
Vasudeva Mahatmya
This section is primarily thematic rather than tied to a single pilgrimage site. Its sacred geography is conveyed through narrative movement across classical Purāṇic and epic locations—Kurukṣetra (as a memory-space of post-war ethical inquiry), Kailāsa (as a locus of divine-ṛṣi transmission), and Badarīāśrama (as an ascetic north-Himalayan setting associated with Nara-Nārāyaṇa). These place-references function as authority markers: Kurukṣetra anchors the teaching in dharma-debate, Kailāsa in revelatory relay, and Badarīāśrama in tapas and contemplative practice.
32 chapters to explore.

देवतासंबन्धेन सुकरमोक्षसाधनम् | The Accessible Means to Liberation through Deity-Connection
အခန်း (၁) တွင် ရှောနကသည် စူတအား မေးမြန်းသည်—ဓမ္မ၊ ဉာဏ်၊ ဝိရာဂျ၊ ယောဂကျင့်စဉ်တို့ကို သမိုင်းပုံပြင်များစွာတွင် သိရှိကြသော်လည်း အတားအဆီးများနှင့် အောင်မြင်ရန် အချိန်ရှည်လိုသောကြောင့် လူအများအတွက် ခက်ခဲသည်။ ထို့ကြောင့် အဆင့်အတန်းမျိုးစုံ၊ လူမှုအခြေအနေမျိုးစုံအတွက်ပါ လက်တွေ့ကျ လုပ်ဆောင်နိုင်သော “သု-ကရောပါယ” (လွယ်ကူသောနည်းလမ်း) ကို တောင်းဆိုသည်။ စူတက ယခင်က ရှေ့တော်မူသော မေးခွန်းတူကို ရှင်သန်တော် စာဝရဏီက စကန္ဒ (ဂုဟာ/ကာတ္တိကေယ) ထံ မေးခဲ့ကြောင်း ပြောပြသည်။ စကန္ဒသည် နှလုံးတွင် ဝါစုဒေဝကို သမဓိပြု၍၊ ဘုရားနှင့် ဆက်နွယ်စွာ ပြုလုပ်သော သေးငယ်သည့် ကုသိုလ်တောင် အတားအဆီးမရှိ ကြီးမားသော အကျိုးပေးသဖြင့် ဒေဝတာပူဇာ/ပရိသတ်တော်ကို ပျော်ရွှင်စေခြင်းသည် မောက္ခသို့ သွားရာတွင် အလွယ်ကူဆုံးနည်းဟု သင်ကြားသည်။ ဒေဝရေး၊ ပိတೃရေး၊ သို့မဟုတ် တာဝန်ဓမ္မဆိုင်ရာ လုပ်ရပ်များလည်း ဘုရားနှင့် ချိတ်ဆက်လျှင် မြန်မြန်ထိရောက်လာပြီး၊ စာင်ခယ၊ ယောဂ၊ ဝိရာဂျကဲ့သို့ ခက်ခဲသောလမ်းများလည်း ဘက္တိအခြေခံဖြင့် လွယ်ကူလာသည်ဟု ဆိုသည်။ စာဝရဏီက ထပ်မံသေချာမေးသည်—ဒေဝတာများစွာနှင့် ပူဇာနည်းများစွာသည် အချိန်ကန့်သတ်သော အကျိုးသာပေးသဖြင့်၊ ကြောက်ရွံ့မှုမရှိ၊ မပျက်မယွင်းသော အကျိုးပေး၊ ကြောက်ရွံ့မှုကို ဖယ်ရှားပေးပြီး ဘက္တများကို ချစ်မြတ်နိုးသော ဒေဝတာနှင့်၊ ရိုးရှင်း၍ အာဏာရှိသော ပူဇာနည်းကို ပြောပြရန်။ အခန်းအဆုံးတွင် စကန္ဒသည် ကောင်းမြတ်သော စိတ်ထားဖြင့် ဖြေကြားရန် ပြင်ဆင်သည်။

वासुदेवपरब्रह्मनिर्णयः — Vāsudeva as Supreme Brahman and the Consecration of Action
အခန်း ၂ ကို အာဏာရှိသော ထုတ်ဖော်ပြောကြားချက်အဖြစ် ဖွင့်လှစ်ထားသည်။ စကန္ဒက ဤမေးခွန်းသည် အလွန်နက်ရှိုင်း၍ သာမန်အကြောင်းပြချက်ဖြင့် မဖြေရှင်းနိုင်သော်လည်း၊ ဘုရားကရုဏာနှင့် ဝါစုဒေဝ၏ အနုဂ्रहကြောင့်သာ ပြောဆိုနိုင်ကြောင်း ဆိုသည်။ ထို့နောက် မဟာကဗျာမှ ဥပမာတစ်ရပ်ကို ပြန်လည်ရည်ညွှန်းသည်—ဘာရတစစ်ပြီးနောက် ယုဓိဋ္ဌိရက အချျုတကို သမాధိဖြင့် စူးစိုက်နေသော ဘီရှ္မကို မေးသည်။ ဝဏ္ဏနှင့် အာရှ్రమ အားလုံးအတွက် လူ့ဘဝရည်မှန်းချက် လေးပါးကို ရရှိစေမည့် ဘုရားကို မည်သူကို ပူဇော်သင့်သနည်း၊ အတားအဆီးမရှိဘဲ အချိန်တိုအတွင်း အောင်မြင်ရန် မည်သို့လုပ်ရမည်နည်း၊ အနည်းငယ်သော ကုသိုလ်ကောင်းမှုကပင် မြင့်မြတ်သော အဆင့်သို့ မည်သို့တင်ပို့နိုင်သနည်းဟု မေးမြန်းသည်။ စကန္ဒ၏ အဆိုအရ ကృష్ణ၏ လှုံ့ဆော်မှုကြောင့် ဘီရှ္မက “သရီ-ဝါစုဒေဝ-မာဟာတ္မယ” ကို သင်ကြားပေးပြီး၊ နာရဒမှတဆင့် ကုရုက္ခေတ္တရနှင့် ကိုင်လာသို့ ဆက်လက်ပို့ဆောင်ကာ ထိန်းသိမ်းသူ စဉ်ဆက်ကို တည်ထောင်သည်။ အဓိက သဒ္ဓါတရားမှာ ဝါစုဒေဝ/ကృష్ణသည် ပရဗြဟ္မန် ဖြစ်၍ ဆန္ဒမရှိသူနှင့် ဆန္ဒရှိသူ နှစ်မျိုးလုံးက ပူဇော်ထိုက်ကြောင်း၊ လူမှုအမျိုးအစားအားလုံးက မိမိ၏ ဓမ္မအတွင်းနေထိုင်ရင်း ဘက္တိဖြင့် ဘုရားကို ပျော်ရွှင်စေနိုင်ကြောင်း ဖြစ်သည်။ ကృష్ణနှင့် မဆက်နွယ်ဘဲ လုပ်သော ဝေဒိကကမ္မ၊ ပိတೃကမ္မ၊ လောကီကမ္မတို့သည် ပျက်စီးလွယ်၊ ကန့်သတ်ပြီး ချို့ယွင်းချက်နှင့် အတားအဆီးများကို ခံရနိုင်သော်လည်း၊ ကృష్ణ၏ ပျော်ရွှင်မှုအတွက် လုပ်လျှင် အကျိုးသက်ရောက်မှုအရ “နိရ္ဂုဏ” ဖြစ်ကာ အကျိုးကြီး၍ မလျော့နည်းဘဲ၊ ဘုရား၏ သတ္တိကြောင့် အတားအဆီးများ ပျောက်ကင်းသည်ဟု ဆိုသည်။ ထို့ပြင် နာရဒက ဘဒရီအာရှ్రమရှိ နရ-နာရာယဏကို သွားရောက်တွေ့မြင်ပြီး သူတို့၏ နေ့စဉ်ပူဇော်ရေးရာများ တိကျသေချာမှုကို မြင်ကာ မေးမြန်းလိုစိတ် ဖြစ်ပေါ်လာသည့် အီတိဟာသကိုလည်း စတင်တင်ပြသည်။

Vāsudeva as the Supreme Recipient of Daiva–Pitṛ Rites; Pravṛtti–Nivṛtti Dharma and the Akṣaya Fruit of Viṣṇu-Sambandha
အဓ್ಯಾಯ ၃ သည် နာရဒ၏ ချီးမွမ်းမေးမြန်းမှုဖြင့် စတင်သော သဒ္ဓမ္မဆိုင်ရာ ဆွေးနွေးခန်းဖြစ်သည်။ ဝေဒနှင့် ပုရာဏများတွင် ဝါစူဒေဝ (Vāsudeva) ကို အနန္တကာလ ဖန်ဆင်းထိန်းချုပ်သူဟု သီဆိုကြပြီး၊ ဝဏ္ဏ–အာရှရမ အားလုံးက ပုံစံမျိုးစုံဖြင့် ပူဇော်ကြသော်လည်း၊ ဝါစူဒေဝတောင် “အဖ” သို့မဟုတ် “ဘုရား” ဟု ပူဇော်သည့် ဒေဝတားသည် မည်သူနည်းဟု နာရဒက မေးသည်။ သီရိ နာရာယဏက သင်ခန်းစာသည် နူးညံ့သိမ်မွေ့ကြောင်းဆိုပြီး၊ အုပနိရှဒ်ဆန်သော အတည်ပြုချက်ဖြင့် သတ္တ–ဉာဏ–အနန္တ ဘြဟ္မန်၊ သုံးဂုဏ်ကို ကျော်လွန်သော အမြင့်ဆုံးတရားသည် မဟာပုရုရှဟု ထင်ရှားလာကာ ဝါစူဒေဝ၊ နာရာယဏ၊ ဝိෂ္ဏု၊ ကృష్ణ ဟူ၍ ခေါ်ကြောင်း ဖော်ပြသည်။ ထို့နောက် လောကအတွက် “မရျာဒါ” ကို သတ်မှတ်၍ ဒိုင်ဝ (daiva) နှင့် ပိတೃ (pitṛ) တာဝန်များကို ဆောင်ရွက်ရမည်ဟု ဆိုသော်လည်း၊ အဆုံးတွင် ထိုအရာအားလုံးသည် သတ္တဝါအားလုံး၏ အတ္တမန်ဖြစ်သော တစ်ပါးတည်းသော သခင်ထံသို့ ဦးတည်ရကြောင်း ရှင်းလင်းသည်။ ဝေဒကမ္မကို ပြဝတ္တိနှင့် နိဝတ္တိ ဟူ၍ ခွဲခြားရာတွင် ပြဝတ္တိတွင် အိမ်ထောင်ရေး၊ တရားဝင် စီးပွားဓန၊ ဆန္ဒအခြေပြု ယဇ్ఞများ၊ လူမှုရေးလုပ်ငန်းများ ပါဝင်ပြီး ကောင်းကင်ဆုလာဘ်သည် ကန့်သတ်ရှိကာ ပုဏ္ဏယကုန်သော် မြေပြင်သို့ ပြန်လာရသည်။ နိဝတ္တိတွင် စွန့်လွှတ်ခြင်း၊ ကိုယ်ထိန်းသိမ်းခြင်း၊ တပစ်၊ အမြင့်ယဇ్ఞများ (ဘြဟ္မ/ယောဂ/ဉာဏ/ဂျပ) ပါဝင်၍ တြိလောကကို ကျော်လွန်သော လောကများသို့ တက်ရောက်စေသော်လည်း စကြဝဠာပျက်ကွက်မှုအောက်တွင်ပင် ရှိနေသည်။ အဓိကလှည့်ကွက်မှာ ဂုဏ်အခြေပြု ကမ္မသည် ဝိෂ္ဏု-ဆမ္ဗန္ဓ (viṣṇu-sambandha) အဖြစ် သခင်နှင့် ဆက်စပ်စေ၍ ဆောင်ရွက်လျှင် “နိရ္ဂုဏ” ဖြစ်လာကာ မပျက်မယွင်းသော အကျိုးကို ပေးပြီး ဘဂဝန်၏ ဓာမသို့ ရောက်စေသည်ဟု ဆိုခြင်းဖြစ်သည်။ ပြဝတ္တိဘက်မှ ပရာဇာပတိများ၊ ဒေဝများ၊ ရှိများနှင့် နိဝတ္တိဘက်မှ စနကာတို့ကဲ့သို့ မုနိများသည် မိမိတို့၏ စည်းကမ်းအလိုက် တစ်ပါးတည်းသော သခင်ကိုပင် ပူဇော်ကြောင်း ဥပမာပြသည်။ အဆုံးတွင် ဘက္တိဖြင့် လုပ်သော အနည်းငယ်သော အလုပ်တောင် အကြီးမား၍ ရေရှည်အကျိုးပေးကြောင်း၊ သီးသန့်ဘက္တများသည် ပစ္စည်းမဟုတ်သော ကိုယ်ခန္ဓာဖြင့် အလွန်မြင့်သော ဝန်ဆောင်မှုကို ရရှိကြောင်း၊ သခင်နှင့် အမှန်တကယ် ဆက်နွယ်မှုတစ်စုံတစ်ရာက သံသရာကို တားဆီးပြီး ကမ္မယောဂနှင့် ဉာဏယောဂတွင် အောင်မြင်မှုကို ထောက်ပံ့ကြောင်း အလေးပေးထားသည်။

Śvetadvīpa-Darśana and the Akṣara Devotees of Vāsudeva (श्वेतद्वीपदर्शनम् / अक्षराणां वासुदेवसेवा)
ဤအধ্যာယတွင် အစိတ်အပိုင်းနှစ်ခု ဆက်စပ်၍ ဖော်ပြထားသည်။ (၁) နာရဒသည် သင်ကြားချက်ကို ကြားနာပြီး စိတ်ကျေနပ်သော်လည်း ဘုရား၏ အရင်ဆုံး/အမြင့်ဆုံး ရူပကို မြင်လိုကြောင်း တောင်းဆိုသည်။ နာရာယဏက ထိုရူပသည် ဒါန၊ ယဇ္ဉ၊ ဝေဒကရိယာများ သို့မဟုတ် တပဿာတစ်ခုတည်းဖြင့် မရနိုင်ဘဲ အနန္ယ-ဘက္တိ (တစ်စိတ်တစ်သဘော သစ္စာရှိသော ဘက္တိ) ရှိသူများအတွက်သာ ထင်ရှားကြောင်း ဆိုသည်။ နာရဒကို ဉာဏ်၊ ဝိရာဂျ၊ ကိုယ်ပိုင်ဓမ္မ (svadharma) ကို သစ္စာရှိစွာ လိုက်နာခြင်းတို့ကြောင့် အရည်အချင်းပြည့်မီသူဟု အတည်ပြုပြီး “ဖြူသော အတွင်းကျွန်း” Śvetadvīpa သို့ သွားရန် ညွှန်ကြားသည်။ (၂) စကန္ဒက နာရဒ၏ ယောဂီဆန်သော ပျံသန်းခရီးနှင့် နို့ပင်လယ်၏ မြောက်ဘက်ရှိ တောက်ပသော Śvetadvīpa ကို မြင်တွေ့ခြင်းကို ဖော်ပြသည်။ ထိုနေရာတွင် မင်္ဂလာသစ်ပင်များ၊ ဥယျာဉ်များ၊ မြစ်ချောင်းများ၊ ကြာပန်းများ၊ ငှက်များနှင့် တိရစ္ဆာန်များ ပြည့်နှက်သည်။ နေထိုင်သူများသည် လွတ်မြောက်ပြီး အပြစ်ကင်း၊ မွှေးကြိုင်၊ အရွယ်နုပျို၊ မင်္ဂလာလက္ခဏာများပါရှိကာ တချို့မှာ လက်နှစ်ဖက်၊ တချို့မှာ လက်လေးဖက် ဖြစ်ကြသည်။ ṣaḍ-ūrmi (လှိုင်းခြောက်ပါး) မှ လွတ်ကင်းပြီး ကာလ၏ ကြောက်ရွံ့မှုကို ကျော်လွန်ကြသည်။ ဆာဝရဏီက ထိုသတ္တဝါများ မည်သို့ ဖြစ်ပေါ်လာသနည်း၊ သူတို့၏ အခြေအနေသည် မည်သို့နည်းဟု မေးရာ စကန္ဒက သူတို့သည် ယခင်ကာလများတွင် ဝါစုဒေဝကို တစ်စိတ်တစ်သဘော ပူဇော်ခြင်းကြောင့် brahma-bhāva ကို ရရှိသည့် “အက္ခရာ” ပုဂ္ဂိုလ်များဖြစ်ပြီး ကာလနှင့် မာယာမှ လွတ်လပ်ကာ ပျက်သုဉ်းချိန်တွင် အက္ခရာ-ဓာမသို့ ပြန်လည်ဝင်ရောက်ကြောင်း ရှင်းပြသည်။ မာယာကြောင့် က္ခရာ (kṣara) အဖြစ် မွေးဖွားသူများလည်း အဟിംသာ၊ တပဿာ၊ svadharma၊ ဝိရာဂျ၊ ဝါစုဒေဝ၏ မဟိမကို သိမြင်ခြင်း၊ အမြဲတမ်း ဘက္တိ၊ မဟာသူတော်များနှင့် ပေါင်းသင်းခြင်း၊ မုက္ခနှင့် siddhi များကိုတောင် မလိုလားခြင်း၊ ဟရီ၏ မွေးဖွားခြင်းနှင့် လုပ်ရပ်များကို အပြန်အလှန် နားထောင်/ရွတ်ဆိုခြင်းတို့ဖြင့် ထိုအဆင့်သို့ ရောက်နိုင်ကြောင်း ဆိုသည်။ နောက်ဆုံးတွင် လူသားတောင် ထိုအခြေအနေသို့ ရောက်နိုင်ကြောင်း ပြသမည့် ပုရာဏနိဒါန်းရှည်ကို ဆက်လက်ပြောမည်ဟု ကတိပြု၍ အဆုံးသတ်သည်။

