Adhyaya 22

Verse 1

सूत उवाच । एवं शिवतमः पंथाः शिवेनैव प्रदर्शितः । नृणां संसृतिबद्धानां सद्योमुक्तिकरः परः

സൂതൻ പറഞ്ഞു—ഇങ്ങനെ പരമ ശിവമയമായ പഥം ശിവൻ തന്നെയാണ് കാണിച്ചുതന്നത്; സംസാരബന്ധത്തിൽ കുടുങ്ങിയ മനുഷ്യർക്കിത് പരമവും സദ്യോമുക്തി നൽകുന്നതുമാണ്।

Verse 2

अथ दुर्मेधसां पुंसां वेदेष्वनधिकारिणाम् । स्त्रीणां द्विजातिबंधूनां सर्वेषां च शरीरिणाम्

ഇപ്പോൾ—ദുർമേധസ്സുള്ള പുരുഷന്മാർക്കും, വേദങ്ങളിൽ അനധികാരികൾക്കും, സ്ത്രീകൾക്കും, ദ്വിജാതിബന്ധുക്കൾക്കും (എന്നാൽ വേദാധികാരമില്ലാത്തവർക്ക്), കൂടാതെ എല്ലാ ദേഹധാരികൾക്കും—

Verse 3

एष साधारणः पंथाः साक्षात्कैवल्यसाधनः । महामुनिजनैः सेव्यो देवैरपि सुपूजितः

ഇത് സർവ്വസാധാരണമായ പഥം—സാക്ഷാൽ കൈവല്യസാധനം. മഹാമുനിഗണങ്ങൾ ഇതിനെ സേവിക്കുന്നു; ദേവന്മാരും അതിനെ അത്യന്തം പൂജ്യമായി മാനിക്കുന്നു.

Verse 4

यत्कथाश्रवणं शंभोः संसारभयनाशनम् । सद्योमुक्तिकरं श्लाघ्यं पवित्रं सर्वदेहिनाम्

ശംഭുവിന്റെ കഥാശ്രവണം സംസാരഭയം നശിപ്പിക്കുന്നു. അത് സദ്യോമുക്തി നൽകുന്നതും, ശ്ലാഘ്യവും, സർവ്വ ദേഹികളെയും പവിത്രമാക്കുന്നതുമാണ്.

Verse 5

अज्ञानतिमिरांधानां दीपोऽयं ज्ञानसिद्धिदः । भवरोगनिबद्धानां सुसेव्यं परमौषधम्

അജ്ഞാനതിമിരത്തിൽ അന്ധരായവർക്കിത് ജ്ഞാനസിദ്ധി നൽകുന്ന ദീപമാണ്. ഭവരോഗത്തിൽ ബന്ധിതർക്കിത് നിരന്തരം ആശ്രയിക്കേണ്ട പരമൗഷധമാണ്.

Verse 6

महापातकशैलानां वज्रघातसुदारुणम् । भर्जनं कर्मबीजानां साधनं सर्व संपदाम्

ഇത് മഹാപാതകരൂപമായ പർവ്വതങ്ങളിൽ അത്യന്തം ദാരുണമായ വജ്രാഘാതം. ഇത് കർമ്മബീജങ്ങളെ ദഹിപ്പിച്ച് സർവ്വ മംഗളസമ്പത്തുകൾക്കും സാധനമാകുന്നു.

Verse 7

ये शृण्वंति सदा शम्भोः कथां भुवनपावनीम् । ते वै मनुष्या लोकेस्मिन्रुद्रा एव न संशयः

ശംഭുവിന്റെ ഭുവനപാവനമായ കഥ സദാ ശ്രവിക്കുന്നവർ—ഈ ലോകത്ത് മനുഷ്യരായിരുന്നാലും അവർ നിസ്സംശയം രുദ്രസ്വരൂപന്മാരാണ്.

Verse 8

शृण्वतां शूलिनो गाथां तथा कीर्तयतां सताम् । तेषां पादरजांस्येव तीर्थानि मुनयो जगुः

ത്രിശൂലധാരിയായ ശിവന്റെ ഗാഥ ശ്രവിക്കുകയും സജ്ജന്മാർ അതിനെ കീർത്തിക്കുകയും ചെയ്യുന്നവരുടെ പാദധൂളിപോലും തീർത്ഥമാണെന്ന് മുനികൾ പ്രസ്താവിച്ചു.

Verse 9

तस्मान्निश्रेयसं गन्तुं येभिवांछंति देहिनः । ते शृण्वंतु सदा भक्त्या शैवीं पौराणिकीं कथाम्

അതിനാൽ നിഃശ്രേയസമായ പരമക്ഷേമം പ്രാപിക്കുവാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്ന ദേഹധാരികൾ സദാ ഭക്തിയോടെ ശൈവ പൗരാണികകഥ ശ്രവിക്കട്ടെ.

Verse 10

यद्यशक्तः सदा श्रोतुं कथां पौराणिकीं नरः । मुहूर्तं वापि शृणुयान्नियतात्मा दिनेदिने

ഒരു മനുഷ്യന് എല്ലായ്പ്പോഴും പൗരാണികകഥ ശ്രവിക്കാൻ കഴിയാത്തപക്ഷം, ആത്മനിയമത്തോടെ ദിനംപ്രതി കുറഞ്ഞത് ഒരു മുഹൂർത്തമെങ്കിലും ശ്രവിക്കണം.

Verse 11

अथ प्रतिदिनं श्रोतुमशक्तो यदि मानवः । पुण्यमासेषु वा पुण्ये दिने पुण्यतिथिष्वपि

ഇനി ഒരാൾക്ക് പ്രതിദിനം ശ്രവിക്കാൻ കഴിയാത്തപക്ഷം, പുണ്യമാസങ്ങളിൽ അല്ലെങ്കിൽ ശുഭദിനങ്ങളിൽ, പുണ്യതിഥികളിലും ശ്രവിക്കണം.

Verse 12

यः शृणोति कथां रम्यां पुराणैः समुदीरिताम् । स निस्तरति संसारं दग्ध्वा कर्ममहाटवीम्

പുരാണങ്ങളിൽ പ്രസ്താവിച്ച മനോഹരകഥ ശ്രവിക്കുന്നവൻ കർമമഹാവനം ദഹിപ്പിച്ച് സംസാരത്തെ അതിക്രമിക്കുന്നു.

