Sukta 21
Sukta 3.21
Viśvāmitra Gāthina (Mandala 3 attribution)
Agni (Jātavedas, Hotṛ)
Triṣṭubh (probable; not fully scanned)
এই সংক্ষিপ্ত সূক্তত জাতবেদস আৰু হোতৃ ৰূপে অগ্নিক আহ্বান কৰা হৈছে—যাতে তেওঁ যজমানৰ যজ্ঞক্ৰিয়াক ‘অমৰসকলৰ মাজত’ স্থাপন কৰে, তাক গ্ৰহণযোগ্য কৰি তোলে আৰু সঠিক ক্ৰমে বহন কৰি নিয়ে। ঘৃত-সমৃদ্ধ আহুতি (stokāḥ ghṛtaścutaḥ)ৰ ওপৰত বিশেষ জোৰ দিয়া হৈছে, আৰু যজ্ঞত অগ্নিক সৰ্বাগ্ৰগণ্য অংশগ্ৰাহী হিচাপে দেখুওৱা হৈছে—প্ৰথমে আসনত বহা, শ্ৰেষ্ঠ ঋষি ৰূপে প্ৰজ্বলিত, আৰু যজ্ঞৰ ৰক্ষক তথা বিন্যাসকাৰী।
Mantras
Mantra 1
इमं नो यज्ञममृतेषु धेहीमा हव्या जातवेदो जुषस्व । स्तोकानामग्ने मेदसो घृतस्य होतः प्राशान प्रथमो निषद्य ॥
অমৃতলোকত আমাৰ এই যজ্ঞক স্থাপন কৰা; হে জাতবেদস, এই হৱ্যসমূহ অনুগ্ৰহেৰে গ্ৰহণ কৰা। হে অগ্নি, হোতা ৰূপে প্ৰথমে আসনত বহি, মেদসৰ স্ৰাৱধাৰা আৰু দীপ্ত ঘৃতৰ টোপালসমূহ আস্বাদন কৰা—যাতে আমাৰ ভিতৰত যজ্ঞ সঠিক ক্ৰমে উত্থিত হয়।
Mantra 2
घृतवन्तः पावक ते स्तोकाः श्चोतन्ति मेदसः । स्वधर्मन्देववीतये श्रेष्ठं नो धेहि वार्यम् ॥
হে পাৱক, ঘৃতভৰা তোমাৰ টোপালসমূহ মেদসৰ সাৰ লৈ টোপ টোপকৈ ঝৰে। হে স্বধৰ্মন, দেৱসমূহক আদৰণি (দেৱৱীতয়)ৰ বাবে আমাৰ ভিতৰত সৰ্বশ্ৰেষ্ঠ কাম্য ঐশ্বৰ্য স্থাপন কৰা।
Mantra 3
तुभ्यं स्तोका घृतश्चुतोऽग्ने विप्राय सन्त्य । ऋषिः श्रेष्ठः समिध्यसे यज्ञस्य प्राविता भव ॥
হে অগ্নি, তোমাৰ বাবে ঘৃত-ঝৰা টোপালধাৰাসমূহ ঋষিৰ বিপ্ৰ-প্ৰেৰণা (বিপ্ৰায়)ৰ নিমিত্তে উপস্থিত। তুমি শ্ৰেষ্ঠ ঋষি ৰূপে প্ৰজ্বলিত হওঁ; যজ্ঞৰ প্ৰাৱিতা হওঁ—ইয়াৰ সঠিক অগ্ৰগতি আমাৰ ভিতৰত ৰক্ষা কৰা।
Mantra 4
तुभ्यं श्चोतन्त्यध्रिगो शचीवः स्तोकासो अग्ने मेदसो घृतस्य । कविशस्तो बृहता भानुनागा हव्या जुषस्व मेधिर ॥
হে শক্তিমান, শচীবান অগ্নি, তোমাৰ নিমিত্তে মেদ আৰু ঘৃতৰ সাৰ-ধাৰাসমূহ টোপ টোপকৈ ঝৰে। কবি-প্ৰশস্ত, বৃহৎ দীপ্তিৰে আগা; হব্যসমূহ গ্ৰহণ কৰা, হে মেধিৰ, আৰু আমাৰ অন্তৰ্যজ্ঞ সফল কৰা।
Mantra 5
ओजिष्ठं ते मध्यतो मेद उद्भृतं प्र ते वयं ददामहे । श्चोतन्ति ते वसो स्तोका अधि त्वचि प्रति तान्देवशो विहि ॥
তোমাৰ অতি শক্তিশালী মেদ, মধ্যৰ পৰা উত্তোলিত, আমি তোমালৈ আগবঢ়াওঁ। হে বসু, তোমাৰ স্তোক-ধাৰাসমূহ তোমাৰ ত্বচাৰ ওপৰত টোপ টোপকৈ ঝৰে; দেৱোচিত বিধিত সিহঁত গ্ৰহণ কৰা—অন্তৰত হব্যসমূহ সঠিকভাৱে বিন্যাস কৰি বিতৰণ কৰা।
Frequently Asked Questions
Agni—praised as Jātavedas (knower of all births) and Hotṛ (the divine priest who receives and carries offerings to the gods).
To accept the ghee-rich offerings first, place the sacrifice “among the immortals,” and protect the ritual so it proceeds in the right order and reaches the devas.
It highlights the central offering to Agni and symbolizes abundance and clarity—fuel for the fire that transforms the offering and conveys it to the divine realm.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.