Deities of Anuvaka 3
- A
- V
- VVarunaVaruṇa
Upholder of ṛta
In 1 hymn
- A
- IIdaIḍā (Vaiśvadevī)
Prosperity-giver
In 1 hymn
- DDyava-PrithiviDyāvā-Pṛthivī
Sanctifier
In 1 hymn
- MMitra
Upholder of order
In 1 hymn
Anuvaka 3
ప్రధాన భావం: ఋతం (కోస్మిక క్రమం) యజ్ఞస్థలంలో జ్యోతి, రాజత్వం, మరియు విష్ణువు లోకాన్ని స్థిరపరచే త్రివిక్రమ పాదవిహారాల ద్వారా స్థాపితమై—రక్షణ, పుష్టి/సంపద, మరియు స్పష్ట దృష్టిని ప్రసాదిస్తుంది. ఉపభావాలు: ఆదిత్య/జ్యోతిస్ నైతిక-గ్రాహ్య ప్రకాశంగా; దుష్స్వప్నాలు, రాత్రి భయం, పిశాచపీడ, శత్రువాక్యాలపై రక్ష; దేవతలు ఇప్పటికే గెలిచిన లాభాలను ‘ప్రదానం’ చేసే పౌష్టిక ప్రయోగం; విష్ణు–వరుణులు ప్రాంతాలను బిగించి ధర్మాన్ని అమలు చేసే వారు; ఇళా శుద్ధికరమైన సంపదగా, వ్రతానికి ఆధారంగా; ఉపకరణాలు, వేదిక/యజ్ఞస్థలం మొదలైన వాటికి శాంతి.
Kinds of charm
Bhaishajya (healing): 3Paushtika (prosperity): 2Shantika (pacifying): 2
Suktas in Anuvaka 3
Sukta 21
ఈ ఒక్క శ్లోక హిమ్నం, ఏకైక సర్వవ్యాపక ప్రభువును—సూర్యుడు/ఆదిత్యుడిగా గానీ, లేదా ఏకత్వాత్మక ‘పతి’ తత్త్వంగా గానీ—స్తుతిస్తుంది. ఆయన సమక్షంలో సమస్త జీవులు ‘వాక్తో’ (వాక్కుతో) కూడి, అంగీకారంతో సమవేతమవుతారని చెప్పుతుంది. ఆదిమ సార్వభౌమాధికారాన్ని ఇది ధృవీకరిస్తుంది: ఆయన నిరంతరం ‘కొత్తగా వచ్చే వానిని’ స్వీకరిస్తూ, లోకగతులను ఒకే మార్గంలో నడిపించి, పఠించే వానిని ఋతసదృశ క్రమబద్ధ పునరావృతితోను, సంపదాభివృద్ధితోను అనుసంధానిస్తాడు.
Sukta 22
ఈ సంక్షిప్త రెండు-ఋక్‌ల సూక్తం జ్యోతిస్/ఆదిత్యుని—విశ్వవ్యాప్తమైన, నైతికమైన, గ్రాహ్యమైన శక్తిగా ఉన్న ‘కాంతి’ని—ఆహ్వానించి, దృష్టి స్పష్టంగా ఉండేలా, ప్రవర్తన ఋత (క్రమబద్ధమైన ధర్మసమ్మత సత్యం)తో సరిపడేలా చేయమని కోరుతుంది. ‘కాంతి’ని ధర్మవిధానంలో స్థాపించి, ఉషస్సు–సూర్యోదయ ఉద్ధృతితో దానిని యుక్తం చేయడం ద్వారా, ఈ సూక్తం రక్షణ-చికిత్సా మంత్రంగా పనిచేసి అంధకారం, గందరగోళం, శత్రుత్వ ప్రభావాలను తొలగిస్తుంది; అలాగే సమయోచిత సమృద్ధిని (ప్రత్యేకంగా పశుసంపద/ధనం) పోషిస్తుంది.
Sukta 23
AVŚ 7.23 ఒక సంక్షిప్త రక్షోఘ్న మంత్రం. ఇది రాత్రివేళ కలిగే మరియు మనస్సు–శరీర సంబంధిత బాధల సమూహాన్ని—చెడుకలలు, “దురాచారం/అశుభ జీవనం”, రాక్షసపీడ, శత్రుత్వ వాక్యాలు—అన్నింటినీ లక్ష్యంగా చేస్తుంది. ఒకే అనుష్టుభ శైలీ ఉచ్చారణలోనే ఈ ప్రమాదాలను పేరుపెట్టి, వాటిని తరిమివేయడం ద్వారా నిద్రను సురక్షితంగా చేయడం, ప్రాణశక్తిని పునరుద్ధరించడం, మరియు సామాజిక–వాచిక క్షేమాన్ని స్థాపించడం దీని ఉద్దేశ్యం.
