Sukta 18
Rishi: Atharvanic tradition (specific r̥ṣi not stated in the provided excerpt)
Devata: Apāmārga / the apotropaic power embodied in the plant and mantra
Chandas: Anuṣṭubh (probable; hymn style and cadence consistent with AV anuṣṭubh)
AV 4.18 ഒരു പ്രതിമന്ത്ര/പ്രതിമായാ സൂക്തമാണ്; ശത്രു നിർമ്മിച്ച കൃത്യാ (നിർമ്മിത മന്ത്രവാദം) അതിന്റെ അയച്ചവന്റെ മേലേക്ക് തന്നെ തിരിച്ചു വിടുകയും, നിരപരാധിയായ ഗൃഹത്തെയും അതിന്റെ ഉപജീവനത്തെയും സംരക്ഷിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. അപാമാർഗത്തിന്റെ അപശകുനനാശക ശക്തിയെ ഔഷധി-ശക്തിയായി കേന്ദ്രപ്പെടുത്തി, വയലുകളിൽ, കന്നുകാലികളിൽ, വ്യക്തികളിൽ ചെയ്ത മന്ത്രവാദം ‘നശിപ്പിക്കാൻ/കെടുപ്പിക്കാൻ’ മന്ത്രത്തിന് കഴിവുണ്ടെന്ന് സൂക്തം അവകാശപ്പെടുന്നു; കൂടാതെ വിരോധിയുടെ പ്രവർത്തനശേഷി മുടക്കി, യജമാനൻ/ഗ്രാഹകൻക്ക് അനുഗ്രഹം ഉറപ്പാക്കുന്നു.
Mantras
Mantra 1
अपामार्गः। स॒मं ज्योतिः॒ सूर्ये॒णाह्ना॒ रात्री॑ स॒मावती॑ । कृ॒णोमि॑ स॒त्यमू॒तये॑ऽर॒साः स॑न्तु॒ कृत्व॑रीः
അപാമാർഗാ! സൂര്യനോടു തുല്യമായി ഞാൻ പ്രകാശത്തെ സമമാക്കുന്നു; പകലോടു ചേർത്ത് രാത്രിയെ സമതുലിതമാക്കുന്നു. സഹായത്തിനായി ഞാൻ സത്യത്തെ പ്രവർത്തിപ്പിക്കുന്നു: കൃത്വരികൾ (മാന്ത്രിക-കൃത്യകർമ്മം ചെയ്യുന്നവർ) രസമില്ലാത്തവരും സ്വാദില്ലാത്തവരുമാകട്ടെ.
Mantra 2
यो दे॑वाः कृ॒त्यां कृ॒त्वा हरा॒दवि॑दुषो गृ॒हम्। व॒त्सो धा॒रुरि॑व मा॒तरं॒ तं प्र॒त्यगुप॑ पद्यताम्
ദേവന്മാരേ! ആരെങ്കിലും കൃത്യയെ (മാന്ത്രിക-കൃത്യകർമ്മത്തെ) നിർമ്മിച്ച്, അതറിയാത്തവന്റെ വീട്ടിലേക്കു മോഷണമായി കയറുകയാണെങ്കിൽ—കിടാവ് അമ്മയോടു ചേർന്ന് ഓടുന്നതുപോലെ, ആ കൃത്യ തിരിഞ്ഞുപോയി ആ മനുഷ്യനെയേ തന്നെ ചവിട്ടട്ടെ.
Mantra 3
अ॒मा कृ॒त्वा पा॒प्मानं॒ यस्तेना॒न्यं जिघां॑सति । अश्मा॑न॒स्तस्यां॑ द॒ग्धायां॑ बहु॒लाः फट् क॑रिक्रति
വീട്ടിൽ തന്നേ പാപ്മാൻ (ദോഷം) ചെയ്തിട്ട്, അതിനാൽ മറ്റൊരാളെ കൊല്ലാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നവൻ—ആ കൃത്യാകർമ്മം ദഹിക്കുമ്പോൾ, അനവധി കല്ലുകൾ ‘ഫട്’ എന്നു വിളിച്ച് ഘോഷത്തോടെ അതിനെ തകർത്തുകളയുന്നു.
