
Rishi: Atharvanic tradition (often treated as anonymous/collective for this rain-charm cycle)
Devata: Parjanya/Varṣa (Rain) mediated through frogs as rain-messengers
Chandas: Anuṣṭubh (with colloquial/onomatopoetic coloring)
ఈ అథర్వవేదీయ వర్ష-మంత్రం మేఘాలు, గాలులు, జలాలను కదిలించి పర్జన్యుని వర్షధారలను ఆహ్వానిస్తుంది. వానాకాలం నిజంగా వచ్చిందని సూచించే శ్రావ్య శకునంగా కప్పల పునరుత్తేజిత కేకలను ఇది పరిగణిస్తుంది. అన్ని దిక్కుల నుంచీ మేఘాలను ఆజ్ఞాపించే విశ్వవ్యాప్త ఆహ్వానం, చెరువు–కప్పలు–ధ్వని వంటి గ్రామస్థాయి కర్మకాండ వాస్తవికతతో కలసి, వ్యవసాయ లయను పునరుద్ధరించి, ఆహార భద్రతను మరియు సమూహ క్షేమాన్ని స్థిరపరచడమే దీని లక్ష్యం.
Mantra 1
वृष्टिः। स॒मुत्प॑तन्तु प्र॒दिशो॑ नभ॑स्वतीः॒ सम॒भ्राणि॒ वात॑जूतानि यन्तु । म॒ह॒ऋ॒ष॒भस्य॒ नद॑तो॒ नभ॑स्वतो वा॒श्रा आपः॑ पृथि॒वीं त॑र्पयन्तु
వృష్టి (వర్షం). మేఘధారిణి (నభస్వతీ) దిశలు అన్నీ కలిసి ఉద్భవించుగాక; వాయు-ప్రేరిత మేఘాలు గుంపుగా కదలుగాక. మహా ఋషభుడు (మేఘగర్జనకారి), నదించే, మేఘమయుడైన వాని బలమైన జలాలు భూమిని తృప్తిపరచి, పోషించుగాక.
Mantra 2
समी॑क्षयन्तु तवि॒षाः सु॒दान॑वो॒ ऽपां रसा॒ ओष॑धीभिः सचन्ताम्। व॒र्षस्य॒ सर्गा॑ महयन्तु॒ भूमिं॒ पृथ॑ग् जायन्ता॒मोष॑धयो वि॒श्वरू॑पाः
బలవంతమైన, సుదానవ (ఉదార) శక్తులు సమన్వయంగా కార్యం చేయుగాక; జలరసాలు (ఆపాం రసాః) ఔషధులతో కలిసి పోవుగాక. వర్షపు ప్రవాహాలు భూమిని మహిమపరచుగాక; విశ్వరూపమైన ఔషధులు వేరువేరుగా జన్మించుగాక.
Mantra 3
समी॑क्षयस्व॒ गाय॑तो॒ नभां॑स्य॒पां वेगा॑सः॒ पृथ॒गुद् वि॑जन्ताम्। व॒र्षस्य॒ सर्गा॑ महयन्तु॒ भूमिं॑ पृथ॑ग् जायन्तां वी॒रुधो॑ वि॒श्वरू॑पाः
గాయకుని (స్తోతను) దృష్టిలో ఉంచుము; ఆకాశంలోని మేఘసమూహాలు, జలవేగాలు వేరువేరుగా విస్తరించుగాక. వర్షపు ప్రవాహాలు భూమిని మహిమపరచుగాక; విశ్వరూపమైన వీరుధ్ (లతలు/వృక్షజాతి) వేరువేరుగా జన్మించుగాక.
Mantra 4
ग॒णास्त्वोप॑ गायन्तु॒ मारु॑ताः पर्जन्य घो॒षिणः॒ पृथ॑क्। सर्गा॑ व॒र्षस्य॒ वर्ष॑तो॒ वर्ष॑न्तु पृथि॒वीमनु॑
ఓ పర్జన్యా! ఘోషిస్తూ గర్జించే మారుతగణములు, తమ తమ దిశలలో వేరువేరుగా, నీకు గానము చేయుగాక. వర్షం కురుస్తున్నట్లే వర్షధారల స్రవంతులు భూమిని అనుసరించి కురియుగాక.
