Sukta 31

Mantra 1

त्वमग्ने प्रथमो अङ्गिरा ऋषिर्देवो देवानामभवः शिवः सखा । तव व्रते कवयो विद्मनापसोऽजायन्त मरुतो भ्राजदृष्टयः ॥

โออัคนี ท่านคืออังคิรัส (Aṅgiras) องค์แรก—ฤๅษีและเดชะทิพย์ท่ามกลางเทพทั้งหลาย เป็นสหายอันเป็นมงคล. ในกฎแห่งการกระทำของท่าน (vrata) กวีผู้สว่างไสว ผู้ชำนาญในญาณแห่งการงานย่อมบังเกิด; และเหล่ามรุต (Marut) ก็ผุดขึ้นพร้อมหอกอันส่องประกาย—พลังแห่งพายุพลังงานที่ชำระและเปิดทางสู่สัจธรรม.

Mantra 2

त्वमग्ने प्रथमो अङ्गिरस्तमः कविर्देवानां परि भूषसि व्रतम् । विभुर्विश्वस्मै भुवनाय मेधिरो द्विमाता शयुः कतिधा चिदायवे ॥

โอ อัคนี ท่านคือผู้แรก และเป็นผู้มีสภาวะแห่งอังคิรัส (Aṅgiras) ยิ่งนัก เป็นกวีศักดิ์สิทธิ์ (kavi) แห่งเหล่าเทพ ผู้ประดับและทำให้วรตะ (vrata—กฎ/ปฏิญญาแห่งเทพ) สำเร็จสมบูรณ์โดยรอบ ท่านกว้างใหญ่ครอบคลุมไปทั่ว เพื่อสรรพภพทั้งปวง เป็นผู้มีปัญญาแจ่มชัด (medhira) เป็นเชาวน์แห่งสากล ผู้เกิดจากมารดาสอง (dvīmātā) พักพิงอยู่ (śayuḥ) ในรูปนานาประการ เพื่ออายุ (āyu—ชีวิต) จะได้เจริญงอกงาม

Mantra 3

त्वमग्ने प्रथमो मातरिश्वन आविर्भव सुक्रतूया विवस्वते । अरेजेतां रोदसी होतृवूर्येऽसघ्नोर्भारमयजो महो वसो ॥

โอ อัคนี ผู้แรกเริ่มเอ๋ย ด้วยพลังแห่งสุกรตุ (sukratū—ความชำนาญอันถูกต้อง) ขอท่านจงปรากฏแก่ มาตริศวาน (Mātariśvan) แก่ วิวัสวัต (Vivasvat) ด้วยฤทธิ์แห่งความสามารถของปุโรหิต (hotṛ-vūrya) ฟ้ากับดิน (rodasī) สะท้านไหว ท่านแบกภาระโดยไม่อ่อนล้า และประกอบยัชญะ (yajña) อันยิ่งใหญ่ โอ ผู้ประทานความมั่งคั่ง

Mantra 4

त्वमग्ने मनवे द्यामवाशयः पुरूरवसे सुकृते सुकृत्तरः । श्वात्रेण यत्पित्रोर्मुच्यसे पर्या त्वा पूर्वमनयन्नापरं पुनः ॥

โอ อัคนี ท่านทำให้สวรรค์เป็นที่พำนักเพื่อมานุ (Manu) และเพื่อปุรุรวัส (Purūravas) ผู้ทำความดี ท่านกลับเป็นผู้ทำความดียิ่งกว่า เมื่อท่านด้วยกำลังของตนเอง (śvātra) หลุดพ้นจากบิดามารดา เขาทั้งสองนำท่านเวียนรอบก่อน แล้วจึงนำไปข้างหน้าอีกครั้ง—เพื่อให้ท่านเติบโตสู่กิจอันไกลยิ่งกว่า