Amāvāsu’s Vāsudeva-bhakti and Pāñcarātra-Ordered Kingship (अमावसोर्वासुदेवभक्तिः पञ्चरात्रविधिश्च)
စကန္ဒပုရာဏ၌ ဝါစုမင်းဆက်နှင့် ဆက်နွယ်သော အမဝါစု မင်းကို စံပြအုပ်ချုပ်သူအဖြစ် ဖော်ပြသည်။ သူသည် ဓမ္မကို တည်ကြည်စွာလိုက်နာ၍ မိဘကိုရိုသေခြင်း၊ ကိုယ်တိုင်ထိန်းချုပ်နိုင်ခြင်း၊ အဟിംသာ၊ နှိမ့်ချမှုနှင့် စိတ်တည်ငြိမ်မှုတို့ဖြင့် ပြည့်စုံသည်။ နာရာယဏ မန္တရားကို အစဉ်မပြတ် ဂျပ်ပ လုပ်ကာ နေ့စဉ်အချိန်ခွဲ ငါးကြိမ်ပါဝင်သည့် စနစ်တကျ ပူဇော်ပွဲကို ဆောင်ရွက်ပြီး၊ ပထမဦးစွာ ဝါစုဒေဝကို ဆက်ကပ်ကာ ထို့နောက် အကြွင်းအကျန် (ပရာသာဒ) ကို နတ်များ၊ ဘိုးဘွားများ၊ ဗြာဟ္မဏများနှင့် အားကိုးသူများထံ ခွဲဝေပြီးမှ မိမိစားသုံးသည်—သန့်ရှင်းကပ်လှူပြီးမှ စားသုံးခြင်း၏ သဘောတရားဖြစ်သည်။ သူသည် အသက်ရှိသတ္တဝါများကို ထိခိုက်စေသော အသားစားခြင်းကို အလွန်ကြီးမားသော အပြစ်ဟု သတ်မှတ်ပြီး၊ မုသာ၊ မကောင်းကြံမှုနှင့် သေးငယ်သော မမှန်ကန်မှုများတောင် လျော့နည်းစေရန် အုပ်ချုပ်မှုကို စံထားသည်။ ထို့ပြင် ပဉ္စရာတြာ ဆရာများကို ဂုဏ်ပြုကာ ကာမျ၊ နိုင်မိတ္တိက နှင့် နေ့စဉ်တာဝန်ပူဇော်မှုများကို စာတ္တဝတ/ဝိုင်ရှ္ဏဝ ပုံစံဖြင့် ဆောင်ရွက်ကြောင်းကိုလည်း ချိတ်ဆက်ဖော်ပြသည်။ အင်ဒြာထံမှ ဆုလာဘ်များရသဖြင့် ကောင်းကင်ဘုံက အသိအမှတ်ပြုမှု ရရှိသော်လည်း၊ နတ်များအကြား မျက်နှာလိုက်ခြင်း သို့မဟုတ် မပြောသင့်သော စကားတစ်ခွန်းကြောင့် သီလရှိသူတောင် ကျရောက်နိုင်ကြောင်း သတိပေးထားသည်။ ထို့နောက် မန္တရားဂျပ်ပနှင့် ဘက္တိကို ထပ်မံတည်ကြည်စွာ ဆောင်ရွက်၍ ကောင်းကင်ဘုံအဆင့်ကို ပြန်လည်ရယူကာ၊ ဖခင်၏ ကျိန်စာကြောင့် ပြန်လည်မွေးဖွားရပြီး နောက်ဆုံးတွင် ထပ်မံတက်ရောက်သည်—ရသေ့များအကြား ဝါစုဒေဝပူဇော်မှုကို တိုးပွားစေကာ ကြောက်ရွံ့မှုကင်းသော အမြင့်ဆုံး အခြေအနေကို ရရှိသည်။

अहिंसायज्ञविवेकः (Discerning Non-Violent Sacrifice) — Vasu and the Devas’ Yajña Debate
အခန်း ၆ တွင် စာဝါရ္ဏီသည် စကန္ဒအား မဟာန် ဝသု မင်းကြီးက မိုးမှကျ၍ မြေ/အောက်လောကသို့ ဝင်သွားရခြင်း၊ ကျိန်စာနှင့် လွတ်မြောက်ခြင်း အကြောင်းကို မေးမြန်းသည်။ စကန္ဒက အတိတ်ဖြစ်ရပ်တစ်ခုကို ပြောပြသည်—အိန္ဒြ (ဗိශ්ဝဇိတ ဟုခေါ်) သည် အရှွမေဓနှင့် ဆင်တူသော ယဇ్ఞကြီးကို စတင်ကာ တိရစ္ဆာန်များစွာကို ချည်နှောင်ထားသဖြင့် အော်ဟစ်ကြသည်။ ထွန်းလင်းသော ရှင်ရသေ့များ ရောက်လာ၍ ဂုဏ်ပြုခံရပြီးနောက် ယဇ్ఞတွင် အကြမ်းဖက်မှု ပါဝင်နေခြင်းကို အံ့သြကာ ကရုဏာဖြင့် သတိပေးကြသည်။ ရသေ့များက သနာတနဓမ္မကို သင်ကြား၍ အဟိṃသာသည် အမြင့်ဆုံး သဘောတရားဖြစ်ကြောင်း၊ တိရစ္ဆာန်သတ်ဖြတ်ခြင်းသည် ဝేద၏ ရည်ရွယ်ချက်မဟုတ်ကြောင်း ဆိုသည်။ ဝేదသည် ဓမ္မ၏ “ခြေလေးချောင်း” ကို တည်ထောင်ရန်ဖြစ်ပြီး အန္တရာယ်ဖြင့် ဖျက်ဆီးရန် မဟုတ်ဟု ရှင်းပြသည်။ ရာဇသ/တမသ အခြေပြု အမှားဖတ်ရှုမှုများ—“အဇ” ကို ဆိတ်ဟုသာယူခြင်း (အမှန်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာ မျိုးစေ့/ပစ္စည်းအဓိပ္ပါယ်) ကို ဝေဖန်ကာ၊ စာတ္တဝိက ဒေဝများသည် ဗိṣṇုနှင့် ကိုက်ညီ၍ အကြမ်းမဖက် ယဇ్ఞဖြင့် ပူဇော်နိုင်ကြောင်း ထောက်ပြသည်။ သို့သော် ဒေဝများက ရသေ့တို့၏ အာဏာကို မလက်ခံဘဲ မာန၊ ဒေါသ၊ မောဟတို့ဖြင့် အဓမ္မ၏ အပေါက်များ ကျယ်ပြန့်လာသည်။ ထိုအခါ ရာဇောပရိစာရ ဝသု မင်းကြီး ရောက်လာပြီး ယဇ్ఞကို တိရစ္ဆာန်ဖြင့် လုပ်မလား၊ သီးနှံ/ဆေးပင်တို့ဖြင့် လုပ်မလား ဆုံးဖြတ်ပေးရန် တောင်းဆိုကြသည်။ ဒေဝများ၏ ဆန္ဒကို သိသဖြင့် ဝသုက ဆိတ်/တိရစ္ဆာန်ဖြင့် လုပ်သင့်ကြောင်း ပြောကာ ဓမ္မအနက်နှင့် ဆန့်ကျင်သည့် စကားဖြစ်သဖြင့် ဝါဂ္ဒိုးṣ (စကားအပြစ်) ကြောင့် မိုးမှကျ၍ မြေထဲဝင်သွားသည်။ သို့ရာတွင် နာရာယဏကို အားကိုးသဖြင့် မှတ်ဉာဏ် မပျောက်။ ဒေဝများက အကြမ်းဖက်မှု၏ အကျိုးဆက်ကို ကြောက်၍ တိရစ္ဆာန်များကို လွှတ်ပြီး ထွက်ခွာကာ၊ ရသေ့များလည်း အာရှရမ်သို့ ပြန်သွားကြသည်။ ဤအခန်းသည် သာသနာစာအနက်ဖတ်ရှုမှု၊ ယဇ्ञဓမ္မနှင့် အာဏာရှိသူ၏ စကား၏ ကမ္မအလေးချိန်ကို သတိပေးသော ဥပမာဖြစ်သည်။

वसोरुद्धारः, पितृशापः, श्वेतद्वीप-वैष्णवधाम-प्राप्तिः (Vasu’s Restoration, Ancestral Curse, and Attainment of Śvetadvīpa/Vaiṣṇava Dhāma)
ဤအဓ್ಯಾಯသည် ကမ္မအကျိုးဆက်၊ ဘက္တိဖြင့်ပြန်လည်သန့်စင်ခြင်းနှင့် မုက္ခသို့သွားရာလမ်းကြောင်းကို အဆင့်လိုက်ပြသသည်။ (၁) ဘုရင် ဝစု သည် အပြစ်တစ်ရပ်ကြောင့် မြေကြီးအတွင်း ပိတ်မိနေသော်လည်း သုံးသံလုံးပါ ဘဂဝတ်မန်ထရကို စိတ်တွင်းဂျပာအဖြစ် မပြတ်လုပ်ကာ၊ အချိန်နှင့် သာသ္တရအတိုင်း ပဉ္စကာလ စည်းကမ်းဖြင့် ဟရီကို အလွန်အမင်း ဘက္တိဖြင့် ပူဇော်သည်။ (၂) ဝါစုဒေဝ ပျော်ရွှင်တော်မူ၍ ဂရုဍကို အမိန့်ပေးကာ မြေကြီးအက်ကွဲမှ ဝစုကို ဆွဲထုတ်စေပြီး မြင့်မြတ်သော အခြေအနေသို့ ပြန်လည်ထူထောင်ပေးသည်။ ဤသည်မှာ ကောင်းကင်အလယ်အလတ်တစ်ဦးမှတဆင့် ဘုရား၏ အာဏာတော် လုပ်ဆောင်ပုံကို ထင်ရှားစေသည်။ (၃) ထို့နောက် စကားအပြစ်၊ မလေးစားမှုတို့သည် ပြင်းထန်သော အကျိုးဆက်များ ဖြစ်စေနိုင်သော်လည်း ဟရီတော်ကိုသာ တစ်စိတ်တစ်သဘော ဝန်ဆောင်ခြင်းက လျင်မြန်စွာ သန့်စင်ပေး၍ ကောင်းကင်ဘုံရောက်စေကြောင်း ဖော်ပြပြီး ဝစုသည် ကောင်းကင်ဂုဏ်ထူးများ ခံစားရသည်။ (၄) အချိုဒါ (ပိတೃများနှင့် ဆက်နွယ်) အကြောင်း၊ မှားယွင်းသိမြင်မှုနှင့် ပိတೃတို့၏ ကျိန်စာကို ထည့်သွင်းကာ ထိုကျိန်စာသည် ကယ်တင်ရေးအစီအစဉ်တစ်ရပ်အဖြစ် စနစ်တကျ ပြောင်းလဲသွားသည်—ဒွာပရယုဂ်တွင် အနာဂတ်မွေးဖွားခြင်း၊ ဘက္တိထူးချွန်မှု ဆက်လက်ထိန်းသိမ်းခြင်း၊ ပဉ္စရာတြ မုဒ်ဖြင့် ပူဇော်ခြင်းနှင့် နောက်ဆုံးတွင် ဘုရားလောကသို့ ပြန်လည်ရောက်ခြင်းတို့ ဖြစ်သည်။ (၅) နိဂုံးတွင် ဝစုသည် အပျော်အပါးမှ ဝိုင်ရာဂျယသို့ ပြောင်းလဲကာ ရာမာပတိကို သမားဓိဖြင့် စူးစိုက်ပြီး ယောဂအာရုံစိုက်မှုဖြင့် ဒေဝကိုယ်ကို စွန့်ကာ၊ အောင်မြင်သော ယောဂီများအတွက် «မုက္ခတံခါး» ဟု ဖော်ပြသော နေမဏ္ဍလသို့ ရောက်သည်။ ထို့နောက် ယာယီဒေဝများ၏ လမ်းညွှန်မှုဖြင့် အံ့ဖွယ် ရှွေတဒွီပသို့ ရောက်ကာ—ဂိုလိုက/ဝိုင်ကుంఠကို ရှာဖွေသော ဘက္တိများအတွက် အစပ်အဟပ်ဒေသဟု ဖော်ပြသည်။ အဆုံးတွင် «ရှွေတမုက္တ» ဟူသည် နာရာယဏကို ဧကာန္တိကဓမ္မဖြင့် ပူဇော်သူများဟု သတ်မှတ်သည်။