Sukta 24
ఈ ఒక్క శ్లోకపు పౌష్టిక సూక్తం ‘సంకల్ప-సిద్ధి’—దైవ అనుమతి/అధికారాన్ని పొందించే ప్రార్థనగా పనిచేస్తుంది. దేవతలు యజమానునికి ఇప్పటికే గెలిపించిన లేదా వెలికి తెచ్చిన లాభాలు ఏవైతే ఉన్నాయో, అవి అధికారికంగా ప్రసాదింపబడి స్థిరంగా నిలవాలని కోరుతుంది. సవితృదేవుడు ధర్మవిధానాన్ని స్థాపించి అనుమోదనను ప్రేరేపించే శక్తిగా, ప్రజాపతి మరియు అనుమతితో కలిసి, సంపద, విజయము, శుభఫలితాలను ‘దృఢంగా స్థాపించు’మని ప్రార్థించబడుతున్నాడు.
Sukta 25
ఈ సంక్షిప్త రెండు మంత్రాల స్తోత్రం, విశ్వవ్యవస్థను నిలబెట్టే యుగ్మాధిపతులుగా విష్ణువును వరుణునితో కలిసి ఆహ్వానిస్తుంది; వారు “ప్రాంతాలను దృఢపరచి” బలంతోను ధర్మంతోను అప్రతిహతంగా పాలిస్తారు. అథర్వణ సంప్రదాయంలో దీని ప్రయోగం అపోత్రోపాయకం: వారి అప్రతిహత సార్వభౌమత్వంతో యజ్ఞస్థలాన్ని, దిక్కులను సమన్వయం చేయడం ద్వారా పఠకుని చుట్టూ లోకస్థితిని స్థిరపరచి, అవ్యవస్థ, భయం, శత్రుత్వ శక్తులను దూరం చేస్తుంది.
Sukta 26
AV 7.26 ప్రసిద్ధ ఋగ్వేద త్రివిక్రమ-స్తోత్రాన్ని అథర్వణిక మంత్రరూపంగా మలిచి, స్థలాన్ని స్థిరపరచడం, నివాసాన్ని సురక్షితం చేయడం, శత్రుత్వ శక్తులను దూరం నెట్టడం కోసం వినియోగిస్తుంది. విష్ణువు చేసిన మూడు విశ్వవ్యాప్త పాదవిక్షేపాలను—వాటివల్ల లోకాలు స్థిరంగా నిలిచినవని—స్మరించడంతో, ఈ స్తోత్రం యజమాని/ఆశ్రయదాత యొక్క ‘పాదాలను స్థాపిస్తుంది’: సరిహద్దులు దృఢమవుతాయి, నివాసం విశాలమవుతుంది (ఉరు క్షయ), యజ్ఞకర్మకూ జీవికకూ అడ్డుగా నిలిచే విఘ్నాలు తొలగిపోతాయి. అన్ని దిక్కుల నుంచీ సంపద చేతుల్లో నిండే పౌష్టిక లక్ష్యం, రక్షోఘ్న రక్షణతో విడదీయలేనిది; ఎందుకంటే సమృద్ధి అనేది స్థిరంగా, కాపాడబడిన స్థలవ్యవస్థగా ఇక్కడ ప్రతిపాదించబడుతుంది.
Sukta 27
ఈ ఒక్క మంత్రసూక్తం యజ్ఞానికి “పక్కనే నిలిచి” ఉండే, శుద్ధిని కలిగించి సంపదను ప్రసాదించే వైశ్వదేవీ ఇళాను స్థాపిస్తుంది. ఆమెను ఘృతపాదా (నెయ్యి పాదాలుగలది), సోమపృష్ఠా (సోమం ఆధారంగా ఉన్నది)గా వర్ణించడం ద్వారా యాగస్థలాన్ని పవిత్రం చేసి, వ్రతం (క్రమబద్ధ ఆచరణ) ద్వారా యజమానిని ఆవరించి, ఉపాసకులను శుద్ధి చేస్తుంది; యజ్ఞాన్ని అస్థిరం చేయగల అపవిత్రతను మరియు శత్రుత్వ శక్తులను దూరం చేస్తుంది.
