Deities of Anuvaka 3
- A
- V
- VVarunaVaruṇa
Upholder of ṛta
In 1 hymn
- A
- IIdaIḍā (Vaiśvadevī)
Prosperity-giver
In 1 hymn
- DDyava-PrithiviDyāvā-Pṛthivī
Sanctifier
In 1 hymn
- MMitra
Upholder of order
In 1 hymn
Anuvaka 3
এই অনুবাকৰ মুখ্য বিষয়—যজ্ঞ-ক্ষেত্ৰত পোহৰ, ৰাজসত্তা আৰু বিষ্ণুৰ জগত-স্থাপনকাৰী ত্ৰিপদ-গমন দ্বাৰা ঋত (বিশ্ব-নিয়ম) দৃঢ় কৰি সুৰক্ষা, সমৃদ্ধি আৰু স্পষ্ট দৃষ্টি/প্ৰত্যক্ষতা লাভ কৰা। উপ-বিষয়সমূহ: আদিত্য/জ্যোতি নৈতিক-অনুভৱগত আলোক; দুঃস্বপ্ন, নিশাভয়, দানৱীয় চাপ আৰু বৈৰী বাক্যৰ পৰা ৰক্ষা; দেবতাই ইতিমধ্যে জয় কৰা লাভসমূহ ‘পৌষ্টিক’ ৰূপে দান/স্থিৰ কৰা; বিষ্ণু–বৰুণ অঞ্চল-বন্ধনকাৰী আৰু ধৰ্ম-নিয়ম প্ৰৱৰ্তক; ইড়া শুদ্ধিকাৰী সমৃদ্ধি আৰু ব্ৰত-সমৰ্থন; উপকৰণ, বেদী আৰু যজ্ঞকাৰ্যৰ বাবে শান্তি।
Kinds of charm
Bhaishajya (healing): 3Paushtika (prosperity): 2Shantika (pacifying): 2
Suktas in Anuvaka 3
Sukta 21
এই এক-মন্ত্ৰীয় সূক্তত একমাত্ৰ সৰ্বব্যাপী প্ৰভুক স্তৱ কৰা হৈছে—যাক সূৰ্য/আদিত্য ৰূপে, অথবা একাত্মক ‘পতি’ তত্ত্ব ৰূপে বুজিব পাৰি—যাৰ সন্মুখত সকলো সত্তা “বাক্যসহ” একত্ৰিত হৈ স্বীকৃতি জনায়। ই এক আদিম সাৰ্বভৌমত্ব নিশ্চিত কৰে, যি সদায় “নৱাগত”ক গ্ৰহণ কৰে আৰু জগতৰ গতি-পথক একেটা ধাৰাত অবিৰত চলাই ৰাখে; ইয়াৰ দ্বাৰা পাঠক শৃঙ্খলাবদ্ধ পুনৰাবৃত্তি (ঋত-সদৃশ নিয়মিততা) আৰু সমৃদ্ধিৰ সৈতে সঙ্গতি লাভ কৰে।
Sukta 22
এই সংক্ষিপ্ত দুটা ঋচাৰ স্তোত্ৰত জ্যোতিস্/আদিত্য—আলোকক বিশ্বজনীন, নৈতিক আৰু ইন্দ্ৰিয়গত শক্তি হিচাপে আহ্বান কৰা হৈছে, যাতে দৃষ্টি স্পষ্ট হয় আৰু আচৰণ ঋত (সুশৃঙ্খল সঠিকতা)ৰ সৈতে সঙ্গত হয়। ‘আলোক’ক ধৰ্মৰ বিধানত স্থাপন কৰি প্ৰভাত-সূৰ্যৰ উদীয়মান বেগৰ সৈতে যুঁজাই দিয়া বাবে, এই সূক্ত অন্ধকাৰ, বিভ্ৰান্তি আৰু বৈৰী প্ৰভাৱ দূৰ কৰা এক ৰক্ষামূলক-চিকিৎসামূলক মন্ত্রৰূপে কাৰ্য কৰে, আৰু সময়মতে সমৃদ্ধি (বিশেষকৈ গৰু-ধন/সম্পদ) লাভত সহায় কৰে।
Sukta 23
AVŚ 7.23 এটা সংক্ষিপ্ত ৰক্ষোঘ্ন মন্ত্র, যিয়ে নিশাচৰ আৰু মনো-দেহীয় কষ্টসমূহৰ সমগ্ৰ গুচ্ছক লক্ষ্য কৰে—দুঃস্বপ্ন, “কুজীৱন”, দানৱীয় পীড়ন, আৰু বৈৰী বাক্য। একেটা অনুষ্টুভ-ধাঁচৰ উচ্চাৰণতে ই বিপদসমূহক নাম ধৰি উল্লেখ কৰি সিহঁতক নিৰ্বাসিত কৰে, লক্ষ্য হ’ল নিৰাপদ নিদ্ৰা, প্ৰাণশক্তি, আৰু সামাজিক-ভাষিক কল্যাণ পুনঃস্থাপন।
Sukta 24
এই এক-মন্ত্ৰীয়া পৌষ্টিক সূক্তটো ‘দৈৱ অনুমোদন’ (সংকল্প-সিদ্ধি) প্ৰাৰ্থনা হিচাপে কাম কৰে—দেৱতাসকলে যজমানৰ বাবে আগতেই যি লাভ জয় কৰিছে বা উন্মোচন কৰিছে, সেইবোৰ আনুষ্ঠানিকভাৱে দান কৰি স্থিৰ কৰি দিবলৈ অনুৰোধ কৰা হয়। ঋত-বিধান আৰু প্ৰেৰক সম্মতিৰ শক্তি সৱিতৃক—প্ৰজাপতি আৰু অনুমতিৰ সৈতে—সমৃদ্ধি, সফলতা আৰু শুভ ফলাফল ‘দৃঢ়ভাৱে স্থাপন’ কৰিবলৈ প্ৰাৰ্থনা কৰা হয়।