Mantra 5
उदी॑रयत मरुतः समुद्र॒तस्त्वे॒षो अ॒र्को नभ॒ उत् पा॑तयाथ । म॒ह॒ऋ॒ष॒भस्य॒ नद॑तो॒ नभ॑स्वतो वा॒श्रा आपः॑ पृथि॒वीं त॑र्पयन्तु
హే మరుతులారా! సముద్రం నుండి (జలాన్ని) ఉద్ధీపింపజేయండి; మేఘం నుండి ఆ తీవ్రమైన అర్కు (విద్యుత్-ప్రభ)ను కిందికి పడేయండి. మహావృషభుడు (పర్జన్యుడు) గర్జిస్తూ నాదించే, మేఘభరితమైన జలధారలు భూమిని తృప్తిపరచి శీతలపరచి పరిపూర్ణం చేయుగాక.
Mantra 6
अ॒भि क्र॑न्द स्त॒नया॒र्दयो॑द॒धिं भूमिं॑ पर्जन्य॒ पय॑सा॒ सम॑ङ्धि । त्वया॑ सृ॒ष्टं ब॑हु॒लमैतु॑ व॒र्षमा॑शारै॒षी कृ॒शगु॑रे॒त्वस्त॑म्
గర్జించు; ఉరుము; జలరాశిని కొట్టు. హే పర్జన్యా! పాలవంటి తేమతో భూమిని సమ్యక్గా తడిపి నింపు. నీచేత సృష్టింపబడిన సమృద్ధి వర్షం రాగాక—ఆశ క్షీణించిన నివాసస్థానానికీ; కృశులకూ భారాక్రాంతులకూ (కష్టగ్రస్తులకూ) చేరుగాక.
Mantra 7
सं वो॑ऽवन्तु सु॒दान॑व॒ उत्सा॑ अजग॒रा उ॒त। म॒रुद्भिः॒ प्रच्यु॑ता मे॒घा वर्ष॑न्तु पृथि॒वीमनु॑
సుదాన (ఉదార) ఉత్సాలు (స్రోతస్సులు) మీకు తోడ్పడుగాక; అజగరమూ తోడుగాక. మరుతులచే చలించబడిన మేఘాలు భూమి మీద అంతటా వర్షించుగాక.
Mantra 8
आशा॑माशां॒ वि द्यो॑ततां॒ वाता॑ वान्तु दि॒शोदि॑शः । म॒रुद्भिः॒ प्रच्यु॑ता मे॒घाः सं य॑न्तु पृथि॒वीमनु॑
దిశదిశలలో మెరుపు విస్తరించి ప్రకాశించుగాక; గాలులు అన్ని దిశలలో వీయుగాక. మరుతులచే కదిలింపబడిన మేఘాలు సమకూరి, భూమి మీదుగా సాగుగాక.
Mantra 9
आपो॑ वि॒द्युद॒भ्रं व॒र्षं सं वो॑ऽवन्तु सु॒दान॑व॒ उत्सा॑ अजग॒रा उ॒त। म॒रुद्भिः॒ प्रच्यु॑ता मे॒घाः प्राव॑न्तु पृथि॒वीमनु॑
మెరుపు, మేఘం, వర్షంతో కూడిన ఆపః (జలదేవతలు) ఏకమై మీకు రక్షణ కలిగించుగాక—హే సుదానవ (ఉదార దాతలారా)! అవును, ఉత్సాలు (నీటి ఊటలు) కూడా; అవును, అజగరా (గుప్తంగా దాచిన ధారకులు) కూడా. మరుతులచే కదిలింపబడిన మేఘాలు భూమి మీదుగా వర్షిస్తూ మరింత సహాయపడుగాక.
Mantra 10
अ॒पाम॒ग्निस्त॒नूभिः॑ संविदा॒नो य ओष॑धीनामधि॒पा ब॒भूव॑ । स नो॑ व॒र्षं व॑नुतां जा॒तवे॑दाः प्रा॒णं प्र॒जाभ्यो॑ अ॒मृतं॑ दि॒वस्परि॑
అపాం అగ్ని, తన తన తనువులతో (రూపాలతో) సమ్విదానుడై—ఓషధుల అధిపతిగా అయినవాడు—ఆ జాతవేదస్ మా కొరకు వర్షాన్ని గెలిపించుగాక; మా ప్రజలకు ప్రాణం, అలాగే దివ్య లోకం నుండి అమృత తత్త్వాన్ని ప్రసాదించుగాక.
