Rig Veda 3.4.2 — Mandala 3, Sukta 4, Mantra 2
Sukta 3.4
Rishi: Viśvāmitra Gāthina (traditional)
Devata: Agni (with Tanūnapāt aspect; also invokes Mitra-Varuṇa as co-worshippers/guardians of ṛta)
Chandas: Triṣṭubh
Samhita Patha (Devanagari)
यं देवासस्त्रिरहन्नायजन्ते दिवेदिवे वरुणो मित्रो अग्निः । सेमं यज्ञं मधुमन्तं कृधी नस्तनूनपाद्घृतयोनिं विधन्तम् ॥
Transliteration
yáṃ devā́sás trír áhan ā́-yájante dive-dive váruṇo mitró agníḥ | sémáṃ yajñáṃ mádhu-mantaṃ kṛdhī nas tanū-napād ghṛtá-yonim vidhántam ||
Translation
ദേവന്മാർ ദിനത്തിൽ മൂന്നു പ്രാവശ്യം ആരാധിക്കുന്നവനെ—ദിവേദിവേ വരുണൻ, മിത്രൻ, അഗ്നി—അവൻ നമ്മുടെ ഈ യജ്ഞത്തെ മധുമയമാക്കട്ടെ. ഹേ തനൂനപാത്, ഘൃതയോനി (നെയ്യിന്റെ ഗർഭം)യായ, വിധിപൂർവം ക്രമപ്പെടുത്തിയ ഈ കർമത്തെ സ്ഥാപിക്ക.
Word by Word
यम्whom
यम्:
कर्म
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
देवासःthe gods
देवासः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
त्रिःthrice
त्रिः:
अधिकारण (क्रियाविशेषण—आवृत्ति)
TypeIndeclinable
Rootत्रिस् (संख्या/अव्यय)
अहन्they struck/slain
अहन्:
क्रिया
TypeVerb
Rootहन् (धातु)
आtowards, forth (preverb)
आ:
—
TypeIndeclinable
Rootआ (उपसर्ग)
अयजन्तेthey worshipped/sacrificed
अयजन्ते:
क्रिया
TypeVerb
Rootयज् (धातु)
दिवेfor the day / on the day
दिवे:
अधिकारण (काल-निर्देश) अथवा सम्प्रदान
TypeNoun
Rootदिव् (प्रातिपदिक)
दिवेday by day (repeated)
दिवे:
अधिकारण (काल-निर्देश) अथवा सम्प्रदान
TypeNoun
Rootदिव् (प्रातिपदिक)
वरुणःVaruṇa
वरुणः:
कर्तृ (समुच्चित) अथवा विषय
TypeNoun (proper)
Rootवरुण (प्रातिपदिक)
मित्रःMitra
मित्रः:
कर्तृ (समुच्चित) अथवा विषय
TypeNoun (proper)
Rootमित्र (प्रातिपदिक)
अग्निःAgni
अग्निः:
कर्तृ (समुच्चित) अथवा विषय
TypeNoun (proper)
Rootअग्नि (प्रातिपदिक)
सःhe
सः:
कर्तृ
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
इमम्this
इमम्:
कर्म
TypePronoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
यज्ञम्sacrifice, rite
यज्ञम्:
कर्म
TypeNoun
Rootयज्ञ (प्रातिपदिक)
मधुमन्तम्honeyed, sweet, delightful
मधुमन्तम्:
कर्म (विशेषण)
TypeAdjective
Rootमधुमन्त् (प्रातिपदिक) < मधु + मन्त्
कृधीmake!
कृधी:
क्रिया
TypeVerb (imperative)
Rootकृ (धातु)
नःfor us / our
नः:
सम्प्रदान/अधिकार (हित-सम्बन्ध)
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
तनूनपात्O Tanūnapāt
तनूनपात्:
सम्बोधन
TypeNoun (proper)
Rootतनूनपात् (प्रातिपदिक; देवता-नाम) < तनू + नपात्
घृतयोनिम्having ghee as its womb/source
घृतयोनिम्:
कर्म (विशेषण)
TypeAdjective
Rootघृतयोनि (प्रातिपदिक; बहुव्रीहि/तत्पुरुष-समास) < घृत + योनि
विधन्तम्performing/ordaining (the rite)
विधन्तम्:
कर्म (विशेषण)
TypeParticiple
Rootवि-धा (धातु) → विधत् (वर्तमान-कृदन्त)
Ritual Application
Philosophical Concepts
Vedic Cosmology
Natural Symbolism
Academic Analysis
Cross References
Yogic Application
Chanting Notes
Ask anything about this verse
A free Google sign-in keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.