Sukta 25
এই সংক্ষিপ্ত দু-মন্ত্ৰৰ সূক্তত বিষ্ণুক বৰুণৰ সৈতে যুগল ৰূপে আহ্বান কৰা হৈছে—যিসকলে ঋত/ধৰ্মৰ আধাৰত বিশ্ব-ব্যৱস্থাৰ ধাৰক, “দিশসমূহ দৃঢ় কৰে” আৰু অপ্রতিহত শক্তি আৰু ধৰ্মেৰে শাসন কৰে। অথৰ্বণীয় ব্যৱহাৰত ই অপত্ৰোপায়িক ৰক্ষামন্ত্ৰ: তেওঁলোকৰ অবাধ সাৰ্বভৌমত্বৰ সৈতে যজ্ঞস্থান আৰু চাৰিও দিশক সুৰ মিলাই পাঠকৰ চাৰিওফালে জগতখন স্থিৰ কৰে আৰু বিশৃঙ্খলা, ভয়, আৰু বৈৰী শক্তিক দূৰ কৰে।
Sukta 26
AV 7.26-এ বিখ্যাত ঋগ্বেদীয় ত্ৰিবিক্ৰম-স্তোত্ৰক অথৰ্বণীয় মন্ত্র-চাৰ্ম হিচাপে পুনৰ্গঠন কৰা হৈছে—স্থান স্থিৰ কৰি ধৰা, বসতি সুৰক্ষিত কৰা, আৰু বৈৰী শক্তিক আঁতৰাই ঠেলি দিয়াৰ বাবে। বিষ্ণুৰ তিনিটা বিশ্বব্যাপী পদক্ষেপ স্মৰণ কৰি—যাৰ দ্বাৰা লোকসমূহ স্থিত থাকে—এই সূক্তে যজমানৰ ‘পদ’ স্থাপন কৰে: সীমা দৃঢ় হয়, বাসস্থান বিস্তৃত (উৰু ক্ষয়) হয়, আৰু যজ্ঞক্ৰিয়া আৰু জীৱিকাত বাধা দিয়া অন্তৰায়সমূহ দূৰ কৰা হয়। ইয়াৰ পুষ্টিক ধাৰা (চাৰিও দিশৰ পৰা ধনেৰে হাত ভৰোৱা) ৰক্ষোঘ্ন সুৰক্ষাৰ পৰা পৃথক নহয়, কিয়নো সমৃদ্ধিক স্থিৰ, ৰক্ষিত স্থান-ব্যৱস্থাৰ ৰূপে বুজোৱা হৈছে।
Sukta 27
এই এক-মন্ত্ৰীয় সূক্তত বৈশ্বদেৱী ইলাক শুদ্ধিকাৰিণী আৰু সমৃদ্ধিদায়িনী উপস্থিতি হিচাপে প্ৰতিষ্ঠা কৰা হৈছে—যি যজ্ঞৰ কাষত “থিয় হৈ” থাকে আৰু ব্ৰত (নিয়মিত আচৰণ)ৰ দ্বাৰা যজমানক আৱৰি ধৰে। ঘৃত-পদা আৰু সোম-পৃষ্ঠাৰূপে তেওঁৰ বৰ্ণনাই যজ্ঞস্থানক পবিত্ৰ কৰে, উপাসকসকলক শোধন কৰে, আৰু যজ্ঞক অস্থিৰ কৰিব পৰা অশুচিতা আৰু বৈৰী শক্তিসমূহক দূৰ কৰি ৰাখে।
Sukta 28
এটা এক-মন্ত্ৰৰ সুক্ত, এক সংক্ষিপ্ত শান্তি-প্ৰাৰ্থনা; য’ত যজ্ঞৰ প্ৰযুক্তিগত উপায়সমূহ—বেদ/জ্ঞান, কাঠ ফালিবলৈ ব্যৱহৃত সঁজুলি, কুঠাৰ, আৰু বেদি-স্থান—পবিত্ৰ কৰি প্ৰস্তুতিৰ সময়ত কোনো দোষ বা দুৰ্ঘটনা নঘটাৰ ব্যৱস্থা কৰা হৈছে। সঁজুলি আৰু বেদিৰ ওপৰত বাৰে বাৰে “স্বস্তি” (মঙ্গলময় সুৰক্ষা) স্থাপন কৰি ই যজ্ঞক ঝুঁকিমুক্ত কৰে, আৰু শেষত যজ্ঞপ্ৰিয় দেৱতাসকলক আহুতি গ্ৰহণ কৰি আস্বাদ ল’বলৈ সোজাকৈ অনুৰোধ কৰে।
Sukta 29
এই সংক্ষিপ্ত দুটা মন্ত্রৰ স্তোত্ৰত যুগল দেৱতা অগ্নি–বিষ্ণুক আহ্বান কৰা হৈছে যাতে তেওঁলোকে ঘৃত-আহুতি বহন কৰি আস্বাদন কৰে আৰু গৃহ্য অগ্নিৰ পৰা দেৱলোকলৈ আহুতি সঠিকভাৱে পৌঁছাই দিয়ে। “ঘৃতৰ গোপন নাম/পথ”ৰ প্ৰশংসা কৰি, অগ্নিৰ জিহ্বাই ইয়াক ঊৰ্ধ্বলৈ প্ৰেৰণ কৰক বুলি প্ৰাৰ্থনা কৰা হয়। এই সূক্তৰ উদ্দেশ্য হৈছে যজ্ঞ সম্পন্ন হোৱা প্ৰতিটো ঘৰত উপস্থিত “সাত ধন”ৰ প্ৰতীক ৰূপে সম্পূৰ্ণ গৃহসমৃদ্ধি নিশ্চিত কৰা।
Sukta 30
