The Account of Kāṣṭhīlā (Kāṣṭhīlā-ākhyāna) within the Mohinī Narrative

Verse 1

वसिष्ठ उवाच । तत्पितुर्वचनं श्रुत्वा पुत्रो धर्मांगदस्तदा । आहूय जननीं शीघ्रं नाम्ना संध्यावलीं शुभाम् ॥ १ ॥

ヴァシシュタは言った。父の言葉を聞くや、息子ダルマーングダはただちに、名をサンディヤーヴァリーという吉祥なる母を急ぎ呼び寄せた。

Verse 2

सूर्यायुत समप्रख्यां तेजसा रुचिरस्तनाम् । पालयंतीं धरां सर्वां पादविन्यासविक्रमैः ॥ २ ॥

一万の太陽に等しい光輝を放ち、姿も麗しい彼女は、その足跡と大いなる歩みの威力によって、全大地を支え守護している。

Verse 3

पुत्रस्य वचनात्प्राप्ता तत्क्षणं नृपसन्निधौ । श्राविता मोहिनी वाक्यं पितुर्वाक्यं तथैव च ॥ ३ ॥

子の言葉により、彼女はただちに王の御前に赴いた。そこでモーヒニーは、子の申し立てと同様に父の言葉をも聞かされた。

Verse 4

उभयोः संविदं कृत्वा परिसांत्वय्य मोहिनीम् । भोजनाय स्थितामेनां नृपस्य हरिवासरे ॥ ४ ॥

両者の間に合意を結ばせて、彼は妖艶なるモーヒニーをなだめた。だが王のハリヴァーサラ、すなわちハリの聖日に、彼女はなお食らわんと身構えていた。

Verse 5

यथा नो च्यवते सत्याद्यथा भुंक्ते न मे पिता । तथा विधीयतामेवं कुशलं चोभयोर्भवेत् ॥ ५ ॥

我が身が真実より退かず、また父が不義や苦難を味わうことのないように、かく取り計らってください。そうすれば、我ら二人に福祉が生じましょう。

Verse 6

तत्पुत्रवचनं श्रुत्वा देवी संध्यावली नृप । मोहिनीं श्लक्ष्णया वाचा प्राह ब्रह्मसुता तदा ॥ ६ ॥

王よ、子の言葉を聞くや、女神サンディヤーヴァリー――梵天の娘――は、そのときモーヒニーに柔らかな言葉で語りかけた。

Verse 7

माग्रहं कुरु वामोरु कथंचिदपि भूपतिः । नास्वादयति पापान्न संप्राप्ते हरिवासरे ॥ ७ ॥

麗しき腿の女よ、どうか強いてはならぬ。いかなる場合も、ハリヴァーサラ――ハリ（ヴィシュヌ）の聖日、すなわちエーカーダシー――が到来すれば、王は罪ある食を口にしない。

Verse 8

अनुवर्तय राजान गुरुरेष सनातनः । सदा भवति या नारी भर्तुर्वचनकारिणी ॥ ८ ॥

従いなさい、王よ——これこそ永遠の行いの規範である。妻は常に、夫の言葉と命に従い実行するとき、貞徳ある者と見なされる。

Verse 9

तस्याः स्युरक्षयया लोकाः सावित्र्यास्तु यथामलाः । यद्यनेन पुरा देवि तव दत्तः करो गिरौ ॥ ९ ॥

女神よ、彼女の得る諸世界は滅びず、サーヴィトリーによって得られる世界のごとく清浄無垢となる。なぜなら昔、山において、この者こそが汝に手を差し出し、契りを結んだからである。

Verse 10

कामार्तेन विमूढेन तन्न योऽग्यं विचिंतितम् । यद्देयं तद्ददात्येष ह्यदेयं प्रार्थयस्व मा ॥ १० ॥

欲に苦しみ迷い惑って、何が相応しいかを考えなかった。彼は与えるべきもののみを与えるであろう。ゆえに、与えるべからざるものを私に求めてはならぬ。

Verse 11

विपत्तिरपि भद्रैव सन्मार्गे संस्थितस्य तु । न भुक्तं येन सुभगे शैशवेऽपि हरेर्दिने ॥ ११ ॥

正道に堅く立つ者にとっては、災いさえもまことに吉祥となる——幸いなる者よ——その人は幼き日より、食によってハリの聖日を破ったことがないからである。

Verse 12

स कथं भोक्ष्यते पुण्ये माधवस्य दिनेऽधुना । कामं वरय वामोरुवरमन्यं सुदुर्लभम् ॥ १२ ॥

いまマーダヴァ（ヴィシュヌ）の聖なる日に、彼がどうして食することができようか。美しき腿の女よ、得難くともよい、ほかの恩寵を選びなさい。

Verse 13

तं ददात्येव भूपालो निवृत्ता भव भोजने । मन्यसे यदि मां देवि धर्मांगदविरोहिणीम् ॥ १३ ॥

王は必ずそれを授けよう。ゆえに、女神よ、食を慎みなさい――もし私を、ダルマの飾りを損なわぬ者と思うなら。

Verse 14

अस्मज्जीवितसंयुक्तं राज्यं वरय सुव्रते । सप्तद्वीपसमेतं हि ससरिद्वनपर्वतम् ॥ १४ ॥

気高き誓いを守る者よ、我らの命そのものと結ばれた王国を選びなさい――七つの大陸に及び、河川・森・山々をも備えた国土を。

Verse 15

कनिष्ठाया वरिष्ठाहं करिष्ये पादवंदनम् । भर्तुरर्थे विशालाक्षि प्रसीद तनुमध्यमे ॥ १५ ॥

たとえ私が年長でも、年少の足下に礼拝いたします。夫のために、大きな瞳の方よ――どうかお慈悲を、細腰の淑女よ。

Verse 16

वाचा शपथदोषैस्तु संनिरुध्य पतिं हि या । अकार्यं कारयेत्पापा सा नारी निरये वसेत् ॥ १६ ॥

言葉によって――誓いと呪詛の過失を弄し――夫を縛り、なすべからざることをさせる罪深き女は、地獄に住する。

Verse 17

सा च्युता नरकाद्धोरात्सप्तजन्मानि पंच च । सूकरीं योनिमाप्नोति चांडालीं च ततः परम् ॥ १७ ॥

その恐るべき地獄より堕ちたのち、彼女は十二度の生を受ける。まず雌豚の胎に宿り、さらに後にはチャンダーラの女となる。

Verse 18

एवं ज्ञात्वा मया देवि विक्रियां पापसंभवाम् । निवारितासि वामोरु सखीभावेन सुंदरि ॥ १८ ॥

かくして、ああ女神よ、罪より生じた害ある迷いの変異を悟ったゆえに、我は友の情をもって汝を制した。ああ美しき御方、麗しき腿をもつ者よ。

Verse 19

विपक्षस्यापि सद्बुद्धिर्दातव्या धर्ममिच्छता । किं पुनः सखिसंस्थायास्तव पद्मनिभानने ॥ १९ ॥

ダルマを願う者は、たとえ敵に対しても善き忠告を与えるべきである。ましてや友の位にある汝には、なおさらである、ああ蓮華の面よ。

Verse 20

संध्या वलीवचः श्रुत्वा मोहिनी मोहकारिणी । उवाच कनकाभां तां भर्तुर्ज्येष्ठां प्रियां तदा ॥ २० ॥

