Rig Veda Sukta 6
Mandala 8Sukta 643 Mantras

Sukta 6

Sukta 8.6

Rishi

Kaṇva (Kaṇva family; RV 8.6 attributed to Kaṇvas)

Devata

Indra

Chandas

Anuṣṭubh (likely; compact praise verse)

ഋഗ്വേദം 8.6 കണ്വവംശീയരുടെ ഇന്ദ്രസ്തുതിയാണ്. ഇന്ദ്രന്റെ ഓജസ് (വിജയശക്തി)യും മഴപോലെ ഒഴുകുന്ന ദാനശീലതയും മഹത്വപ്പെടുത്തിക്കൊണ്ട്, സ്തുതിയാൽ അവൻ കൂടുതൽ വളരട്ടെ എന്നും ആരാധിക്കുന്ന കുലങ്ങളെ സംരക്ഷിക്കാൻ അവൻ വേഗത്തിൽ വരട്ടെ എന്നും ആഹ്വാനം ചെയ്യുന്നു. സ്തുതി ഒരുവശത്ത് ബ്രഹ്മാണ്ഡീയ ദൃശ്യങ്ങൾ (പാതകൾ വിശാലമാക്കുന്ന, സമൃദ്ധി വിടുതൽ ചെയ്യുന്ന ശക്തിയായി ഇന്ദ്രൻ) വരയ്ക്കുന്നു; മറുവശത്ത് യാഗത്തിന്റെ അടുപ്പം (സോമാർപ്പണങ്ങളും സമൂഹത്തിന്റെ സംയുക്ത ആഹ്വാനവും) ഉന്നയിക്കുന്നു. അവസാനം ദാനസ്തുതി ശൈലിയിലുള്ള ഉദാഹരണത്തിലൂടെ ദാനം മൂലമുള്ള ഉയർച്ചയും കീർത്തിവർധനയും ആഘോഷിക്കുന്നു.

Recitation with translationRig Veda 8.6

Mantras

Mantra 1

महाँ इन्द्रो य ओजसा पर्जन्यो वृष्टिमाँ इव । स्तोमैर्वत्सस्य वावृधे ॥

ഓജസ്സാൽ മഹത്തായ ഇന്ദ്രൻ; മഴകൊണ്ട് നിറഞ്ഞ പർജന്യനെപ്പോലെ. സ്തോത്രങ്ങളാൽ അവൻ വർധിക്കുന്നു—വത്സം പോഷണത്തോടെ വളരുന്നതുപോലെ; അന്വേഷകനിൽ പ്രകാശശക്തി പുഷ്ടിയായി ഉയരുന്നു.

Mantra 2

प्रजामृतस्य पिप्रतः प्र यद्भरन्त वह्नयः । विप्रा ऋतस्य वाहसा ॥

ഋതത്തിന്റെ വാഹകരായ വിപ്രർ ഋതത്തിൽ പ്രജയുടെ—ആത്മസന്തതിയുടെ—പോഷണം മുന്നോട്ട് കൊണ്ടുവരുമ്പോൾ, അവർ ഋതത്തിന്റെ സത്യവാഹനത്താൽ അതിനെ മുന്നോട്ട് വഹിക്കുന്നു; ശരിയായ നിയമവും പ്രചോദിതബലവും കൊണ്ട് ഉള്ളിലെ ഭവനം നിലനിൽക്കുന്നു.

Mantra 3

कण्वा इन्द्रं यदक्रत स्तोमैर्यज्ञस्य साधनम् । जामि ब्रुवत आयुधम् ॥

കണ്വർ സ്തോമങ്ങളാൽ ഇന്ദ്രനെ യജ്ഞത്തിന്റെ സാധനം—ഫലപ്രദശക്തി—ആക്കി രൂപപ്പെടുത്തിയപ്പോൾ, അവർ ബന്ധുക്കളെപ്പോലെ സംസാരിച്ചു, വാക്കിന്റെ ആയുധം പണിതുകൊണ്ട്; പ്രകാശത്തിന്റെ യുദ്ധത്തിന് മൂർച്ചപ്പെടുത്തിയ മന്ത്രം.