Verse 13

मुहूर्त्तं वा तदर्द्धं वा क्षणं वा पावनीं कथाम् । ये शृण्वंति सदा भक्त्या न तेषामस्ति दुर्गतिः

ഒരു മുഹൂർത്തം, അതിന്റെ പകുതി, അല്ലെങ്കിൽ ക്ഷണമാത്രം പോലും—ഭക്തിയോടെ നിത്യം ഈ പാവനകഥ ശ്രവിക്കുന്നവർക്ക് ഒരിക്കലും ദുര്‍ഗതി ഉണ്ടാകില്ല।

Verse 14

यत्फलं सर्वयज्ञेषु सर्वदानेषु यत्फलम् । सकृत्पुराणश्रवणात्तत्फलं विंदते नरः

സകല യജ്ഞങ്ങളിൽ ലഭിക്കുന്ന ഫലവും സകല ദാനങ്ങളിൽ ലഭിക്കുന്ന ഫലവും—പുരാണം ഒരിക്കൽ ശ്രവിച്ചാൽ മനുഷ്യൻ അതേ ഫലം പ്രാപിക്കുന്നു।

Verse 15

कलौ युगे विशेषेण पुराणश्रवणादृते । नास्ति धर्मः परः पुंसां नास्ति मुक्तिपथः परः

കലിയുഗത്തിൽ പ്രത്യേകിച്ച് പുരാണശ്രവണം കൂടാതെ മനുഷ്യർക്കു പരമധർമ്മമില്ല; മോക്ഷത്തിലേക്കുള്ള ശ്രേഷ്ഠപഥവും ഇല്ല।

Verse 16

पुराणश्रवणाच्छंभोर्नास्ति संकीर्तनं परम् । अत एव मनुष्याणां कल्पद्रुममहाफलम्

ശംഭുവിന് (ശിവന്) പുരാണശ്രവണംക്കാൾ ഉന്നതമായ സംകീർത്തനം ഇല്ല; അതുകൊണ്ട് അത് മനുഷ്യർക്കു കല്പവൃക്ഷത്തിന്റെ മഹാഫലംപോലെ ഫലദായകമാണ്।

Verse 17

कलौ हीनायुषो मर्त्या दुर्बलाः श्रमपीडिताः । दुर्मेधसो दुःखभाजो धर्माचारविवर्जिताः

കലിയുഗത്തിൽ മർത്ത്യർ അൽപായുസ്സുള്ളവരും ദുർബലരുമായി അധ്വാനപീഡിതരാകുന്നു; ബുദ്ധി മന്ദമാകുന്നു, ദുഃഖഭാജകരാകുന്നു, ധർമ്മാചാരത്തിൽ നിന്ന് വിട്ടുനിൽക്കുന്നു।

Verse 18

इति संचिंत्य कृपया भगवान्बादरायणः । हिताय तेषां विदधे पुराणाख्यं सुधारसम्

ഇങ്ങനെ കരുണയോടെ ആലോചിച്ച ഭഗവാൻ ബാദരായണൻ (വ്യാസൻ) അവരുടെ ഹിതത്തിനായി പുരാണമെന്ന അമൃതസാരം രചിച്ചു.

Verse 19

पिबन्नेवामृतं यत्नादेतत्स्यादजरामरः । शम्भोः कथामृतं कुर्यात्कुलमेवाजरामरम्

ശ്രദ്ധയോടെ അമൃതം പാനം ചെയ്താൽ അജരാമരനാകുന്നു; അതുപോലെ ശംഭുവിന്റെ കഥാമൃതം കുലത്തെയേയും അജരാമരമാക്കുന്നു.

Verse 20

बालो युवा दरिद्रो वा वृद्धो वा दुर्बलोऽपि वा । पुराणज्ञः सदा वन्द्यः पूज्यश्च सुकृतार्थिभिः

അവൻ ബാലനായാലും, യുവാവായാലും, ദരിദ്രനായാലും, വൃദ്ധനായാലും, ദുർബലനായാലും—പുരാണജ്ഞൻ എപ്പോഴും വന്ദനീയനും പുണ്യാർത്ഥികൾക്ക് പൂജ്യനുമാണ്.

Verse 21

नीचबुद्धिं न कुर्वीत पुराणज्ञे कदाचन । यस्य वक्त्रांबुजाद्वाणी कामधेनुः शरीरिणाम्

പുരാണജ്ഞനെക്കുറിച്ച് ഒരിക്കലും നീചബുദ്ധി പുലർത്തരുത്; കാരണം അവന്റെ മുഖകമലത്തിൽ നിന്നൊഴുകുന്ന വാണി ദേഹധാരികൾക്ക് കാമധേനുവുപോലെ ഫലദായിനിയാണ്.

Verse 22

गुरवः संति लोकेषु जन्मतो गुणतस्तथा । तेषामपि च सर्वेषां पुराणज्ञः परो गुरुः

ലോകത്തിൽ ജന്മത്താലും ഗുണത്താലും ഗുരുക്കന്മാർ ഉണ്ടെങ്കിലും, അവരിൽ എല്ലാവരിലും പുരാണജ്ഞൻ തന്നെയാണ് പരമഗുരു.

Verse 23

भवकोटिसहस्रेषु भूत्वाभूत्वावसीदति । यो ददात्यपुनर्वृत्तिं कोऽन्यस्तस्मात्परो गुरुः

കോടിക്കണക്കിന് സഹസ്ര ജന്മങ്ങളിൽ വീണ്ടും വീണ്ടും ജന്മമരണങ്ങൾ അനുഭവിച്ച് ജീവൻ ക്ഷീണിച്ച് തളരുന്നു. ആരാണ് പുനർജന്മത്തിലേക്ക് മടങ്ങാതെയുള്ള മോക്ഷം നൽകുന്നതോ—അവനേക്കാൾ പരമഗുരു മറ്റാരുണ്ട്?

Verse 24

पुराणज्ञः शुचिर्दांतः शांतो विजितमत्सरः । साधुः कारुण्यवान्वाग्मी वदेत्पुण्यकथां सुधी

പുരാണജ്ഞൻ, ശുചി, ഇന്ദ്രിയസംയമനമുള്ളവൻ, ശാന്തൻ, അസൂയ ജയിച്ചവൻ, സദാചാരൻ, കരുണാവാൻ, വാഗ്മി—ഇത്തരം ബുദ്ധിമാൻ പുണ്യകഥ പ്രസംഗിക്കണം.

Verse 25

व्यासासनं समारूढो यदा पौराणिको द्विजः । असमाप्तप्रसंगश्च नमस्कुर्यान्न कस्य चित्

പുരാണവാചകനായ ദ്വിജൻ വ്യാസാസനത്തിൽ ആരൂഢനായി, പ്രസംഗം ഇനിയും സമാപിക്കാത്തിരിക്കെ, ആരെയും ഉദ്ദേശിച്ച് എഴുന്നേറ്റ് നമസ്കരിക്കരുത്.

Verse 26

ये धूर्ता ये च दुर्वृत्ता ये चान्ये विजिगीषवः । तेषां कुटिलवृत्तीनामग्रे नैव वदेत्कथाम्

ധൂർത്തന്മാർ, ദുർവൃത്തർ, ജയലോലുപരായ മറ്റുള്ളവർ—ഇത്തരം കുപ്രവൃത്തിയുള്ളവരുടെ മുന്നിൽ കഥ ഒരിക്കലും പറയരുത്.