サンディヤーの言葉を聞いて、迷わせ惑乱を起こすモーヒニーは、そのとき金色に輝くその女—夫の愛する年長の正妻—に語りかけた。

Verse 21

माननीयासि मे सुभ्रु करोमि वचनं तव । विद्वद्भिर्मुनिभिर्य्यत्तु गीयते नारदादिभिः ॥ २१ ॥

ああ麗しき眉の者よ、汝は我にとって尊ぶべき存在である。汝の言葉のとおりに我は行おう。まことにそれは、ナーラダらをはじめとする賢者・牟尼たちが歌い称えるところである。

Verse 22

यदि तन्नाचरेद्राजा भोजनं हरिवासरे । क्रियतामपरं देवि मरणादधिकं तव ॥ २२ ॥

もし王がハリヴァーサラ（主ハリの聖日）に食を慎まぬなら、ああ女神よ、他の手立てをなせ。これは汝にとって死よりもなお重い災いである。

Verse 23

ममापि दुःखदंह्येतद्दैवाज्जल्पाम्यहं शुभे । कस्येष्टमात्महननं कस्येष्टं विषभक्षणम् ॥ २३ ॥

これは私にとっても辛いことですが、運命の力により、私はそれを語ります、吉祥なる方よ。誰が自滅を望むでしょうか？誰が毒を飲むことを望むでしょうか？

Verse 24

पतनं वा गिरेर्मूर्ध्रः क्रीडा वापि बिलेशयैः । व्याघ्रसिंहाभिगमनं समुद्रतरणं तथा ॥ २४ ॥

山の頂から落ちることであれ、穴に住む生き物と戯れることであれ、虎やライオンに近づくことであれ、あるいは大海を渡ることであれ。

Verse 25

दरुक्तानृतवाक्यं वा परदाराभिमर्शनम् । अपथ्यभक्षणं लोके तथाभक्ष्यस्य भक्षणम् ॥ २५ ॥

粗暴で偽りの言葉を語ること、他人の妻に近づくこと、世の中で不健全なものを食べること、そして禁じられたものを口にすること、これらは悪行である。

Verse 26

मृगाटनमथाक्षैर्वा क्रीडनं साहसं तथा । छेदनं तृणकाष्ठानां लोष्टानामवमर्द्दनम् ॥ २६ ॥

狩りで歩き回ること、サイコロ賭博、無謀な遊び、草木を切ること、土の塊を踏みつけること、これらは避けるべき行為である。

Verse 27

हिंसनं सूक्ष्मदेवानां जलपावकखेलनम् । दैवाविष्टो वरारोहे नरः सर्वं करोति वै ॥ २७ ॥

美しい腰を持つ方よ、人が神的な力に捕らわれると、実に何でも行います。微細な神的存在を傷つけたり、水や火と戯れたりさえするのです。

Verse 28

त्रिवर्गविच्युतं घोरं यशोदेहहरं क्षितौ । नरकार्हो नरो देवि करोत्यशुभकर्म तत् ॥ २८ ॥

おお女神よ、人がなす不吉なる悪業は、その者を地獄に相応しき者とする。これは恐るべきもので、人生の三目的（ダルマ・アルタ・カーマ）から彼を逸らし、この地上において名声と身の安寧とをも滅ぼす。

Verse 29

साहं पापा दुराचारा वक्तुकामा सुनिर्घृणम् । यादृशेन हि भावेन योनौ शुक्रं समुत्सृजेत् ॥ २९ ॥

このわたしは—罪深く、悪しき行いの者—最も無慈悲なる行為について語りたい。いかなる心のありようで、人は胎（よに）に精を放つのか。

Verse 30

तादृशेन हि भावेन संतानं संभवेदिति । साहं विवादभावेन राज्ञो रुक्मांगदस्य हि ॥ ३० ॥

まことに、そのような心のありさまによってこそ子は生じうる。ゆえに我は争いの気分を携え、ルクマーングダ王に近づいた。

Verse 31

जाता जलजजातेन स्त्रीरूपा वरवर्णिनी । दुष्टभावा तथा जाता कर्त्री दुष्टं नृपस्य तु ॥ ३१ ॥

蓮華より生まれし者より生まれて、彼女は麗しき肌の女の姿を取った。されど同時に邪なる心も携えて生まれ、王に悪を起こさせる扇動者となった。

Verse 32

न लग्नं न ग्रहा देवि न होरा पुण्यदर्शिनी । तत्कालभावना ग्राह्या तद्भावो जायते सुतः ॥ ३२ ॥

おお女神よ、功徳を見通す者よ。ラグナも諸惑星もホーラーも決定的ではない。まさにその瞬間の心の念いこそ第一に取るべきである。子はその念いのままの性向を帯びて生まれる。

Verse 33

तेन भावेन जातस्य दाक्षिण्यं नोपपद्यते । न च व्रीडा न च स्नेहो न धर्मो देवि विद्यते ॥ ३३ ॥

そのような性向をもって生まれた者には、正しい寛大さは成り立たない。おお女神よ、その者には恥じらいも愛情もなく、ダルマも見いだされない。

Verse 34

जानन्नपि यथायुक्तस्तं भावमनुवर्तते ॥ ३४ ॥

たとえ（真理を）知っていても、人は—しかるべく振る舞いながら—その同じ心の傾きに従い続ける。

Verse 35

वक्ष्ये वचः प्राणहरं तवाधुना भर्तुः सलोकस्य वधूजनस्य । धर्मापहं वाच्यकरं ममापि कर्तुं न शक्यं मनसापि भीरु ॥ ३५ ॥

おお臆病な者よ、今わたしは命を奪い得る言葉を語ろう—汝の夫と、この世の女たちについて。だが、ダルマを奪い去る言葉を口にし、それを行い得るものとすることは、わたしには思いのうちにさえできぬ、怯える者よ。

Verse 36

करोषि वाक्यं यदि मामकं हि भवेच्च कीर्तिर्महतीह लोके । भर्तुर्यशः स्यात्त्रिदिवे गतिस्ते पुत्रे प्रशंसा मम धिग्विवादः ॥ ३६ ॥

もしわたしの言葉どおりにするなら、この世で汝の名声はまことに大いなるものとなろう。汝の夫の栄光は天界に至り、汝の道もそこで高められ、汝の子は称えられる—ゆえに、わたしの争いはここまでだ。

Verse 37

वसिष्ठ उवाच । मोहिनीवचनं श्रुत्वा देवी संध्यावली विभो । धैर्यमालंब्य तां तन्वीं ब्रूहि ब्रूहीत्यचोदयत् ॥ ३७ ॥

ヴァシシュタは言った。おお力ある者よ、モーヒニーの言葉を聞いて、女神サンディヤーヴァリーは勇気を奮い起こし、そのほっそりした女性に幾度も促して言った、「語れ、語れ！」

Verse 38

कीदृशं वदसे वाक्यं येन दुःखं भवेन्मम । भर्तुर्मे सत्यकरणे न दुःखं जायते क्वचित् । आत्मनो निधने वापि पुत्रस्य निधनेऽपि वा । भर्तुरर्थे प्रकुर्वंत्या राज्यनाशे न मे व्यथा ॥ ३८ ॥

いかなる言葉をあなたは語るのですか、それによって私に悲しみが生じるというのですか。夫の真実（誓願）を成就させることにおいて、私の心に憂いは決して起こりません。たとえそれが我が身の死、あるいは我が子の死に至ろうとも—夫のために行ずるなら、王国の喪失さえ私には苦しみではありません。