Mantra 4

समस्य मन्यवे विशो विश्वा नमन्त कृष्टयः । समुद्रायेव सिन्धवः ॥

അവന്റെ ദിവ്യ മന്യു (ഉഗ്രമായ തേജസ്സുള്ള ഉന്മേഷം) മുമ്പിൽ എല്ലാ ജനസമൂഹങ്ങളും നമിക്കുന്നു; നദികൾ സമുദ്രത്തിലേക്കു ചായുന്നതുപോലെ.

Mantra 5

ओजस्तदस्य तित्विष उभे यत्समवर्तयत् । इन्द्रश्चर्मेव रोदसी ॥

ഇത് അവന്റെ ദഹിക്കുന്ന തിത്വിഷ് (തേജസ്) എന്ന ഓജസ്: ദ്യാവാ–പൃഥിവീ എന്ന രണ്ടു ലോകങ്ങളെ അവൻ തിരിച്ചു ഒന്നാക്കി; ഇന്ദ്രൻ ചർമംപോലെ റോദസീ (ആകാശം–ഭൂമി)യെ ഒരൊറ്റ ആലിംഗനത്തിൽ കൂട്ടിപ്പിടിച്ചു.

Mantra 6

वि चिद्वृत्रस्य दोधतो वज्रेण शतपर्वणा । शिरो बिभेद वृष्णिना ॥

വൃത്രൻ കുലുങ്ങി പ്രതിരോധിച്ചാലും, ഇന്ദ്രൻ ശതപർവ വജ്രംകൊണ്ട്—വൃഷ്ണിനാ (ബലവത്തായ ശക്തിയാൽ)—അവന്റെ ശിരസ് ഭേദിച്ചു.

Mantra 7

इमा अभि प्र णोनुमो विपामग्रेषु धीतयः । अग्नेः शोचिर्न दिद्युतः ॥

ഈ പ്രചോദനങ്ങളെ ഞങ്ങൾ മുന്നോട്ടു തള്ളിപ്പിടിച്ച് ദർശികളുടെ അഗ്രസ്ഥാനത്ത് തന്നെ പ്രവർത്തിപ്പിക്കുന്നു; അവ അഗ്നിയുടെ ശോചിസ്സുപോലെ ജ്വലിക്കുന്നു—അന്തര്ജ്യോതിയുടെ മിന്നൽപോലെ.

Mantra 8

गुहा सतीरुप त्मना प्र यच्छोचन्त धीतयः । कण्वा ऋतस्य धारया ॥

ഗുഹയിൽ നിവസിച്ചിരുന്നാലും, പ്രചോദനങ്ങൾ തങ്ങളുടെ തന്നെ അന്തർസ്വഭാവത്താൽ മുന്നോട്ടു തള്ളിപ്പിടിച്ച് ജ്വലിക്കാൻ തുടങ്ങുന്നു; കണ്വർ അവയെ ഋത—സത്യക്രമത്തിന്റെ ധാരയായ ഒഴുക്കിലൂടെ (കൊണ്ടുവരുന്നു).

Mantra 9

प्र तमिन्द्र नशीमहि रयिं गोमन्तमश्विनम् । प्र ब्रह्म पूर्वचित्तये ॥

ഹേ ഇന്ദ്രാ, ആ നിന്നെയേ ഞങ്ങൾ പ്രാപിക്കട്ടെ: ഗോമന്ത—പ്രകാശകിരണങ്ങളാൽ സമൃദ്ധവും അശ്വിന—വേഗശക്തികളാൽ നിറഞ്ഞതുമായ റയി (സമൃദ്ധി); പുര്വചിത്തിയുടെ ജാഗരണത്തിനായി ബ്രഹ്മ—മന്ത്രവാണി മുന്നോട്ടു പോകട്ടെ.

Mantra 10

अहमिद्धि पितुष्परि मेधामृतस्य जग्रभ । अहं सूर्य इवाजनि ॥

ഞാൻ തന്നേ പിതാവിന്റെ ചുറ്റുപാടിൽ നിന്നു ഋതത്തിന്റെ മേധയെ പിടിച്ചെടുത്തു; ഞാൻ സൂര്യനെപ്പോലെ ജനിച്ചു—ഉദയിച്ച്, നിർമ്മലവും സർവ്വാധിപത്യവുമായ പ്രകാശത്തിലേക്ക്.

