Sukta 123
Rishi: Not specified in the excerpt; to be verified via Anukramaṇī for AVŚ 6.123.
Devata: Saumanasa (personified concord) with Agni Jātavedas as fetcher; communal ‘sadhásthaḥ’ as ritual addressees.
Chandas: Likely Anuṣṭubh (requires verification).
अयं लघुस्तोत्रः समुपविष्टानां ‘सधस्थाः’ इति संबोधितानां जनानां मध्ये सौमनसं—सहृदयता, ऐक्यमनस्कता, प्रीतिमयं सामञ्जस्यं च—विभज्य स्थिरीकरोति। अत्र जातवेदाः अग्निः सौमनसस्य ‘निधिं’ वह्निरिव देवयानः आहरति इति कल्प्यते; देवाः पितरश्च समुदायस्य परिचय-परम्परां सामाजिक-नियमं च दृढीकरितुं आह्वीयन्ते। अन्त्यभागे उच्चात् लोकात् ‘राजन्’ इव अनुमतिं प्रसादं च याचते, येन समुदायस्य प्रति अनुग्रहः सिध्येत, तथा च तेषां पुण्यदानानि (पूर्तानि) मान्यतां लभेरन्।
Mantras
Mantra 1
सौमनसम्। ए॒तं स॑धस्थाः॒ परि॑ वो ददामि॒ यं शे॑व॒धिमा॒वहा॑ज्जा॒तवे॑दाः । अ॒न्वा॒ग॒न्ता यज॑मानः स्व॒स्ति तं स्म॑ जानीत पर॒मे व्योऽमन्
सौमनसम्—एतं सधस्थाः परि वो ददामि, यं शेवधिम् आवहाज् जातवेदाः। अन्वागन्ता यजमानः स्वस्ति; तं स्म जानीत परमे व्योमन्।
Mantra 2
जा॒नी॒त स्मै॑नं पर॒मे व्योऽम॒न् देवाः॒ सध॑स्था वि॒द लो॒कमत्र॑ । अ॒न्वा॒ग॒न्ता यज॑मानः स्व॒स्तीऽष्टापू॒र्तं स्म॑ कृणुता॒विर॑स्मै
जानीत स्मैनं परमे व्योमन्; देवाः सधस्थाः, विद लोकम् अत्र। अन्वागन्ता यजमानः स्वस्ति; अष्टापूर्तं स्म कृणुताविरस्मै॥
Mantra 3
देवाः॒ पित॑रः॒ पित॑रो॒ देवाः॑ । यो अस्मि॒ सो अ॑स्मि
देवाः पितरः, पितरो देवाः। योऽस्मि सोऽस्मि॥
Mantra 4
स प॑चामि॒ स द॑दामि॒ । स य॑जे॒ स द॒त्तान्मा यू॑षम्
स पचामि, स ददामि। स यजे; स दत्तान्मा यूषम्॥
Mantra 5
नाके॑ राज॑न् प्रति॑ तिष्ठ॒ तत्रै॒तत् प्रति॑ तिष्ठतु । वि॒द्धि पू॒र्तस्य॑ नो राज॒न्त्स दे॑व सु॒मना॑ भव
हे राजन्, नाके प्रति तिष्ठ; तत्रैतत् अपि प्रति तिष्ठतु। हे राजन्, अस्माकं पूर्तस्य देयं विद्धि; हे देव, सुमना भव।
Frequently Asked Questions
Saumanasa means pleasant-minded goodwill—shared concord that makes a group harmonious and cooperative. The hymn treats it like a ‘treasure’ that can be bestowed on everyone present.
By pairing gods (Devas) and ancestors (Pitṛs), the hymn anchors the present community in both cosmic authority and lineage continuity, strengthening legitimacy and social stability.
Not only. ‘Rājan’ can point to a literal king, but it also functions as a symbol of authoritative sanction; the hymn can be used by communities seeking favor, recognition of merit, and settled order.
Ask anything about Sukta 123 of the Atharva Veda
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Atharva Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.