Kāla, Ritual Distortion, and the Durvāsā–Indra Episode (कालप्रभावः, हिंस्रयज्ञप्रवृत्तिः, दुर्वासा-इन्द्रोपाख्यानम्)
အခန်း ၈ တွင် စာဝါဏီက မုန့်ညက်သတ္တဝါများနှင့် နတ်တို့က တားဆီးထားသော်လည်း အကြမ်းဖက်ယဇ်ပူဇော်ပွဲများ ဘာကြောင့် ပြန်လည်ပေါ်ပေါက်လာသနည်း၊ ထာဝရသန့်ရှင်းသော ဓမ္မသည် ရှေးနှင့် နောက်ကာလရှိ သတ္တဝါများအကြား ဘာကြောင့် ပြောင်းပြန်ဖြစ်သနည်းဟု မေးမြန်းသည်။ စကန္ဒက ကာလ (အချိန်) သည် ခွဲခြားသိမြင်မှုကို လှုပ်ခတ်စေပြီး၊ ကာမ၊ က္ရောဓ၊ လောဘ၊ မာနတို့က ပညာရှိများထဲတွင်တောင် မှန်ကန်သော ဆုံးဖြတ်ချက်ကို ချိုးဖောက်စေကြောင်း ရှင်းပြသည်။ ထိုသို့သော အလိုဆန္ဒများမှ လွတ်ကင်းသော စာတ္တဝတ (sāttvata) နှင့် ဝါသနာကျဆင်းသူ (kṣīṇavāsanā) တို့သာ မလှုပ်မရှား တည်ကြည်နေကြသည်။ ထို့နောက် စကန္ဒက အကြမ်းဖက်ယဇ်ပူဇော်စိတ်ဓာတ် ပြန်လည်တက်ကြွလာခြင်းကို ရှင်းလင်းရန်နှင့် နာရာယဏနှင့် သရီ (Śrī) ၏ အရေးပါမှုကို ကြေညာရန် ရှေးအီတိဟာသတစ်ပုဒ်ကို ထုတ်ဖော်သည်။ ရှင်ဒုရ္ဝာသာ (ရှင်ကာရာ၏ အစိတ်အပိုင်းဖြစ်သော တပသီ) သည် အနံ့သာပန်းကုံးကို ကိုင်ဆောင်လာသော ကောင်းကင်မိန်းမတစ်ဦးနှင့် တွေ့ပြီး ထိုပန်းကုံးကို ရှင်ပေါ်တွင် တင်ပေးသည်။ နောက်တစ်ခါတွင် ဒုရ္ဝာသာက အင်ဒြာ၏ အောင်ပွဲလှည့်လည်တော်မူမှုကို မြင်ရာ၊ အင်ဒြာ၏ မသတိနှင့် ကာမစိတ်ကြောင့် ပန်းကုံးကို ဆင်ပေါ်တင်လိုက်ပြီး ကျသွားကာ နင်းချေခံရသဖြင့် ဒုရ္ဝာသာ၏ ပြင်းထန်သော ရှုတ်ချမှုကို ခံရသည်။ ဒုရ္ဝာသာက သရီ—သူမ၏ ကရုဏာကြောင့် အင်ဒြာသည် လောကသုံးပါး အာဏာကို ရရှိထားသည်—သည် အင်ဒြာကို စွန့်ခွာကာ သမုဒ္ဒရာအတွင်းသို့ ဝင်ရောက်ပျောက်ကွယ်မည်ဟု ကျိန်စာတင်ပြီး၊ တပသီအာဏာကို မလေးစားခြင်းသည် မင်္ဂလာအင်အား ပျောက်ဆုံးစေကြောင်း အကြောင်း-အကျိုး ဆက်စပ်မှုကို ထင်ရှားစေသည်။

धर्मविप्लवः, श्रीनिवृत्तिः, आपद्धर्मभ्रान्तिः च (Dharma Upheaval, Withdrawal of Śrī, and Misread Āpaddharma)
စကန္ဒသည် ကာလ၏အင်အားကြောင့် ဓမ္မဗိပရ്യാസ ဖြစ်ပေါ်သည့်ကာလကို ရှင်းပြသည်။ သုံးလောကမှ သီရိ (Śrī) ဆုတ်ခွာသွား၍ နတ်လောကများတောင် အလင်းရောင်လျော့နည်းသကဲ့သို့ ဖြစ်လာသည်။ အစားအစာ၊ ဆေးဝါး၊ နို့ထွက်ပစ္စည်း၊ ရတနာနှင့် သက်သာချမ်းသာမှုတို့ လျော့နည်းကာ မိုးခေါင်အစာခေါင်နှင့် လူမှုရေးပျက်စီးမှု ဖြစ်စေသည်။ ဆာလောင်မှုကြောင့် သတ္တဝါများစွာသည် တိရစ္ဆာန်သတ်၍ အသားစားလာကြသော်လည်း သဒ္ဓမ္မကို တင်းကျပ်စွာလိုက်နာသော ရှင်ရသေ့အချို့သည် သေမည့်အထိပင် ထိုအစာကို မခံယူကြ။ အိုမင်းရသေ့များက ဝေဒကို ကိုးကား၍ အရေးပေါ်ကာလအတွက် “အာပဒ္ဓမ္မ” ကို သင်ကြားပေးသော်လည်း အဓိပ္ပါယ်လွဲချော်မှု ဖြစ်လာသည်။ မရှင်းလင်းသော စကားလုံးများနှင့် ဝေဒ၏ အညွှန်းသဘော စကားများကို အက္ခရာတိတိကျကျ အဓိပ္ပါယ်ဖော်ကာ အကြမ်းဖက်ယဇ်ပူဇော်မှုကို သာမန်အဖြစ် သတ်မှတ်သွားကြသည်။ ယဇ်တွင် သတ်ဖြတ်မှု တိုးပွားလာပြီး “ကြီးမားသော” ယဇ်များအထိ ကျယ်ပြန့်ကာ ယဇ်ကျန်အစာကို စားသောက်ရန် အကြောင်းပြချက်အဖြစ် သုံးကြသည်။ ရည်ရွယ်ချက်များလည်း ဓန၊ အိမ်ထောင်ရေးအကျိုးနှင့် အသက်ရှင်ရေးဘက်သို့ လှည့်သွားသည်။ ထို့နောက် လူမှုစည်းကမ်းများ ပျက်ယွင်း၍ ဆင်းရဲမှုနှင့် အနှောင့်အယှက်ကြောင့် မျိုးရိုးရောနှောအိမ်ထောင်ရေးများ ဖြစ်ပေါ်လာကာ အဓမ္မ တိုးပွားသည်။ နောက်ပိုင်းစာတမ်းအချို့ကလည်း ထိုအရေးပေါ်ဓမ္မကို အစဉ်အလာအာဏာဖြင့် မှန်ကန်သကဲ့သို့ ထောက်ခံရေးသားကြသည်။ အချိန်ကြာပြီးနောက် နတ်တို့၏အရှင်သည် ဝါစုဒေဝကို ပူဇော်ကာ သီရိကို ပြန်လည်ရရှိပြီး ဟရီ၏ကရုဏာကြောင့် သဒ္ဓမ္မ ပြန်လည်တည်မြဲလာသော်လည်း အရေးပေါ်စည်းကမ်းဟောင်းကို ဦးစားပေးသူအချို့ မပျောက်သေး။ အဆုံးတွင် တိရစ္ဆာန်သတ်ယဇ်၏ ပျံ့နှံ့မှုသည် ကပ်ဘေးကာလနှင့် ဆက်နွယ်သည့် သမိုင်းဆိုင်ရာ ဖြစ်ရပ်တစ်ရပ်ဟု ဖော်ပြထားသည်။

Kṣīrasāgara-tapas and Vāsudeva’s Instruction for Samudra-manthana (क्षीरसागर-तपः तथा समुद्रमन्थन-उपदेशः)
သာဝဏ္ဏီက သီရိ(လက္ခမီ) သည် အိန္ဒြာထံမှ ထွက်ခွာသွားပြီးနောက် မည်သို့ ပြန်လည်ရရှိနိုင်သနည်းဟု မေးမြန်းကာ နာရာယဏကို အဓိကထားသော အကြောင်းအရာကို တောင်းဆိုသည်။ စကန္ဒက ဒေဝတများ၏ ကျဆင်းသွားသော အခြေအနေကို ရှင်းပြသည်—စစ်ရှုံး၍ အာဏာနှင့် အဆင့်အတန်း ပျောက်ကွယ်ကာ ဒိသပာလများနှင့်အတူ တပသီကဲ့သို့ လှည့်လည်နေထိုင်ရပြီး မိုးခေါင်ခြင်း၊ ဆင်းရဲခြင်း၊ အစာရှားပါးခြင်းတို့ ကြာရှည်စွာ ဖြစ်ပွားသည်။ ဒုက္ခများစွာ ခံစားပြီးနောက် ဒေဝတများသည် မေရုတောင်သို့ သွားရောက် အားကိုးကာ (ရှင်ကရာရှိနေသည့်) ဘြဟ္မာကို ချဉ်းကပ်ကြသည်။ ဘြဟ္မာက ဗိဿနု၏ ကရုဏာနှင့် အလိုတော်ကို ရရန် ကုစားနည်းကို အကြံပြုသည်။ ထို့နောက် ဒေဝတများသည် က္ရှီရသာဂရ၏ မြောက်ဘက်ကမ်းသို့ သွားကာ ကေရှဝ—ဝါစုဒေဝ (လက္ခမီ၏ အရှင်) ကို အာရုံစိုက်သည့် တပသနှင့် သမာဓိကို ပြင်းထန်စွာ ကျင့်ကြသည်။ အချိန်ကြာမြင့်ပြီးနောက် ဗိဿနုသည် တောက်ပသော တေဇောဖြင့် ပေါ်ထွန်းလာသည်။ ဘြဟ္မာနှင့် ရှီဝ၊ ထို့နောက် ဒေဝတအစုအဝေးတို့က ပျပ်ဝပ်ကန်တော့၍ ဝါစုဒေဝကို ဩံကာရ-ဗြဟ္မ၊ နိရ္ဂုဏ၊ အန္တရ္ယာမင်၊ ဓမ္မကာကွယ်ရှင် ဟူသော ဘုရားသဘောတရားဆိုင်ရာ နာမဝိသေသများဖြင့် စတုတ္ထရကို ရွတ်ဆိုကြသည်။ ဒေဝတများက ဒုရ္ဝာသာကို ပြစ်မှားခဲ့ခြင်းကြောင့် သီရိ မရှိတော့သည်ဟု ဝန်ခံကာ ပြန်လည်ပေးအပ်ရန် တောင်းဆိုကြသည်။ ဗိဿနုက သူတို့၏ အခက်အခဲကို လက်ခံကာ လက်တွေ့ကျသော ပူးပေါင်းကုစားနည်းကို ညွှန်ကြားသည်—ဆေးဖက်ဝင် အပင်များကို သမုဒ္ဒရာထဲသို့ ပစ်ချ၊ မန္ဒရတောင်ကို လှည့်တံအဖြစ် သုံး၊ နာဂရာဇကို ကြိုးအဖြစ် သုံး၍ အဆုရများနှင့် မဟာမိတ်ဖြစ်ကာ သမုဒ္ဒရာကို လှည့်နှိုးကြရန်။ အမృతနှင့် သီရိ၏ “အမြင်တော်” သည် ဒေဝတများထံ ပြန်လာမည်ဟု ကတိပေးပြီး ရန်သူများသည် ဒုက္ခဝန်ထုပ်ကို ခံရမည်ဟု ခန့်မှန်းသည်။ ထို့နောက် ဘုရားသည် ပျောက်ကွယ်သွား၍ ဒေဝတများက အမိန့်တော်အတိုင်း စတင်ဆောင်ရွက်ကြသည်။

मन्दर-समुद्रमन्थन-प्रारम्भः (Commencement of the Mandara Ocean-Churning)
စကန္ဒသည် ဒေဝတများနှင့် အဆုရများ ပူးပေါင်း၍ သဘောတူစာချုပ်ချပြီး သမုဒ္ဒရာမွှေခြင်းလုပ်ငန်းကို စတင်သည့်အကြောင်းကို ရှင်းလင်းပြောကြားသည်။ သံတမန်ရေးဖြင့် ပြေလည်ပြီးနောက် ပင်လယ်ကမ်းခြေတွင် စုဝေးကာ အာနုဘော်ကြီးသော ဆေးမြက်များကို စုဆောင်းပြီး မန္ဒရတောင်ကို အမြစ်မှ ဆွဲထုတ်ကာ သမုဒ္ဒရာသို့ သယ်ယူရန် ကြိုးစားကြသည်။ သို့သော် တောင်၏ အမြစ်တည်ခိုင်မှုနှင့် အလေးချိန်ကြီးမားမှုကြောင့် မအောင်မြင်ကြ။ ထိုအခါ သင်္ကရ္ရှဏကို ဖိတ်ခေါ်ရာ သူသည် အသက်ရှုသကဲ့သို့သော အင်အားတစ်ချက်ဖြင့် တောင်ကို လွှတ်ထုတ်ကာ ဘေးသို့ ပစ်ချလိုက်သည်။ ထို့နောက် ဂရုဍကို မန္ဒရတောင်ကို လျင်မြန်စွာ ပင်လယ်အစွန်းသို့ သယ်ဆောင်ရန် တာဝန်ပေးသည်။ ဝါစုကီကို အမృతဝေစု ပေးမည်ဟု ကတိပြု၍ ဖိတ်ခေါ်ပြီး ဒေဝတနှင့် အဆုရတို့သည် မြွေကြိုးကို ကိုင်ကာ နေရာယူကြသည်—ဗိဿနုသည် ဒေဝတများကို ကာကွယ်ရန် စီမံကိန်းကို လျှို့ဝှက်စွာ စီစဉ်ပေးသည်။ အထောက်အပံ့မရှိသဖြင့် မန္ဒရတောင်သည် နစ်မြုပ်သွားရာ ဗိဿနုသည် ကုရ္မ (လိပ်) ရုပ်ကို ခံယူကာ တောင်ကို ထမ်းပိုး၍ လုပ်ငန်းကို တည်ငြိမ်စေသည်။ မွှေခြင်းကြောင့် ထိခိုက်မှုကြီးမားကာ ရေသတ္တဝါများ ပိန်ချေခံရပြီး ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ မိုးကြိုးသံကဲ့သို့ အသံတုန်လှုပ်မှု ဖြစ်ပေါ်သည်။ ဝါစုကီ၏ အဆိပ်နှင့် အပူ တိုးလာသော်လည်း သင်္ကရ္ရှဏသည် ခံနိုင်ရည်ရှိစွာ ထိန်းချုပ်ထားသည်။ နောက်ဆုံးတွင် ဟလာဟလာ (ကာလကူဋ) အဆိပ် ပေါ်ထွက်လာ၍ လောကအားလုံးကို ခြိမ်းခြောက်သည်။ ဒေဝတများသည် ဥမာပတိ (ရှီဝ) ထံ ဆုတောင်းရာ ဟရီ၏ ခွင့်ပြုချက်ဖြင့် ရှီဝသည် အဆိပ်ကို လက်ဖဝါးထဲသို့ ဆွဲယူကာ သောက်သုံး၍ နီလကဏ္ဌ ဖြစ်လာသည်။ မြေပြင်ပေါ်ကျန်သည့် အစက်အပြောက်များကို မြွေများ၊ ကင်းမြီးကောက်များနှင့် ဆေးမြက်အချို့က စုပ်ယူကြသည်။

समुद्रमन्थनप्रसङ्गः (The Episode of the Churning of the Ocean)
စကန္ဒသည် ကာရှျပေယအုပ်စုများ (ဒေဝနှင့် အဆုရ) တို့က နို့ပင်လယ်ကို ထပ်မံမွှေကြသည့် ပင်လယ်မွှေဖြစ်ရပ်ကို ပြောကြားသည်။ အစပိုင်းတွင် မွှေသူများ ပင်ပန်းနွမ်းနယ်လာ၍ ဝါဆုကီ နာကျင်ကာ မန္ဒရတောင်သည် မတည်ငြိမ်နိုင်။ ဗိဿနု၏ ခွင့်ပြုချက်ဖြင့် ပရဒျုမနသည် ဒေဝ၊ အဆုရနှင့် နဂါးမင်းထဲသို့ ဝင်ရောက်ကာ အင်အားဖြည့်တင်းပေးပြီး အနိရုဒ္ဓသည် မန္ဒရကို ဒုတိယတောင်ကဲ့သို့ တည်ငြိမ်စေသည်။ နာရာယဏ၏ အနုဘာဝကြောင့် အားလုံး ပင်ပန်းမှုကင်းစင်ကာ ဆွဲအားညီမျှ၍ မွှေခြင်း ပြန်လည်ပြင်းထန်လာသည်။ ထို့နောက် ဆေးဓာတ်အနှစ်များ၊ လ၊ ကာမဓေနု (ဟဝိရ္ဓာနီ)၊ အဖြူရောင် သာမန်မဟုတ်သော မြင်း၊ အဲရာဝတ၊ ပါရိဇာတပင်၊ ကောသ္တုဘ မဏိ၊ အပ္စရာများ၊ ဆူရာ၊ ရှာရင်္ဂ ဓနု၊ ပာဉ္စဇနျ သံခွံ စသည့် ရတနာများ ထွက်ပေါ်လာသည်။ အဆုရတို့က ဝါရုဏီနှင့် မြင်းကို သိမ်းယူကြပြီး၊ ဟရိ၏ သဘောတူညီချက်ဖြင့် အိန္ဒြာသည် အဲရာဝတကို ယူသည်။ ကောသ္တုဘ၊ ဓနုနှင့် သံခွံတို့သည် ဗိဿနုထံသို့ ရောက်ပြီး၊ ကာမဓေနုကို တပသီများထံ ပေးအပ်သည်။ ထို့နောက် သုံးလောကလုံးကို တောက်ပစေသော သရီ (လက္ခမီ) ပေါ်ထွန်းလာ၍ သူမ၏ ရောင်ခြည်ကြောင့် မည်သူမျှ မနီးကပ်နိုင်၊ ပင်လယ်သည် “ငါ၏ သမီး” ဟု ထိုင်ခုံပေးသည်။ မွှေခြင်း ဆက်လက်ရှိသော်လည်း အမృత မပေါ်သေးဘဲ၊ ကရုဏာရှင် ဘုရားသခင်က ကိုယ်တိုင် ပျော်ရွှင်စွာ မွှေတော်မူရာ ဘြဟ္မာနှင့် ရှင်သန်သူ ရှင်တော်များ ချီးမွမ်းကြသည်။ ထိုအခါ ဓနွန္တရီသည် အမృతအိုးကို ကိုင်ဆောင်ကာ ပေါ်ထွန်း၍ သရီထံသို့ ယူဆောင်သွားသည်။

