဉကို ပြုလုပ်ရန် ညွှန်ကြားပြီး၊ ရဟန်းပူဇော်မှု၊ မင်းအုပ်ချုပ်မှုနှင့် ကမ္ဘာလောကပြောင်းလဲမှုတို့ကို တစ်ကြောင်းတည်းဖြင့် သင်ကြားထားသည်။
Adhyaya 18
वामनयोगोपदेशः, तत्त्वनिर्णयः, बलियज्ञ-त्रिविक्रमप्रसंगश्च (Vāmana’s Yogic Instruction, Tattva Taxonomy, and the Bali–Trivikrama Episode)
အခန်း ၁၈ တွင် မင်းတော်က ဝါမန (Vāmana) သည် ဝသ္တရာပထ (Vastrāpatha) သန့်ရှင်းမြေသို့ ရောက်လာသည့်အခါ ဘာလုပ်ဆောင်သနည်းဟု မေးမြန်းခြင်းဖြင့် စတင်သည်။ စာရသ္ဝတ (Sārasvata) က ဝါမန၏ တိကျသေချာသော သာသနာရေးကျင့်စဉ်ကို ရှင်းပြသည်— စွဝဏ္ဏရေးခါ (Svarṇarekhā) ရေတွင် ရေချိုးခြင်း၊ ဘဝ (Bhava/Śiva) ကို ပူဇော်ခြင်း၊ ပဒ္မာသန (padmāsana) ဖြင့် ထိုင်တည်ငြိမ်ခြင်း၊ အာရုံခံအင်္ဂါများကို ထိန်းချုပ်ခြင်း၊ မောန (silence) ကို ထိန်းသိမ်းခြင်းနှင့် အသက်ရှုကို စည်းကမ်းတကျ ချိန်ညှိခြင်းတို့ ဖြစ်သည်။ ထို့နောက် ပရာဏာယာမ (prāṇāyāma) ၏ ပူရက (pūraka)၊ ရေစက (recaka)၊ ကုမ္ဘက (kumbhaka) ဟူသော အမည်များကို သတ်မှတ်ကာ ယောဂဗဟုသုတသည် စုဆောင်းလာသော အပြစ်အနာအဆာများကို သန့်စင်ပေးကြောင်း ဆက်စပ်ဖော်ပြသည်။ ထို့နောက် ဣရှွရ (Īśvara) က စာင်ခယ (Sāṅkhya) ပုံစံ တတ္တဝ (tattva) ခွဲခြားသတ်မှတ်မှုကို သင်ကြားပြီး ၂၅ မြောက် သဘောတရားဖြစ်သော ပုရုရှ (puruṣa) ထိ ရောက်စေကာ ရေတွက်မလွယ်သော အထွတ်အထိပ် အတ္တမ (supreme Self) ကို သိမြင်ရန် ညွှန်ပြသည်။ နာရဒ (Nārada) ရောက်လာပြီး ကမ္ဘာလောကဆိုင်ရာ တာဝန်များနှင့် အဝတာရ (avatāra) အစဉ်— မတ်စျ (Matsya) မှ နရာစിംဟ (Narasiṃha) နှင့် ထို့နောက်—ကို ဖော်ပြကာ ပရာဟ္လာဒ–ဟိရဏ္ယကသိပု (Prahlāda–Hiraṇyakaśipu) ဇာတ်လမ်းကို မယိမ်းမယိုင် ဘက္တိနှင့် တတ္တဝမြင်ကွင်း၏ ဥပမာအဖြစ် ထည့်သွင်းသည်။ နောက်ဆုံးတွင် ဘလီ (Bali) ၏ ယဇ္ဉ (yajña) သို့ ပြောင်းကာ ပေးကမ်းသစ္စာ၊ သုကရ (Śukra) ၏ သတိပေးချက်၊ ဝါမန၏ “ခြေလှမ်း သုံးလှမ်း” တောင်းဆိုမှုနှင့် တြိဝိကရမ (Trivikrama) ပုံရိပ် ပေါ်ထွန်းမှုကို ဖော်ပြသည်။ အဆုံးတွင် ဂင်္ဂါ (Gaṅgā) ကို ဗိဿနု (Viṣṇu) ၏ ခြေတော်ရေဟု သန့်ရေသဘောတရားဖြင့် ချီးမြှောက်ကာ သန့်စင်ခြင်း၊ ပူဇော်ခြင်းနှင့် ဗဟုသုတ+စည်းကမ်းကျင့်စဉ်ဖြင့် မောက္ခ (liberation) ရရှိခြင်းကို အလေးပေးသည်။
Adhyaya 19
वामन-त्रिविक्रमसंवादः, बलिसुतलबन्धनं, दीपोत्सव-प्रशंसा (Vāmana/Trivikrama Dialogue, Bali in Sutala, and the Praise of a Lamp-Festival)