Verse 27

न दुर्जनसमाकीर्णे न शूद्रश्वापदावृते । देशे न द्यूतसदने वदेत्पुण्यकथां सुधीः

ദുർജനങ്ങൾ നിറഞ്ഞ സ്ഥലത്ത്, ശൂദ്രരും ക്രൂരമൃഗങ്ങളും വ്യാപിച്ച പ്രദേശത്ത്, കൂടാതെ ചൂതാട്ടശാലയിൽ—ബുദ്ധിമാൻ പുണ്യകഥ പറയരുത്.

Verse 28

सद्ग्रामे सुजनाकीर्णे सुक्षेत्रे देवतालये । पुण्ये नदनदीतीरे वदेत्पुण्यकथां सुधीः

സദ്ഗ്രാമത്തിൽ, സജ്ജനന്മാർ നിറഞ്ഞിടത്ത്, പുണ്യക്ഷേത്രത്തിലോ ദേവാലയത്തിലോ, കൂടാതെ പുണ്യ നദി-നദീതീരങ്ങളിൽ—സുധീ പുണ്യകഥ പ്രസംഗിക്കണം।

Verse 29

शिवभक्तिसमायुक्ता नान्यकार्येषु लालसा । वाग्यताः सुश्रवोऽव्यग्राः श्रोतारः पुण्यभागिनः

ശിവഭക്തിയോടെ യുക്തരായി, മറ്റു കാര്യങ്ങളിൽ ലാലസയില്ലാതെ, വാക്ക് നിയന്ത്രിച്ച്, ശ്രദ്ധയോടെ കേട്ട്, അവ്യഗ്രരായിരിക്കുന്ന ശ്രോതാക്കളാണ് പുണ്യത്തിന്റെ ഭാഗഭാക്കൾ।

Verse 30

अभक्ता ये कथां पुण्यां शृण्वंति मनुजाधमाः । तेषां पुण्यफलं नास्ति दुःखं स्याज्जन्मजन्मनि

ഭക്തിയില്ലാത്ത, മനുഷ്യരിൽ അധമർ ഈ പുണ്യകഥ കേട്ടാലും—അവർക്ക് പുണ്യഫലം ലഭിക്കില്ല; ജന്മജന്മാന്തരങ്ങളിൽ ദുഃഖം പിന്തുടരും।

Verse 31

पुराणं ये त्वसंपूज्य तांबूलाद्यैरुपायनैः । शृण्वंति च कथां भक्त्या दरिद्राः स्युर्न पापिनः

താംബൂലം മുതലായ ഉപഹാരങ്ങളാൽ പുരാണത്തെ പൂജിക്കാനാകാതിരുന്നാലും, ഭക്തിയോടെ കഥ കേൾക്കുന്നവർ—ദരിദ്രരായാലും പാപികൾ അല്ല।

Verse 32

कथायां कीर्त्यमानायां ये गच्छंत्यन्यतो नराः । भोगांतरे प्रणश्यंति तेषां दाराश्च संपदः

കഥ പ്രസംഗിക്കപ്പെടുമ്പോൾ അവിടെ നിന്ന് എഴുന്നേറ്റ് മറ്റിടത്തേക്ക് പോകുന്ന പുരുഷന്മാർക്ക്—ഭോഗങ്ങളുടെ നടുവിലേ അവരുടെ ഭാര്യയും സമ്പത്തും നശിക്കും।

Verse 33

सोष्णीषमस्तका ये च कथां शृण्वंति पावनीम् । ते बलाकाः प्रजायन्ते पापिनो मनुजाधमाः

പാപികൾ, മനുഷ്യരിൽ അധമർ, തല മൂടിയ നിലയിൽ (അശ്രദ്ധയായി) പാവനകഥ കേൾക്കുന്നുവെങ്കിൽ, അവർ ബലാകാ (കൊക്ക്/സാരസ്) പക്ഷികളായി ജന്മിക്കുന്നു।

Verse 34

तांबूलं भक्षयन्तो ये कथां शृण्वंति पावनीम् । स्वविष्ठां खादयंत्येतान्नरके यमकिंकराः

താംബൂലം (പാൻ) ചവച്ചുകൊണ്ട് പാവനകഥ കേൾക്കുന്നവരെ, നരകത്തിൽ യമദൂതന്മാർ അവരുടെ സ്വന്തം മല തന്നെ തിന്നിപ്പിക്കും।

Verse 35

ये च तुंगासनारूढाः कथां शृण्वंति दांभिकाः । अक्षयान्नरकान्भुक्त्वा ते भवंत्येव वायसाः

ദംഭികൾ ഉയർന്ന ആസനത്തിൽ ഇരുന്ന് പാവനകഥ കേൾക്കുമ്പോൾ, അവർ ‘അക്ഷയ’ നരകങ്ങൾ അനുഭവിച്ച് തീർച്ചയായും കാക്കകളായി ജന്മിക്കുന്നു।

Verse 36

ये च वीरासनारूढा ये च मंचकसंस्थिताः । शृण्वंति सत्कथां ते वै भवंत्यनृजुपादपाः

വീരാസനത്തിൽ ഇരുന്നോ, അല്ലെങ്കിൽ കട്ടിൽ/മഞ്ചകത്തിൽ ഇരുന്നോ കിടന്നോ സത്കഥ കേൾക്കുന്നവർ, വളഞ്ഞ തണ്ടുകളുള്ള വൃക്ഷങ്ങളായി (അനൃജുപാദപ) മാറുന്നു।

Verse 37

असंप्रणम्य शृण्वंतो विषवृक्षा भवंति ते । कथां शयानाः शृण्वन्तो भवंत्यजगरा नराः

പ്രണാമം ചെയ്യാതെ കഥ കേൾക്കുന്നവർ വിഷവൃക്ഷങ്ങളാകും; കിടന്ന് കഥ കേൾക്കുന്നവർ അജഗരം (മഹാസർപ്പം) ആയി മാറും।

Verse 38

यः शृणोति कथां वक्तुः समानासनमाश्रितः । गुरुतल्पसमं पापं संप्राप्य नरकं व्रजेत्

വക്താവിനോടു സമാനമായ ആസനത്തിൽ ഇരുന്ന് കഥ ശ്രവിക്കുന്നവൻ ഗുരുതൽപസമമായ മഹാപാപം പ്രാപിച്ച് നരകത്തിലേക്കു പോകുന്നു.

Verse 39

ये निंदंति पुराणज्ञं कथां वा पापहारिणीम् । ते वै जन्मशतं मर्त्याः शुनका संभवंति च

പുരാണജ്ഞനെ നിന്ദിക്കുന്നവരും പാപഹാരിണിയായ പുണ്യകഥയെ അവമാനിക്കുന്നവരും, അവർ നൂറു ജന്മം നായയോനിയിൽ ജനിക്കുന്നു.

Verse 40

कथायां वर्तमानायां ये वदंति नराधमाः । ते गर्दभाः प्रजायन्ते कृकलासास्ततः परम्

കഥ നടക്കുമ്പോൾ സംസാരിക്കുന്ന അധമന്മാർ കഴുതയായി ജനിക്കുന്നു; അതിനുശേഷം പല്ലിയുടെ യോനി പ്രാപിക്കുന്നു.