Mohinī and the Protection of Amṛta (मोहिनी-अमृत-रक्षणम्)
ဓနွန္တရီသည် ရွှေရောင်အိုးထဲ၌ အမృతကို ကိုင်ဆောင်၍ ပေါ်ထွန်းလာပြီးနောက် ဖြစ်ပွားသော အရေးအခင်းကို စကန္ဒက ရှင်းပြသည်။ အသူရတို့က အမృతအိုးကို လုယူကာ၊ ဓမ္မအရ ဒေဝတို့နှင့် မျှဝေသင့်ကြောင်း သဘောတရားဆန်သော သတိပေးချက်များရှိသော်လည်း အတွင်းရေးအငြင်းပွားမှုကြောင့် မသောက်နိုင်ဘဲ ပျက်ကွက်ကြသည်။ ဒေဝတို့သည် အင်အားဖြင့် မတုံ့ပြန်နိုင်သဖြင့် အချျူတ (ဗိဿနု) ထံ အားကိုးခိုလှုံကြသည်။ ဗိဿနုသည် မောဟိနီဟု ခေါ်သော အလွန်လှပသည့် မိန်းမရုပ်ကို ယူဆောင်ကာ အသူရတို့ထံ သွား၍ အမృతကို သူမက ခွဲဝေပေးရန် သဘောတူညီချက်ကို ရယူသည်။ တန်းစီထိုင်စေပြီးနောက် မောဟိနီသည် ဒေဝတို့ကို အမృతဖြင့် အထူးကောင်းချီးပေးသည်။ ထို့နောက် ရာဟုသည် စူရယနှင့် စန္ဒရကြား ဒေဝတန်းထဲသို့ ဝင်ရောက်ကာ သောက်ရန် ကြိုးစားသော်လည်း ဖော်ထုတ်ခံရပြီး ဗိဿနု၏ စက္ကရဖြင့် ခေါင်းဖြတ်ခံရသည်။ နောက်တစ်ဖန် ကမ္ဘာများ တည်ငြိမ်စေရန် ဂြဟဟု အဖြစ် သတ်မှတ်ပေးသည်။ ဒေဝတို့ အင်အားပြည့်စုံလာပြီးနောက် ပင်လယ်ကမ်းခြေတွင် စစ်ပွဲဖြစ်ပွားသည်။ ဗိဿနု၏ ကူညီထောက်ပံ့မှုနှင့် နရ-နာရာယဏ ရှိနေခြင်း (နရက အမృతအိုးကို ပြန်လည်ရယူခြင်း) ကြောင့် အသူရတို့ ရှုံးနိမ့်ကာ ဆုတ်ခွာကြသည်။ အဆုံးတွင် ဒေဝတို့ ဝမ်းမြောက်ကာ သရီ (လက္ခမီ) ထံ ချဉ်းကပ်၍ မင်္ဂလာတရားနှင့် ဓမ္မစည်းကမ်း ပြန်လည်တည်ထောင်ခြင်းကို ဖော်ပြသည်။

Śrī–Nārāyaṇa Vivāha-mahotsavaḥ (The Ceremonial Wedding of Śrī and Nārāyaṇa)
ဤအধ্যာယတွင် စကြဝဠာတစ်လွှား အကြီးမားဆုံးသော သာသနာတော်ဆိုင်ရာ စည်းဝေးပွဲကို ဖော်ပြပြီး နောက်ဆုံးတွင် သရီ (လက္ခမီ) နှင့် နာရာယဏ/ဝါစုဒေဝ တို့၏ မင်္ဂလာအခမ်းအနားသို့ ရောက်ရှိစေသည်။ စကန္ဒက ဘြဟ္မာ၊ ရှီဝ၊ မနုများ၊ မဟာရိရှီများ၊ အာဒိတျများ၊ ဝစုများ၊ ရုဒ္ဒရများ၊ စိဒ္ဓများ၊ ဂန္ဓဗ္ဗများ၊ စာရဏများနှင့် အခြားသော ဒေဝအဖွဲ့အစည်းများ အပြင် သန့်ရှင်းသော မြစ်များကို ကိုယ်ရုပ်ဖော်ကာ ပါဝင်လာကြသည်ကို ရှင်းလင်းပြောကြားသည်။ ဘြဟ္မာ၏ အမိန့်ဖြင့် ရတနာတိုင်များ၊ မီးအလင်းများ၊ ပန်းကွင်းပန်းဆွဲများဖြင့် တောက်ပလှပသော မဏ္ဍပကို တည်ဆောက်ကြသည်။ သရီကို အခမ်းအနားအရ ထိုင်စေ၍ အဘိသေက ပြုလုပ်ကြပြီး၊ ဒိဂ္ဂဇများက သမုဒ္ဒရာလေးပါးမှ ယူဆောင်လာသော ရေဖြင့် ရေချိုးပေးကြသည်။ ထိုအခါ ဝေဒသံဃာတော်ဖတ်ကြားမှု၊ တေးဂီတ၊ အက၊ မင်္ဂလာဂါထာများ (Śrī-sūkta ကို ရည်ညွှန်းခြင်းပါဝင်) ဖြင့် အခမ်းအနားကို တန်ဆာဆင်ကြသည်။ ထို့နောက် ဒေဝတော်များက အဝတ်အစား၊ အလှဆင်ပစ္စည်းများနှင့် မင်္ဂလာပစ္စည်းများကို အစဉ်လိုက် ပူဇော်လှူဒါန်းကြသည်။ ဤဇာတ်အတွင်း သမုဒ္ဒရာသည် သရီ၏ ဖခင်အဖြစ် ဘြဟ္မာနှင့် တိုင်ပင်ကာ သင့်တော်သော သတို့သားကို မေးမြန်းရာ ဘြဟ္မာက အမြင့်ဆုံး အရှင် ဝါစုဒေဝသာ သင့်တော်သော ခင်ပွန်းဖြစ်ကြောင်း ကြေညာသည်။ ဝါက်ဒါနနှင့် မီးပူဇော်ပွဲတို့ကို တရားဝင် ဆောင်ရွက်ပြီး၊ ဆွေးနွေးဆုံးဖြတ်ချက်အရ ဓမ္မနှင့် မူရ္တိတို့ကို မိဘနေရာတွင် ထားကြသည်။ နောက်ဆုံးတွင် ဒေဝဒေဝီများက စုံတွဲကို ဂုဏ်ပြုကာ ဤမင်္ဂလာကို စကြဝဠာညီညွတ်မှုနှင့် မင်္ဂလာတရား၏ စံနမူနာအဖြစ် ဘာဝနာဖြင့် ချီးမွမ်းကြသည်။

Adhyāya 15 — Vāsudeva-stutiḥ and Śrī–prasāda (Praise of Vāsudeva and the Restoration of Prosperity)
အဓ್ಯಾಯ ၁၅ သည် သီအိုလောဂျီဆိုင်ရာ ဆွေးနွေးချက်အတွင်း ထည့်သွင်းထားသော သံစုံဟိမ်း-စက်ဝန်းတစ်ရပ် ဖြစ်သည်။ ဘြဟ္မာ၊ ရုဒြ (ရှင်ကရာ)၊ ဓမ္မ၊ ပရာဇာပတိများ၊ မနုများ၊ ရှိများနှင့် အိန္ဒြ၊ အဂ္နိ၊ မာရုတ်များ စသည့် ဒေဝတားအစုအဝေးများ၊ ထို့ပြင် စာဝိတြီ၊ ဒုရ္ဂါ၊ မြစ်များ၊ မြေမိခင်၊ စရஸဝတီ ကဲ့သို့ ပုဂ္ဂိုလ်ပြုထားသော အင်အားများက ဝါစုဒေဝ၏ အထွတ်အမြတ်တရားကို မျိုးစုံသော အကြောင်းပြချက်များဖြင့် ချီးမွမ်းတင်ပြကြသည်။ အဓိကအကြောင်းအရာများမှာ (၁) ခိုင်မြဲသော သုခနှင့် မောက္ခအတွက် ဘက္တိသည် အဆုံးအဖြတ်ဖြစ်ခြင်း၊ (၂) ဘက္တိမပါသော ကုသိုလ်အခြေပြု ရိတုဝတ္တရားများ၏ ကန့်သတ်ချက်၊ (၃) ဝါစုဒေဝသည် မာယာနှင့် အချိန်တောင် ကျော်လွန်သော ထိန်းညှိသူဖြစ်ခြင်း၊ (၄) လူမှုအနားသတ်ရှိသူများတောင် သူနှင့် ဆက်နွယ်ခြင်းကြောင့် မြင့်မြတ်ရာသို့ ရောက်နိုင်ခြင်းတို့ ဖြစ်သည်။ နောက်ပိုင်းတွင် ဝါစုဒေဝသည် ဒေဝတားတို့၏ ချီးမွမ်းမှုကို လက်ခံကာ သရီ (Śrī) ကို သူတို့အပေါ် ကရုဏာမျက်စိဖြင့် ကြည့်ရန် ညွှန်ကြားသည်။ ထို့ကြောင့် သုံးလောကလုံးတွင် စည်းစိမ်ပြန်လည်ထွန်းကားပြီး ပင်လယ်ဘဏ္ဍာမှ အထူးသဖြင့် လက်ဆောင်နှင့် ပေါများမှုများ စီးဆင်းလာသည်။ အဆုံးတွင် ဖလသရုတိအဖြစ် ဤဇာတ်ကြောင်းကို နားထောင်/ရွတ်ဆိုသူ အိမ်ထောင်ရှင်များ စည်းစိမ်ရပြီး၊ သံဃာသဘင်/တရားလမ်းလိုက်သူများသည် လိုအင်ဆန္ဒပြည့်စုံကာ ဘက္တိ၊ ဉာဏ်၊ ဝိုင်ရာဂျာ တို့ ရင့်ကျက်လာမည်ဟု ဆိုထားသည်။

नारदस्य गोलोकयात्रा — Nārada’s Journey to Goloka
အခန်း ၁၆ တွင် စကန္ဒသည် နာရဒ၏ မြင်ကွင်းဆန်သော အထက်သို့တက်လှမ်းမှုကို ရှင်းပြသည်။ မေရုတောင်မှ နာရဒသည် Śvetadvīpa နှင့် လွတ်မြောက်ပြီးသော भक्तများ (śvetamuktas) ကို မြင်ရပြီး၊ ဝါစုဒေဝကို စိတ်တည်စေသဖြင့် ချက်ချင်းပင် သာသနာတော်ဒေသသို့ ရောက်ရှိသွားသည်။ ထိုလွတ်မြောက်သူများက နာရဒ၏ ekāntika-bhakti ကို သိမြင်ကာ ကృష్ణကို တိုက်ရိုက်မြင်လိုသော ဆန္ဒကို မေးမြန်းလက်ခံကြသည်။ ကృష్ణ၏ အတွင်းမှ လှုံ့ဆော်မှုဖြင့် śvetamukta တစ်ဦးက နာရဒကို ကောင်းကင်လမ်းကြောင်းအတိုင်း ဦးဆောင်သည်။ ဒေဝတများ၏ နေရာများကို ကျော်လွန်ကာ Saptaṛṣi များနှင့် Dhruva ကိုလည်း ကျော်ပြီး Maharloka, Janaloka, Tapoloka တို့ကို ဖြတ်သန်းကာ Brahmaloka နှင့် စကြဝဠာဓာတ်တရား “အဖုံး ၈ ခု” ကိုပါ ကျော်လွန်သည်။ ထို့နောက် အလင်းရောင်ထွန်းလင်းသော Goloka သို့ ရောက်ပြီး Virajā မြစ်၊ ရတနာကမ်းပါးများ၊ ဆန္ဒပြည့်သစ်ပင်များနှင့် တံခါးများစွာပါသော ခံတပ်တင့်တယ်မှုကို တွေ့မြင်သည်။ နောက်ပိုင်းတွင် အဆောက်အဦးနှင့် သဘာဝအလှအပများကို စာရင်းသဘောဖြင့် ဖော်ပြသည်—အနံ့သင်းသော တောအုပ်များ၊ သာမန်မဟုတ်သော တိရစ္ဆာန်များ၊ rāsa-maṇḍapa များနှင့် အလှဆင်အလွန်ကောင်းသော မရေမတွက်နိုင်သော gopī များ။ ကောင်းကင် Vṛndāvana ကို ကృష్ణနှင့် ရာဓာတို့၏ ချစ်မြတ်နိုးရာ ကစားကွင်းအဖြစ် ထင်ရှားစေသည်။ အဆုံးတွင် နာရဒသည် အလွှာလိုက်တံခါးများနှင့် အမည်ရှိ တံခါးစောင့်များပါသော ကൃഷ്ണ၏ အံ့ဖွယ်ဗိမာန်သို့ ရောက်ကာ ခွင့်ပြုချက်ဖြင့် ဝင်ရောက်ပြီး အတွင်းရှိ အလင်းတောက်ပမှုကြီးကို မြင်ရသည်။ ထိုအရာသည် တိုက်ရိုက် darśana နီးကပ်လာခြင်းကို ညွှန်ပြသော်လည်း အခန်း၏ အဓိကအာရုံမှာ भक्तိအရည်အချင်းနှင့် ဘုရားက ဦးဆောင်ပေးသော ဝင်ရောက်ခွင့်ပင် ဖြစ်သည်။