အဓ್ಯಾಯ ၁၉ သည် သာသနာရေးဆိုင်ရာ ဆွေးနွေးပွဲပုံစံဖြစ်သည်။ မင်း၏မေးခွန်းကြောင့် စာရသွတ (Sarasvata) က ဟရီ (ဝာမန/ထရီဝိက్రమ) သည် ယဇ్ఞာပြီးဆုံးပြီးနောက် ပူဇော်သက္ကာစနစ်ကို ပြည့်စုံစေသည့်အကြောင်းကို ပြောပြသည်။ ဘလီအား တတိယခြေလှမ်းတွင် ကျန်ရှိနေသည့် “အကြွေး” (ṛṇa) ကို သတိပေးကာ ကတိထားသည့် ဒါနကို တရားမျှတစွာ ပြည့်စုံအောင် ဆောင်ရွက်ရမည်ဟု ဆိုသည်။ ဘလီ၏သား ဘာဏ (Bāṇa) က သေးငယ်သော ဝာမနအဖြစ် တောင်းဆိုပြီးနောက် ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ ထရီဝိက్రమရုပ်ဖြင့် တတိယခြေလှမ်းယူခြင်းသည် မသင့်တော်ကြောင်း၊ သစ္စာတရားနှင့် သာဓုတို့၏ အကျင့်စည်းကမ်းကို မေးခွန်းထုတ်သည်။ ဇနာရဒန (Janārdana) က တောင်းဆိုမှုသည် အတိုင်းအတာဖြင့် ပြုလုပ်ခဲ့ပြီး ဘလီက လက်ခံခဲ့သဖြင့် တရားတော်နှင့် ကိုက်ညီကြောင်း ရှင်းလင်းကာ ဤလုပ်ရပ်သည် ဘလီအတွက် အကျိုးရှိ၍ စုတလ/မဟာတလတွင် နေရာပေးခြင်းနှင့် အနာဂတ် မနွန္တရတစ်ခုတွင် အိန္ဒြာအဖြစ် ဖြစ်လာမည့် အဆင့်အတန်းကိုပါ ကတိပေးကြောင်း ဆိုသည်။ ထရီဝိက్రమက ဘလီအား စုတလတွင် နေထိုင်ရန် ညွှန်ကြားပြီး မိမိသည် ဘလီ၏ နှလုံးသားတွင် အမြဲတည်ရှိကာ နီးကပ်စွာ ကာကွယ်မည်ဟု ကတိပြုသည်။ ထို့ပြင် မီးအလင်း (dīpa) ဖြင့် ပူဇော်သည့် မင်္ဂလာပွဲတော်နှင့် လူထုတကာ ပူးပေါင်းဝတ်ပြုခြင်းကို အနာဂတ်တွင် ချီးမွမ်းကာ ဘလီ၏နာမနှင့် လူမှုကောင်းကျိုးကို ချိတ်ဆက်ထားသည်။ အဆုံးတွင် ဖလသြရုတိက သတိရခြင်း၊ နားထောင်ခြင်း၊ ရွတ်ဆိုခြင်းတို့သည် အပြစ်လျော့စေပြီး ရှိဝနှင့် ကృష్ణအပေါ် ဘက္တိကို တည်ငြိမ်စေကြောင်း၊ ရွတ်ဆိုသူအား ဒါနပေးကာ ထောက်ပံ့ရန် အကြံပြုသော်လည်း မလေးစားသူများထံ “လျှို့ဝှက်” ကို မမျှဝေရန် သတိပေးသည်။
FAQs about Vastrapatha Kshetra Mahatmya
Vastrāpatha is portrayed as a central and beloved locus of Prabhāsa where Bhava/Śiva is directly present; the site’s glory is anchored in the immediacy of divine darśana and the completeness (kṛtakṛtyatā) attributed to pilgrimage there.
Merits include rapid accrual of tīrtha-fruit through bathing and visitation, equivalence to major pan-Indian pilgrimages, and soteriological benefits such as release from adverse post-mortem states when devotion and rites are performed with steadiness.
Rather than a multi-episode legend cycle in this excerpt, the section’s core narrative claim is theological: Bhava as the self-born lord stationed at Prabhāsa, with Vastrāpatha identified as a privileged site for encountering that presence.