Mantra 12

ये त्वामिन्द्र न तुष्टुवुॠषयो ये च तुष्टुवुः । ममेद्वर्धस्व सुष्टुतः ॥

ഹേ ഇന്ദ്ര, ഋഷികൾ നിന്നെ സ്തുതിച്ചില്ലെങ്കിലും സ്തുതിച്ചാലും—സുസ്തുതിയാൽ സ്തുതിക്കപ്പെട്ട നീ എനിക്കായി തന്നേ വർദ്ധിക്ക; എന്റെ ഉള്ളിൽ നിന്റെ ബലം വർദ്ധിപ്പിക്ക.

Mantra 13

यदस्य मन्युरध्वनीद्वि वृत्रं पर्वशो रुजन् । अपः समुद्रमैरयत् ॥

അവന്റെ മന്യു (ക്രോധശക്തി) പഥത്തിൽ മുന്നേറി വൃത്രനെ അവയവം അവയവമായി തകർത്തപ്പോൾ, അവൻ അപഃകളെ ചലിപ്പിച്ചു—സമുദ്രത്തെ ഉണർത്തി.

Mantra 14

नि शुष्ण इन्द्र धर्णसिं वज्रं जघन्थ दस्यवि । वृषा ह्युग्र शृण्विषे ॥

ഹേ ഇന്ദ്രാ, ശുഷ്ണന്റെ മേൽ നീ ധർണസിയായ വജ്രം താഴെയിറക്കി ദസ്യുവിനെ സംഹരിച്ചു; കാരണം നീ വൃഷഭൻ—ഉഗ്രൻ, ശ്രവണാർഹനും പ്രതികരിക്കുന്നവനും, അപ്രതിഹതബലമുള്ളവൻ.

Mantra 15

न द्याव इन्द्रमोजसा नान्तरिक्षाणि वज्रिणम् । न विव्यचन्त भूमयः ॥

സ്വശക്തിയാൽ ദ്യാവസ്സുകളും അല്ല, അന്തരിക്ഷങ്ങളും അല്ല, ഭൂമിയുടെ അടിസ്ഥാനങ്ങളും അല്ല—വജ്രധാരിയായ ഇന്ദ്രനെ വ്യാപിക്കാനാവില്ല; അവന്റെ ശക്തി ലോകങ്ങളുടെ അളവുകളെ അതിക്രമിക്കുന്നു.

Mantra 17

य इमे रोदसी मही समीची समजग्रभीत् । तमोभिरिन्द्र तं गुहः ॥

ഈ രണ്ടു മഹാ രോദസീ—ദ്യൗവും പൃഥ്വിയും—സമീചിയായി നേരെമുഖമായി ചേർത്ത് ഒരുമിച്ച് പിടിച്ചവനെ, ഹേ ഇന്ദ്രാ, നീ തമോഭിഃ അന്ധകാരങ്ങളാൽ ഗുഹ്യനാക്കി—പ്രകാശത്തിലേക്ക് വിടുതൽ കാത്തിരിക്കുന്ന മറഞ്ഞ ശക്തി.

Mantra 18

य इन्द्र यतयस्त्वा भृगवो ये च तुष्टुवुः । ममेदुग्र श्रुधी हवम् ॥

ഹേ ഇന്ദ്രാ, യതയഃ (സാധനയിൽ പരിശ്രമിക്കുന്നവർ), ഭൃഗുക്കൾ, നിന്നെ സ്തുതിച്ചവർ—ഹേ ഉഗ്രനേ, എന്റെ ഹവം (ആഹ്വാനം) തീർച്ചയായും ശ്രവിക്കണമേ; അവരുടെ പുരാതന തപസ്സ്/ആകാംക്ഷ ഇപ്പോൾ എനിക്കുള്ളിൽ ജാഗ്രതമാകട്ടെ.

Mantra 20

या इन्द्र प्रस्वस्त्वासा गर्भमचक्रिरन् । परि धर्मेव सूर्यम् ॥

ഹേ ഇന്ദ്രാ, പ്രസ്വസ്ത്വാസാഃ (മുന്നോട്ട് നീങ്ങുന്ന ശക്തികൾ) നിന്നെ ഗർഭരൂപമായ ഘടനയായി നിർമ്മിച്ചു—ഋത/ധർമ്മത്തിന്റെ നിയമത്തിൽ സൂര്യനെ ചുറ്റിപ്പൂട്ടുന്നതുപോലെ; പ്രകാശം ധരിക്കപ്പെടുകയും സംരക്ഷിക്കപ്പെടുകയും ചെയ്ത് ഞങ്ങളിലേയ്ക്ക് പ്രകടനത്തിന് ഒരുക്കമാകുവാൻ.