Verse 39

यस्या दुःखी भवेद्भर्ता भार्याया वरवार्णिनी । समृद्धायाः सपापायास्तस्याः प्रोक्ता ह्यधोगतिः ॥ ३९ ॥

麗しき肌の婦人よ、妻が富み栄えていながら罪を負い、そのために夫が苦しむなら、その女にはまことに下劣の行き先、堕ちゆく運命が宣言されている。

Verse 40

सा याति नरकं पापा पूयाख्यं युगसप्ततिम् । ततश्छुछुन्दरी स्याच्च सप्त जन्मानि भारते ॥ ४० ॥

その罪深き女は「プーヤ」(Pūya)と名づける地獄に七十ユガのあいだ堕ちる。のちにバーラタ（インド）において、七度の生にわたり口やかましく争いを好む女として生まれる。

Verse 41

ततः काकी ततः श्याली गोधा गोत्वेन शुद्ध्यति । भर्तुरर्थे तु या वित्तें विद्यमानं न यच्छति ॥ ४१ ॥

その後、彼女は雌の烏となり、さらに山犬（ジャッカル）となる。蜥蜴として生まれ、やがて牛の身を得て清められる。だが、財がありながら夫の福利のためにそれを施さぬ女については—（その報いがこのように説かれる）。

Verse 42

जीवितं वा वरारोहे विष्ठायां सा भवेत्क्रिमिः । क्रिमियोनिविनिर्मुक्ता काष्ठीला जायते शुभे ॥ ४२ ॥

麗しき腰の婦人よ、生あるうちであれ死後であれ、彼女は糞穢の中の虫となる。虫の胎を離れたのち、吉祥なる者よ、彼女は「カाष्ठीラー」(kāṣṭhīlā)と呼ばれる卑しき生類として生まれる。

Verse 43

मम कौमारभावे तु मत्पितुः काष्ठपाटकः । अग्निप्रज्वालनाथ हि काष्ठं पाटयते चिरम् ॥ ४३ ॥

わたしの幼少の頃、父の薪割りは聖なる祭火を起こすために薪を割り、長いあいだ割り続けていた。

Verse 44

सखीभिः सहिता चाहं क्रीडासंसक्तमानसा । काष्ठं पाटयतस्तस्य समीपमगमं तदा ॥ ४४ ॥

女友たちを伴い、遊びに心を奪われたまま、わたしはそのとき薪を割っている彼のそばへ近づいた。

Verse 45

तत्र दृष्टा मया सुभ्रु काष्ठीला दारुनिर्गता । नवनीतनिभं देहं बिभ्राणा चांजनत्विषम् ॥ ४५ ॥

そこで、眉麗しき者よ、わたしは木片から現れ出たカースティーラーを見た。新しいバターのように柔らかな身を帯び、アンジャナのような黒い艶を放っていた。

Verse 46

कनिष्ठिकांगुलिसमा स्थौल्ये ह्यंगुलिमानिका । तां दृष्ट्वा पतितां भूमौ हंतुं ध्वांक्षः समागतः ॥ ४६ ॥

それは小指ほどの太さのものが地に落ちていた。それを見て、烏が近づき、ついばみ奪おうとした。

Verse 47

यावद्गृह्णाति वक्त्रेण काष्ठीलां क्षुधितः स तु । तावन्निवारितः सद्यो मया लोष्टेन तत्क्षणात् ॥ ४७ ॥

飢えたその烏が嘴でカースティーラーをくわえようとしたその瞬間、わたしは土塊を投げつけ、ただちにそれを止めた。

Verse 48

सा मुक्ता ताडितेनेत्थं वायसेन वरानने । सक्षता तुंडसंस्पृष्टा न च शक्ता पलायितुम् ॥ ४८ ॥

おお、美しき面影の女よ。かくして烏に打たれて解き放たれたが、傷を負い、その嘴に触れられて、逃げ去ることができなかった。

Verse 49

ततः सा वेपमाना तु प्राणत्यागमुपागमत् । सिक्ता किंचिज्जलैनैव ततः स्वास्थ्यमुपागता ॥ ४९ ॥

それから彼女は震え、命を捨てんばかりであった。だが、ほんのわずかな水をそそがれると、たちまち健やかさを取り戻した。

Verse 50

तततः सा मानुषीवाचा मामाह वरवर्णिनी । संध्यावलीति संबोध्य सखीमध्यसमास्थिताम् ॥ ५० ॥

その後、肌つや麗しき彼女は人の声で語り、仲間たちのただ中に立ちながら、私を「サンドゥヤーヴァリー」と呼んで呼びかけた。

Verse 51

सुमंतुनाम्नो हि मुनेः सर्वज्ञस्य सुताऽभवम् । पूर्वजन्मनि पत्नी च कौंडिन्यस्य शुभानने ॥ ५१ ॥

おお、めでたき面影の者よ。前生において私は、全知の牟尼スーマントゥの娘であった。さらに過去の生では、カウンディニヤの妻でもあった。

Verse 52

न्यवसं कान्यकुब्जे तु सुसमृद्धा सुदर्पिता । जनन्या बंधुवर्गस्य पितुरिष्टतमा ह्यहम् ॥ ५२ ॥

私はカーニャクブジャに住み、豊かに栄えながらも、驕りによって甚だ傲慢であった。父に最も愛され、母方の親族一同の中でも最も寵愛を受けていた。

Verse 53

पित्रा दत्ता ततश्चाहं कौंडिन्याय महात्मने । कुलीनाय सरूपाय स्त्रीसंगरहिताय च ॥ ५३ ॥

それから父は、偉大なる魂をもつカウンディンヤに私を嫁がせた。彼は高貴な家柄で、姿も麗しく、他の女たちとの交わりに執着しない人であった。

Verse 54

शयनीयादिकं दत्तं यौतुकं जनकेन मे । श्वशुरेणापि मे दत्तं सुवर्णस्यायुतं पुरा ॥ ५४ ॥

父は寝具などを嫁入りの品（ヨートゥカ）として私に与え、さらに以前、舅もまたアユタ――すなわち一万の金貨――を授けてくれた。

Verse 55

पितृश्वशूरवित्ताभ्यां परिपूर्णाभवं तदा । गोमहिष्यादिसंयुक्ता धनधान्यसमन्विता ॥ ५५ ॥

その時、父と舅の財によって私は満ち足り、牛や水牛などを備え、財宝と穀物にも恵まれていた。

Verse 56

इष्टा श्वशुरयोश्वाहं सौशीन्येन जनस्य च । कालेन पंचतां प्राप्तः श्वशुरो वेदतत्त्ववित् ॥ ५६ ॥

慎み深い振る舞いゆえに、私は舅姑にも人々にも愛された。やがて時が満ち、ヴェーダの真意を知る舅は五大の境地（すなわち死）に至った。

Verse 57

तं मृतं पतिमादाय श्वश्रूरग्निं विवेश सा । ततो भर्तांजलिं दत्वा पित्रोः श्राद्धमथाकरोत् ॥ ५७ ॥

夫が亡くなると、彼女はその亡骸を抱き、姑の整えた火に入った。ついで夫に敬虔にアーンジャリを捧げ、祖霊ピトリたちのためにシュラーダ（śrāddha）の儀礼を執り行った。

