Sukta 52
Sukta 3.52
Viśvāmitra Gāthina (traditional attribution for RV 3.52)
Indra
Anuṣṭubh (probable; short 8-syllable pādas typical of this verse)
ఇంద్రునికి అంకితమైన ఈ సూక్తం, సోమయాగాన్ని దాని వివిధ పీడన (pressing) దశల అంతటా చిత్రించి, ప్రత్యేకంగా ఉదయాన్నీ మళ్లీ మధ్యాహ్నాన్నీ ఆయనను ఆహ్వానిస్తుంది—సిద్ధం చేసిన ఆహారాలను మరియు కవి స్తుతిని స్వీకరించమని. ఇందులో అర్పణలు (ధాన్యాలు, పిండివంట/పురోడాశం మరియు స్తోత్రం) ‘ఫలప్రదమైనవి/సుందరమైనవి’ కావాలని, సోమపానము మరియు విజయార్థం ఇంద్రుని వీరబలం రోజురోజుకీ పెరగాలని ప్రార్థిస్తుంది.
Mantras
Mantra 1
धानावन्तं करम्भिणमपूपवन्तमुक्थिनम् । इन्द्र प्रातर्जुषस्व नः ॥
ఓ ఇంద్రా, ప్రాతఃకాలంలో మా నుండి ఈ హవ్యాలను స్వీకరించు—ధాన్యంతో నిండినవి, కరంభ (మిశ్రిత పోషణ) సమృద్ధమైనవి, అపూప (యజ్ఞ-కేక్) కలిగినవి, మరియు ఉక్థ (స్తుతి) యుక్తమైనవి; వీటిని గ్రహించి మా అంతరంలో క్రియాశీలం చేయు.
Mantra 2
पुरोळाशं पचत्यं जुषस्वेन्द्रा गुरस्व च । तुभ्यं हव्यानि सिस्रते ॥
ఓ ఇంద్రా, సిద్ధమవుతున్న సువ్యంజితంగా వండిన పురోళాశాన్ని స్వీకరించు; సమీపానికి వచ్చి దీనిని నీ ఆనందంగా చేసుకో. ఎందుకంటే నీకోసమే హవ్యాలు ప్రవహిస్తున్నాయి, నీ పూర్తి-శక్తిని అన్వేషిస్తూ.
Mantra 3
पुरोळाशं च नो घसो जोषयासे गिरश्च नः । वधूयुरिव योषणाम् ॥
మా పురోళాశం (ఆకృత నైవేద్యం) మరియు మా ఘస—పోషక అన్నం/రసం—ఇవాటిలో నీవు ఆనందిస్తావు; మా గిరః—స్తుతివాక్యాలలో—కూడా ఆనందిస్తావు. వధువైపు ఆకర్షితుడయ్యే వరుడిలా, ఏకత్వాన్ని కోరే ఆత్మ-శక్తుల వైపు నీవు ఆకర్షితుడవుతావు.
Mantra 4
पुरोळाशं सनश्रुत प्रातःसावे जुषस्व नः । इन्द्र क्रतुर्हि ते बृहन् ॥
హే ఇంద్రా, ప్రాచీన కీర్తిగలవాడా, ప్రాతః-సవనంలో (ఉదయ సోమ-పీడనంలో) మా పురోళాశాన్ని స్వీకరించు. ఎందుకంటే విస్తారమైనది నీ క్రతు—కార్యసాధక సంకల్పం మరియు కార్యాన్ని క్రమబద్ధం చేసే ప్రకాశమయ బుద్ధి.
Mantra 5
माध्यंदिनस्य सवनस्य धानाः पुरोळाशमिन्द्र कृष्वेह चारुम् । प्र यत्स्तोता जरिता तूर्ण्यर्थो वृषायमाण उप गीर्भिरीट्टे ॥
మధ్యాహ్న సవనార్థం, హే ఇంద్రా, ఇక్కడ ధాన్యాలను మరియు పురోళాశాన్ని మనోహరంగా, ఫలప్రదంగా చేయి. ఎందుకంటే స్తోతా—జరితా—లక్ష్యంలో వేగంగా, వృషభ-బలంతో ముందుకు దూసుకువచ్చి సమీపించి, దర్శనాన్ని మోసుకొచ్చే వాక్యాలతో నిన్ను ఆరాధిస్తాడు.
Mantra 6
तृतीये धानाः सवने पुरुष्टुत पुरोळाशमाहुतं मामहस्व नः । ऋभुमन्तं वाजवन्तं त्वा कवे प्रयस्वन्त उप शिक्षेम धीतिभिः ॥
మూడవ సవనంలో, ఓ బహు-స్తుతుడా, ధాన్యములను మరియు ఆహుతి చేసిన పురోళాశాన్ని స్వీకరించి మమ్మల్ని మహిమపరచు. ఓ కవీ-శక్తీ, ఋభుమంతా, వాజవంతా—నిపుణ నిర్మాణం, బలసంపదలతో సమృద్ధుడా—మేము సిద్ధపరచిన శక్తులతో, దీప్తిమంతమైన ధీతులచే నిన్ను సమీపించుట నేర్చుకొందుము గాక.
Mantra 7
पूषण्वते ते चकृमा करम्भं हरिवते हर्यश्वाय धानाः । अपूपमद्धि सगणो मरुद्भिः सोमं पिब वृत्रहा शूर विद्वान् ॥
ఓ పూషణ్వత్—పోషణశక్తితో పరిపూర్ణుడా—నీ కొరకు మేము కరంభం (మిశ్ర పోషకాహారం) సిద్ధం చేసాము; ఓ హరివత్, హర్యశ్వ—హరి అశ్వాల అధిపతీ—నీ కొరకు ధాన్యములు సిద్ధపరచాము. మరుద్గణంతో కలిసి అపూపం (పక్వ కేక్) భుజించు; ఓ వృత్రహా, ఓ శూరా, విజయమార్గం తెలిసినవాడా, సోమాన్ని పానము చేయు.
Mantra 8
प्रति धाना भरत तूयमस्मै पुरोळाशं वीरतमाय नृणाम् । दिवेदिवे सदृशीरिन्द्र तुभ्यं वर्धन्तु त्वा सोमपेयाय धृष्णो ॥
నరులలో అత్యంత వీరుడైన అతనికై ధాన్యములను మరియు ఆకారిత పురోళాశాన్ని త్వరగా తీసుకురండి. దివెదివే, ఓ ఇంద్రా, నీ కొరకు తగిన శక్తులు వృద్ధి చెందుగాక; ఓ ధృష్ణూ, సోమపేయార్థం అవి నిన్ను వర్ధింపజేయుగాక, సమస్త ప్రతిఘటనకు ఎదురుగా నీ బలం సంపూర్ణంగా స్థిరపడువరకు.
Frequently Asked Questions
It invites Indra to the Soma-sacrifice—especially at dawn and at the midday pressing—asking him to accept the prepared foods and the hymn, and to grant increased strength and victory.
They are standard sacrificial offerings. The hymn treats them as carriers of vitality and asks that they become ‘effective’ when presented with correct praise to Indra.
It is a ritual-spiritual idea: through daily, fitting offerings and true speech, Indra’s power is intensified in the rite—symbolically increasing protective force and overcoming obstacles for the community.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.