এই এক-মন্ত্ৰীয়া ভৈষজ্য–ৰক্ষা সূক্তত অঞ্জন (চকুৰ লেপ/কাজল)ক দ্যাৱা–পৃথিৱী, মিত্ৰ, ব্ৰহ্মণস্পতি আৰু সবিতাৰ দিৱ্য আৰু পুৰোহিতীয় অনুমোদনে “সু-নিৰ্মিত” (স্বাক্ত) বুলি পবিত্ৰ কৰি তোলে। এই আহ্বানৰ দ্বাৰা প্ৰস্তুতিটো নিৰ্দোষ, ফলপ্ৰসূ আৰু চকুত আঘাত কৰা অনিষ্ট—বিশেষকৈ দুষ্ট প্ৰভাৱ আৰু কুদৃষ্টি—ৰ পৰা সুৰক্ষাদায়ক হ’বলৈ লক্ষ্য কৰা হৈছে।
Deities of Anuvaka 3
Inside Anuvaka 3
The theme
Cosmic order (ṛta) secured in ritual space through light, sovereignty, and Viṣṇu’s world-fixing strides—yielding protection, prosperity, and clear perception.
Threads through it
- Āditya/Jyotis as moral-perceptual illumination
- Rakṣā against nightmares, demonic pressure, and hostile speech
- Paustika ‘granting’ of gains already won by the gods
- Viṣṇu–Varuṇa as region-fastenings and dharma-enforcers
- Iḍā as purifying prosperity and vrata-support
- Śānti for tools, altar, and sacrificial procedure
- Agni–Viṣṇu as oblation-carriers (ghee)
- Consecration of añjana (collyrium) for eye-protection and clarity
Who it serves
For householders and ritualists seeking a stable dwelling and safe ritual performance: clarity of sight and conduct, protection from bad dreams/evil influences, securing space and boundaries, and obtaining sanctioned prosperity.
What it heals
- Bad dreams, nocturnal fear, demonic oppression, and hostile speechSukta 7.23
- Blurred vision/eye-affliction and need for perceptual claritySukta 7.22, 7.30
- Protection from mishap/fault in sacrifice, tools, and altar-spaceSukta 7.28, 7.29
- Securing settlement, boundaries, and safety of space against hostilitySukta 7.25, 7.26
- Prosperity, purification, and successful fulfillment of intended gainsSukta 7.24, 7.27
Frequently Asked Questions
They aim to stabilize life and ritual by invoking cosmic order through light (Āditya/Jyotis) and world-fixing powers (especially Viṣṇu), yielding protection, clarity, and sanctioned prosperity.
Sukta 7.23 is the focused rakṣoghna hymn against bad dreams, demonic oppression, and hostile speech; 7.26 also supports protective boundary-making by Viṣṇu’s strides.
7.22 invokes Jyotis/Āditya to make vision and conduct clear, and 7.30 consecrates añjana (collyrium) as a medicated, ritually authorized eye-protective application.
Read Atharva Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.