Verse 58

गते मासद्वये देवि भर्ता मे राजमंदिरम् । गतः कौतुकभावेनहृच्छयेन प्रपीडितः ॥ ५८ ॥

おお女神よ、二か月が過ぎたとき、わが夫は好奇の念に駆られ、胸を焼く激しい渇望に責められて王宮へ赴いた。

Verse 59

तत्र वेश्याः सुरूपाढ्या यौवनेन समन्विताः । प्रविशत्यां नृपगृहे दृष्टास्तेन द्विजन्मना ॥ ५९ ॥

そこで彼は、美貌に富み若さに満ちた遊女たちが王宮へ入っていくのを見た。あの二度生まれの者は彼女らを目に留めた。

Verse 60

तासां मध्यात्तु द्वे गृह्यवित्तदानेन भूरिणा । स्वगृहे धारयामास क्रीडार्थं दुर्मतिः पतिः ॥ ६० ॥

しかしその中から、愚かな夫は家の財を多く与えて二人を手に入れ、ただ戯れ楽しむために自宅に住まわせた。

Verse 61

ताभ्यां वित्तमशेषं तु क्षयं नीतं निषेवणात् । वर्षत्रये गते देवि निस्वो जातः पतिर्मम ॥ ६१ ॥

その二人と交わり続けたため、我らの財は残らず尽き果てた。三年が過ぎると、おお女神よ、夫は無一文となった。

Verse 62

ततो मां प्रार्थयामास देहि मेऽङ्गविभूषणम् । तन्मया नहि दत्तं तु भर्त्रे व्यसनिने तदा ॥ ६२ ॥

それから彼は私に懇願した。「お前の身飾りを私にくれ」と。だがその時、悪習と不運に堕ちた夫には、私はそれを渡さなかった。

Verse 63

सुभगे सर्वमादाय गताहं मंदिरं पितुः । ततः पितृगृहे वित्तं भृत्यादिकमशेषतः ॥ ६३ ॥

おお幸いなる者よ、私はすべてを携えて父の家へ赴いた。そこで父の家にある財宝を、召使いたちや他の一切とともに、何一つ残さず取り去った。

Verse 64

विक्रीय दत्तं वैश्याभ्यां तच्चापि क्षयमागतम् । क्षेत्रधान्यादिकं यच्च सभांडं सपरिच्छदम् ॥ ६४ ॥

二人の商人に売り渡して引き渡したものが、その後に損失や損耗に至ったならば—田地や穀物など、器物および一切の付属品を含め—ここに説かれる規定に従って取り扱うべきである。

Verse 65

स्वल्पमूल्येन विक्रीयगतो नदनदीपतिम् । नावमारुह्य मे भर्ता विवेशांतर्महोदधेः ॥ ६५ ॥

わずかな代価で売られ、我が夫は川々の主たる大海へ向かった。舟に乗り、広大なる海の奥深くへと入っていった。

Verse 66

स गतो दूरमध्वानं पश्यमानोऽद्भुतानि च । शुभे समुद्रजातानि जीवचेष्ठांकितानि च ॥ ६६ ॥

彼は遠き道のりを進みつつ、数々の不思議を目にした。海より生まれた吉祥の品々は、まるで生きものの動きが刻まれているかのようであった。

Verse 67

प्रभंजनवशं प्राप्ता सा नौका शतयोजनम् । गता विशीर्णतां तत्र मृतास्ते नावमाश्रिताः ॥ ६७ ॥

烈風に圧され、その舟は百由旬を進んだのち、そこで粉々に砕け散った。舟に身を寄せていた者たちは、みな命を落とした。

Verse 68

मत्पतिर्दैवयोगेन दीर्घ काष्ठं समाश्रितः । वायुना नीयमानोऽसौ प्राचीनेन स्वकर्मणा ॥ ६८ ॥

宿縁と天のはからいの結びにより、わが夫は長き木片にしがみついた。風に運ばれ、過去の自らの業に駆られて流されていた。

Verse 69

आससादाचलं देवि रत्नश्रृंगविभूषितम् । बहुनिर्झरणोपेतं बहुपक्षिसमन्वितम् ॥ ६९ ॥

おお女神よ、彼は宝玉のごとき峰々に飾られ、多くの滝と泉をたたえ、無数の鳥に満ちた山へと至った。

Verse 70

बहुवृक्षैः समाकीर्णं नानापुष्पफलोपगैः । उल्लिखंतं हि शिखरैः खमध्यं स्वात्मनस्त्रिभिः ॥ ७० ॥

そこは多くの樹々に満ち、さまざまな花と果実を宿していた。さらに三つの峰は、その高みによって、まるで中天を掻き裂くかのようであった。

Verse 71

तं दृष्ट्वा पर्वतं दिव्यं त्यक्त्वा नौकाष्ठमद्भुतम् । आरुरोह मुदायुक्तो वित्ताकांक्षी सुलोचने ॥ ७१ ॥

その驚くべき神妙なる山を見て、彼は不思議な木の舟を捨てた。歓喜に満ちながらも財を求める欲に駆られ、登り始めた、ああ美しき眼の君よ。

Verse 72

विशश्राम मुहूर्तं तु क्षुत्पिपासासमन्वितः । तत उत्थाय भक्ष्यार्थं वृक्षांस्तत्र व्यलोकयत् ॥ ७२ ॥

飢えと渇きに苦しみ、彼はしばし休んだ。やがて起き上がり、食を求めてその地の木々を見回した。

Verse 73

सुपक्वास्तत्र मृद्वीका दृष्ट्वा भुक्त्वा मुदान्वितः । शांतिं प्राप्तस्ततोऽपश्यत्सालमेकं सुनिर्मलम् ॥ ७३ ॥

そこで彼はよく熟した葡萄を見いだし、見て食して歓喜に満たされた。やがて心の静けさを得ると、ただ一本のサーラ樹を見た。それはこの上なく清浄で、汚れなきものであった。

Verse 74

घनच्छायं मेघनिभं पंचाशत्पुरुषोच्छ्रयम् । तस्याधस्तात्स सुष्वाप स्वोत्तरीयं प्रसार्य च ॥ ७४ ॥

その下で――濃い木陰をたたえ、雲のように見え、五十人分の高さにそびえるその樹のもと――彼は自らの上衣を広げて敷き、横たわって眠りについた。

Verse 75

मोहिन्या निद्रया चैव संप्रघूर्णितलोचनः । तावत्सुप्तोऽतिखिन्नोऽसौ यावत्सूर्योऽस्ततां गतः ॥ ७५ ॥

惑わす眠りにとらわれて眼はうつろに回り、ひどく疲れ果てた彼は、太陽が沈みゆくまで眠り続けた。

Verse 76

सूर्येऽस्तं समनुप्राप्ते समायाते निशामुखे । अभ्यगाद्राक्षसो घोरो गर्जमानो यथा घनः ॥ ७६ ॥

太陽が没し、夜の訪れが迫ると、恐るべき羅刹が近づいて来た。雷雲のごとく轟き吠えながら。

Verse 77

अंकेनादाय तन्वंगीं सीतामिव दशाननः । शुभां काशीपतेः पुत्रीं नाम्ना रत्नावलीं शुभाम् ॥ ७७ ॥

十首（ダシャーナナ、ラーヴァナ）がシーターを奪ったように、彼は肢体ほっそりした乙女を膝に抱え上げ、カーシーの主の吉祥なる娘、名をラトナーヴァリーという祝福された姫をさらい取った。

Verse 78

अधौतपादां सुश्रोणीं सौम्यदिक्छीर्षशायिनीम् । पतिकामा कुमारी सा नाविंदत्सदृशं पतिम् ॥ ७८ ॥