Mantra 22

तवेदिन्द्र प्रणीतिषूत प्रशस्तिरद्रिवः । यज्ञो वितन्तसाय्यः ॥

ഹേ ഇന്ദ്രാ, നിന്റെ പ്രണീതികളിൽ (നേതൃത്വ-മാർഗ്ഗനിർദ്ദേശങ്ങളിൽ) തന്നെയാണ് സ്തുതിയും സന്മാർഗ്ഗവും, ഹേ അദ്രിവഃ (കല്ല്/വജ്രധാരകൻ); യജ്ഞം തന്റെ പൂർണ്ണവിസ്താരത്തിൽ വിരിയുന്നു—അന്തരാർപ്പണം സുരക്ഷിതമായി തന്റെ ലക്ഷ്യത്തിലേക്ക് എത്തുവാൻ.

Mantra 23

आ न इन्द्र महीमिषं पुरं न दर्षि गोमतीम् । उत प्रजां सुवीर्यम् ॥

ഹേ ഇന്ദ്രാ, മഹത്തായ പോഷകശക്തിയുമായി ഞങ്ങളിലേക്കു വരിക—കിരണസമൃദ്ധമായ ദൃഢദുര്‍ഗ്ഗംപോലെ; കൂടാതെ പ്രജയും സുവീര്യം (വീരശക്തിയുടെ പൂർണ്ണത)യും ദയചെയ്യുക.

Mantra 24

उत त्यदाश्वश्व्यं यदिन्द्र नाहुषीष्वा । अग्रे विक्षु प्रदीदयत् ॥

അശ്വജന്യമായ ആ വേഗശക്തിയും—ഹേ ഇന്ദ്രാ, നാഹുഷീ ജനസമൂഹങ്ങളിൽ—നീ അതിനെ കുലങ്ങളിൽ മുൻപിൽ ജ്വലിപ്പിച്ചു; മനുഷ്യസമൂഹത്തിൽ പുരോഗതിയുടെ അഗ്രദീപം നീ കൊളുത്തുന്നു.

Mantra 26

यदङ्ग तविषीयस इन्द्र प्रराजसि क्षितीः । महाँ अपार ओजसा ॥

ഹേ ഇന്ദ്രാ, നീ കൂടുതൽ തീവ്രബലവാനായി വാസസ്ഥലങ്ങളിലേയ്ക്ക് പ്രരാജസി (ആധിപത്യത്തോടെ ഭരിക്കുമ്പോൾ), നീ മഹാനാണ്—ഓജസ്സിൽ അപാരം; നിന്റെ ശക്തിയാൽ നീ അധിപത്യത്തിന്റെ വിസ്താരം വർധിപ്പിക്കുന്നു.

Mantra 27

तं त्वा हविष्मतीर्विश उप ब्रुवत ऊतये । उरुज्रयसमिन्दुभिः ॥

ഹേ ഉരു‍ജ്രയസ—വിശാലമായി ഒഴുകുന്ന ശക്തിയുടെ ധാരകാ—ഹവിഷ്യമുള്ള ജനങ്ങൾ സോമബിന്ദുക്കളുമായി രക്ഷയ്ക്കായി നിന്നെ സമീപത്തേക്ക് വിളിക്കുന്നു.

Mantra 28

उपह्वरे गिरीणां संगथे च नदीनाम् । धिया विप्रो अजायत ॥

പർവതങ്ങളുടെ ഉപഹ്വരങ്ങളിൽ—സമീപമുള്ള താഴ്വര-ആവരണങ്ങളിൽ—നദികളുടെ സംഗമസ്ഥാനത്തും, ധീ (അന്തര്ദൃഷ്ടി)യാൽ വിപ്രൻ (ഋഷി) ജനിക്കുന്നു.

Mantra 29

अतः समुद्रमुद्वतश्चिकित्वाँ अव पश्यति । यतो विपान एजति ॥

ഇവിടെ നിന്ന് ചികിത്വാൻ (ജ്ഞാനി) സമുദ്രത്തെയും മേലോട്ടുയരുന്ന ഉദ്വതങ്ങളെയും താഴെയிருந்து നോക്കുന്നു; അവിടെ നിന്ന് വിപാൻ (പാനം ചെയ്യുന്നവൻ) വിറച്ച് ചലനത്തിലാകുന്നു.