Mantra 5

त्वमग्ने वृषभः पुष्टिवर्धन उद्यतस्रुचे भवसि श्रवाय्यः । य आहुतिं परि वेदा वषट्कृतिमेकायुरग्रे विश आविवाससि ॥

โอ อัคนี ท่านคือพฤษภา ผู้เพิ่มพูนความอุดมสมบูรณ์; เมื่อทัพพีบูชายัญถูกยกขึ้น ท่านย่อมเป็นผู้ควรแก่การได้ยินและเกียรติยศ. ท่านผู้รู้เครื่องบูชารอบด้าน และรู้เสียง “วษฏ์” (Vaṣaṭ) อันเป็นถ้อยคำปิดผนึกบูชา—ท่านผู้เป็นชีวิตเดียวอยู่เบื้องหน้า นำหมู่ชนเข้าสู่การสักการะ.

Mantra 6

त्वमग्ने वृजिनवर्तनिं नरं सक्मन्पिपर्षि विदथे विचर्षणे । यः शूरसाता परितक्म्ये धने दभ्रेभिश्चित्समृता हंसि भूयसः ॥

โอ อัคนี ท่านพาชายผู้ดำเนินบนหนทางอันคดเคี้ยวและอันตรายให้ข้ามพ้นโดยสวัสดี ในทุกสภา โอ ผู้หยั่งรู้มนุษย์. เมื่อการศึกเวียนวนเพื่อทรัพย์และชัยของวีรบุรุษ แม้ด้วยกำลังอันน้อยนิดแต่ยึดธรรมอันเที่ยง เขามุ่งมั่น—ท่านย่อมฟาดฟันอำนาจฝ่ายตรงข้ามที่ใหญ่กว่าให้พินาศ.

Mantra 7

त्वं तमग्ने अमृतत्व उत्तमे मर्तं दधासि श्रवसे दिवेदिवे । यस्तातृषाण उभयाय जन्मने मयः कृणोषि प्रय आ च सूरये ॥

โอ อัคนี ท่านตั้งมนุษย์ผู้นั้นไว้ในความเป็นอมตะอันสูงสุด เพื่อเกียรติยศวันแล้ววันเล่า. ผู้เพียรเพื่อการเกิดทั้งสอง ท่านบันดาลความรื่นรมย์และความยินดีอันเต็มเปี่ยมแก่เขา และท่านนำพาโภชนาการกับความก้าวหน้าไปข้างหน้าแก่ผู้ทำงานผู้สว่างไสว.

Mantra 8

त्वं नो अग्ने सनये धनानां यशसं कारुं कृणुहि स्तवानः । ऋध्याम कर्मापसा नवेन देवैर्द्यावापृथिवी प्रावतं नः ॥

อัคนีผู้ได้รับการสรรเสริญจากเราเอ๋ย โปรดทำให้เราเป็นผู้กระทำอันรุ่งเรือง เพื่อการได้มาซึ่งทรัพย์อันไพบูลย์. ขอให้เรารุ่งเรืองในกิจด้วยพลังการกระทำอันใหม่; และพร้อมด้วยเหล่าเทพ ขอให้ฟ้ากับแผ่นดินแผ่กว้างและคุ้มครองเรา.

Mantra 9

त्वं नो अग्ने पित्रोरुपस्थ आ देवो देवेष्वनवद्य जागृविः । तनूकृद्बोधि प्रमतिश्च कारवे त्वं कल्याण वसु विश्वमोपिषे ॥

อัคนีเอ๋ย โปรดมาหาเรา เข้าสู่ตักของบิดามารดาทั้งสอง—เทพผู้ตื่นรู้อยู่เสมอ ไร้มลทินท่ามกลางเหล่าเทพ. โปรดเป็นผู้ก่อรูปแห่งกายเรา และเป็นปัญญานำทางแก่ผู้ประกอบพิธี; ผู้เป็นมงคลเอ๋ย โปรดนำทรัพย์ทั้งปวงแห่งความกลมกลืนและอำนาจมาใกล้เรา.