たとえ腰つき麗しい乙女であっても、足を洗わず、不吉な方角へ頭を向けて横たわった。夫を願いながらも、ふさわしい伴侶を得られなかった。

Verse 79

सर्वयोषिद्वरा बाला रुदती निद्रयाकुला । पिता तस्याः प्रदाने तु चिंताविष्टो ह्यहर्न्निशम् ॥ ७९ ॥

その若き乙女は—すべての女の中でも最も優れ—涙し、乱れ、眠気に圧されていた。だが父は、嫁がせることを案じ、昼夜その憂いに沈んでいた。

Verse 80

दीपच्छायाश्रिते तन्वि शयने सा व्यवस्थिता । अटमानेन पापेन दृष्टा सा रूपशालिनी ॥ ८० ॥

おお、ほっそりとした娘よ。彼女は灯火の影に守られた寝台に静かに横たわっていた。そこへ彷徨う罪人が、麗しき彼女を目にした。

Verse 81

दीपरत्नैः सुखचिते धारयंती च कंकणे । उभयोर्दश रत्नानि निष्के च दशपंच च ॥ ८१ ॥

彼女は光り輝く宝石を嵌めた、心地よい腕輪を身につける。左右それぞれに宝石が十、そして首飾り（ニシュカ）には十五の宝がある。

Verse 82

सीमंते सप्त रत्नानि केयूरेऽष्टौ च पंच च । एवं रत्नाचितां बालां शातकुम्भसमप्रभाम् ॥ ८२ ॥

髪の分け目（シーマンタ）には七つの宝石、上腕の飾り（ケーユーラ）には八つ、さらに五つがあった。かくして宝に飾られた乙女は、精錬された黄金のごとく輝いた。

Verse 83

जहार राजभवनात्तां तदा चारुहासिनीम् । वायुमार्गं समाश्रित्य क्षणात्प्राप्तः स्वमालयम् ॥ ८३ ॥

そのとき彼は、麗しく微笑むその女を王宮から連れ去り、風の道に乗って、たちまち自らの住まいへと到った。

Verse 84

तं पर्वतं स यत्रास्ते पतिर्मेशालमाश्रितः । तत्र तस्य गुहां दृष्ट्वा सुवर्णसदृशप्रभाम् ॥ ८४ ॥

彼はメーシャーラ（Meśāla）を依り所として、主がましますその山へ赴いた。そこで主の洞窟を見たが、その光は黄金のごとく輝いていた。

Verse 85

तद्भयस्यासहा तत्र प्रविवेशास्य पश्यतः । अनेकैर्मणिविन्यासैः संयुक्तां चित्रमंदिराम् ॥ ८५ ॥

その恐れに耐えかねて、彼が見守る中、彼女はそこへ入り、数多の宝玉の飾りで荘厳された、絵のごとく妙なる宮殿へと入っていった。

Verse 86

नानाद्रव्यसमाकीर्णां शयनासनसंयुताम् । भोजनैः पानपात्रैश्च भक्ष्यभोज्यैरनेकधा ॥ ८६ ॥

そこは種々の財で満ち、寝台と座が備わり、食事と飲み物の器、また多様な菓子と料理が豊かに整えられていた。

Verse 87

प्रविश्य तत्र शय्यायां मुमोचोत्पललोचनाम् । रुदतीमतिसंत्रस्तां पीनश्रोणिपयोधराम् ॥ ८७ ॥

中へ入ると、彼は蓮華の眼をもつ女を寝台に置いた。彼女は泣き、ひどく怯え、豊かな腰と胸を備えていた。

Verse 88

तस्यास्तु रुदितं श्रुत्वा तस्य भार्या हि राक्षसी । आजगाम त्वरायुक्ता यत्रासौ राक्षसः स्थितः ॥ ८८ ॥

彼女の泣き声を聞くや、その羅刹女――彼の妻――は、あの羅刹のいる所へ急ぎ駆けつけた。

Verse 89

तां दृष्ट्वा चारुसर्वांगीं तप्तकांचनसप्रभाम् । पप्रच्छ निजभर्तारं क्रुद्धा निर्भर्त्सती सती ॥ ८९ ॥

彼女を見て――全身が麗しく、灼けた黄金のように輝くのを――サティーは怒り、叱責しつつ、自らの夫に問いただした。

Verse 90

किमर्थमाहृता चेयं जीवंत्यां मयि निर्घृणं । अन्यां समीहसे भार्यां नाहं भार्यां भवामि ते ॥ ९० ॥

「ああ無慈悲な者よ。私がまだ生きているのに、なぜこの女を連れて来たのです。あなたは別の妻を望むのだ。私はもはやあなたの妻ではない。」

Verse 91

एवं ब्रुवाणां तां भर्ता राक्षसीमसितेक्षणाम् । उवाच राक्षसो हर्षात्स्वां प्रियां चारुलोचनाम् ॥ ९१ ॥

彼女がそのように語ると、夫である羅刹は喜びに満ちて、黒い眼差しと美しい瞳をもつ愛妻の羅刹女に語りかけた。

Verse 92

त्वदर्थमाहृतं भक्ष्यं मया कोश्याः शुभानने । दैवोपपादितं द्वारि द्वितीयं मम तिष्ठति ॥ ९२ ॥

「麗しき顔の者よ。蔵からお前のための食を持って来た。さらにもう一つ、神のはからいによって与えられた分が、我が戸口に立っている。」

Verse 93

शालवृक्षाश्रितः शेते विप्रश्चैको वरानने । तमानय त्वरायुक्ता येनाहं भक्ष्यमाचरे ॥ ९३ ॥

麗しき面影の乙女よ、沙羅樹の下に一人の婆羅門が横たわり休んでいる。急いで彼をここへ連れて来い、我が食となすために。

Verse 94

राक्षसस्य वचः श्रुत्वा कुमारी साब्रवीदिदम् । मिथ्या राक्षसि भर्ता ते भाषते त्वद्भयादयम् ॥ ९४ ॥

羅刹の言葉を聞いて、乙女は言った。「おお羅刹女よ、汝の夫は偽りを語る。汝を恐れてそう申すのみ。」

Verse 95

ज्ञात्वा त्वां जरयोपेतां विरूपामतिजिह्यगाम् । सुप्तां पितृगृहे रात्रौ मां समासाद्य कामतः ॥ ९५ ॥

汝が老いに覆われ、醜く変じ、舌をあまりに突き出していると知りながら、汝が父の家にて夜、汝が眠る間に、欲に駆られて彼は我に近づいた。

Verse 96

अनूढां रुदतीं भद्रे भार्यार्थं समुपानयत् । इतीरितमुपाकर्ण्य वचनं राजकन्यया ॥ ९६ ॥

「おお貴き婦人よ、まだ嫁がぬまま泣いている娘をここへ連れて来よ、妻として迎えさせるために。」王女のこの言葉を聞き、彼女は注意深く耳を傾けた。

Verse 97

क्रोधयुक्तातिमात्रं वै बभूव क्षिपती वचः । तस्याश्च रूपमालोक्य सत्यमेवावधारयत् ॥ ९७ ॥

激しい怒りに呑まれ、彼女は苛烈な言葉を投げつけた。だがその姿を見て、彼はそれがまことの真実であると確信した。

Verse 98

चिंतयामास चाप्येवं भार्यार्थे ह्याहृतेति च । अवश्यं मूर्घ्निं कीलं मे रोषयिष्यति राक्षसः ॥ ९८ ॥