Sukta 28
ఈ ఒక్క మంత్రంతో కూడిన సూక్తం, యజ్ఞ సిద్ధతలో లోపం గానీ అపశకునం గానీ కలగకుండా ఉండేందుకు చేసే సంక్షిప్త శాంతి-ప్రార్థన. వేదం/జ్ఞానం, కట్టెలు చీల్చే పరికరం, గొడ్డలి, అలాగే వేదికా-స్థలం వంటి యాగానికి అవసరమైన సాంకేతిక సాధనాలపై “స్వస్తి” (శుభ-సురక్ష)ను పునఃపునః స్థాపిస్తూ, కర్మను నిర్భయంగా చేస్తుంది. చివరికి యజ్ఞప్రియులైన దేవతలు హవిస్సును స్వీకరించి ఆనందించుగాక అని నేరుగా ప్రార్థిస్తుంది.
Sukta 29
ఈ సంక్షిప్తమైన రెండు మంత్రాల సూక్తం అగ్ని–విష్ణు అనే ద్విదేవతలను ఆహ్వానించి, ఘృతాహుతిని మోసుకొని ఆస్వాదించమని ప్రార్థిస్తుంది; గృహాగ్నిలో సమర్పించిన ఆహుతి దేవలోకానికి సరిగా చేరేలా చేయడమే దీని ఉద్దేశ్యం. ‘ఘృతానికి గోప్యమైన నామం/మార్గం’ను స్తుతిస్తూ, అగ్నిదేవుని జిహ్వ అది పైకి ప్రసారం చేయునట్లు కోరుతుంది. ఈ విధంగా గృహయజ్ఞం జరిగే ప్రతి ఇంటిలో ఉండే ‘ఏడు నిధులు’గా సూచితమైన సంపూర్ణ గృహసమృద్ధి సిద్ధించునట్లు ఈ సూక్తం లక్ష్యంగా ఉంచుతుంది.
Sukta 30
ఈ ఒక్క శ్లోకమున్న భైషజ్య–రక్షా సూక్తం అంజనాన్ని (కళ్లకు వేసే కాజల్/మలము) ‘స్వాక్త’—సక్రమంగా, శ్రేష్ఠంగా తయారైనదిగా—అభిషేకించి ప్రతిష్ఠిస్తుంది. ద్యావా–పృథివీ, మిత్రుడు, బ్రహ్మణస్పతి, సవితృదేవుడు ఈ ఔషధాన్ని తయారుచేసినవారిగా ఆహ్వానించబడటం ద్వారా, ఈ సిద్ధం లోపరహితంగా, ప్రభావవంతంగా ఉండి, కళ్లపై పడే హానులు—ప్రత్యేకంగా దుష్ప్రభావం మరియు దుష్టదృష్టి—నుండి రక్షించునట్లు మంత్రం ఉద్దేశిస్తుంది.
Deities of Anuvaka 3
Inside Anuvaka 3
The theme
Cosmic order (ṛta) secured in ritual space through light, sovereignty, and Viṣṇu’s world-fixing strides—yielding protection, prosperity, and clear perception.
Threads through it
- Āditya/Jyotis as moral-perceptual illumination
- Rakṣā against nightmares, demonic pressure, and hostile speech
- Paustika ‘granting’ of gains already won by the gods
- Viṣṇu–Varuṇa as region-fastenings and dharma-enforcers
- Iḍā as purifying prosperity and vrata-support
- Śānti for tools, altar, and sacrificial procedure
- Agni–Viṣṇu as oblation-carriers (ghee)
- Consecration of añjana (collyrium) for eye-protection and clarity
Who it serves
For householders and ritualists seeking a stable dwelling and safe ritual performance: clarity of sight and conduct, protection from bad dreams/evil influences, securing space and boundaries, and obtaining sanctioned prosperity.
What it heals
- Bad dreams, nocturnal fear, demonic oppression, and hostile speechSukta 7.23
- Blurred vision/eye-affliction and need for perceptual claritySukta 7.22, 7.30
- Protection from mishap/fault in sacrifice, tools, and altar-spaceSukta 7.28, 7.29
- Securing settlement, boundaries, and safety of space against hostilitySukta 7.25, 7.26
- Prosperity, purification, and successful fulfillment of intended gainsSukta 7.24, 7.27
Frequently Asked Questions
They aim to stabilize life and ritual by invoking cosmic order through light (Āditya/Jyotis) and world-fixing powers (especially Viṣṇu), yielding protection, clarity, and sanctioned prosperity.
Sukta 7.23 is the focused rakṣoghna hymn against bad dreams, demonic oppression, and hostile speech; 7.26 also supports protective boundary-making by Viṣṇu’s strides.
7.22 invokes Jyotis/Āditya to make vision and conduct clear, and 7.30 consecrates añjana (collyrium) as a medicated, ritually authorized eye-protective application.
Read Atharva Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.