Adhyāya 17 — Nārada’s Vision of Vāsudeva’s Dhāma and Hymn of Praise (नारददर्शन-स्तुति)
ဤအဓ್ಯಾಯတွင် စကန္ဒသည် စကြဝဠာလုံးဆိုင်ရာ အလွန်ကြီးမားသည့် သာယာတောက်ပသော သဗ္ဗသတ္တဝါကို ဖုံးလွှမ်းသည့် ဒေဝရောင်ခြည်ကို ဖော်ပြကာ၊ ၎င်းကို စတ်-စိတ်-အာနန္ဒ (sat-cit-ānanda) လက္ခဏာရှိသော အက္ခရာ-ဗြဟ္မန် (akṣara-brahman) ဟု ခေါ်ဆိုသည်။ ယောဂီအထူးကျွမ်းကျင်သူများသည် ဝါစူဒေဝ (Vāsudeva) ၏ ကရုဏာကြောင့် အတွင်းစိတ်-ဓာတ်စွမ်းအင် ဗဟိုများ (ṣaṭ-cakra) ကို ကျော်လွန်ပြီးနောက် ဤအမှန်တရားကို မြင်သိနိုင်ကြသည်ဟု ဆိုသည်။ ထို့နောက် ဇာတ်ကြောင်းသည် ရတနာများဖြင့် တည်ဆောက်ထားသော အံ့ဖွယ်ဒေဝဗိမာန်နှင့် အစည်းအဝေးခန်းမကို မြင်ကွင်းအဖြစ် ပြောင်းလဲကာ၊ တောက်ပသော တိုင်တန်းများနှင့် အလင်းရောင်ပြည့်ဝမှုကို အသေးစိတ်ဖော်ပြသည်။ ထိုနေရာတွင် ရှင်နာရဒ (Nārada) သည် ကృష్ణ/နာရာယဏ (Kṛṣṇa/Nārāyaṇa) ကို နိရ္ဂုဏ (nirguṇa) အရှင်အဖြစ် တည်ရှိနေသည်ဟု မြင်ရပြီး၊ ပရမာတ်မန် (paramātman)၊ ပရဗြဟ္မ (para-brahman)၊ ဗိṣṇု (Viṣṇu)၊ ဘဂဝန် (Bhagavān) စသည့် နာမတော်များဖြင့် ခေါ်ဆိုထားသည်။ ထို့ပြင် ယုဝတီသဏ္ဌာန်အလှ၊ အလှဆင်အဝတ်အစားနှင့် အလှဆင်ပစ္စည်းများ၊ မကွတ်၊ ကြာပန်းကဲ့သို့ မျက်လုံးများ၊ စန္ဒနံ့၊ Śrīvatsa အမှတ်အသား၊ ပုလွေ၊ ရာဓာ (Rādhā) နှင့် အခြားဂုဏ်ပြုသူများ၏ ဝန်းရံမှု၊ ဂုဏ်သတ္တိများ၏ ပုဂ္ဂိုလ်ရေးပုံရိပ်နှင့် ဒေဝလက်နက်များကိုပါ ဖော်ပြသည်။ နောက်ဆုံးတွင် နာရဒသည် ပျပ်ဝပ်ကန်တော့၍ စတုတိ (stuti) ပြုကာ၊ သန့်စင်ခြင်းနှင့် မုတ်ခ္ခ (mokṣa) အတွက် ဘက္တိ (bhakti) သည် အခြားနည်းလမ်းများထက် မြင့်မြတ်ကြောင်း ထုတ်ဖော်ပြီး မပြတ်မလပ်သော သဒ္ဓါကို တောင်းခံသည်။ စကန္ဒသည် အရှင်၏ အမృతကဲ့သို့ ချိုမြိန်သော စကားဖြင့် ကရုဏာတုံ့ပြန်မှုကို ဖော်ပြကာ အဆုံးသတ်သည်။

Vāsudeva-Darśana, Bhakti-Lakṣaṇa, and Avatāra-Pratijñā (वासुदेवदर्शन–भक्तिलक्षण–अवतारप्रतिज्ञा)
အခန်း ၁၈ တွင် စကန္ဒက ပြောကြားသည့် သာသနာရေးအနက်ရှိုင်းဆုံး သင်ခန်းစာကို ဖော်ပြသည်။ ဘဂဝန်သည် နာရဒအား ဒർശန (မြင်တွေ့ခွင့်) သည် နိစ္စ-ဧကာန္တိက ဘက္တိနှင့် အဟင်္ကာရမရှိသော နှိမ့်ချမှုမှ ပေါ်ထွန်းကြောင်း ရှင်းပြပြီး၊ အဟိṃသာ၊ ဘြဟ္မစရိယ၊ စွဓမ္မ၊ စွန့်လွှတ်မှု၊ ကိုယ်တိုင်သိမြင်မှု၊ သတ္တသင်္ဂ၊ အဋ္ဌာင်္ဂယောဂ၊ အာရုံထိန်းချုပ်မှုတို့က ထောက်ကူကြောင်း ဆိုသည်။ ထို့နောက် ဝါစုဒေဝသည် မိမိကိုယ်ကို နေရာအမျိုးမျိုးနှင့် လုပ်ဆောင်ချက်အမျိုးမျိုးအဖြစ် ထင်ရှားစေသည်။ ကမ္မဖလပေးသူနှင့် အန္တర్యာမင်အဖြစ်၊ ဝိုင်ကුණ္ဌ၌ လက္ရှ္မီနှင့် အတူ လေးလက်တော်ရှင်အဖြစ်၊ နှင့် ရွှေတဒွီပ၏ ဘက္တများအား အချိန်ကာလအလိုက် မြင်တွေ့ခွင့်ပေးသူအဖြစ် ဖြစ်ကြောင်း ဖော်ပြသည်။ ထို့ပြင် အဝတာရသီအိုရီအလိုက်—ဗြဟ္မာဖန်ဆင်းခြင်း၊ ကမ္ဘာစီမံခန့်ခွဲရန် အာဏာပေးခြင်းနှင့် အနာဂတ်အဝတာရများ (ဝရာဟ၊ မတ္စျ၊ ကူရ္မ၊ နရသിംဟ၊ ဝာမန၊ ကပိလ၊ ဒတ္တာတြေယ၊ ရ္ဋ္ဌဘ၊ ပရရှုရာမ၊ ရာမ၊ ရာဓာနှင့် ရုက္မိဏီတို့နှင့် ကృష్ణ၊ ဝျာသ၊ အဓမ္မတပ်များကို လှည့်ဖြားရန် မဟာဗျူဟာအဖြစ် ဗုဒ္ဓ၊ ကလိယုဂတွင် ဓမ္မပြန်လည်တည်ဆောက်မည့် မွေးဖွားခြင်း၊ နှင့် ကလ္ကိ) ကို ရှင်းလင်းသည်။ ဝေဒအခြေပြု ဓမ္မကျဆင်းသည့်အခါတိုင်း ထပ်မံပေါ်ထွန်းမည်ဟု ဘဂဝန်က ကတိပြုသည်။ ဘဂဝန်က အပေးအယူတောင်းခံရာတွင် နာရဒသည် ဘုရားဂုဏ်တော်များကို အမြဲတမ်း သီဆိုလိုစိတ် မပြတ်တောက်စေလိုကြောင်း တောင်းဆိုသည်။ ဘဂဝန်က ဝီဏာတစ်လုံး ပေးအပ်၍ ဘဒရီသို့ သွားကာ ပူဇော်ဝတ်ပြုရန် ညွှန်ကြားပြီး၊ သတ္တသင်္ဂနှင့် အပ်နှံလက်ခံခြင်းသည် သံသရာချည်နှောင်မှုမှ လွတ်မြောက်ရန် အဆုံးအဖြတ်ပေးသော လမ်းကြောင်းဟု အလေးပေးသည်။ အခန်းအဆုံးတွင် နာရဒ၏ ရွှေတဒွီပမှ စတင်သော ဘက္တိခရီးစဉ်သည် မေရုနှင့် ဂန္ဓမာဒနကို ဖြတ်ကာ ကျယ်ပြန့်သော ဘဒရီဒေသသို့ ဆက်လက်သွားရောက်သည်။

Nārada’s Reception by Nara-Nārāyaṇa and Instruction on Ekāntikī Bhakti and Tapas (नरनारायण-नारद-संवादः)
စကန္ဒက နာရဒသည် ရှေးဟောင်းတပသီနှစ်ပါးဖြစ်သော နရနှင့် နာရာယဏတို့ကို တွေ့ဆုံသည့်အကြောင်းကို ပြောပြသည်။ သူတို့တွင် သီရိဝတ္ဆ၊ ကြာပန်းနှင့် စက်ရ (ဒစ္စက) သင်္ကေတများ၊ ဆံပင်တုပ် (jata) စသည့် လက္ခဏာများနှင့် အလွန်တောက်ပသော ရောင်ခြည်ရှိသည်။ နာရဒသည် ဝိနယဖြင့် နီးကပ်လာကာ ပတ်လည်လှည့်၍ ဦးချကန်တော့သည်။ ရှိသီနှစ်ပါးသည် မနက်ခင်းဝတ်ပြုမှုကို ပြီးစီးပြီးနောက် ပာဒျနှင့် အာဃျကို ပူဇော်ကာ ထိုင်ခုံပေး၍ ဧည့်ခံသဘောတရားနှင့် သီလကျင့်ဝတ်ကို မျက်နှာပြင်ပေါ်တွင် ပြသသည်။ နာရာယဏက နာရဒ၏ ဘြဟ္မာလောက၌ ပရမာတ်မန်ကို မြင်တွေ့ခဲ့သည့် အတွေ့အကြုံကို မေးမြန်းသည်။ နာရဒက မပျက်မယွင်းသော အက္ခရာဓာမန်၌ ဝာစုဒေဝကို မြင်ရခြင်းသည် ဘုရားကရုဏာကြောင့်ဖြစ်ပြီး၊ သူတို့ကို ဝန်ဆောင်ရန် ပို့လွှတ်ခံရသည်ဟု ဆိုသည်။ နာရာယဏက ထိုမြင်တွေ့မှုသည် အလွန်ရှားပါးကြောင်း အတည်ပြုပြီး၊ အကြောင်းအရာအားလုံး၏ အကြောင်းရင်းဖြစ်သော အရှင်ကို ရောက်နိုင်ရန် “ဧကာန္တိက ဘက္တိ” ဟူသော တစ်စိတ်တစ်မြင့် သစ္စာရှိသော ဘုရားချစ်ခြင်းက အဓိကဟု သင်ကြားသည်။ ထိုအရှင်သည် ဂုဏာတီတ (ဂုဏသုံးပါးကို ကျော်လွန်) ဖြစ်၍ အစဉ်သန့်ရှင်းကာ ရုပ်သဏ္ဍာန်၊ အရောင်၊ အသက်အရွယ်၊ အခြေအနေ စသည့် ပစ္စည်းဆိုင်ရာ အမျိုးအစားများနှင့် မကန့်သတ်ကြောင်း ဖော်ပြသည်။ နောက်ဆုံးတွင် နာရာယဏက နာရဒအား သန့်စင်မှုရရန်နှင့် အရှင်၏ မဟိမကို ပိုမိုနက်ရှိုင်းစွာ သိမြင်ရန် ဓမ္မနှင့် ကိုက်ညီသော တစ်ချက်တည်းသော တပသ (austerity) ကို လုပ်ဆောင်ရန် ညွှန်ကြားသည်။ တပသသည် အောင်မြင်မှု၏ နှလုံးသားဖြစ်ပြီး ပြင်းထန်သော အာစကတိမရှိလျှင် အရှင်ကို “မိမိအလိုအတိုင်း” မရနိုင်ဟု ဆိုသည်။ စကန္ဒက နာရဒသည် ဝမ်းမြောက်စွာ တပသပြုရန် ဆုံးဖြတ်ကြောင်းဖြင့် အခန်းကို ပိတ်သည်။

Ekāntika-dharma and Varṇāśrama-Sadācāra (एकान्तिकधर्मः वर्णाश्रमसदाचारश्च)
အခန်း ၂၀ တွင် နာရဒသည် ဘုရားသခင်အတည်ပြုသော “ဧကာန္တ” ဓမ္မ—ဝါစုဒေဝကို အမြဲနှစ်သက်စေသော ဓမ္မကို မေးမြန်းခြင်းဖြင့် စတင်သည်။ သရီ နာရာယဏသည် နာရဒ၏ ရည်ရွယ်ချက် သန့်ရှင်းကြောင်း ချီးမွမ်းကာ ဤသင်ကြားမှုကို အချိန်မရွေး မပြောင်းလဲသော သဒ္ဓာတရားအဖြစ် ဖော်ပြသည်။ ဧကာန္တိက-ဓမ္မကို လက္ရှ္မီနှင့်တကွ အီရှ္ဝရအပေါ် တစ်စိတ်တစ်ပိုင်းမခွဲသော ဘက္တိအဖြစ် သတ်မှတ်ပြီး၊ စွဝဓမ္မ (ကိုယ်ပိုင်တာဝန်), ဉာဏ်နှင့် ဝိရာဂျ (မကပ်မငြိ) တို့က ထောက်ပံ့ရမည်ဟု ဆိုသည်။ နာရဒသည် ထို့နောက် စွဝဓမ္မ၏ သီးခြားလက္ခဏာများနှင့် ဆက်စပ်သဘောတရားများကို မေးကာ နာရာယဏကို ရှာစတြာအားလုံး၏ အမြစ်အဖြစ် လက်ခံသည်။ အခန်းသည် ဓမ္မကို အဆင့်နှစ်ရပ်ဖြင့် ရှင်းလင်းသည်—(၁) လူသားအားလုံးအတွက် အများသုံးဂုဏ်သတ္တိများ: အဟိံသာ (မထိခိုက်), မရန်လိုမှု, သစ္စာ, တပသ, အတွင်း/အပြင် သန့်ရှင်းမှု, မခိုးမှု, အာရုံထိန်းချုပ်မှု, မူးယစ်ပစ္စည်းနှင့် အကျင့်ပျက်မှု ရှောင်ကြဉ်ခြင်း, ဧကာဒသီ အစာရှောင်ခြင်းနှင့် ယမများ, ဟရိ၏ မွေးနေ့ပွဲများ ကျင်းပခြင်း, ဖြောင့်မတ်မှု, ကောင်းသူများကို ဝန်ဆောင်ခြင်း, အစားအစာ မျှဝေခြင်း, ဘက္တိ; (၂) ဝဏ္ဏအလိုက် တာဝန်များ—ဗြာဟ္မဏ, က္ෂတ္တရိယ, ဝိုင်ရှျ, ရှူဒ္ဒရ တို့၏ အသက်မွေးဝမ်းကျောင်း စည်းကမ်းနှင့် အရေးပေါ်အခြေအနေတွင် ပြုမူရမည့် နည်းလမ်းများ။ စတ်-သင်္ဂ (သန့်ရှင်းသူများနှင့် ပေါင်းသင်းခြင်း) ကို လွတ်မြောက်မှုသို့ ခေါ်ဆောင်သော အရာဟု အလေးပေးပြီး၊ အကျင့်မကောင်းသူများနှင့် ပေါင်းသင်းခြင်းကို သတိပေးသည်။ သာဓု၊ ဗြာဟ္မဏနှင့် နွားကို ထိခိုက်စော်ကားခြင်း၏ အကျိုးဆက်များကို ဖော်ပြကာ၊ ထိုသူတို့ကို တီရ္ထကဲ့သို့ သန့်ရှင်းတန်ဖိုး တည်ရှိရာအဖြစ် သတ်မှတ်သည်။ နောက်ဆုံးတွင် အာရှရမ-ဓမ္မများသို့ ကူးပြောင်းမည်ဟု အစပြုညွှန်ပြသည်။

ब्रह्मचारिधर्मनिरूपणम् (Brahmacāri-dharma: Normative Guidelines for the Student Stage)
ဤအခန်းတွင် သီရိနာရာယဏ၏ ညွှန်ကြားသဘောတရားအဖြစ် အာရှရမ ၄ မျိုး (ဗြဟ္မစာရီ၊ ဂೃಹသ္ထ၊ ဝါနပရသ္ထ၊ ယတိ/သန്യാസီ) ကို ခွဲခြားဖော်ပြပြီး၊ သံစ్కာရများဖြင့် သန့်စင်ထားသော ဒွိဇအဖြစ် ဗြဟ္မစာရီ၏ ဓမ္မကို အထူးအလေးပေးထားသည်။ ဂုရုအိမ်၌ ဝေဒပညာကို သင်ယူနေထိုင်ရမည့် စည်းကမ်းများနှင့် သန့်ရှင်းမှု၊ ကိုယ်ထိန်းချုပ်မှု၊ အမှန်ပြောမှု၊ နှိမ့်ချမှုတို့ကို ဂုဏ်သတ္တိအဖြစ် ဖော်ပြသည်။ နေ့စဉ်ကိစ္စဝတ္တရားများအဖြစ် မနက်/ည ဟောမ၊ စည်းကမ်းတကျ ဘိက္ခာခံခြင်း၊ သုံးကာလ သန္ဓျာဝန္ဒနာ၊ နေ့စဉ် ဝိෂ္ဏုဘုရားပူဇော်ခြင်းတို့ကို ရှင်းလင်းထားသည်။ ဂုရုအပေါ် အပြည့်အဝ နာခံမှု၊ အစားအစာကို မျှတစွာ စားသုံးမှုနှင့် သန့်စင်ထိန်းသိမ်းရေးအတွက် အပြုအမူကန့်သတ်ချက်များ—ရေချိုး၊ စားသောက်၊ ဟောမ၊ ဇပအချိန်တွင် တိတ်ဆိတ်နေခြင်း၊ အလှပြင်အလှဆင်နှင့် ပြသမှုကို လျှော့ချခြင်း၊ မူးယစ်ပစ္စည်းနှင့် အသားကို ရှောင်ကြဉ်ခြင်း—တို့ကို ထည့်သွင်းထားသည်။ ထို့ပြင် ကာမစိတ်ဖြင့် အမျိုးသမီးများကို ကြည့်ခြင်း၊ ထိခြင်း၊ စကားပြောခြင်း၊ စိတ်ကူးခြင်းတို့ကို တင်းကျပ်စွာ ရှောင်ရန် သတ်မှတ်ထားသော်လည်း ဂုရု၏ ဇနီးအပေါ် လေးစားသဘောဖြင့် သင့်တင့်စွာ ဆက်ဆံရမည်ဟု ဆိုသည်။ အဆုံးတွင် သင်ယူပြီးနောက် ဘဝလမ်းကြောင်းပြောင်းလဲမှု—သန്യാസဝင်ခြင်း သို့မဟုတ် စည်းကမ်းတကျ ကျောင်းသားဘဝကို ဆက်လက်ထိန်းသိမ်းခြင်း—ကို ဖော်ပြပြီး၊ ကလိယုဂတွင် အချို့သော တစ်သက်တာဗြဟ္မစာရီဝရတ မသင့်တော်ကြောင်း မှတ်ချက်တစ်ရပ်နှင့် ဗြဟ္မစာရယ ၄ မျိုး (ပရာဇာပတျယ၊ သာဝိတြ၊ ဗြာဟ္မ၊ နိုင်ဋ္ဌိက) ကို စွမ်းအားအလိုက် ရွေးချယ်ရန် အကြံပြုထားသည်။