彼はこう思い巡らした。「まことに、わが妻のゆえに彼女は連れ去られたのだ。あの羅刹は怒りに燃え、必ずや我が頭に釘を打ち込むであろう。」

Verse 99

मास्म सीमंतिनी काचिद्भेवत्सा भुवनत्रये । या सापत्न्येन दुःखेन पीड्यमाना हि जीवति ॥ ९९ ॥

三界において、子がなお生きているのに、共妻（さぱとにー）ゆえの苦しみに責められつつ生を耐える女が、どうか一人もありませんように。

Verse 100

सर्वेषामेव दुःखानां महच्चेदं न संशयः । सामान्यद्रव्यभोगादि निष्ठा चैवापरा भवेत् ॥ १०० ॥

あらゆる苦しみのうち、これこそ大いなる因である—疑いない。すなわち、ありふれた財や享楽への執着であり、その執着はさらに別の束縛となる。

Verse 101

एवं सा बहु संचिंत्य भर्तारं वाक्यमब्रवीत् । मदीया मम भक्ष्यार्थँ त्वयानीता सुलोचना ॥ १०१ ॥

彼女は久しく思案してから夫に言った。「この美しい眼の女は私のもの。あなたは私の食のために連れて来たのです。」

Verse 102

तं विप्रमानयिष्यामि भक्ष्यार्थं तव सुव्रत । ततः स राक्षसः प्राह गच्छगच्छेति सत्वरम् ॥ १०२ ॥

「善き誓いを守るあなたのために、あの婆羅門を食として連れて参りましょう。」すると羅刹は言った。「行け、行け、急げ！」

Verse 103

सृक्किणी स्रवतेऽत्यर्थं तस्य भक्षणकाम्यया । ततः सा राक्षसी घोरा श्रुत्वा पतिसमीरितम् ॥ १०३ ॥

彼を貪り食いたいという欲望に駆られ、彼女の唇からは涎が溢れ出た。その恐ろしい羅刹女は、夫の言葉を聞いて反応した。

Verse 104

निर्जगाम दुरंताशा ददर्श द्विजसत्तमम् । रूपयौवनसंयुक्तं विद्यारत्नविभूषितम् ॥ १०४ ॥

そこで、満たされぬ欲望を持つその女は外に出て、美しさと若さを兼ね備え、知識という宝石で飾られた最高のバラモンを見た。

Verse 105

तं दृष्ट्वा मायया भूत्वा सुंदरी षोडशाब्दिका । हृच्छयेन समाविष्टा तदंतिकमुपागमत् ॥ १०५ ॥

彼を見て、彼女は幻術によって美しい十六歳の乙女の姿となり、恋心に圧倒されて彼に近づいた。

Verse 106

अब्रवीत्सा पृथुश्रोणी तं विप्रं प्रीतिसंयुता । कस्त्वं कस्मादिहायतः किमर्थमिह तिष्ठसि ॥ १०६ ॥

そして、その美しい貴婦人は愛情を込めてバラモンに言った。「あなたはどなたですか？どこから来られたのですか？何の目的でここにいるのですか？」

Verse 107

पृच्छामि पतिकामाहं राक्षसी हृच्छयातुरा । स्वभर्त्राहं परित्यक्ता त्वां पतिं कर्तुमागता ॥ १०७ ॥

夫を求めているので、あなたに尋ねています。私は愛に苦しむ羅刹女です。自分の夫に捨てられ、あなたを夫にするために来ました。

Verse 108

तच्छ्रुत्वा वचनं तस्या भर्ता मे भयसंयुतः । उवाच वचनं प्राज्ञो धैर्यमालंब्य तां शुभे ॥ १०८ ॥

彼女の言葉を聞くと、わが夫は恐れにとらわれながらも答えた。賢者は勇気をしっかりと抱き、彼女に向かって言った。「おお、吉祥なる者よ。」

Verse 109

रक्षोमानुषसंयोगः कथं राक्षसि संभवेत् । मानुषास्तु स्मृता भक्ष्या राक्षसानां न संशयः ॥ १०९ ॥

おお羅刹女よ、羅刹と人間の女との結びつきが、どうしてあり得ようか。人間は古来、羅刹たちの食らうものと伝えられている—疑いはない。

Verse 110

तच्छ्रुत्वा वचनं सा तु पुनस्तं प्राह सादरम् । असंभाव्यं च जगति संभवेद्दैवयोगतः ॥ ११० ॥

その言葉を聞くと、彼女は改めて恭しく告げた。「この世で不可能と思われることも、天命（ダイヴァ）の結びによって成就し得ます。」

Verse 111

पुराणे श्रूयते ह्येतद्भविष्यं भारते स्थितम् । हिडंबा राक्षसी विप्र भीमभार्या भविष्यति ॥ १११ ॥

まことに、プラーナにはこう聞こえている。これはバーラタにおいて定められた未来の出来事である。おおブラーフマナよ、羅刹女ヒダンバーはビーマの妻となるであろう。

Verse 112

मानुषोत्पादितः पुत्रो भविष्यति घटोत्कचः । अवध्यः सर्वशस्त्राणां शक्त्या मृत्युमवाप्स्यति ॥ ११२ ॥

人間の女から生まれる子はガトートカチャ（Ghaṭotkaca）と名づけられる。彼はあらゆる武器に対して不死身であり、ただ「シャクティ」（Śakti）という神槍によってのみ死を迎える。

Verse 113

तस्माद्विषादं मा विप्रकुरु त्वं दैवयोगतः । भार्या तवाहं संजाता दव हि बलवत्तरम् ॥ ११३ ॥

それゆえ、バラモンよ、悲しみに暮れてはなりません。これは運命の巡り合わせによって生じたことです。その運命によって、私はあなたの妻となったのです。運命こそが、より強力な力なのですから。

Verse 114

मर्त्यलोकं गते शक्त्रे वैरोचनिनिरीक्षणे । तदंतरं समासाद्य भर्ता मे घोरराक्षसः ॥ ११४ ॥

シャクラ（インドラ神）がヴァイローチャニーを観察するために人間界へ行った際、その後すぐに、私の夫である恐ろしい羅刹（ラークシャサ）が私のところにやって来ました。

Verse 115

तद्गृहाच्छक्तिमहरद्दीप्तामग्रिशिखामिव । सेयं समाश्रिता चात्र शालवृक्षे तु वासवी ॥ ११५ ॥

彼女はその家から、炎の舌のように燃え盛るシャクティ（力）を奪い取りました。そして、その力は今、ここサーラの木の上に宿っています、ああヴァーサヴィよ。

Verse 116

अहत्वैकं द्विजश्रेष्ठ नगच्छति पुरंदरम् । यद्वधाय प्रक्षिपेत्तां सोऽमरोऽपि विनश्यति ॥ ११६ ॥

ああ、バラモンの中で最も優れた方よ。（そのような存在を）一人も殺さずして、プランダラ（インドラ神）のもとへ到達することはできません。しかし、もし誰かがその存在を殺させるために投げ捨てれば、その者でさえも――たとえ神であっても――滅びるのです。

Verse 117

साहमारुह्य शालाग्रं शक्तिमानीय भास्वराम् । त्वत्करे संप्रदास्यामि भर्तुर्निधनकाम्यया ॥ ११७ ॥