Mantra 4
सह॑स्रधाम॒न् विशि॑खा॒न् विग्री॑वां छायया॒ त्वम्। प्रति॑ स्म च॒क्रुषे॑ कृ॒त्यां प्रि॒यां प्रि॒याव॑ते हर
ഹേ സഹസ്രധാമൻ (ആയിരം വാസസ്ഥാനങ്ങളുള്ളവനേ), നിന്റെ ഛായയാൽ അതിനെ ശിഖാവിഹീനമാക്കി, ഗ്രീവാവിഹീനമാക്കുക. നീ തീർച്ചയായും കൃത്യയെ പ്രതിഹരിച്ചിരിക്കുന്നു—പ്രിയമായവനെ പ്രിയം വഹിക്കുന്നവന്റെ അടുക്കൽ നീ കൊണ്ടുപോകുക.
Mantra 5
अ॒नया॒हमोष॑ध्या सर्वाः॑ कृ॒त्या अ॑दूदुषम्। यां क्षेत्रे॑ च॒क्रुर्यां गोषु॒ यां वा॑ ते॒ पुरु॑षेषु
ഈ ഔഷധിയാൽ ഞാൻ എല്ലാ കൃത്യകളെയും ദൂഷിപ്പിച്ച്/നിഷ്ഫലമാക്കി—അവർ വയലിൽ ചെയ്തതും, പശുക്കളിൽ ചെയ്തതും, അല്ലെങ്കിൽ വീണ്ടും, നിന്റെ പുരുഷന്മാരിൽ (ജനങ്ങളിൽ) ചെയ്തതും.
Mantra 6
यश्च॒कार॒ न श॒शाक॒ कर्तुं॑ श॒श्रे पाद॑म॒ङ्गुरि॑म्। च॒कार॑ भ॒द्रम॒स्मभ्य॑मा॒त्मने॒ तप॑नं॒ तु सः
ആരാണോ പ്രവർത്തിച്ചത്—ആ പ്രവർത്തിയെ പ്രതിപ്രവർത്തിക്കാൻ ആര്ക്കും ശക്തിയില്ലായിരുന്നു—അവൻ പാദവും വിരലും തകർത്തിരിക്കുന്നു. അവൻ ഞങ്ങൾക്കായി ഭദ്രം (ആശീർവാദം) ഒരുക്കിയിരിക്കുന്നു; എന്നാൽ തനിക്കായി തീർച്ചയായും ദഹനം (തപനം)—ശത്രുവിനായി।
Mantra 7
अ॒पा॒मा॒र्गोऽप॑ मार्ष्टु क्षेत्रि॒यं श॒पथ॑श्च॒ यः । अपाह॑ यातुधा॒नीरप॒ सर्वा॒ अरा॒य्यः
അപാമാർഗം പതിഞ്ഞിരിക്കുന്ന രോഗവും എല്ലാ ശാപവും തുടച്ചുനീക്കട്ടെ. അവൻ യാതുധാനികളെ (മന്ത്ര-ടോണം ചെയ്യുന്ന സ്ത്രീകളെ) ഓടിച്ചുകളഞ്ഞു; എല്ലാ അരായ്യഃ (ദുഷ്ടതകൾ/അപശകുനങ്ങൾ) അകന്നുപോകട്ടെ.
Mantra 8
अ॒प॒मृज्य॑ यातु॒धाना॒नप॒ सर्वा॑ अरा॒य्यः । अपा॑मार्ग॒ त्वया॑ व॒यं सर्वं॒ तदप॒ मृज्महे
യാതുധാനന്മാരെ തുടച്ചുനീക്കി അകറ്റുക; എല്ലാ അരായ്യഃ (ദുഷ്ടതകൾ) അകന്നുപോകട്ടെ. ഹേ അപാമാർഗേ, നിന്റെ സഹായത്തോടെ ഞങ്ങൾ ആ മുഴുവൻ (ദുഷ്ട) കൂട്ടത്തെയും പൂർണ്ണമായി തുടച്ചുനീക്കുന്നു.
Frequently Asked Questions
Kṛtyā is a deliberately ‘made’ harmful act—witchcraft or hostile ritual construction—sent to injure a person, household, cattle, or crops. The hymn treats it as something that can be detected, undone, and forced to return to its maker.
Apāmārga is the ‘sweeper-away’ herb used as an oṣadhi-power that drives out and neutralizes harmful forces. In AV 4.18 it is the main ritual support for spoiling sorcery and protecting every affected domain (field, cattle, people).
It does both: it seeks welfare (bhadra) for the client while explicitly redirecting the harm so the sender bears the consequence. The hymn’s logic is reversal—harm is not kept in the household but sent back to its source.
Ask anything about Sukta 18 of the Atharva Veda
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Atharva Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.