Verse 41

कदाचिदपि ये पुण्यां न शृण्वंति कथां नराः । ते भुक्त्वा नरकान्घोरान्भ वंति वनसूकराः

ഒരിക്കലും പുണ്യകഥ ശ്രവിക്കാത്ത മനുഷ്യർ ഭീകര നരകങ്ങൾ അനുഭവിച്ച് പിന്നെ കാട്ടുപന്നികളായി ജനിക്കുന്നു.

Verse 42

ये कथामनुमोदन्ते कीर्त्यमानां नरोत्तमाः । अशृण्वंतोऽपि ते यांति शाश्वतं परमं पदम्

കീർത്തിക്കപ്പെടുന്ന പുണ്യകഥയെ അനുമോദിച്ച് ആനന്ദിക്കുന്ന നരോത്തമർ, കേൾക്കാതിരുന്നാലും ശാശ്വത പരമപദം പ്രാപിക്കുന്നു.

Verse 43

कथायां कीर्त्यमानायां विघ्नं कुर्वंति ये शठाः । कोट्यब्दान्नरकान्भुक्त्वा भवंति ग्रामसूकराः

പുണ്യമായ പൗരാണികകഥ പാരായണം നടക്കുമ്പോൾ വഞ്ചകർ വിഘ്നം സൃഷ്ടിച്ചാൽ, അവർ കോടി വർഷം നരകഭോഗം അനുഭവിച്ച് ഒടുവിൽ ഗ്രാമപ്പന്നികളായി ജനിക്കുന്നു।

Verse 44

ये श्रावयंति मनुजान्पुण्यां पौराणिकीं कथाम् । कल्पकोटिशतं साग्रं तिष्ठंति ब्रह्मणः पदम्

മനുഷ്യരെ പുണ്യമായ പൗരാണികകഥ ശ്രവിപ്പിക്കുന്നവർ, സാഗ്രമായി ശതകോടി കല്പകാലം ബ്രഹ്മപദത്തിൽ വസിക്കുന്നു।

Verse 45

आसनार्थं प्रयच्छंति पुराणज्ञस्य ये नराः । कम्बलाजिनवासांसि मञ्चं फलकमेव च

പുരാണജ്ഞന് ഇരിപ്പിനായി കമ്പളം, മൃഗചർമ്മം, വസ്ത്രം, കട്ടിൽ അല്ലെങ്കിൽ മരപ്പലക പോലും നൽകുന്നവർ മഹാപുണ്യം പ്രാപിക്കുന്നു।

Verse 46

स्वर्गलोकं समासाद्य भुक्त्वा भोगान्यथेप्सितान् । स्थित्वा ब्रह्मादिलोकेषु पदं यांति निरामयम्

അവർ സ്വർഗ്ഗലോകം പ്രാപിച്ച് ഇഷ്ടഭോഗങ്ങൾ അനുഭവിക്കുന്നു; പിന്നെ ബ്രഹ്മാദി ലോകങ്ങളിൽ വസിച്ച് ഒടുവിൽ നിരാമയവും നിർമ്മലവും ആയ പരമപദം പ്രാപിക്കുന്നു।

Verse 47

पुराणज्ञस्य यच्छंति ये सूत्रवसनं नवम् । भोगिनो ज्ञानसंपन्नास्ते भवंति भवेभवे

പുരാണജ്ഞന് പുതിയ വസ്ത്രം (പുതിയ തുണി) അർപ്പിക്കുന്നവർ, ജന്മംജന്മമായി ഭോഗസമ്പന്നരും ജ്ഞാനസമ്പന്നരുമാകുന്നു।

Verse 48

ये महापातकैर्युक्ता उपपातकिनश्च ये । पुराणश्रवणादेव ते यांति परमं पदम्

മഹാപാതകങ്ങളിൽ ലിപ്തരുമായും ഉപപാതകികളുമായവരും പോലും, പുരാണശ്രവണമാത്രം കൊണ്ടുതന്നെ പരമപദം പ്രാപിക്കുന്നു.

Verse 49

अत्र वक्ष्ये महापुण्यमितिहासं द्विजोत्तमाः । शृण्वतां सर्वपापघ्नं विचित्रं सुमनोहरम्

ഹേ ദ്വിജോത്തമന്മാരേ! ഇവിടെ ഞാൻ മഹാപുണ്യകരമായ ഒരു ഇതിഹാസം പ്രസ്താവിക്കുന്നു—ശ്രവിക്കുന്നവരുടെ സകലപാപങ്ങളും നശിപ്പിക്കുന്ന, വിചിത്രവും മനോഹരവും ആയത്.

Verse 50

दक्षिणापथमध्ये वै ग्रामो बाष्कलसंज्ञितः । तत्र संति जनाः सर्वे मूढाः कर्मविवर्जिताः

ദക്ഷിണാപഥത്തിന്റെ മദ്ധ്യത്തിൽ ‘ബാഷ്കല’ എന്നൊരു ഗ്രാമമുണ്ട്; അവിടെ എല്ലാവരും മൂഢരും ധർമ്മകർമ്മവിരഹിതരുമാണ്.

Verse 51

न तत्र ब्राह्मणाचाराः श्रुतिस्मृतिपराङ्मुखाः । जपस्वाध्यायरहिताः परस्त्री विषयातुराः

അവിടെ ബ്രാഹ്മണാചാരങ്ങൾ ഇല്ല; അവർ ശ്രുതി-സ്മൃതികളിൽ നിന്ന് വിമുഖർ, ജപ-സ്വാധ്യായരഹിതർ, പരസ്ത്രീയും വിഷയാസക്തിയും മൂലം വ്യാകുലർ.

Verse 52

कृषीवलाः शस्त्रधरा निर्देवा जिह्मवृत्तयः । न जानंति परं धर्मं ज्ञानवैराग्यलक्षणम्

അവർ വെറും കൃഷിവാളരും ആയുധധാരികളും; ദേവഭക്തിയില്ലാത്തവർ, വക്രവൃത്തിയുള്ളവർ; ജ്ഞാന-വൈരാഗ്യലക്ഷണമുള്ള പരമധർമ്മം അവർ അറിയുന്നില്ല.