「私自身が広間の頂上に登り、あの輝く槍を取ってきて、あなたの手に渡しましょう。夫の死を願ってのことです。」

Verse 118

यदि त्वमनया शक्त्या न हिंससि निशाचरम् । खादयिष्यति दुर्मेधास्त्वां च मां च न सशयः ॥ ११८ ॥

もしあなたがその力でこの夜歩く悪鬼を倒さなければ、その邪悪な愚か者は間違いなくあなたと私を食い殺すでしょう。

Verse 119

तव शत्रुर्महानेष ममापि च परंतप । येनाहृता कुमारीह भार्यार्थं मंदबुद्धिना ॥ ११९ ॥

敵を焼き尽くす者よ、この男はあなたにとっても私にとっても大敵です。なぜなら、妻とするために乙女をここに誘拐したのは、この愚か者だからです。

Verse 120

सपत्नभावो जनितो मम भर्त्रा दुरात्मना । व्यापादितेऽस्मिन्नुभयोः क्रीडनं संभविष्यति ॥ १२० ॥

私の邪悪な夫は、妻たちの間に争いを引き起こしました。もしこの男が殺されれば、彼女たち二人は自由に楽しみ、安らかに暮らすことができるでしょう。

Verse 121

यद्यन्यथा वदेर्वाक्यं त्वामहं रतिवर्द्धन । तदात्मकगृतपुण्यस्य न भवेयं हि भागिनी ॥ १२१ ॥

ラティヴァルダナよ、もし私があなたに偽りを、つまり私の真意に反することを言うならば、そのような意図で行われた聖なる行為の功徳にあずかることはできないでしょう。

Verse 122

या गतिर्ब्रह्महत्यायां कुत्सिता प्राप्यते नरैः । तां गतिं हि प्रपद्येऽहं यद्येतदनृतं भवेत् ॥ १२२ ॥

もし私の言ったことが偽りであるならば、バラモン殺し（ブラフマハティヤ）の結果として人々が至るあの忌まわしい運命に、私が落ちますように。

Verse 123

मद्यं हि पिबतो ब्रह्मन् ब्राह्मणस्य दुरात्मनः । या गतिर्विहिता घोरा तां गतिं प्राप्नुयाम्यहम् ॥ १२३ ॥

おおブラーフマナよ、酩酊の酒を飲む邪悪な心のバラモンに定められた、その恐るべき行き先を、どうか我も得ますように。

Verse 124

गुरुदारप्रसक्तस्य जतोः पापनिषेविणः । या गतिस्तां द्विजश्रेष्ठ मिथ्या प्रोच्य समाप्नुयाम् ॥ १२४ ॥

おお二度生まれの最勝者よ、もし我が虚言を語ったのなら、師の妻に溺れ、常に罪を貪る者に等しいその報いを、我も受けますように。

Verse 125

स्वर्णन्यासापहरणे मेदिनीहरणे च या । आत्मनो हनने या हि विहिता मुनिभिर्द्विज ॥ १२५ ॥

おお二度生まれよ、託された黄金を盗むこと、土地を奪うこと、そして自らの命を断つことに対し、聖仙たちが定めたその同じ贖罪が適用されるべきである。

Verse 126

गतिस्तामनुगच्छामि यद्येतदनृतं वदे । पंचम्यां च तथाष्टम्यां यत्पापं मांसभक्षणे ॥ १२६ ॥

もしこれを偽って語るなら、我はその同じ行き先に至らん——パーンチャミー、またアシュタミーの月日（ティティ）に肉を食する罪のごとく。

Verse 127

स्त्रीसंगमे तरुच्छेदे यत्पापं शशिनः क्षये । यदुच्छिष्टे घृतं भोक्तुर्मैथुनेन दिवा च यत् ॥ १२७ ॥

不適切な時に女人と交わること、樹を伐ること、月の欠けゆく時に行うこと、他人の食べ残しであるギーを食すること、そして昼に交合すること——それらによって生ずる罪のすべてが、ここに同等の過失として示される。

Verse 128

वैश्वदेवमकर्तुश्च गृहिणो हि द्विजस्य यत् । भिक्षामदातुर्भिक्षुभ्यो विधवाया द्विभोजनात् ॥ १२८ ॥

二度生まれの家住者にとって、ヴァイシュヴァデーヴァ（Vaiśvadeva）の供養を怠ること、托鉢の修行者に施しを与えぬこと、また寡婦が一日に二度食すること—これらは咎むべき行いと宣示される。

Verse 129

तैलं भोक्तुश्च संक्रांतौ गोभिस्तीर्थं च गच्छतः । तथा मृदमनुद्धृत्य स्नातुः परजलाशये ॥ १२९ ॥

サンクラーンティ（Saṅkrānti）の日に油を口にする者、牛を伴って聖なるティールタへ赴く者、また許しや清めの土を得ぬまま他人の池で沐浴する者—その行いは不適切で、儀礼上の過失を伴うとされる。

Verse 130

निषिद्धवृक्षजनितं दंतकाष्ठं च खादतः । गामसेवयतो बद्ध्वा पाखंडपथगामिनः ॥ १३० ॥

禁じられた樹から得た歯木（ダンタカーシュタ）を用いる者、また法（ダルマ）を踏みにじり牛と交わる者は、縛して、欺きの異端の道（パーカンダ）に従う者として扱われるべきである。

Verse 131

पितृदेवार्चनं कर्तुः काष्ठग्रावस्थितस्य यत् । गोहीनां महिषीं धर्तुर्भिन्नकांस्ये च भुंजतः ॥ १३१ ॥

木や石の上に立って祖霊（ピトリ）と神々（デーヴァ）を礼拝すること、牛のいない所で雌水牛を飼うこと、ひび割れた青銅器で食すること—これらは不適切、あるいは果を結ばぬと宣示される。

Verse 132

अधौतभिन्नपारक्यवस्त्रसंवीतकर्मिणः । नग्रस्त्रीप्रेक्षणं कर्तुरभक्ष्यस्य च भोजिनः ॥ १३२ ॥

洗っていない衣、破れた衣、あるいは他人の衣をまとって儀礼を行う者、裸の女を見つめる者、なすべからざることをなす者、禁じられた物を食する者—これらは儀礼の作法における不浄の違犯者として数えられる。

Verse 133

कथायां श्रीहरेर्विघ्नं कर्तुर्यत्पातकं द्विज । तेन पापेन लिप्येऽहं यदि वच्मि तवानृतम् ॥ १३३ ॥

おお、二度生まれの者よ。聖なるシュリー・ハリの物語に障りをなす者に帰する罪—もし私があなたに虚言を語るなら、その同じ罪によって私も汚されよう。

Verse 134

उक्तान्येतानि पापानि यान्यनुक्तान्यपि द्विज । सर्वेषां भागिनी चाहं यद्येतदनृतं वदे ॥ १३४ ॥

おお、二度生まれの者よ。これらの罪は語られ、語られなかった罪さえも含まれる。もし私の言葉が偽りなら、私もそれらすべての罪の分け前を受けよう。

Verse 135

एवं संबोधितो देवि भर्ता मे पापया तया । तथेति निश्चयं चक्रे भवितव्येन मोहितः ॥ १३५ ॥

おお女神よ。その罪深き女にこのように言い寄られ、我が夫は—起こるべき定めの力に惑わされ—「そのとおりに」と決意した。

Verse 136

निर्द्रव्यो व्ययसनासक्तो मद्वाक्यकलुषीकृतः । उवाच राक्षसीं वाक्यं सर्वंसिद्धिप्रदायकम् ॥ १३६ ॥