गृहस्थ-स्त्रीधर्म-दान-तीर्थकाल-नियमाः (Householder and Women’s Dharma; Charity; Sacred Places and Times)
အခန်း ၂၂ တွင် နာရာယဏသည် နာရာဒအား ဝိုင်ရှ္ဏဝ အိမ်ထောင်ရေးဘဝကို ကృష్ణ/ဝာစုဒေဝကို ဦးတည်သည့် တာဝန်များအဖြစ် အစဉ်လိုက် စည်းကမ်းတကျ သင်ကြားပေးသည်။ ပညာသင်ပြီးသူသည် လောကဘဝသို့ ပြန်ဝင်ရာတွင် ဂုရုဒက္ခိဏာ ပူဇော်ကာ လူမှုရေးအရ လက်ခံထားသော အိမ်ထောင်ရေးဖြင့် ဂೃಹස්ထ အဆင့်သို့ ဝင်ရောက်ရမည်ဟု စတင်ဖော်ပြသည်။ ထို့နောက် နိစ္စကမ္မများ—ရေချိုးခြင်း၊ စန္ဓျာ၊ ဂျပ်၊ ဟိုးမ၊ စွာဓျာယ၊ ဗိဿဏု ပူဇော်ခြင်း၊ တർပဏ၊ ဝိုင်ရှ္ဝဒေဝ၊ ဧည့်ဝတ်ပြုခြင်း—ကို ရှင်းလင်းပြီး အဟിംသာ၊ မူးယစ်အရက်နှင့် လောင်းကစားရှောင်ခြင်း၊ စကားနှင့် အပြုအမူကို ထိန်းချုပ်ခြင်း စသည့် စည်းကမ်းများကို ထည့်သွင်းသည်။ ထို့ပြင် သာဓုနှင့် ဘာဂဝတများနှင့် ပေါင်းသင်းရန်၊ အမြတ်ထုတ်သည့် သို့မဟုတ် အိမ်ထောင်ရေးကို မတည်ငြိမ်စေသည့် အဖော်အပေါင်းကို ရှောင်ရန်လည်း သတ်မှတ်ထားသည်။ သန့်ရှင်းမှုနှင့် လူမှု-ပူဇော်ပွဲဆိုင်ရာ သတိပြုရမည့် အချက်များကို အဓိကထားပြီး၊ ရှရဒ္ဓတွင် ဖိတ်ခေါ်သူအရေအတွက်ကန့်သတ်ခြင်း၊ သက်သတ်လွတ်ပူဇော်ခြင်း၊ အဟിംသာကို အလေးထားခြင်းတို့ကို ဖော်ပြသည်။ ဒေသ–ကာလ–ပাত্র သုံးပါးအရ တီရ္ထများ၊ မြစ်များနှင့် ကောင်းချီးမင်္ဂလာကာလများ (အယန၊ ဝိသုဝ၊ ဂြဟဏ၊ ဧကာဒသီ/ဒွာဒသီ၊ မန်ဝာဒီ/ယုဂာဒီ၊ အမဝါသျာ၊ ပုရ္ဏိမာ၊ အဋ္ဌကာ၊ မွေးကြယ်နေ့နှင့် ပွဲနေ့များ) ကို စာရင်းပြုထားသည်။ “စတ်ပাত্র” ကို ဗိဿဏုရှိနေသည်ဟု သဘောထားနိုင်သော ဘက္တိရှိသူများဟု သတ်မှတ်ကာ ဘုရားကျောင်းတည်ဆောက်ခြင်း၊ ရေကန်/ရေသိုလှောင်ကန်၊ ဥယျာဉ်၊ အစာကျွေးခြင်း စသည့် ဝိုင်ရှ္ဏဝ လူထုအကျိုးပြု လုပ်ငန်းများကို အကြံပြုသည်။ နောက်ဆုံးတွင် မိန်းမတို့၏ ဓမ္မ—ပတိဝရတ အယူအဆ၊ မုဆိုးမ၏ ဘက္တိစည်းကမ်း၊ အန္တရာယ်ရှိနိုင်သော သီးသန့်အခြေအနေများကို ရှောင်ခြင်း—ကို အိမ်ထောင်ရေးစည်းကမ်းအတွင်း စိတ်ဓာတ်နှင့် ကျင့်ဝတ်ညွှန်ကြားချက်အဖြစ် ချုပ်ဆိုထားသည်။

वानप्रस्थ-यति-धर्मनिर्णयः | Vānaprastha and Yati Dharma: Norms of Forest-Dwelling and Renunciation
အခန်း ၂၃ တွင် သီရိ နာရာယဏ (Śrī Nārāyaṇa) သည် အာရှရမ (āśrama) တတိယနှင့် စတုတ္ထအဆင့်ဖြစ်သော ဝါနပရသ္ထ (vānaprastha—တောနေသမား) နှင့် သံညား/ယတိ (saṃnyāsa/yati—လောကစွန့်) တို့၏ ဓမ္မစည်းကမ်းများကို သာသနာတော်အရ သတ်မှတ်ဖော်ပြသည်။ ဝါနပရသ္ထသို့ ဝင်ရောက်ရာတွင် လိုအပ်သော အခြေအနေများနှင့် ဇနီး၏ အခန်းကဏ္ဍကိုလည်း ရှင်းလင်းပြီး၊ ဓမ္မအရ ကိုက်ညီလျှင် အတူလိုက်နိုင်သော်လည်း မကိုက်ညီလျှင် ထောက်ပံ့ကာကွယ်ရေးကို စီစဉ်ပေးရမည်ဟု ဆိုသည်။ ထို့နောက် တောထဲတွင် ပြုလုပ်ရမည့် တပဿာနှင့် အသက်မွေးဝမ်းကျောင်း စည်းကမ်းများကို ဖော်ပြသည်—ကြောက်ရွံ့မှုမရှိဘဲ သတိရှိခြင်း၊ ရိုးရှင်းသော နေရာထိုင်ခင်း၊ ရာသီအလိုက် ကျင့်စဉ်များ (အပူဒဏ်ခံခြင်း၊ ဆောင်းအအေးခံခြင်း၊ မိုးရာသီကျင့်စဉ်)၊ သစ်ခွံ/အရေ/ရွက်ဖြင့် ဝတ်ဆင်ခြင်း၊ တောထွက်ပစ္စည်းနှင့် ရှိသီတို့၏ အစေ့အဆန်များကို အားထားခြင်း၊ ချက်ပြုတ်ပုံ၊ အစာစုဆောင်းချိန်နှင့် မလိုအပ်လျှင် စိုက်ပျိုးအစာကို ရှောင်ရန် စည်းကမ်းများ ပါဝင်သည်။ ဒဏ္ဍ (daṇḍa)၊ ကမဏ္ဍလု (kamaṇḍalu) နှင့် အဂ္နိဟောတရ (agnihotra) ပစ္စည်းများကို ထိန်းသိမ်းရန်၊ အလှပြင်မှုကို လျော့ချရန်၊ မြေပြင်ပေါ်တွင် အိပ်ရန်နှင့် နေရာ၊ အချိန်၊ ကိုယ်ခန္ဓာစွမ်းအားအလိုက် တပဿာကို ချိန်ညှိရန်လည်း ညွှန်ကြားသည်။ ဝါနပရသ္ထကို phenapa, audumbara, vālakhīlya, vaikhanasa ဟူသော အမျိုးအစား ၄ မျိုး ခွဲခြားပြီး၊ သံညားသို့ ကူးပြောင်းနိုင်သည့် ကာလကို သတ်မှတ်ကာ၊ ပြင်းထန်သော ဝိရာဂျ (dispassion) ရှိလျှင် ချက်ချင်း လောကစွန့်နိုင်ကြောင်း ခွင့်ပြုသည်။ ထို့နောက် ယတိဓမ္မတွင် အဝတ်အစားအနည်းငယ်သာ ဝတ်ခြင်း၊ ဘိက္ခာလှည့်ခြင်းကို စည်းကမ်းတကျ ပြုခြင်း၊ အရသာအပေါ် စွဲလမ်းမှုကို ရှောင်ခြင်း၊ သန့်ရှင်းရေးစည်းကမ်းများ၊ နေ့စဉ် ဗိဿဏု (Viṣṇu) ပူဇော်ခြင်း၊ dvādaśākṣara နှင့်/သို့မဟုတ် aṣṭākṣara မန္တရ ဇပခြင်း၊ မမှန်ကန်သော စကားနှင့် အသက်မွေးဝမ်းကျောင်းအတွက် ပုံပြင်ပြောခြင်းကို ပယ်ခြင်း၊ ချုပ်နှောင်မှုနှင့် လွတ်မြောက်မှုကို အဓိကထားသော သာသနာစာပေကို လေ့လာခြင်း၊ ပစ္စည်းမစုဆောင်းခြင်း (အာရှရမ်/မಠကိုပါ ပိုင်ဆိုင်မှုမဖြစ်စေရ) နှင့် အဟင်္ကာရ၊ မမကာရကို စွန့်လွှတ်ရန်ကို သတ်မှတ်သည်။ မိန်းမနှင့် ထိတွေ့မှု၊ ငွေကြေး၊ အလှအပ၊ အနံ့သာနှင့် အာရုံခံဆွဲဆောင်မှုများအပေါ် သတိပေးချက်များကို ပြင်းပြင်းထန်ထန် ထုတ်ပြန်ပြီး၊ သံသရာကို ဖြစ်စေသော ချို့ယွင်းချက် ၆ မျိုး—ကာမ (kāma)၊ လောဘ (lobha)၊ အရသာခံစားစွဲလမ်းမှု (rasa-āsvāda)၊ စွဲမြဲချစ်ခင်မှု (sneha)၊ မာန (māna)၊ က్రောဓ (krodha) ကို စွန့်ရမည်ဟု ဆိုသည်။ အဆုံးတွင် အာရှရမ/ဝဏ္ဏ အကျိုးရလဒ်ကို စုစည်းဖော်ပြကာ၊ ဗိဿဏုအား ဘက္တိဖြင့် ဤစည်းကမ်းများကို လိုက်နာသူသည် သေဆုံးချိန်တွင် ဗိဿဏုလောက (Viṣṇuloka) သို့ ရောက်မည်ဟု အတည်ပြုသည်။

अध्याय २४: ज्ञानस्वरूप-वर्णनम्, वैराजपुरुष-सृष्टि, ब्रह्मणो तपः-वैष्णवदर्शनम् (Chapter 24: On the Nature of Knowledge, Virāṭ-Puruṣa Cosmogenesis, and Brahmā’s Tapas with the Vision of Vāsudeva)
နာရာယဏက «အသိပညာ» ကို ခွဲခြားသိမြင်နိုင်သော ဉာဏ် (viveka) ဟု သတ်မှတ်၍ kṣetra နှင့် ဆက်စပ်အမျိုးအစားများကို သိမြင်နိုင်ခြင်းဟု ဆိုသည်။ ထို့နောက် ဝါစုဒေဝကို အမြင့်ဆုံး ဘြဟ္မန်အဖြစ်—အစမှာ တစ်ခုတည်း၊ မနှစ်ခွဲ၊ nirguṇa—ဟု တင်ပြပြီး māyā သည် kāla-śakti နှင့်အတူ ပေါ်ထွန်းကာ လှုပ်ရှားမှုကြောင့် ကမ္ဘာဥများ မရေမတွက် ပေါက်ဖွားလာသည်ဟု ဖော်ပြသည်။ ဘြဟ္မာဏ္ဍ တစ်ခုအတွင်း mahat၊ ahaṅkāra နှင့် သုံးဂုဏ် စီမံကိန်းမှ tanmātra၊ mahābhūta၊ indriya နှင့် ဒေဝတာလုပ်ဆောင်ချက်များ ပေါ်ထွန်းကာ အားလုံးပေါင်း၍ လှုပ်ရှား/မလှုပ်ရှား လောက၏ အထောက်အကူဖြစ်သော Virāṭ ကိုယ်ခန္ဓာ ဖြစ်လာသည်။ Virāṭ မှ ဘြဟ္မာ (rajas)၊ ဝိṣṇု (sattva)၊ ဟရ (tamas) နှင့် သူတို့၏ śakti များ—ဒုရ္ဂါ၊ စာဝိတြီ၊ သရီ—ပေါ်ထွန်းပြီး အစိတ်အပိုင်းပုံစံများ ဆက်လက်ပြန့်ပွားသည်။ ပန်းကြာပေါ်တွင် တစ်လုံးတည်းသော သမုဒ္ဒရာအလယ်၌ မသိမသာဖြစ်နေသော ဘြဟ္မာသည် «tapo tapo» ဟူသော မမြင်ရသော အမိန့်ကို လိုက်နာကာ ရှာဖွေစုံစမ်း၍ တပဿာရှည်လျားစွာ ပြုလုပ်သည်။ ထို့ကြောင့် ဂုဏ်နှင့် māyā-ကြောက်ရွံ့မှု မသက်ရောက်သော ဝိုင်ကුණ္ဍကို မြင်တွေ့ခွင့်ရပြီး လေးလက်ဝါစုဒေဝနှင့် ဒေဝီယအဖော်အပါများကို တွေ့မြင်ကာ prajā-visarga-śakti အပေးအယူကို ရရှိ၍ Virāṭ နှင့် သမာဓိတူညီစွာ ထိန်းထားကာ ဖန်ဆင်းရန် အမိန့်ခံရသည်။ ထို့နောက် ဘြဟ္မာသည် ဖန်ဆင်းမှုကို စီမံကာ ဥပဒေသများ—ရိရှီများ၊ ဒေါသမှ ရုဒြ ပေါ်ထွန်းခြင်း၊ ပရာဇာပတီများ၊ ဝေဒများ၊ ဝဏ္ဏနှင့် အာရှရမ်များ၊ သတ္တဝါနှင့် လောကများ—ကို တည်ထောင်ပြီး ဒေဝများ၊ ပိတೃများနှင့် အခြားအုပ်စုများအတွက် သင့်တော်သော အာဟာရနှင့် ဟဝိစ်/ကဗျာ ပူဇော်ပစ္စည်းများကို ခွဲဝေသတ်မှတ်သည်။ အဆုံးတွင် ကလ္ပအလိုက် စက်ဝိုင်းပုံစံ ပြောင်းလဲမှုများ၊ နယ်နိမိတ်ပျက်စီးသော် ဝါစုဒေဝ၏ အဝတာရ သဘောတရားဖြင့် ပြန်လည်တည်ဆောက်ခြင်းနှင့် kṣetra၊ kṣetrajña၊ prakṛti–puruṣa၊ māyā၊ kāla-śakti၊ akṣara၊ paramātman တို့၏ လက္ခဏာခွဲခြားသိမြင်ခြင်းကို «အသိပညာ» ဟု နောက်ဆုံးသတ်မှတ်သည်။

