Character · Ramayana

मेघनाद in the Ramayana

Crown Prince of LankaMastery • Sorcery

इन्द्रजित्Named in 488 verses

Speaks in 61 verses

In this book

Named as
Indrajit, Rāvaṇi
  1. Kanda 11
  2. Kanda 541
  3. Kanda 6446

Key chapters

The chapters where मेघनाद matters most.

  1. Indrajit’s Brahmastra Rite and the Crushing of the Vanara Host

    Ramayana 6.73 · 52 verses

  2. Indrajit and Lakshmana’s Fierce Exchange of Arrows

    Ramayana 6.89 · 30 verses

    Antagonist duelist

  3. Indrajit’s Illusory Sita Episode and Hanuman’s Rebuke

    Ramayana 6.81 · 27 verses

    Architect of psychological warfare

  4. न्यग्रोध-प्रवेश-निवारणम् (Preventing Indrajit’s Banyan-Tree Rite) / Indrajit Confronts Vibhishana

    Ramayana 6.87 · 25 verses

    Antagonist relying on ritual power and invisibility

  5. Indrajit’s Concealed Assault and the Fall of Rama and Lakshmana

    Ramayana 6.45 · 14 verses

    Architect of the reversal: fights from concealment…

  6. इन्द्रजित्-हनूमद्-युद्धं तथा निकुम्भिलायां होमः (Indrajit vs Hanuman; Indrajit’s Nikumbhila rite)

    Ramayana 6.82 · 11 verses

  7. The Retrieval of the Herb-Bearing Mountain

    Ramayana 6.74 · 3 verses

    Offstage causal force

  8. Sarga 93: Rāvaṇa’s Grief and Fury after Indrajit’s Fall; Move to Slay Vaidehī and Ministerial Restraint

    Ramayana 6.93 · 13 verses

    Absent but central

  9. Vibhishana’s Counsel and Lakshmana’s March to Nikumbhila

    Ramayana 6.85 · 10 verses

    Offstage catalyst

  10. The Burning of Lanka (Catuḥpañcāśaḥ Sargaḥ)

    Ramayana 5.54 · 1 verse

    Named elite whose residence/precinct is among targets

Every verse that names मेघनाद

488 verses

  1. 1.3.35

    तो विभीषणाशी मैत्री, रावणवधाचा उपाय सांगणे, कुंभकर्णाचा निधन आणि मेघनादाचा वध—हे सर्व तो वर्णन करतो।

  2. 5.6.20

    तो तेजस्वी वानरयूथप शुकाचे घर, धीर सारणाचे, आणि तसेच इंद्रजिताचे निवासस्थानही गाठू लागला।

  3. 5.27.30

    वराहावर दशग्रीव, शिंशुमारावर इंद्रजित्, आणि उंटावर कुंभकर्ण—ते दक्षिण दिशेकडे प्रयाण केले।

  4. 5.48.1

    त्यानंतर महात्मा राक्षसाधिपती, हनुमानाने कुमार अक्षाचा वध केल्याने क्रोधाविष्ट झाला; मन स्थिर करून देवतुल्य इंद्रजिताला आज्ञा दिली।

  5. 5.48.2

    तू अस्त्रविद्येत निपुण व शस्त्रविदांमध्ये वरिष्ठ आहेस; देव-दानवांनाही शोक देणारा आहेस। इंद्रासह देवांवरही तुझे पराक्रमकर्म सिद्ध झाले आहे; आणि पितामह ब्रह्मदेवाच्या आराधनेने तू अनेक दिव्यास्त्रे संचित केली आहेत।

  6. 5.48.3

    तुझ्या अस्त्रांच्या बळास सामोरे गेल्यावर, इंद्राचा आश्रय असूनही देवता मरुद्गणांसह रणात उभे राहू शकले नाहीत।

  7. 5.48.5

    समरात कर्माने तुला काहीही अशक्य नाही; आणि दूरदृष्टीने केलेल्या मंत्रणेत तुला कोणतेही कार्य अकार्य ठरत नाही। त्रैलोक्यात असा कोणी नाही की तुझ्या अस्त्रांचे बल आणि तुझे स्वबळ जाणत नाही॥

  8. 5.48.10

    हे अस्त्रविद्येत श्रेष्ठ! तू जवळ गेल्यावर शत्रूचे बळ असे तपास की अनावश्यक विध्वंस न होता तो दमन पावेल. आपले बळ आणि शत्रूचे बळ तोलून मगच संग्रामास आरंभ कर।

  9. 5.48.11

    वीरसेनेचे मोठे समूह पाठविणे व्यर्थ आहे; विशालसार वज्रही येथे उपयोगी पडणार नाही. याची गती वाऱ्यासारखी अपरिमित आहे, आणि तो अग्निसम—साधारण शस्त्रांनी त्याचा वध होत नाही।

  10. 5.48.12

    हा विषय नीट तपासून, समाहित चित्ताने व योग्य विवेकाने, धनुष्य व अस्त्रांचे दिव्य सामर्थ्य स्मर; आणि असे उपाय करून कार्यास आरंभ कर की मध्येच तुझा नाश होऊ नये।

  11. 5.48.13

    खरेच ही सर्वोत्तम बुद्धी नाही की मी तुला पाठवितो; तरीही राजधर्मानुसार क्षत्रियाची हीच सम्मत नीति मानली जाते.

  12. 5.48.14

    हे अरिंदम! नानाविध शस्त्रांसह संग्रामात तू पारंगत आहेस. म्हणून हे निश्चयाने जाण—रणात मला केवळ तुझाच विजय अभिप्रेत आहे.

  13. 5.48.15

    तेव्हा पित्याचे वचन ऐकून, दक्षसुतासारखा प्रभावशाली व अदीनसत्त्व तो वीर रणनिश्चय करून स्वामी-पित्याची प्रदक्षिणा करून आला.

  14. 5.48.16

    तेव्हा आपल्या प्रिय स्वगणांनी पूजित इंद्रजित् युद्धासाठी उद्यत झाला आणि उत्साहाने भरून संग्रामाकडे निघाला.

  15. 5.48.17

    श्रीमान, पद्मपलाशासारखे नेत्र असलेला, राक्षसाधिपतीचा पुत्र तो महातेजस्वी पर्वकाळी समुद्र उसळावा तसा बाहेर निघाला.

  16. 5.48.18

    इंद्रासमान पराक्रमी इंद्रजित पक्षिराजासारख्या वेगाचे, शुभ्र व तीक्ष्णदंष्ट्र असे चार भयानक पशू जोडलेल्या, असह्य वेगाने धावणाऱ्या रथावर आरूढ झाला।

  17. 5.48.19

    तो रथी धनुर्धरांमध्ये श्रेष्ठ, शस्त्रज्ञ व अस्त्रविद्येत वर होता; रथाने तो शीघ्र तेथे गेला जिथे हनुमान् स्थित होता।

  18. 5.48.20

    त्याच्या रथाचा गडगडाट आणि धनुष्याच्या प्रत्यंचेचा टंकार ऐकून तो वानरवीर अधिकच हर्षित झाला।

  19. 5.48.21

    रणकुशल तो वीर अतिशय मोठे धनुष्य व तीक्ष्ण टोकाचे बाण घेऊन, हनुमानाला लक्ष्य करून युद्धासाठी पुढे निघाला।

  20. 5.48.22

    मग तो संग्रामात हर्षाने उन्मत्त होऊन, धनुष्य हातात घेऊन तो रणास निघाला. तेव्हा सर्व दिशा मलिन व व्याकुळ झाल्या, आणि वन्य पशू अनेक प्रकारे भयंकर गर्जना करू लागले॥