財なく、災厄と悪習に溺れ、私の言葉により穢された彼は、あらゆる成就を授けるとされる言葉を羅刹女に向けて語った。

Verse 137

शीघ्रमानय तां शक्तिं करोमि वचनं तव । सर्वमेतत्प्रदेयं हि त्वया मे राक्षसे हते ॥ १३७ ॥

「急いでそのシャクティ（神威の武器）を持って来い。汝の言葉どおりに行おう。まことに、これらすべては私に与えられるべきだ—汝によって我が魔が討たれたのだから。」

Verse 138

द्रव्याशया प्रविष्टोऽहं सागरं तिमिसंकुलम् । तच्छ्रुत्वा राक्षसी शक्तिं समानीय नगस्थिताम् ॥ १३८ ॥

財への欲に駆られて、闇の群がる大海へと私は踏み入った。それを聞いた彼女は、山に住まう羅刹女のごとき力を呼び寄せた。

Verse 139

ददौ मद्भर्तृसिद्ध्यर्थं विमुंचंतीं महार्चिषम् । एतस्मिन्नेव काले तु राक्षसः काममोहितः ॥ १३९ ॥

彼女は、夫の目的が成就し成功するようにと、偉大に輝く供物を捧げ、それを放った。まさにその時、欲に惑わされた羅刹が近づき動いた。

Verse 140

गमनायोद्यतः कन्यां सा भीता वाक्यमब्रवीत् । कुमारीसेवने रक्षो महापापं विधीयते ॥ १४० ॥

彼が乙女のもとへ向かおうとしたとき、彼女は恐れて言った。「おお羅刹よ、処女を汚すことは大いなる罪となる。」

Verse 141

छलेनाहं हृता काश्याः सुप्ता पितृगृहात्वया । तव दोषो न चेहास्ति भवितव्यं ममेदृशम् ॥ १४१ ॥

欺きによって、あなたは私をカーシーから、父の家で眠っている間に連れ去った。だがここにあなたの罪はない。かくなるは、私の定めであった。

Verse 142

गुहामध्यगतायास्तुको मे त्राता भविष्यति । विधियोगाद्भवेद्भर्ता विधियोगाद्भवेत्प्रिया ॥ १४२ ॥

洞窟のただ中に閉じ込められたとき、誰が私の護り手となろうか。定めの力によって夫は得られ、同じ定めによって愛しき人もまた得られる。

Verse 143

भवेद्विधिवशाद्विद्या गृहं सौख्यं धनं कुलम् । विधिना प्रेर्यमाणस्तु जनः सर्वत्र गच्छति ॥ १४३ ॥

定め（ヴィディ）の力によって、人は学び、住まい、安楽、財、そして家系を得る。まことに、その定めに駆り立てられて、人はあらゆる所へと赴くのである。

Verse 144

अवश्यं भविता भर्ता त्वमेव रजनीचर । विधइना विहिते मार्गे किं करिष्यति पंडितः ॥ १४४ ॥

必ずや、そなたこそが夫となろう、夜をさまよう者よ。道が定め（ヴィディ）によって定められたなら、賢者といえど何ができようか。

Verse 145

तस्मादानयत विप्रं शालवृक्षाश्रित त्विह । घृतं जलं कुशानग्निं विवाहं विधिना कुरु ॥ १४५ ॥

ゆえに、沙羅樹のもとに身を寄せるブラーフマナをここへ連れて来よ。ギーと水とクシャ草と聖火を備え、定められた作法に従って婚礼を執り行え。

Verse 146

विनापि दर्भतोयाग्नीन्न्यथोक्तविधिमतरा । ब्राह्मणस्यैव वाक्येन विवाहः सफलो भवेत् ॥ १४६ ॥

たとえダルバ（クシャ）草と水と祭火がなく、定めの作法が他の点で不備であっても、ブラーフマナの権威ある言葉によって婚礼は成就しうる。

Verse 147

न हतो यदि विप्रस्तु भार्यया तव राक्षस । वृत्ते होमस्य कार्ये तु तं भवान् भक्षयिष्यति ॥ १४७ ॥

「おお羅刹よ、もしそのブラーフマナがそなたの妻に殺されていないのなら、護摩（ホーマ）の儀の時が来れば、そなた自身が彼を喰らうであろう。」

Verse 148

एवमुक्ते तु वचने तया वै राजकन्यया । विश्वस्तमानसो दर्पान्निर्जगाम स राक्षसः ॥ १४८ ॥

王女がその言葉を告げ終えると、羅刹は――心はひとまず安らいだが、なお驕りに駆られて――外へ出て去って行った。

Verse 149

सत्वरं हृच्छयाविष्टस्तमानेतुं बहिः स्थितः ॥ १४९ ॥

胸の痛みに囚われて、彼は急いで外へ出てそこに立ち、彼を中へ連れ入れようとした。

Verse 150

तस्य निर्गच्छतो देवि क्षुतमासीत्स्वयं किल । सव्यं चाप्यस्फुरन्नेत्रं स्ववस्त्रं स्खलितं तथा ॥ १५० ॥

おお女神よ、彼が出立しようとしたとき、ひとりでにくしゃみをしたという。さらに左目がぴくつき、自らの衣もずれ落ちた――そのような兆しが現れた。

Verse 151

अनाहृत्य तु तत्सर्वं निर्गतोऽसौ दरीमुखात् । बिभ्राणां मानुषं रूपं स्वामपश्यन्नितंबिनीम् ॥ १५१ ॥

しかしそれらを何一つ携えず、彼は洞窟の口から出た。人の姿をまとい、そこで自らの妻――腰つきのほっそりした女を見た。

Verse 152

घटयंतीं तु संबंधं भार्याभर्तृसमुद्भवम् । परित्यजामि त्वां पापं राक्षसं क्रूरकर्मिणम् ॥ १५२ ॥

妻と夫のあいだから生じる結びつきを、力ずくでこしらえようとするお前――私はお前を捨てる。罪深き者よ、残虐な業の羅刹よ。

Verse 153

मानुषीप्रमदासक्तं मच्छरीरस्य दूषकम् । तच्छ्रुत्वा दारुणं वाक्यं भार्यया समुदीरितम् । ईर्ष्याकोपसमायुक्तस्त्वभ्यधावन्निशाचरः ॥ १५३ ॥

妻が「あなたは人間の女に執着し、わたしの身を汚した」と苛烈な言葉を吐くのを聞くや、嫉妬と怒りにとらわれた夜行の者は前へと突進した。

Verse 154

उत्क्षिप्य बाहू प्रविदार्य वक्त्रं संप्रस्थितो भक्षयितुं स चोभौ । कालेन वेगात्पवनो यथैव समुच्चरन्वाक्यमनर्थयुक्तम् ॥ १५४ ॥

両腕を振り上げ、口を大きく裂いて、二人を食らわんと突進し、時（カーラ）の勢いに駆られる風のように、意味なき叫びを吐き散らした。

Verse 155

इति श्रीबृहन्नारदीयपुराणोत्तरभागे मोहिनीचरिते काष्ठीलोपाख्यानं नाम सप्तविंशोऽध्यायः ॥ २७ ॥

かくして、尊き『ブリハンナーラディーヤ・プラーナ』後篇（ウッタラ・バーガ）におけるモーヒニー物語の「カाष्ठीलाの説話」と名づけられた第二十七章は終わる。