Mantra 30

आदित्प्रत्नस्य रेतसो ज्योतिष्पश्यन्ति वासरम् । परो यदिध्यते दिवा ॥

അപ്പോൾ അവർ പ്രാചീന രേതസ് (ബീജ-ശക്തി) എന്നതിന്റെ ജ്യോതിസ്സാൽ ദിവസത്തെ ദർശിക്കുന്നു; അത് ദ്യൗവിൽ അപ്പുറം ജ്വലിക്കുമ്പോൾ.

Mantra 31

कण्वास इन्द्र ते मतिं विश्वे वर्धन्ति पौंस्यम् । उतो शविष्ठ वृष्ण्यम् ॥

ഹേ ഇന്ദ്രാ, കണ്വർ എല്ലാവരും നിന്റെ മതിയെ—നിന്റെ പൗംസ്യ (പുരുഷബലം)—വർധിപ്പിക്കുന്നു; കൂടാതെ, ഹേ അതിശവിഷ്ഠാ, നിന്റെ വൃഷ്ണ്യ (വീര്യമയ ശക്തി)യെയും.

Mantra 32

इमां म इन्द्र सुष्टुतिं जुषस्व प्र सु मामव । उत प्र वर्धया मतिम् ॥

ഹേ ഇന്ദ്രാ, എന്റെ ഈ സുഷ്ടുതിയെ സ്വീകരിക്കണമേ; എന്നെ ദൃഢമായി പോഷിപ്പിക്കണമേ. എന്റെ മതിയെയും വർധിപ്പിക്കണമേ.

Mantra 33

उत ब्रह्मण्या वयं तुभ्यं प्रवृद्ध वज्रिवः । विप्रा अतक्ष्म जीवसे ॥

കൂടാതെ ഞങ്ങൾ, ബ്രഹ്മണ്യർ—ബ്രഹ്മത്തെ പ്രിയപ്പെടുന്നവർ—ഹേ വജ്രിവഃ, ഹേ സദാ വർദ്ധിക്കുന്നവനേ, നിനക്കായി ജീവസേ (ജീവനത്തിനായി) ഒരു തേജസ്സുള്ള സ്തുതി-വാണി ഞങ്ങൾ രൂപപ്പെടുത്തി—സത്യത്തിൽ അന്തർപ്രാണബലത്തിന്റെ വർദ്ധനയ്ക്കായി.

Mantra 34

अभि कण्वा अनूषतापो न प्रवता यतीः । इन्द्रं वनन्वती मतिः ॥

കണ്വർ അവന്റെ ദിശയിൽ വിളിച്ചുയർത്തി—ചരിവിലൂടെ ഒഴുകുന്ന ജലങ്ങളെപ്പോലെ; ഇന്ദ്രനെ ജയിക്കുവാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്ന അവരുടെ പ്രചോദിത മതി നേരെ അവന്റെ ശക്തിയിലേക്കു ഒഴുകുന്നു—ചൈതന്യധാര തന്റെ തേജോമയ ഉറവിടത്തിലേക്കു പോകുന്നതുപോലെ.

Mantra 35

इन्द्रमुक्थानि वावृधुः समुद्रमिव सिन्धवः । अनुत्तमन्युमजरम् ॥

ഉക്തങ്ങൾ—ബലവത്തായ സ്തുതി-പാഠങ്ങൾ—ഇന്ദ്രനെ വർദ്ധിപ്പിച്ചു, നദികൾ സമുദ്രത്തെ നിറയ്ക്കുന്നതുപോലെ. അവൻ അനുത്തമ മന്യുവൻ—അവന്റെ ഉഗ്രതയെ ആരും അതിക്രമിക്കില്ല—അജരൻ, അക്ഷയശക്തി; പ്രകാശത്തിനായുള്ള യുദ്ധത്തിൽ സദാ വിജയം നേടുന്നവൻ.

Mantra 36

आ नो याहि परावतो हरिभ्यां हर्यताभ्याम् । इममिन्द्र सुतं पिब ॥

ഹേ ഇന്ദ്രാ, ദൂരദേശങ്ങളിൽ നിന്നു ഞങ്ങളിലേക്കു വരിക; നിന്റെ രണ്ടു ഹരികളോടുകൂടെ (തേജസ്സുള്ള താം്രവർണ്ണ അശ്വങ്ങൾ/ശക്തികൾ). ഈ പിഷിത സോമം പാനം ചെയ്ക.

