Rig Veda 1.31.11: Mandala 1, Sukta 31, Mantra 11

Sukta 1.31

Rishi: Hiraṇyastūpa Āṅgirasa (traditional attribution for RV 1.31)

Devata: Agni

Chandas: Triṣṭubh

Samhita Patha (Devanagari)

त्वामग्ने प्रथममायुमायवे देवा अकृण्वन्नहुषस्य विश्पतिम् । इळामकृण्वन्मनुषस्य शासनीं पितुर्यत्पुत्रो ममकस्य जायते ॥

Sanskrit recitationRig Veda 1.31.11

Transliteration

tvām agne prathamam āyum āyave devā akṛṇvann ahuṣasya viśpatim | iḷām akṛṇvan manuṣasya śāsanīṃ pitur yat putro mamakasya jāyate ||

Translation

โอ อัคนี เหล่าเทพได้สถาปนาเจ้าเป็นครั้งแรกให้เป็น “อายุ” (āyu) คือพลังชีวิตแก่ผู้แสวงหาความบริบูรณ์แห่งชีวิต; และได้ทำให้เจ้าเป็นเจ้าแห่งหมู่ชน (viśpati) ของนะหูษะ (Nahūṣa). อีกทั้งได้ทำให้เจ้าเป็นอิฬา (Iḷā)—กระแสแห่งแรงดลใจและวาจาเผยแสดง—เพื่อมานุ (Manu) ให้เป็นอำนาจแห่งการปกครองอันชอบธรรม; เพราะเจ้าบังเกิดเป็นบุตรของบิดา และเป็นบุตรของผู้ก่อสร้าง (Mamaká).

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• त्वाम्: you (as object)
• त्वाम्: कर्म
• Type: Pronoun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• अग्ने: O Agni
• अग्ने: सम्बोधन
• Type: Noun
• Root: अग्नि (प्रातिपदिक)

• प्रथमम्: first
• प्रथमम्: कर्म
• Type: Adjective
• Root: प्रथम (प्रातिपदिक)

• आयुम्: life; vital force
• आयुम्: कर्म
• Type: Noun
• Root: आयु (प्रातिपदिक)

• आयवे: for (the sake of) life / longevity
• आयवे: सम्प्रदान
• Type: Noun
• Root: आयु (प्रातिपदिक)

• देवाः: the gods
• देवाः: कर्तृ
• Type: Noun
• Root: देव (प्रातिपदिक)

• अकृण्वन्: made; fashioned
• अकृण्वन्: —
• Type: Verb
• Root: कृ (धातु)

• अहुषस्य: of Ahuṣa
• अहुषस्य: सम्बन्ध
• Type: Noun
• Root: अहुष (प्रातिपदिक; जन/राजनाम)

• विश्पतिम्: clan-lord; lord of the settlement
• विश्पतिम्: कर्म
• Type: Noun
• Root: विश्पति (प्रातिपदिक)

• इळाम्: Iḷā (the ritual refreshment/oblation; also a goddess-name)
• इळाम्: कर्म
• Type: Noun
• Root: इळा/इडा (प्रातिपदिक)

• अकृण्वन्: made; established
• अकृण्वन्: —
• Type: Verb
• Root: कृ (धातु)

• मनुषस्य: of Manu
• मनुषस्य: सम्बन्ध
• Type: Noun
• Root: मनु (प्रातिपदिक; आदिपुरुषनाम)

• शासनीम्: rule; ordinance; governance
• शासनीम्: कर्म
• Type: Noun
• Root: शासनी (प्रातिपदिक; शास्-धातोः स्त्रीप्रत्ययान्त)

• पितुः: of the father
• पितुः: सम्बन्ध
• Type: Noun
• Root: पितृ (प्रातिपदिक)

• यत्: when; in that (that which)
• यत्: —
• Type: Pronoun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• पुत्रः: a son
• पुत्रः: कर्तृ
• Type: Noun
• Root: पुत्र (प्रातिपदिक)

• ममकस्य: of the one who is ‘mine’; of the possessive (man)
• ममकस्य: सम्बन्ध
• Type: Noun/Adjective
• Root: ममक (प्रातिपदिक; ‘मम’ इति स्वत्ववाचकात्)

• जायते: is born; comes into being
• जायते: —
• Type: Verb
• Root: जन् (धातु)