Mantra 11
प्र॒जाप॑तिः सलि॒लादा स॑मुद्रादाप॑ ई॒रय॑न्नुद॒धिम॑र्दयाति । प्र प्या॑यतां॒ वृष्णो॒ अश्व॑स्य॒ रेतो॒ऽर्वाङे॒तेन॑ स्तनयि॒त्नुनेहि॑
ప్రజాపతి సలిలం మరియు సముద్రం నుండి జలాలను ప్రేరేపిస్తూ ఉప్పొంగే సముద్రాన్ని కలిపి కదిలిస్తాడు. వీర్యవంతమైన అశ్వపు రేతస్ పరిపూర్ణమై వృద్ధి చెందుగాక; ఈ స్తనయిత్ను (మెరుపు-గర్జన)తో, ఇక్కడికి రా (వర్షమా)।
Mantra 12
अ॒पो नि॑षि॒ञ्चन्नसु॑रः पि॒ता नः॒ श्वस॑न्तु॒ गर्ग॑रा अ॒पां व॑रु॒णाव॒ नीची॑र॒पः सृ॑ज । वद॑न्तु॒ पृश्नि॑बाहवो म॒ण्डूका॒ इरि॒णानु॑
జలాలను కురిపిస్తున్న మా అసుర (పరాక్రమశాలి) తండ్రి—గుర్గురలాడే జలధారలు శ్వసించుగాక. హే అపాం వరుణా, నీళ్లను కిందికి ప్రవహించేలా విడిచిపెట్టు; ఎండిన నేలంతా పృశ్నిబాహు (మచ్చల చేతుల) మండూకాలు పలుకుగాక।
Mantra 13
सं॒व॒त्स॒रं श॑शया॒ना ब्रा॑ह्म॒णा व्र॑तचा॒रिणः॑ । वाचं॑ प॒र्जन्य॑जिन्वितां॒ प्र म॒ण्डूका॑ अवादिषुः
ఒక సంవత్సరం నిశ్చలంగా పడి, వ్రతచారి బ్రాహ్మణుల వలె, ఆ మండూకాలు ఉన్నవి. పర్జన్యుడు వాణిని ప్రేరేపించగా, మండూకాలు తమ స్వరాన్ని ప్రకటించాయి।
Mantra 14
उ॒प॒प्रव॑द मण्डूकि व॒र्षमा व॑द तादुरि । मध्ये॑ ह्र॒दस्य॑ प्लवस्व वि॒गृह्य॑ च॒तुरः॑ प॒दः
మాట్లాడు, ఓ మండూకి (కప్ప); వర్షాన్ని ఇక్కడికి పిలువు—కేక వేయి, ఓ తాదురి. హ్రదం మధ్యలో ఈదుతూ తిరుగు; నీ నాలుగు పాదాలను విప్పి (విస్తారంగా) కదులు.
Mantra 15
खण्व॒खा३इ॒ खैम॒खा३इ॒ मध्ये॑ तदुरि । व॒र्षं व॑नुध्वं पितरो म॒रुतां॒ मन॑ इछत
‘ఖణ్వఖా’, ‘ఖైమఖా’—ఇట్లు మధ్యలో, ఓ తదురీ! ఓ పితరులారా, వర్షాన్ని వశపరచండి; మరుతుల మనస్సు మరియు అభిప్రాయాన్ని అన్వేషించండి.
Mantra 16
म॒हान्तं॒ कोश॒मुद॑चा॒भि षि॑ञ्च सविद्यु॒तं भ॑वतु॒ वातु॒ वातः॑ । त॒न्वतां॑ य॒ज्ञं ब॑हु॒धा विसृ॑ष्टा आन॒न्दिनी॒रोष॑धयो भवन्तु
మహా కోశం నుండి నీటిని పొంగనివ్వండి; అది విద్యుత్తుతో కూడినదిగా ఉండుగాక; వాయువు—వాత—వీసుగాక. యజ్ఞం అనేక విధాలుగా విస్తరించుగాక; విసర్జింపబడిన ఓషధులు ఆనందదాయినులై, హర్షపూరితములై ఉండుగాక.
Because frogs typically begin calling when rains arrive; the sukta treats their croaking as Parjanya’s messenger-sound—an omen and a ritual signal that helps ‘summon’ the showers.
To gather and drive the clouds with wind and then release strong rain-waters that refresh the earth, refill ponds, and secure crops and prosperity.
Primarily prosperity (paustika): rain ensures food, fodder, and stability. It is also “health-adjacent” because drought relief protects communal well-being.
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Atharva Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.