Mantra 10

त्वमग्ने प्रमतिस्त्वं पितासि नस्त्वं वयस्कृत्तव जामयो वयम् । सं त्वा रायः शतिनः सं सहस्रिणः सुवीरं यन्ति व्रतपामदाभ्य ॥

อัคนีเอ๋ย พระองค์คือความคิดนำทางของเรา พระองค์คือบิดาของเรา; พระองค์คือผู้ก่อให้เกิดความเจริญงอกงามของเรา—เราทั้งหลายเป็นวงศ์ญาติของพระองค์. ทรัพย์ทั้งหลายเป็นร้อยเป็นพัน พร้อมพลังวีรบุรุษ ย่อมหลั่งไหลมาสู่พระองค์; โอ้ผู้พิทักษ์วรตะ (vrata) ผู้มิอาจพิชิตได้.

Mantra 11

त्वामग्ने प्रथममायुमायवे देवा अकृण्वन्नहुषस्य विश्पतिम् । इळामकृण्वन्मनुषस्य शासनीं पितुर्यत्पुत्रो ममकस्य जायते ॥

โอ อัคนี เหล่าเทพได้สถาปนาเจ้าเป็นครั้งแรกให้เป็น “อายุ” (āyu) คือพลังชีวิตแก่ผู้แสวงหาความบริบูรณ์แห่งชีวิต; และได้ทำให้เจ้าเป็นเจ้าแห่งหมู่ชน (viśpati) ของนะหูษะ (Nahūṣa). อีกทั้งได้ทำให้เจ้าเป็นอิฬา (Iḷā)—กระแสแห่งแรงดลใจและวาจาเผยแสดง—เพื่อมานุ (Manu) ให้เป็นอำนาจแห่งการปกครองอันชอบธรรม; เพราะเจ้าบังเกิดเป็นบุตรของบิดา และเป็นบุตรของผู้ก่อสร้าง (Mamaká).

Mantra 12

त्वं नो अग्ने तव देव पायुभिर्मघोनो रक्ष तन्वश्च वन्द्य । त्राता तोकस्य तनये गवामस्यनिमेषं रक्षमाणस्तव व्रते ॥

โอ อัคนี ผู้เป็นเทพ ด้วยเครื่องคุ้มครองของเจ้า (pāyu) จงปกป้องพวกเรา—ผู้ถวายบูชา (maghónas)—และจงปกป้องกายของเรา (tanū) ด้วยเถิด โอผู้ควรสรรเสริญ. เจ้าเป็นผู้พิทักษ์วงศ์สกุล (tóka) ลูกหลาน (tánaya) และฝูงโค (gávām) ของเรา; จงเฝ้ารักษาโดยไม่กะพริบตา ภายในกฎสัตย์/วัตร (vratá) ของเจ้า.

Mantra 13

त्वमग्ने यज्यवे पायुरन्तरोऽनिषङ्गाय चतुरक्ष इध्यसे । यो रातहव्योऽवृकाय धायसे कीरेश्चिन्मन्त्रं मनसा वनोषि तम् ॥

โอ อัคนี สำหรับผู้บูชา (yajyá) เจ้าเป็นผู้พิทักษ์ภายใน; เจ้าได้รับการจุดให้ลุกเป็นยาม “สี่ตา” เพื่อป้องกันผู้รุกราน (aniṣaṅgá). เจ้าได้รับการค้ำจุนเพื่อผู้ไม่ทำร้าย (avṛká) ด้วยเครื่องบูชาที่มอบแล้ว (rātá-havya); และแท้จริง เจ้ายังชนะได้แม้มนตร์ (mántra) ของกวีผู้ขับร้อง (kīrá) ด้วยใจ (manas) — ด้วยพลังแห่งความคิดนั้น.