Mantra 37

त्वामिद्वृत्रहन्तम जनासो वृक्तबर्हिषः । हवन्ते वाजसातये ॥

വൃത്രഹൻ, മറച്ചിടുന്നവനെ സംഹരിക്കുന്ന നിന്നെയേ—നന്നായി വിരിച്ച ബർഹിഷ് (യജ്ഞാസനം) ഉള്ള ജനങ്ങൾ—വാജസാതിക്കായി ആഹ്വാനം ചെയ്യുന്നു.

Mantra 38

अनु त्वा रोदसी उभे चक्रं न वर्त्येतशम् । अनु सुवानास इन्दवः ॥

നിന്റെ അനുഗമനത്തിൽ ദ്യാവാ-പൃഥിവി രണ്ടും സഞ്ചരിക്കുന്നു—വേഗശാലിയായ അശ്വത്തോടുകൂടെ ചക്രം തിരിയുന്നതുപോലെ; നിന്റെ അനുഗമനത്തിൽ പിഷ്യമാന സോമത്തിന്റെ ഇന്ദുക്കളും ഒഴുകുന്നു.

Mantra 39

मन्दस्वा सु स्वर्णर उतेन्द्र शर्यणावति । मत्स्वा विवस्वतो मती ॥

ഹേ ഇന്ദ്രാ, സ്വർണമയ ദ്യുലോകത്തിന്റെ വീരനേ, ആനന്ദത്തോടെ മദിക്കുക; ശർയണാ-സമൃദ്ധിയിൽ സന്തോഷിക്കുക. വിവസ്വത്തിന്റെ പ്രചോദിതമായ മതി കൊണ്ട് മത്തനാകുക; ആ പ്രകാശജന്യ ദർശനം ഞങ്ങളിലേയ്ക്ക് നിന്നെ പ്രവർത്തനോന്മുഖനാക്കട്ടെ.

Mantra 40

वावृधान उप द्यवि वृषा वज्र्यरोरवीत् । वृत्रहा सोमपातमः ॥

നിരന്തരം വർദ്ധിച്ചുകൊണ്ട്, വജ്രധാരിയായ വൃഷഭൻ ദ്യാവിലേക്കു ഗർജിച്ചു ഉയർന്നു. ആവരണകാരിയായ (വൃത്ര)നെ ഹന്താവായ, സോമപാനത്തിൽ പരമോത്തമൻ—അവൻ അന്തർതടസ്സം ഭേദിക്കാൻ ശക്തിയിൽ ഉയിർക്കുന്നു.

Mantra 41

ऋषिर्हि पूर्वजा अस्येक ईशान ओजसा । इन्द्र चोष्कूयसे वसु ॥

നീ തന്നെയാണ് ഋഷി—പൂർവജൻ, എല്ലാറ്റിനുമുമ്പേ ജനിച്ചവൻ; നിന്റെ ഓജസ്സാൽ ഏക ഈശാനൻ. ഹേ ഇന്ദ്രാ, നീ വസുക്കളെ ചലിപ്പിച്ച് സമീപത്തേക്ക് കൊണ്ടുവരുന്നു—ദ്രവ്യത്തിന്റെയും ഋതത്തിന്റെയും ശക്തികളെ—സമൃദ്ധമായ സത്ത സ്ഥാപിക്കാനായി.

Mantra 42

अस्माकं त्वा सुताँ उप वीतपृष्ठा अभि प्रयः । शतं वहन्तु हरयः ॥

ഞങ്ങളുടെ സുത സോമാനന്ദങ്ങളിലേക്കു നിന്നെ ഞങ്ങൾ സമീപം വിളിക്കുന്നു; ഹേ ദീപ്ത-പൃഷ്ഠനേ, നിന്റെ ഹരി അശ്വങ്ങൾ യജ്ഞത്തിലെ പ്രയഃ (അർപ്പണം) ഭാഗത്തേക്ക് നിന്നെ ശതഗുണമായി വഹിച്ചു വരട്ടെ—ഞങ്ങളിലേ ആനന്ദം പൂർണമാകുവാൻ.