वैराग्यलक्षण-प्रलयचतुष्टय-नवधा भक्त्युपदेशः (Marks of Dispassion, Fourfold Dissolution, and Instruction in Ninefold Devotion)
ဤအধ্যာယတွင် သီရိနာရာယဏသည် ရှင်တော်တစ်ပါးအား သဘောတရားကို စနစ်တကျ ဟောကြားသည်။ အစမှာ “ဝိုင်ရာဂျျ” ကို ပျက်စီးလွယ်သော အရာဝတ္ထုများအပေါ် အမြဲတမ်း မစွဲလမ်းမတပ်မက်ခြင်းဟု သတ်မှတ်ပြီး၊ မြင်တွေ့မှု၊ အနုမာန၊ အာဂမသက်သေတို့ကဲ့သို့ ပရမာဏများဖြင့် အခြေအနေရှိသော ရုပ်သဘောများ၏ မတည်မြဲမှုကို အတည်ပြုသည်။ ထို့နောက် ကာလအလိုက် “ပရလယ” လေးမျိုးကို ခွဲခြားဖော်ပြသည်။ (၁) နေ့စဉ်/အမြဲတမ်း ပျက်ယွင်းခြင်း—ကိုယ်ခန္ဓာပြောင်းလဲမှုနှင့် ထပ်ခါတလဲလဲ ဒုက္ခဖြစ်ပေါ်ခြင်းတွင် မြင်ရသည်။ (၂) နိုင်မိတ္တိက ပရလယ—ဗြဟ္မာ၏ နေ့ည စက်ဝန်းနှင့် ဆက်စပ်၍ မနု ၁၄ ဆက်၊ လောကများ ခြောက်သွေ့ခြင်း၊ ကောစမစ်မီး၊ ထို့နောက် ရေလွှမ်းမိုးခြင်းတို့ကို ဖော်ပြသည်။ (၃) ပရာကృతိက ပရလယ—ဓာတ်များနှင့် အင်ဒြိယ/စိတ်အင်အားများကို အဆင့်ဆင့် ပရာကృతိထဲသို့ ပြန်လည်စုပ်ယူခြင်း။ (၄) အာတျန္တိက ပရလယ—မာယာ၊ ပုရုෂ၊ ကာလတို့သည် မပျက်မယွင်းသို့ ဆုတ်ခွာကာ တစ်ပါးတည်းသော အရှင်သာ ကျန်ရစ်သည့် နောက်ဆုံးငြိမ်းချမ်းခြင်း။ အနိစ္စနှင့် စကြဝဠာပြန်လည်ဆုတ်ခွာမှုကို ထူထောင်ပြီးနောက်၊ အလေ့အကျင့်ဘက်သို့ လှည့်ကာ ဝါစုဒေဝအပေါ် တစ်စိတ်တစ်ဝမ်းတည်းသော ဘက္တိကို သတ်မှတ်၍ ဘက္တိ ၉ မျိုးကို ရေတွက်ပြသည်။ “ဧကာန္တိက ဓမ္မ” ကို မောက္ခသို့ ဦးတည်သည့် အထိရောက်ဆုံး စည်းကမ်းဟု ချီးမွမ်းပြီး၊ မပြည့်စုံစွာတောင် အမည်တော်ကို ခေါ်ဆိုလျှင် ကယ်တင်နိုင်သည့် ဝါစုဒေဝနာမ၏ အာနုဘော်ကို အဆုံးတွင် ထင်ရှားစွာ ကြေညာသည်။

Kriyāyoga and the Procedure of Vāsudeva-Pūjā (क्रियायोगः—वासुदेवपूजाविधिः)
အခန်း ၂၆ တွင် စကန္ဒက ဧကာန္တိကဓမ္မကို နားထောင်ပြီးနောက် နာရဒ၏ မေးခွန်းအသစ်ကို ပြန်လည်ဖော်ပြသည်။ နာရဒက ဝိညာဉ်ရေးအောင်မြင်မှုသို့ ဦးတည်စေသော လက်တွေ့ကျင့်စဉ် “ကရိယာယောဂ” ကို ရှင်းလင်းပေးရန် တောင်းဆိုသည်။ နာရာယဏက ကရိယာယောဂဟူသည် ဝါစုဒေဝ (ဝါစုဒေဝ-ပူဇာ-ဝိဓိ) ကို ပူဇာပြုသည့် နည်းလမ်းတိတိဖြစ်ကြောင်း၊ ဝေဒ၊ တန္တရ၊ ပုရာဏတို့တွင် ကျယ်ပြန့်စွာ အထောက်အထားရှိပြီး ဘက္တ၏ စွမ်းရည်နှင့် စိတ်ကြိုက်အလိုက် မတူကွဲပြားနိုင်ကြောင်း ဆိုသည်။ ထို့နောက် ဗိုင်ရှ္ဏဝ ဒိက္ခာကို ဝဏ္ဏနှင့် အာရှရမအလိုက် လက်ခံနိုင်မှု၊ မူလမန္တရ (သီရိကృష్ణ၏ စာလုံးခြောက်လုံးမန္တရ) အသုံးပြုမှု၊ လိမ်လည်မှုမရှိသော စိတ်မှန်ဘက္တိနှင့် ကိုယ့်၏ လူမှု-ဘာသာရေးတာဝန်များကို ထိန်းသိမ်းရမည်ကို ဖော်ပြသည်။ ဂုရုရွေးချယ်ရာတွင် လက္ခဏာများ၊ တူလစီမလာနှင့် ဂိုပီချန္ဒနဖြင့် ဥရ္ဓ္ဝပုဏ္ဍရ တင်ဆောင်ခြင်းတို့ကို သတ်မှတ်ပြီး နေ့စဉ်ပူဇာအစီအစဉ်—မနက်စောစောထ၊ ကေရှဝကို အတွင်းစိတ်သတိပြု၊ သန့်ရှင်းရေးနှင့် ရေချိုး၊ သန္ဓျာ/ဟိုးမ/ဇပ၊ သန့်ရှင်းသော ပူဇာပစ္စည်းများကို ဂရုတစိုက် ရယူခြင်း—တို့ကို ရေးသားထားသည်။ ထို့ပြင် ဝါစုဒေဝ/ကృష్ణ ရုပ်တု၏ ပစ္စည်း၊ အရောင်၊ လက်နှစ်လက် သို့မဟုတ် လက်လေးလက်ပုံစံ၊ ဖလူတ်၊ စက္ကရ၊ သင်္ခ၊ ဂဒါ၊ ပဒ္မ စသည့် အင်္ဂါရပ်များနှင့် သီရိ (လက္ခမီ) သို့မဟုတ် ရာဓာ၏ တည်နေရာကိုလည်း ဖော်ပြသည်။ အတည်တံ့ရုပ် (အချလ) နှင့် ရွှေ့ပြောင်းရုပ် (ချလ) ကို ခွဲခြားကာ အာဝါဟန/ဝိသర్జန မပြုရသည့် အချိန်များနှင့် အချို့ရုပ်တုများကို ကိုင်တွယ်ရာတွင် သတိပြုရမည့် အချက်များကို သင်ကြားသည်။ နိဂုံးတွင် ဘက္တိနှင့် သဒ္ဓါသာ အဆုံးအဖြတ်ဖြစ်ကြောင်း—စိတ်မှန်ဖြင့် ဆက်ကပ်သော ရေတစ်ခွက်တောင် အတွင်းနေသခင်ကို နှစ်သက်စေသော်လည်း သဒ္ဓါမရှိသော ကြီးမားသည့် လှူဒါန်းမှုများက ဝိညာဉ်ရေးပျော်ရွှင်မှု မပေးနိုင်ကြောင်း—ကို အလေးပေးပြီး ကృష్ణ၏ နေ့စဉ် အာရ္ချနာကို ဘက္တ၏ အကျိုးအတွက် အကျင့်လမ်းညွှန်အဖြစ် အကြံပြုထားသည်။

Pīṭha-Padma-Maṇḍala: Vāsudeva-Sthāpanākrama (Ritual Layout for Installing Vāsudeva)
အဓ್ಯಾಯ ၂၇ သည် ပူဇော်ရေးအတွက် သန့်ရှင်းစေကာ အာရုံစိုက်ထားသော ဝတ်ပြုကွင်းကို တည်ဆောက်၍ အတွင်းအပြင် အစိတ်အပိုင်းများကို စနစ်တကျ ထည့်သွင်းတည်နေရာချသည့် ပူဇော်နည်းဗေဒမြေပုံကို ဖော်ပြသည်။ မြေပြင်ကို သန့်စင်ကာ သုဒ္ဓိကရိယာများ ပြုလုပ်ပြီးနောက် အာချာရျသည် ခြေလေးချောင်းပါ ပီဋ္ဌာ (pīṭha) ကို တင်ထား၍ ဦးတည်ရာအလိုက် ထောက်တိုင်များနှင့် သင်္ကေတသဘောတရားများ—ဓမ္မ (Dharma) ဉာဏ (Jñāna) ဝိရာဂျ (Vairāgya) အိုင်ශ්ဝရျ (Aiśvarya)—ကို ချမှတ်သည်။ ထို့နောက် မန (manas) ဗုဒ္ဓိ (buddhi) စိတ္တ (citta) အဟင်္ကာရ (ahaṅkāra) နှင့် ဂုဏ်သုံးပါး (guṇa) ကို ပီဋ္ဌာဖွဲ့စည်းပုံနှင့် ဆက်စပ်တင်ပြသည်။ ထို့အပြင် ဝိမလာ (Vimalā) မှ စတင်သော သက္တိများ (śakti) ကို အတွဲလိုက် တန်ဆာဆင်၍ သီချင်းတီးဝိုင်းသဘောဖြင့် ဦးတည်ရာအလိုက် တည်နေရာချသည်။ ပီဋ္ဌာအပေါ်တွင် “ဖြူရောင်ကျွန်း” ကွင်းကို ဖန်တီးကာ ပန်းကန့် ၈ ချပ်ပါ ကမလ (lotus) ကို အဝိုင်းခွဲခြားမှုများ၊ တံခါးများနှင့် ဦးတည်ရာအလိုက် အရောင်သတ်မှတ်ထားသော အဆောက်အဦပုံစံများဖြင့် ရေးဆွဲသည်။ အလယ်ဗဟိုတွင် ရာဓာနှင့်အတူ သရီကృష్ణ (Śrī Kṛṣṇa) ကို တင်ထားပြီး Saṅkarṣaṇa, Pradyumna, Aniruddha ကို ပတ်လည်စီမံကာ နောက်တစ်ဆင့်တွင် ကမလကြိုး ၈ ချောင်းတစ်လျှောက် အဝတားရ ၁၆ ရုပ်ကို စနစ်တကျ တင်ထားသည်။ နောက်ဆုံးတွင် ပာရ္ṣဒ (pārṣada) များ၊ စိဒ္ဓိ ၈ ပါး၊ လူပုံဖော်ထားသော ဝေဒနှင့် သာသ္တရများ၊ ဇနီးနှင့်အတူ ရှင်ပညာရှိအတွဲများကို တင်ထားပြီး အပြင်ဝိုင်းတွင် ဒိက္ပာလ (dikpāla) နှင့် ဂြဟ (graha) များကို ဦးတည်ရာအလိုက် တည်နေရာချသည်။ အဆုံးတွင် ဝါစုဒေဝ (Vāsudeva) ၏ အင်္ဂဒေဝတာ (aṅga-devatā) များနှင့် ဆက်စပ်သော ရုပ်ပုံပုံစံများကို တင်သွင်းခြင်းဖြင့် အဓ್ಯಾಯကို ပြီးဆုံးစေသည်။

वासुदेवपूजाविधिः तथा राधाकृष्णध्यानवर्णनम् / Procedure of Vāsudeva Worship and the Visualization of Rādhā-Kṛṣṇa
အခန်း ၂၈ တွင် ဝါစုဒေဝ (Vāsudeva) ကို ပူဇော်ရာ၌ လိုက်နာရမည့် အဆင့်လိုက် လိတုဂျီပုံစံကို ဖော်ပြထားသည်။ ပထမဦးစွာ သန့်စင်ပြင်ဆင်မှုအဖြစ် အာစမန (ācamana) နှင့် ပရာဏာယာမ (prāṇāyāma) ကို ပြုလုပ်ပြီး စိတ်ကို တည်ငြိမ်စေကာ ပူဇော်ပွဲ၏ နေရာ–အချိန် (deśa-kāla) ကို ကြေညာ၍ ရွေးချယ်ထားသော ဒေဝတာအား နမസ്കာရ ပြုသည်။ ထို့နောက် ဓမ္မကို အာရုံစိုက်၍ ပြည့်စုံစေရန် စင်ကల్ప (saṅkalpa) ချပြီး ဝိုင်ရှ္ဏဝ မန္တရများဖြင့် ညာသ (nyāsa) ကို ဆောင်ရွက်သည်။ စာတမ်းသည် အရည်အချင်းအလိုက် မန္တရရွေးချယ်မှုကို ခွဲပြထားပြီး ဒွိဇ (dvija) များအတွက် မန္တရစုတစ်စုနှင့် အခြားသူများအတွက် သုံးမန္တရ (triad) အစားထိုးကို ဖော်ပြကာ ညာသနှင့် ဟိုးမ (homa) နှစ်မျိုးလုံးတွင် အသုံးပြုနိုင်ကြောင်း ဆိုသည်။ ထို့နောက် ရုပ်တု (arcā) ပေါ်နှင့် ကိုယ်ခန္ဓာပေါ်တွင် ညာသပြု၍ ရုပ်တုကို သန့်စင်ကာ ဘယ်ဘက်တွင် ကလရှ (kalaśa) တင်သွင်းပြီး တီရ္ထ (tīrtha) များကို ဖိတ်ခေါ်ကာ ဂန္ဓ (gandha) နှင့် ပုဿပ (puṣpa) တို့ဖြင့် ဥပစာရ (upacāra) ပူဇော်သည်။ ပရိုက္ရှဏ (prokṣaṇa) ဖြင့် ဖြန်းသန့်စင်ပြီးနောက် သင်္ခ (conch) နှင့် ခေါင်းလောင်း (bell) ကို ဂုဏ်ပြုကာ ဘူတသုဒ္ဓိ (bhūtaśuddhi) ကို ပြီးစီးစေသည်။ ထို့အပြင် အတွင်းမီးနှင့် လေဓာတ်ဖြင့် ပာပဖြစ်တည်သော ကိုယ်အင်္ဂါကို “လောင်ကျွမ်း” သကဲ့သို့ သန့်စင်ကာ ဘြဟ္မန် (brahman) နှင့် တစ်လုံးတစ်ဝတည်းဖြစ်ခြင်းကို စိတ်ကူးသမားသည်။ နောက်ပိုင်းတွင် ဓျာန (dhyāna) သို့ ပြောင်းလဲကာ နှလုံးပန်းကန် (heart-lotus) ကို မြင်ကွင်းဖော်၍ အင်အားများကို အထက်သို့ ဆွဲတင်သည်။ ထို့နောက် ရာဓိကာပတိ (Rādhikāpati) အဖြစ် သီရိကృష్ణ (Śrī Kṛṣṇa) ၏ ရုပ်သဏ္ဍာန်ကို အသေးစိတ် ဓျာနပြုကာ ဆက်လက်၍ ရာဓာ (Rādhā) ကို ဓျာနပြုသည်။ အဆုံးတွင် သခင်ကို သူမနှင့်အတူ ပူဇော်ခြင်းဖြင့် အခန်းကို ပြီးမြောက်စေသည်။