Verse 53

स्त्रियश्च पापनिरताः स्वैरि ण्यः कामलालसाः । दुर्बुद्धयः कुटिलगाः सद्गताचारवर्जिताः

അവിടെ ചില സ്ത്രീകൾ പാപാചാരത്തിൽ ലീനരായി, സ്വേച്ഛാചാരിണികളായി, കാമഭോഗലാലസയോടെ, ദുഷ്ബുദ്ധിയുള്ളവരായി, കപടവഴികളിൽ നടക്കുന്നവരായി, സദാചാരവും സത്പഥവും നൽകുന്ന ശാസനയിൽ നിന്ന് വഞ്ചിതരായിരുന്നു।

Verse 54

तत्रैको विदुरो नाम दुरात्मा ब्राह्मणाधमः । आसीद्वेश्यापतिर्योऽसौ सदारोऽपि कुमार्गगः

അവിടെ ‘വിദുരൻ’ എന്നൊരാൾ ഉണ്ടായിരുന്നു—ദുരാത്മാവ്, ബ്രാഹ്മണന്മാരിൽ അധമൻ. അവൻ ഒരു വേശ്യയുടെ പോഷകനും കാവലാളുമായി ജീവിച്ചു; ഭാര്യ ഉണ്ടായിട്ടും കുപഥം തന്നെയായിരുന്നു അവന്റെ വഴി।

Verse 55

स्वपत्नीं बंदुलां नाम हित्वा प्रतिनिशं तथा । वेश्याभवनमासाद्य रमते स्मरपीडितः

അവൻ ‘ബന്ധുലാ’ എന്ന തന്റെ ഭാര്യയെ ഉപേക്ഷിച്ച്, ഓരോ രാത്രിയും വേശ്യാഗൃഹത്തിലെത്തി, കാമദേവന്റെ പീഡയിൽ വലഞ്ഞ് അവിടെ രമിച്ചു കൊണ്ടിരുന്നു।

Verse 56

सापि तस्यांगना रात्रौ वियुक्ता नवयौवना । असहंती स्मरावेशं रेमे जारेण संगता

അവന്റെ ആ നവയൗവനയായ ഭാര്യയും, രാത്രിയിൽ ഭർത്താവിൽ നിന്ന് വേർപെട്ട്, കാമാവേശം സഹിക്കാനാകാതെ, ജാരനോടൊപ്പം ചേർന്ന് രമിച്ചു।

Verse 57

तां कदाचिद्दुराचारां जारेण सह संगताम् । दृष्ट्वा तस्याः पतिः क्रोधादभि दुद्राव सत्वरः

ഒരിക്കൽ ആ ദുരാചാരിണിയെ ജാരനോടൊപ്പം ചേർന്നിരിക്കുന്നതായി കണ്ടപ്പോൾ, അവളുടെ ഭർത്താവ് ക്രോധംകൊണ്ട് ജ്വലിച്ച് ഉടൻ തന്നെ അവരുടെ നേരെ പാഞ്ഞോടി।

Verse 58

जारे पलायिते पत्नीं गृहीत्वा स दुराशयः । संताड्य मुष्टिबंधेन मुहुर्मुहुरताडयत्

ജാരൻ ഓടിപ്പോയപ്പോൾ ആ ദുഷ്ടമനസ്സൻ ഭാര്യയെ പിടിച്ചു, മുട്ടിയ കൈകളാൽ വീണ്ടും വീണ്ടും അടിച്ചു പീഡിപ്പിച്ചു।

Verse 59

सा नारी पीडिता भर्त्रा कुपिता प्राह निर्भया । भवान्प्रतिनिशं वेश्यां रमते का गतिर्मम

ഭർത്താവാൽ പീഡിതയായ ആ സ്ത്രീ കോപത്തോടെയും നിർഭയമായും പറഞ്ഞു—“നീ ഓരോ രാത്രിയും വേശ്യയോടു രമിക്കുന്നു; എങ്കിൽ എന്റെ ഗതി എന്ത്, എനിക്ക് ആശ്രയം ഏത്?”

Verse 60

अहं रूपवती योषा नवयौवनशालिनी । कथं सहिष्ये कामार्ता तव संगतिवर्जिता

“ഞാൻ രൂപവതിയായ സ്ത്രീ, നവയൗവനത്തിൽ ശോഭിക്കുന്നവൾ; നിന്റെ സാന്നിധ്യം ഇല്ലാതെ കാമവേദനയിൽ ഞാൻ എങ്ങനെ സഹിക്കും?”

Verse 61

इत्युक्तः स तया तन्व्या प्रोवाच ब्राह्मणाधमः । युक्तमेव त्वयोक्तं हि तस्माद्वक्ष्यामि ते हितम्

ആ സുന്ദരിയായ യുവതി ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞപ്പോൾ ആ അധമ ബ്രാഹ്മണൻ പറഞ്ഞു—“നീ പറഞ്ഞത് യുക്തമാണ്; അതിനാൽ നിനക്ക് ഹിതമായതു ഞാൻ പറയുന്നു.”

Verse 62

जारेभ्यो धनमाकृष्य तेभ्यो देहि परां रतिम् । तद्धनं देहि मे सर्वं पण्यस्त्रीणां ददामि तत्

“ജാരന്മാരിൽ നിന്ന് ധനം വലിച്ചെടുത്തു അവർക്കു അത്യന്തം രതി നൽകുക; പിന്നെ ആ ധനം മുഴുവൻ എനിക്കു തരിക—ഞാൻ അത് പണ്യസ്ത്രീകൾക്ക് കൈമാറും.”

Verse 63

एवं संपूर्यते कामो ममापि च वरानने । तथेति भर्तृवचनं प्रतिजग्राह सा वधूः

“ഹേ സുമുഖീ! ഇങ്ങനെ എന്റെ ആഗ്രഹവും നിറവേറും.” ഭർത്താവിന്റെ വാക്കുകൾ കേട്ട് ആ വധു “തഥാസ്തു” എന്നു പറഞ്ഞു സമ്മതിച്ചു.

Verse 64

एवं तयोस्तु दंपत्योर्दुराचारप्रवृत्तयोः । कालेन निधनंप्राप्तः स विप्रो वृषलीपतिः

ഇങ്ങനെ ആ ദമ്പതികൾ ദുരാചാരത്തിൽ തുടർന്നിരിക്കെ, കാലക്രമത്തിൽ ആ വിപ്രൻ—വൃഷലിയുടെ ഭർത്താവ്—മരണത്തെ പ്രാപിച്ചു.

Verse 65

मृते भर्तरि सा नारी पुत्रैः सह निजालये । उवास सुचिरं कालं किंचिदुत्क्रांतयौवना

ഭർത്താവ് മരിച്ച ശേഷം ആ സ്ത്രീ പുത്രന്മാരോടൊപ്പം സ്വന്തം വീട്ടിൽ ദീർഘകാലം പാർത്തു; അവളുടെ യൗവനം കുറെ കടന്നിരുന്നു.

Verse 66

एकदा दैवयोगेन संप्राप्ते पुण्यपर्वणि । सा नारी बंधुभिः सार्धं गोकर्णं क्षेत्र माययौ

ഒരിക്കൽ ദൈവയോഗത്താൽ പുണ്യപർവ്വദിനം വന്നപ്പോൾ, ആ സ്ത്രീ ബന്ധുക്കളോടൊപ്പം ഗോകർണക്ഷേത്രത്തിലേക്ക് പോയി.

Verse 67

तत्र तीर्थजले स्नात्वा कस्मिंश्चिद्देवतालये । शुश्राव देवमुख्यानां पुण्यां पौराणिकीं कथाम्

അവിടെ തീർത്ഥജലത്തിൽ സ്നാനം ചെയ്ത്, ഒരു ദേവാലയത്തിൽ ദേവമുഖ്യനെ സംബന്ധിച്ച പുണ്യമായ പൗരാണികകഥ അവൾ ശ്രവിച്ചു.