Mantra 14

त्वमग्न उरुशंसाय वाघते स्पार्हं यद्रेक्णः परमं वनोषि तत् । आध्रस्य चित्प्रमतिरुच्यसे पिता प्र पाकं शास्सि प्र दिशो विदुष्टरः ॥

โอ อัคนี แด่ผู้แสวงหาผู้ได้รับการสรรเสริญกว้างไกล ท่านทรงชนะให้เขาซึ่งยอดสูงสุดแห่งความอุดมอันพึงปรารถนายิ่ง แม้แก่ผู้ขัดสน ท่านก็ยังถูกขานว่าเป็นปัญญาผู้นำหน้า; ท่านเป็นบิดาผู้สั่งสอนผู้กำลังสุกงอม และท่านรู้ทิศทั้งหลายอย่างสมบูรณ์ยิ่งกว่าผู้รู้ทั้งปวง.

Mantra 15

त्वमग्ने प्रयतदक्षिणं नरं वर्मेव स्यूतं परि पासि विश्वतः । स्वादुक्षद्मा यो वसतौ स्योनकृज्जीवयाजं यजते सोपमा दिवः ॥

โอ อัคนี บุรุษผู้ถวายด้วยทักษิณาอันตระเตรียมดี ท่านทรงคุ้มครองเขารอบด้านดุจเสื้อเกราะที่เย็บแน่น เขาผู้ทำเรือนให้อยู่เย็นเป็นสุขในที่พำนัก ผู้บูชายัญอันให้ชีวิต—ย่อมผงาดขึ้นสู่สวรรค์อันสุกสว่าง.

Mantra 16

इमामग्ने शरणिं मीमृषो न इममध्वानं यमगाम दूरात् । आपिः पिता प्रमतिः सोम्यानां भृमिरस्यृषिकृन्मर्त्यानाम् ॥

โอ อัคนี โปรดนำเราสู่ที่พึ่งนี้โดยสวัสดี และคุ้มครองหนทางนี้—หนทางที่เรามาจากแดนไกล ท่านคือความช่วยเหลือใกล้มือ เป็นบิดา เป็นปัญญานำทางของผู้แสวงหาโสมะ (Soma); ท่านคือพลังเคลื่อนไหวที่ทำให้ปุถุชนกลายเป็นฤๅษี (ṛṣi).

Mantra 17

मनुष्वदग्ने अङ्गिरस्वदङ्गिरो ययातिवत्सदने पूर्ववच्छुचे । अच्छ याह्या वहा दैव्यं जनमा सादय बर्हिषि यक्षि च प्रियम् ॥

โอ อัคนี จงเสด็จมาเหมือนที่เคยเสด็จเพื่อมานุ เหมือนที่เคยเสด็จเพื่อเหล่าอังคิรัส; จงเสด็จมาสู่ที่นั่งในเรือนดุจเพื่อยะยาติ ดังแต่กาลก่อน โอผู้สว่างไสว. จงเข้ามาใกล้; จงนำหมู่ชนทิพย์มา ให้เขานั่งบนบัรหิษ (หญ้าพิธี) แล้วถวายสิ่งอันเป็นที่รัก.

Mantra 18

एतेनाग्ने ब्रह्मणा वावृधस्व शक्ती वा यत्ते चकृमा विदा वा । उत प्र णेष्यभि वस्यो अस्मान्त्सं नः सृज सुमत्या वाजवत्या ॥

ด้วยพรหมัน (ถ้อยคำศักดิ์สิทธิ์) นี้ โอ อัคนี ขอพระองค์จงเจริญยิ่งในฤทธิ์เดช—ด้วยพลังที่เราจัดทำถวาย หรือด้วยญาณรู้. และขอทรงนำเราก้าวไปสู่สิ่งที่ดียิ่ง; ขอทรงประสานเราให้เป็นหนึ่งด้วยสุมัติ (ความดำริอันเป็นมงคล) อันเปี่ยมด้วยพลังและความอุดม.