Mantra 43

इमां सु पूर्व्यां धियं मधोर्घृतस्य पिप्युषीम् । कण्वा उक्थेन वावृधुः ॥

മധുവിന്റെയും ഘൃതത്തിന്റെയും ദീപ്തിയാൽ നിറഞ്ഞിരിക്കുന്ന ഈ പുരാതന ധീ (പ്രചോദനം) കണ്വർ ഉക്ത്ഥം (പ്രകാശക വാക്ക്) കൊണ്ടു വർദ്ധിപ്പിച്ചു—ചിന്ത പൂർണ്ണാനന്ദത്തിലേക്ക് വളരുവാൻ.

Mantra 44

इन्द्रमिद्विमहीनां मेधे वृणीत मर्त्यः । इन्द्रं सनिष्युरूतये ॥

മഹാ മേധാ-സംഘർഷത്തിൽ മർത്ത്യൻ ഇന്ദ്രനെയേ തിരഞ്ഞെടുക്കുന്നു; കാരണം മോചനമേകുന്ന സഹായത്തിനായി അവൻ ഇന്ദ്രനെയേ നേടുവാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നു.

Mantra 45

अर्वाञ्चं त्वा पुरुष्टुत प्रियमेधस्तुता हरी । सोमपेयाय वक्षतः ॥

ഹേ പുരുഷ്തുത (അത്യന്തം സ്തുതിക്കപ്പെട്ടവനേ), പ്രിയമേധൻ സ്തുതിച്ച നിന്റെ രണ്ടു ഹരികൾ (ചുവപ്പുനിറമുള്ള അശ്വങ്ങൾ) നിന്നെ ഞങ്ങളിലേക്കു വലിച്ചുകൊണ്ടുവരട്ടെ; നീ ഇവിടെ മനുഷ്യപാത്രത്തിൽ ആനന്ദകരമായ സോമം പാനം ചെയ്യുവാൻ.

Mantra 46

शतमहं तिरिन्दिरे सहस्रं पर्शावा ददे । राधांसि याद्वानाम् ॥

തിരിന്ദിരയിൽ ഞാൻ നൂറ് നൽകി, പർശാവയിൽ ആയിരം നൽകി—യാദ്വർക്കു പരിപൂർണതയുടെ ദാനങ്ങൾ; അന്തർവിജയം സ്ഥാപിതമായപ്പോൾ വർധനവിന്റെ സമൃദ്ധികൾ അർപ്പിക്കപ്പെട്ടു.

Mantra 47

त्रीणि शतान्यर्वतां सहस्रा दश गोनाम् । ददुष्पज्राय साम्ने ॥

മൂന്നു നൂറ് അശ്വങ്ങൾ, പത്തു ആയിരം ഗോങ്ങൾ (പ്രകാശകിരണങ്ങൾ) അവർ നൽകി—പജ്രനു സാമൻ (സ്തുതിഗാനം) വേണ്ടി; ബാഹ്യദാനം അന്തർബലത്തിന്റെയും പ്രകാശത്തിന്റെയും വിമോചനത്തിന്റെ പ്രതിബിംബമാണ്.

Mantra 48

उदानट् ककुहो दिवमुष्ट्राञ्चतुर्युजो ददत् । श्रवसा याद्वं जनम् ॥

കകുഹൻ ഉയർന്നു ദിവത്തിലേക്ക് കയറി; നാലുയുഗം ചേർത്ത ഒട്ടകങ്ങളെ ദാനമായി നൽകി. ശ്രവസ് (യശസ്/കീർത്തി) എന്ന ശക്തിയാൽ യാദ്വ ജനത്തെ അവൻ ഉയർത്തി.

Frequently Asked Questions

The hymn is primarily addressed to Indra, invoked as the mighty protector who comes to the sacrifice drawn by Soma and praise.

It teaches that Indra’s power is awakened and drawn near through hymns and Soma, bringing protection, victory, abundance, and a ‘widened path’ for the community’s progress.

That section works like a dānastuti (praise of generosity), showing that divine favor is mirrored in human giving—uplifting people through prosperity and lasting renown (śravas).

Ask anything about Sukta 6 of the Rig Veda

Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.

Not sure where to start?

A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.

Read Rig Veda in the Vedapath app

Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.

Download on the App StoreGet it on Google Play

Continue reading in the Vedapath app

Open in App
Download on the App StoreGet it on Google Play