Verse 68

योषितां जारसक्तानां नरके यमकिंकराः । संतप्तलोहपरिघं क्षिपंति स्मरमंदिरे

നരകത്തിൽ യമന്റെ കിങ്കരന്മാർ പരപുരുഷാസക്തയായ സ്ത്രീകളെ ‘സ്മരമന്ദിരം’ എന്ന കാമജന്യ യാതനാലയത്തിൽ ചുവന്നുതിളക്കുന്ന ഇരുമ്പുകോലുകൾ എറിഞ്ഞ് പീഡിപ്പിക്കുന്നു।

Verse 69

इति पौराणिकेनोक्तां सा श्रुत्वा धर्मसंहिताम् । तमुवाच रहस्येषा भीता ब्राह्मणपुंगवम्

പുരാണവാചകൻ പറഞ്ഞ ധർമ്മസംഹിത കേട്ടപ്പോൾ അവൾ ഭീതയായി; പിന്നെ രഹസ്യമായി ആ ശ്രേഷ്ഠ ബ്രാഹ്മണനോട് പറഞ്ഞു।

Verse 70

ब्रह्मन्पापमजानंत्या मयाचरितमुल्बणम् । यौवने कामचारेण कौटिल्येन प्रवर्तितम्

ഹേ ബ്രാഹ്മണാ! പാപമാണെന്ന് അറിയാതെ, യൗവനത്തിൽ കാമാചാരവും കപടവും പ്രേരിപ്പിച്ച് ഞാൻ അത്യന്തം ഭീകരമായ ഒരു കർമ്മം ചെയ്തു।

Verse 71

इदं त्वद्वचनं श्रुत्वापुराणार्थविजृंभि तम् । भीतिर्मे महती जाता शरीरं वेपते मुहुः

പുരാണാർത്ഥം വിപുലീകരിക്കുന്ന നിങ്ങളുടെ വാക്കുകൾ കേട്ടപ്പോൾ എനിക്ക് മഹാഭയം ജനിച്ചു; എന്റെ ശരീരം വീണ്ടും വീണ്ടും വിറയ്ക്കുന്നു।

Verse 72

धिङ्मां दुरिंद्रियासक्तां पापां स्मरविमोहिताम् । अल्पस्य यत्सुखस्यार्थे घोरां यास्यामि दुर्गतिम्

എന്നെ ധിക്കരിക്കണം—ദുരിന്ദ്രിയാസക്തയായ പാപിനി, കാമമോഹിതയായ ഞാൻ! അല്പസുഖത്തിനായി ഞാൻ ഭീകരമായ ദുര്‍ഗതിയിലേക്കു വീഴും।

Verse 73

कथं पश्यामि मरणे यमदूतान्भयंकरान् । कथं पाशैर्बलात्कंठे बध्यमाना धृतिं लभे

മരണസമയത്ത് യമന്റെ ഭയാനകരായ ദൂതന്മാരെ ഞാൻ എങ്ങനെ നോക്കിക്കാണും? അവർ ബലമായി എന്റെ കഴുത്തിൽ കയറിട്ടു മുറുക്കുമ്പോൾ എനിക്ക് എങ്ങനെ മനധൈര്യം ലഭിക്കും?

Verse 74

कथं सहिष्ये नरके खंडशो देहकृंतनम । पुनः कथं पतिष्यामि संतप्ता क्षारकर्दमे

നരകത്തിൽ ശരീരം കഷ്ണങ്ങളായി മുറിക്കുന്നത് ഞാൻ എങ്ങനെ സഹിക്കും? വീണ്ടും വെന്തുനീറി ആ ഉപ്പുചേറിലേക്ക് ഞാൻ എങ്ങനെ വീഴും?

Verse 75

कथं च योनिलक्षेषु क्रिमिकीटखगादिषु । परिभ्रमामि दुःखौघात्पीड्यमाना निरंतरम्

ദുഃഖപ്രവാഹത്താൽ നിരന്തരം പീഡിപ്പിക്കപ്പെട്ട്, കൃമികൾ, കീടങ്ങൾ, പക്ഷികൾ തുടങ്ങിയ ലക്ഷക്കണക്കിന് ജന്മങ്ങളിലൂടെ ഞാൻ എങ്ങനെ അലഞ്ഞുതിരിയും?

Verse 76

कथं च रोचते मह्यमद्यप्रभृति भोजनम् । रात्रौ कथं च सेविष्ये निद्रां दुःखपरिप्लुता

ഇന്നുമുതൽ എനിക്ക് ഭക്ഷണം എങ്ങനെ രുചിക്കും? ദുഃഖത്തിൽ മുങ്ങിപ്പോയ ഞാൻ രാത്രിയിൽ എങ്ങനെ ഉറങ്ങും?

Verse 77

हाहा हतास्मि दग्धास्मि विदीर्णहृदयास्मि च । हा विधे मां महापापे दत्त्वा बुद्धिमपातयः

അയ്യോ! ഞാൻ നശിച്ചു, ഞാൻ വെന്തുനീറി, എന്റെ ഹൃദയം പിളർന്നുപോയി. ഹേ വിധീ! എനിക്ക് ബുദ്ധി നൽകിയിട്ടും നീ എന്നെ എന്തിനു മഹാപാപത്തിൽ വീഴ്ത്തി?

Verse 78

पततस्तुंगशैलाग्राच्छूलाक्रांतस्य देहिनः । यद्दुःखं जायते घोरं तस्मात्कोटिगुणं मम

ഉന്നത പർവ്വതശിഖരത്തിൽ നിന്ന് വീണ് ശൂലത്തിൽ കുത്തേറ്റ ജീവിക്ക് ഉണ്ടാകുന്ന ഭയങ്കര വേദനയെക്കാൾ എന്റെ ദുഃഖം കോടി മടങ്ങ് കൂടുതലാണ്.

Verse 79

अश्वमेधायुतं कृत्वा गंगां स्नात्वा शतं समाः । न शुद्धिर्जायते प्रायो मत्पापस्य गरीयसः

ഞാൻ പത്തായിരം അശ്വമേധയാഗങ്ങൾ ചെയ്താലും, നൂറു വർഷം ഗംഗാസ്നാനം ചെയ്താലും, എന്റെ ഭാരമേറിയ പാപത്തിന് ശുദ്ധി പ്രായേണ ഉണ്ടാകുന്നില്ല.

Verse 80

किं करोमि क्व गच्छामि कं वा शरणमाश्रये । को वा मां त्रायते लोके पतंती नरकार्णवे

ഞാൻ എന്തു ചെയ്യണം, എവിടെ പോകണം, ആരുടെ ശരണം ആശ്രയിക്കണം? നരകസമുദ്രത്തിൽ മുങ്ങുന്ന എന്നെ ഈ ലോകത്തിൽ ആരാണ് രക്ഷിക്കുക?