महापूजाविधानम् (Mahāpūjā-vidhāna) — The Prescribed Sequence of Great Worship
ဤအခန်းသည် ဟရီ (ရాధာ–ကృష్ణ ပါဝင်) ကို မဟာပူဇာ ပြုလုပ်ရာတွင် လိုက်နာရမည့် အဆင့်လိုက် လိတုဂျီပုံစံကို ဖော်ပြသည်။ စိတ်တွင်းက ဂုဏ်ပြုခြင်းမှ စ၍ ရုပ်တုအတွင်းသို့ အာဝါဟန (āvāhana) နှင့် စ္ထာပန (sthāpana) ပြုကာ၊ ထို့နောက် အင်္ဂဒေဝတား (aṅga-devatā) များကို ဖိတ်ခေါ်သည်။ ကန့်လန့်သံ၊ တူရိယာသံတို့ဖြင့် မင်္ဂလာသံကို ထူထောင်ပြီး pādya, arghya, ācamana စသည့် ဧည့်ခံပုံစံ ဝန်ဆောင်မှုများနှင့် arghya ပစ္စည်းများ ပြင်ဆင်ခြင်းကို ဆက်လက်ညွှန်ကြားသည်။ ထို့နောက် ရေမွှေးရေဖြင့် ရေချိုးခြင်း၊ ဆီလိမ်းနှိပ်ခြင်း၊ uḍvartana နှင့် နို့၊ ဒိန်ချဉ်၊ ဂီ၊ ပျားရည်၊ သကြား စသည့် အမျိုးမျိုးသော ပစ္စည်းများဖြင့် အဘိသေက (abhiṣeka) ပြုခြင်းကို မန္တရားများနှင့် ဝေဒ/ပုရာဏ သီချင်းများ (Śrī-sūkta, Viṣṇu-sūkta၊ Mahāpuruṣa-vidyā) ဖြင့် တွဲဖက်စေသည်။ အဝတ်အစား၊ ယဇ္ဈနိုးကြိုး၊ အလှဆင်ပစ္စည်းများ၊ ရာသီအလိုက် tilaka နှင့် ပန်း/တုလစီ ပူဇာကို နာမသံဃာတော်ဖတ်ရွတ်ခြင်းဖြင့် ပြုလုပ်စေသည်။ အခန်းသည် ထို့နောက် အမွှေးတိုင်၊ မီးအလင်း၊ နိုင်ဝေဒျ (အစားအစာစာရင်းပါ)၊ ရေကပ်ခြင်း၊ လက်ဆေးခြင်း၊ အကျန်အဆန်ကို ကိုင်တွယ်ပုံ၊ tāmbūla၊ သစ်သီး၊ dakṣiṇā နှင့် တေးဂီတဖြင့် ārati ကို ဆက်လက်ဖော်ပြသည်။ နောက်ဆုံးတွင် စတုတိ၊ kīrtana၊ ကခုန်ခြင်း၊ ပရဒက္ခိဏာ၊ အရှ်ဌာင်္ဂ/ပဉ္စာင်္ဂ ပရဏာမ (လိင်အလိုက် ညွှန်ကြားချက်ပါ) ဖြင့် ပူဇာကို ပြီးစီးစေပြီး၊ သံသရာမှ ကာကွယ်ပေးရန် ဆုတောင်းခြင်း၊ နေ့စဉ် svādhyāya၊ ဖိတ်ခေါ်ထားသော ရုပ်သဏ္ဍာန်များကို visarjana ပြုခြင်းနှင့် ရုပ်တုကို အနားပေးခြင်းဖြင့် အဆုံးသတ်သည်။ ဖလသဒ္ဒါအရ ဗိဿနု၏ အနီးကပ် ပရိသတ် (pārṣada) အဖြစ် ရောက်နိုင်ခြင်း၊ Goloka သို့ တက်ရောက်နိုင်ခြင်းနှင့် ဆန္ဒပါပူဇာဖြစ်စေကာမူ dharma–kāma–artha–mokṣa ကို ရရှိနိုင်ကြောင်း ကတိပြုသည်။ ဘုရားကျောင်းတည်ဆောက်ခြင်း၊ ပူဇာဆက်လက်တည်တံ့ရန် အလှူအတန်းထားခြင်းတို့၏ အကျိုးကိုလည်း ချီးမွမ်းပြီး၊ အလှူရှင်၊ ပူဇာပြုသူ၊ ကူညီသူ၊ အတည်ပြုသူတို့အကြား ကမ္မအကျိုးကို မျှဝေကြောင်းနှင့် အလှူပစ္စည်းကို မတရားသုံးစွဲခြင်းကို သတိပေးသည်။ စိတ်မတည်ငြိမ်လျှင် အပြင်ပန်းပူဇာ၏ အကျိုးလျော့နည်းပြီး၊ ပညာရှိတပသီများတောင် ဟရီပူဇာမရှိလျှင် siddhi မရနိုင်ကြောင်းကို အဆုံးတွင် ထပ်မံအလေးပေးထားသည်။

मनोनिग्रह-उपायः — वासुदेवभक्त्या अष्टाङ्गयोग-संग्रहः (Chapter 30: Mind-Discipline through Vāsudeva Devotion and the Aṣṭāṅga-Yoga Compendium)
စကန္ဒက ပြောကြားသည်မှာ ဝါစုဒေဝ ပူဇာနည်းလမ်းကို ကြားပြီးနောက် လက်တွေ့အောင်မြင်မှုကို လိုလားသော နာရဒသည် စိတ်ကို ထိန်းချုပ်ရန် နည်းလမ်းကို အမြင့်ဆုံးဆရာထံ မေးမြန်းသည်။ စိတ်ထိန်းခြင်းသည် ပညာရှိများအတွက်တောင် ခက်ခဲပြီး ပူဇာက လိုရာရလဒ် ပေးစေရန် မဖြစ်မနေလိုအပ်ကြောင်းကိုလည်း ဝန်ခံသည်။ သီရိ နာရာယဏက ကိုယ်ရှိသတ္တဝါတို့၏ အကြီးမားဆုံး ရန်သူမှာ စိတ်ဖြစ်ကြောင်း ခွဲခြမ်းပြပြီး အပြစ်ကင်းစွာ စိတ်ငြိမ်းစေသော နည်းလမ်းအဖြစ် ဗိဿနုကို သတိတရားဖြင့် ဓျာနအလေ့အကျင့် (Viṣṇu-dhyāna-abhyāsa) ကို ဗೈရာဂျယနှင့် စည်းကမ်းတကျ လေ့ကျင့်ခြင်းဖြင့် ထောက်ပံ့ရန် ညွှန်ကြားသည်။ ထို့နောက် အဋ္ဌာင်္ဂယောဂကို စနစ်တကျ စုစည်းဖော်ပြသည်—ယမ၊ နိယမ၊ အာသန၊ ပရာဏာယာမ၊ ပရတျာဟာရ၊ ဓာရဏာ၊ ဓျာန၊ သမာဓိ—နှင့် ယမ ၅ ပါး၊ နိယမ ၅ ပါး (ဗိဿနုပူဇာ ပါဝင်) ကို ရှင်းလင်းသည်။ အင်္ဂါတစ်ခုချင်း၏ သတ်မှတ်ချက်များကို ဖော်ပြကာ အသက်ရှူသွင်းရှူထုတ် တည်ငြိမ်မှုနှင့် အာရုံခံအင်္ဂါများကို ပြင်ပအရာမှ ပြန်လည်ဆုတ်ခွာခြင်းကို အလေးပေးသည်။ နောက်ဆုံးတွင် မုက္ခသို့ ဦးတည်သော ယောဂထွက်ခွာနည်းကို ပြောသည်—ပရာဏကို အတွင်းစခန်းများမှတဆင့် ရွှေ့ပြောင်း၍ အပေါက်များကို ပိတ်ကာ ဘြဟ္မရန္ဓြသို့ ရောက်စေပြီး မာယာမှ ဖြစ်သော ဝါသနာများကို စွန့်လွှတ်ကာ ဝါစုဒေဝအပေါ် တစ်စိတ်တစ်မြင့် အာရုံဖြင့် ကိုယ်မှ ထွက်ခွာ၍ သီရိကృష్ణ၏ သာသနာတော် နေရာသို့ ရောက်ကြောင်းကို ဆိုသည်။ ဤအခန်းသည် ယောဂသတ်တရား၏ အကျဉ်းချုပ်ဖြစ်ကြောင်းနှင့် ကိုယ့်စိတ်ကို အနိုင်ယူပြီးနောက် အမြဲပူဇာပြုရန် တိုက်တွန်းကာ ပိတ်သိမ်းသည်။

श्री-नरनारायण-स्तुति-निरूपणम् (Exposition of the Nara–Nārāyaṇa Hymn)
အခန်း ၃၁ တွင် စကန္ဒ (Skanda) က ဝါစုဒေဝ (Vāsudeva) ၏ မဟာတန်ခိုးနှင့် ဓမ္မသဘောကို ရှင်းလင်းပြပြီးနောက် နာရဒ (Nārada) သည် မိမိ၏ သံသယအားလုံး ပျောက်ကင်းသွားသည် (saṃśaya-nāśa) ဟု ကြေညာကာ တပဿ (tapas) ကို ဆက်လက်ကျင့်သုံးပြီး နေ့စဉ် ဗဟုသုတကို လက်ခံယူမည်ဟု ကတိပြုသည်။ စကန္ဒ၏ ပြောကြားချက်အရ နာရဒသည် ဒေဝနှစ်တစ်ထောင်ကြာ တပဿပြုကာ အချိန်သင့်သလို ဟရီ (Hari) ၏ သင်ကြားမှုကို နားထောင်ရင်း ဝိညာဉ်ရေး “ရင့်ကျက်မှု” (pakvatā) သို့ ရောက်ကာ သတ္တဝါအားလုံး၏ အတ္တမန်ဖြစ်သော (akhilātman) သရီကృష్ణ (Śrī Kṛṣṇa) အပေါ် ချစ်မြတ်နိုးမှု ပိုမိုတိုးပွားလာသည်။ ထိုနာရဒကို အမြင့်ဆုံး ဘက္တိဖြင့် တည်မြဲသော စိဒ္ဓ-ယောဂိန် (siddha-yogin) ဟု အသိအမှတ်ပြု၍ နာရာယဏ (Nārāyaṇa) သည် လောကဟိတ (lokahita) အတွက် ခရီးထွက်ကာ “ဧကာန္တ-ဓမ္မ” (ekānta-dharma) ကို အနှံ့အပြား ဖြန့်ဝေရန် အမိန့်ပေးသည်။ ထို့နောက် နာရဒသည် နာရာယဏ/ဝါစုဒေဝကို ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ နေရာတည်ရာ၊ ယောဂ၏ အရှင်၊ သက်သေတော်၊ ဂုဏ်သုံးပါးနှင့် ကမ္မအကျိုးပြုမှုကို ကျော်လွန်သူ၊ ကြောက်ရွံ့မှုနှင့် သံသရာမှ ကာကွယ်ပေးသော ကရုဏာရှင်ဟူ၍ အလွှာလိုက် သီချင်းတော် (stuti) ဖြင့် ချီးမွမ်းသည်။ ထိုသီချင်းတော်သည် သေချိန်တွင်တောင် ဘုရားကို သတိရခြင်းက လွတ်မြောက်မှုကို ပေးနိုင်ကြောင်းနှင့် ကိုယ်ခန္ဓာ၊ ဆွေမျိုး၊ ဥစ္စာပစ္စည်းတို့အပေါ် ကပ်လျက်မှု၏ မောဟကို နှိုင်းယှဉ်ပြကာ နောက်ဆုံးတွင် ဘုရားတော်ကိုသာ အားကိုးခြင်းနှင့် ကျေးဇူးတင်ခြင်း၏ သဘောတရားဖြင့် အဆုံးသတ်သည်။

Śrī-Vāsudevamāhātmya—Śravaṇa-Kīrtana-Phalaśruti and Transmission Lineage (Chapter 32)
အခန်း ၃၂ သည် ဝါသုဒေဝကို အလယ်ထားသော သင်ကြားချက်ကို မိန့်ခွန်းပို့ဆောင်မှု အစဉ်အလာဖြင့် စနစ်တကျ စုစည်းတင်ပြသည်။ စကန္ဒက နာရဒသည် ဣရှာနကို ချီးမွမ်းပြီးနောက် ဗျာသ၏ အာရှရမ် (ရှမ်ယာပရာသ) သို့ သွားကာ မေးမြန်းသူတစ်ဦးအား “ဧကာန္တိကဓမ္မ” ကို ဟောကြားသည်ဟု ဆိုသည်။ ထို့နောက် ဗြဟ္မာ၏ စည်းဝေးခန်းတွင် နတ်များ၊ ပိတೃများ၊ ရှိများကို သင်ကြားရာ၌ ဘာස්ကရာ (နေမင်း) သည် နာရဒက နာရာယဏထံမှ ယခင်က ကြားခဲ့သမျှကို ထပ်မံကြားရသည်ဟု ဖော်ပြသည်။ သင်ကြားချက်သည် ထပ်ဆင့်လက်ဆင့်ကမ်းဖြစ်၍—ဝါလခိလျများအကြားမှ မေရုတောင်ပေါ်ရှိ အိန္ဒြာနှင့် နတ်စုသို့၊ ထို့နောက် အစိတမှ ပိတೃများသို့၊ ထို့မှ ရှန္တနုမင်း၊ ဘီရှ္မ၊ နောက်ဆုံး ဘာရတစစ်ပွဲအဆုံးတွင် ယုဓိဋ္ဌိရထံသို့ ရောက်သည်။ ဤမဟာတ္မယကို နားထောင်ခြင်းသည် မောက္ခကို ရည်ရွယ်သော အမြင့်ဆုံး ဘက္တိကို ဖြစ်ပေါ်စေပြီး ဝါသုဒေဝကို အဆုံးစွန် အကြောင်းရင်း၊ ဗျူဟများနှင့် အဝတာရများ၏ မူလအရင်းအမြစ်ဟု သတ်မှတ်သည်။ အဆုံးတွင် ထူထဲသော ဖလश्रုတိဖြင့်—ဤစာတမ်းကို ပုရာဏကထာ၏ “အနှစ်သာရ” နှင့် ဝေဒ–ဥပနိရှဒ၊ သာင်ခယ–ယောဂ၊ ပဉ္စရာတြ၊ ဓမ္မရှာစတြတို့၏ “ရသ” ဟု ခေါ်ဆိုသည်။ စိတ်သန့်ရှင်းမှု၊ အမင်္ဂလဖျက်ဆီးမှုနှင့် လောကီ/လောကုတ္တရာ အကျိုး (ဓမ္မ၊ ကာမ၊ အರ್ಥ၊ မောက္ခ) ကို ကတိပေးပြီး လူမှုအခန်းကဏ္ဍအလိုက် အကျိုးများ၊ မင်းများနှင့် မိန်းမများအတွက်လည်း မင်္ဂလာရလဒ်များကို ဆိုသည်။ စူတက ပညာရှိနားထောင်သူများအား ဝါသုဒေဝတစ်ပါးတည်းကို ပူဇော်ရန် တိုက်တွန်းကာ ဂိုလိုက၏ အရှင်၊ ဘက္တိအာနန္ဒကို တိုးပွားစေသော တောက်ပသဘောတရားအဖြစ် ဝါသုဒေဝအား နမസ്കာရဖြင့် ပိတ်သိမ်းသည်။
It presents Vāsudeva as the supreme principle (para-brahman) and argues that actions dedicated to him become spiritually efficacious, reducing obstacles and stabilizing outcomes within an ethical framework.
Rather than listing site-specific merits, it stresses merit through sambandha—linking one’s prescribed duties and rituals to Vāsudeva—thereby amplifying results and orienting practice toward enduring spiritual benefit.
It leverages epic-era inquiry (Yudhiṣṭhira questioning Bhīṣma) and an older itihāsa involving Nārada and Nara-Nārāyaṇa at Badarīāśrama to demonstrate how doctrine is validated through exemplary dialogues.