Verse 81

त्वमेव मे गुरुर्ब्रह्मंस्त्वं माता त्वं पितासि च । उद्धरोद्धर मां दीनां त्वामेव शरणं गताम्

ഹേ ബ്രഹ്മൻ! നീയേ എന്റെ ഗുരു; നീയേ മാതാവും, നീയേ പിതാവും. നിന്റെ ശരണം മാത്രം പ്രാപിച്ച ഈ ദീനയെ ഉയർത്തേണമേ, ഉയർത്തേണമേ.

Verse 82

इति तां जातनिर्वेदां पतितां चरणद्वये । उत्थाप्य कृपया धीमान्बभाषे द्विजपुंगवः

ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു അനുതാപത്തോടെ നിറഞ്ഞ് അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഇരുപാദങ്ങളിലും വീണ അവളെ കണ്ട ജ്ഞാനിയായ ബ്രാഹ്മണശ്രേഷ്ഠൻ കരുണയോടെ അവളെ എഴുന്നേൽപ്പിച്ച് സംസാരിച്ചു.

Verse 83

ब्राह्मण उवाच । दिष्ट्या काले प्रबुद्धासि श्रुत्वेमां महतीं कथाम् । मा भैषीस्तव वक्ष्यामि गतिं चैव सुखावहाम्

ബ്രാഹ്മണൻ പറഞ്ഞു—ഭാഗ്യവശാൽ നീ യഥാകാലത്ത് ഉണർന്ന് ഈ മഹത്തായ സത്കഥ കേട്ടിരിക്കുന്നു. ഭയപ്പെടേണ്ട; നിനക്കു സുഖം നൽകുന്ന ഗതിയും മാർഗവും ഞാൻ പറയും.

Verse 84

सत्कथाश्रवणादेव जाता ते मतिरीदृशी । इंद्रियार्थेषु वैराग्यं पश्चात्तापो महानभूत्

സത്കഥ ശ്രവണമാത്രം കൊണ്ടുതന്നെ നിനക്കു ഇത്തരമൊരു ബോധം ഉണർന്നു; ഇന്ദ്രിയവിഷയങ്ങളിൽ വൈരാഗ്യം വന്നു, മഹത്തായ പശ്ചാത്താപവും ജനിച്ചു.

Verse 85

पश्चात्तापो हि सर्वेषामघानां निष्कृतिः परा । तेनैव कुरुते सद्यः प्रायश्चित्तं सुधीर्नरः

സത്യത്തിൽ, പശ്ചാത്താപം തന്നെയാണ് എല്ലാ പാപങ്ങൾക്കും പരമ നിഷ്കൃതി; അതേ പശ്ചാത്താപം കൊണ്ടു ബുദ്ധിമാൻ ഉടൻ തന്നെ യഥാർത്ഥ പ്രായശ്ചിത്തം ചെയ്യുന്നു.

Verse 86

प्रायश्चित्तानि सर्वाणि कृत्वा च विधिवत्पुनः । अपश्चात्तापिनो नार्या न यांति गतिमुत्तमाम्

വിധിപൂർവ്വം എല്ലാ പ്രായശ്ചിത്തങ്ങളും ചെയ്താലും, പശ്ചാത്താപമില്ലാത്തവർ ഉത്തമഗതിയെ പ്രാപിക്കുകയില്ല.

Verse 87

सत्कथाश्रवणान्नित्यं संयाति परमां गतिम् । पुण्यक्षेत्रनिवासाच्च चित्तशुद्धिः प्रजायते

നിത്യമായി സത്കഥ ശ്രവണം ചെയ്താൽ പരമഗതി ലഭിക്കുന്നു; പുണ്യക്ഷേത്രത്തിൽ വസിക്കുന്നതാൽ ചിത്തശുദ്ധി ജനിക്കുന്നു.

Verse 88

यथा सत्कथया नित्यं संयाति परमां गतिम् । तथान्यैः सद्व्रतैर्जंतोर्नभवेन्मतिरुत्तमा

നിത്യമായി സത്കഥയാൽ പരമഗതി ലഭിക്കുന്നതുപോലെ, മറ്റു സദ്വ്രതങ്ങൾ മാത്രം കൊണ്ടു മനുഷ്യന്റെ ബുദ്ധി അതുപോലെ ഉന്നതമാകുന്നില്ല।

Verse 89

यथा मुहुः शोध्यमानो दर्पणो निर्मलो भवेत् । तथा सत्कथया चेतो विशुद्धिं परमां व्रजेत्

എങ്ങനെ വീണ്ടും വീണ്ടും ശുദ്ധീകരിക്കുമ്പോൾ ദർപ്പണം നിർമ്മലമാകുന്നുവോ, അതുപോലെ സത്കഥയാൽ ചിത്തം പരമ വിശുദ്ധിയിലേക്കു എത്തുന്നു।

Verse 90

विशुद्धे चेतसि नृणां ध्यानं सिध्यत्युमापतेः । ध्यानेन सर्वं मलिनं मनोवाक्कायसंभृतम्

മനുഷ്യരുടെ ചിത്തം വിശുദ്ധമായാൽ ഉമാപതി (ശിവൻ) ധ്യാനം സിദ്ധമാകുന്നു; ധ്യാനത്താൽ മനസ്സ്, വാക്ക്, ശരീരം എന്നിവയിൽ സഞ്ചിതമായ സകല മലിനതയും നീങ്ങുന്നു।

Verse 91

सद्यो विधूय कृतिनो यांति शम्भोः परं पदम् । अतः संन्यस्तपुण्यानां सत्कथा साधनं परम्

ക്ഷണത്തിൽ തന്നെ മലിനത നീക്കി കൃതാർഥർ ശംഭുവിന്റെ പരമപദത്തിലേക്ക് പോകുന്നു; അതിനാൽ പുണ്യമാത്ര ആശ്രയം ഉപേക്ഷിച്ചവർക്കു സത്കഥയാണ് പരമസാധനം।

Verse 92

कथया सिध्यति ध्यानं ध्यानात्कैवल्यमुत्तमम् । असिद्धपरमध्यानः कथामेतां शृणोति यः । सोऽन्यजन्मनि संप्राप्य ध्यानं याति परां गतिम्

സത്കഥയാൽ ധ്യാനം സിദ്ധമാകുന്നു; ധ്യാനത്തിൽ നിന്ന് ഉത്തമ കൈവല്യം ലഭിക്കുന്നു. പരമധ്യാനത്തിൽ ഇനിയും അസിദ്ധനായവൻ ഈ കഥ ശ്രവിച്ചാൽ, മറ്റൊരു ജന്മത്തിൽ ഫലം പ്രാപിച്ച് ധ്യാനം കൈവരിച്ചു പരമഗതിയെ എത്തുന്നു।

Verse 93

नामोच्चारणमात्रेण जप्त्वा मंत्रमजामिलः । पश्चात्तापसमायुक्तस्त्ववाप परमां गतिम्

നാമോച്ചാരണമാത്രം കൊണ്ടുതന്നെ അജാമിലൻ മന്ത്രജപം ചെയ്തവനായി; തുടർന്ന് പശ്ചാത്താപത്തോടെ നിറഞ്ഞ് പരമഗതി പ്രാപിച്ചു.

Verse 94

सर्वेषां श्रेयसां बीजं सत्कथाश्रवणं नृणाम् । यस्तद्विहीनः स पशुः कथं मुच्येत बन्धनात्

മനുഷ്യർക്കു എല്ലാ ശ്രേയസ്സിന്റെയും വിത്ത് സത്കഥാശ്രവണമാണ്. അതില്ലാത്തവൻ മൃഗസമൻ—അവൻ ബന്ധനത്തിൽ നിന്ന് എങ്ങനെ മോചിതനാകും?

Verse 95

अतस्त्वमपि सर्वेभ्यो विषयेभ्यो निवृत्तधीः । भक्तिं परां समाधाय सत्कथां शृणु सर्वदा । शृण्वंत्याः सत्कथां नित्यं चेतस्ते शुद्धिमेष्यति

അതുകൊണ്ട് നീയും എല്ലാ വിഷയങ്ങളിൽ നിന്നുമുള്ള മനസ്സിനെ പിൻവലിച്ച്, പരമഭക്തി സ്ഥാപിച്ച്, എപ്പോഴും സത്കഥ ശ്രവിക്ക. നിത്യമായി സത്കഥ കേൾക്കുമ്പോൾ നിന്റെ ചിത്തം ശുദ്ധിയിലേക്കെത്തും.

Verse 96

तेन ध्यायसि विश्वेशं ततो मुक्तिमवाप्स्यसि । ध्यायतः शिवपादाब्जं मुक्तिरेकेन जन्मना

അതിലൂടെ നീ വിശ്വേശ്വരനെ ധ്യാനിക്കും; തുടർന്ന് മോക്ഷം പ്രാപിക്കും. ശിവന്റെ പാദപദ്മം ധ്യാനിക്കുന്നവന് ഒരേ ജന്മത്തിൽ തന്നെ മോക്ഷം ലഭിക്കുന്നു.

Verse 97

भविष्यति न सन्देहः सत्यं सत्यं वदाम्यहम् । इत्युक्ता तेन विप्रेण सा नारी बाष्पसंकुला

“ഇത് തീർച്ചയായും സംഭവിക്കും—സംശയമില്ല; ഞാൻ സത്യം, സത്യം പറയുന്നു.” എന്ന് ആ വിപ്രൻ പറഞ്ഞപ്പോൾ ആ സ്ത്രീ കണ്ണുനീരാൽ നിറഞ്ഞു.

Verse 98

पतित्वा पादयोस्तस्य कृतार्थास्मीत्यभाषत । तस्मिन्नेव महाक्षेत्रे तस्मादेव द्विजोत्तमात्

അവൾ അദ്ദേഹത്തിന്റെ പാദങ്ങളിൽ വീണു, “ഞാൻ കൃതാർത്ഥയായി” എന്നു പറഞ്ഞു. അതേ മഹാക്ഷേത്രത്തിൽ, അതേ ശ്രേഷ്ഠ ദ്വിജനിൽ നിന്നു അവൾക്ക് കൂടുതൽ ഉപദേശവും ലഭിച്ചു.

Verse 99

शुश्राव सत्कथां साध्वीं कैवल्यफल दायिनी । स उवाच द्विजस्तस्यै कथां वैराग्यबृंहिताम्

അവൾ കൈവല്യഫലം നൽകുന്ന പുണ്യമായ സത്കഥ ശ്രവിച്ചു. തുടർന്ന് ആ ദ്വിജൻ അവൾക്ക് വൈരാഗ്യത്തോടെ ബലപ്പെട്ട ഉപദേശകഥ പറഞ്ഞു.

Verse 100

यां श्रुत्वा मनुजः सद्यस्त्यजेद्विषयवासनाम् । तस्याश्चित्तं यथा शुद्धं वैराग्यरसगं यथा

അത് കേട്ടാൽ മനുഷ്യൻ ഉടൻ വിഷയവാസനകൾ ഉപേക്ഷിക്കും; അവളുടെ ചിത്തം ശുദ്ധമായി—വൈരാഗ്യരസത്തിൽ ലീനമായതുപോലെ ആയി.

Verse 110

इत्थं प्रतिदिनं भक्त्या प्रार्थयंती महेश्वरम् । शृण्वंती सत्कथां सम्यक्कर्मबंधं समाच्छिनत्

ഇങ്ങനെ അവൾ ദിനംപ്രതി ഭക്തിയോടെ മഹേശ്വരനെ പ്രാർത്ഥിച്ചു, ശ്രദ്ധയോടെ സത്കഥ ശ്രവിച്ചു, കർമബന്ധം പൂർണ്ണമായി ഛേദിച്ചു.

Verse 120

देव्युवाच । सोऽस्मत्कथां महापुण्यां कदाचिच्छृणुयाद्यदि । निस्तीर्य दुर्गतिं सर्वामिमं लोकं प्रयास्यति

ദേവി അരുളിച്ചെയ്തു—“ആരെങ്കിലും ഒരിക്കൽ നമ്മുടെ ഈ മഹാപുണ്യകഥ ശ്രവിച്ചാൽ, എല്ലാ ദുര്‍ഗതിയും കടന്ന് ഈ പുണ്യലോകം പ്രാപിക്കും.”

Verse 130

विमानमारुह्य स दिव्यरूपधृक्स तुंबुरुः पार्श्वगतः स्वकांतया । गायन्महेशस्य गुणान्मनोरमाञ्जगाम कैवल्यपदं सनातनम्

ദിവ്യവിമാനത്തിൽ आरोഹിച്ച്, ദിവ്യരൂപധാരിയായ തുംബുരു തന്റെ പ്രിയയെ പാർശ്വത്തിൽ കൂട്ടി പുറപ്പെട്ടു. മഹേശന്റെ (ശിവന്റെ) മനോഹരഗുണങ്ങൾ ഗാനം ചെയ്തുകൊണ്ട് അവൻ സനാതനമായ കൈവല്യപദം—പരമമോക്ഷം—പ്രാപിച്ചു।

Verse 136

विविधगुणविभेदैर्नित्यमस्पृष्टरूपं जगति च बहिरंतर्वा समानं महिम्ना । स्वमहसि विहरंतं वाङ्मनोवृत्तिदूरं परमशिवमनंतानंदसांद्रं प्रपद्ये

ഞാൻ പരമശിവനിൽ ശരണം പ്രാപിക്കുന്നു—വിവിധ ഗുണഭേദങ്ങളാൽ നിത്യവും അസ്പൃഷ്ടമായ രൂപമുള്ളവൻ; ലോകത്തിന്റെ അകത്തും പുറത്തും ഒരുപോലെ മഹിമയുള്ളവൻ; സ്വപ്രകാശ തേജസ്സിൽ വിഹരിക്കുന്നവൻ, വാക്കിന്റെയും മനോവൃത്തികളുടെയും അതീതൻ, അനന്താനന്ദസാന്ദ്രൻ।