Sukta 40

Mantra 1

उत्तिष्ठ ब्रह्मणस्पते देवयन्तस्त्वेमहे । उप प्र यन्तु मरुतः सुदानव इन्द्र प्राशूर्भवा सचा ॥

ઉત્તિષ્ઠ, હે બ્રહ્મણસ્પતે (વાણીના અધિપતિ), દેવયંત (દૈવીને ઇચ્છનાર) અમે તને આહ્વાન કરીએ છીએ. સુદાનવ મરુતો આગળ વધીને આવે; અને હે ઇન્દ્ર, તું અમારી સાથે સચા રહી યજ્ઞયાત્રામાં ઝડપી પ્રેરક બન.

Mantra 2

त्वामिद्धि सहसस्पुत्र मर्त्य उपब्रूते धने हिते । सुवीर्यं मरुत आ स्वश्व्यं दधीत यो व आचके ॥

હે સહસસ્પુત્ર (બળના પુત્ર), ધનહિતે (લાભના લક્ષ્યે) મર્ત્ય તને જ બોલાવે છે. હે મરુતો, જે તને આચકે (આશ્રયે/સમીપે) આવ્યો છે, તે પોતાના અંદર સુવીર્ય (વીરબળ) અને સ્વશ્વ્ય (સુઘોડાઓ પર યોગ્ય અધિકાર) સ્થાપે છે—યાત્રા માટે સંયમિત ઊર્જાઓ.

Mantra 3

प्रैतु ब्रह्मणस्पतिः प्र देव्येतु सूनृता । अच्छा वीरं नर्यं पङ्क्तिराधसं देवा यज्ञं नयन्तु नः ॥

બ્રહ્મણસ્પતિ આગળ વધે; દેવ્ય સૂનૃતા—સત્યવાણીની દિવ્ય શક્તિ—આગળ પ્રવર્તે. વીર, નર્ય બળ અને પંક્તિરૂપ સમ્યક્ સમૃદ્ધિ તરફ—દેવો અમારા યજ્ઞને દોરી જાય, અમારી આંતરિક આહુતિને પૂર્ણતા સુધી પહોંચાડે.

Mantra 4

यो वाघते ददाति सूनरं वसु स धत्ते अक्षिति श्रवः । तस्मा इळां सुवीरामा यजामहे सुप्रतूर्तिमनेहसम् ॥

જે સ્તોતાને (વાઘતાને) ઉત્તમ ધન આપે છે, તે અક્ષય યશ પ્રાપ્ત કરે છે. તેના માટે અમે ઇળા—સુવીરા, વીર્યસમૃદ્ધ—ને યજીએ છીએ; જે સુપ્રતૂર્તિ, આક્રમણ પાર કરાવતી શુભ ગતિ, અને અનહસ, અવિરત પોષક શક્તિ છે.

Mantra 5

प्र नूनं ब्रह्मणस्पतिर्मन्त्रं वदत्युक्थ्यम् । यस्मिन्निन्द्रो वरुणो मित्रो अर्यमा देवा ओकांसि चक्रिरे ॥

હવે બ્રહ્મણસ્પતિ ઉકથ્ય મંત્ર—સ્તુતિને યોગ્ય મંત્રવાણી—ઉચ્ચારે છે; જેમાં ઇન્દ્ર, વરુણ, મિત્ર, અર્યમા અને દેવોએ પોતાના નિવાસસ્થાનો રચ્યા છે—ઘડાયેલ વાણીમાં આસન પામેલા દિવ્ય બળો.

Mantra 6

तमिद्वोचेमा विदथेषु शम्भुवं मन्त्रं देवा अनेहसम् । इमां च वाचं प्रतिहर्यथा नरो विश्वेद्वामा वो अश्नवत् ॥

હે દેવો, વિદથોમાં અમે એ જ મંત્ર ઉચ્ચારીએ છીએ—શંભુ, કલ્યાણકારી, અશ્રાંત વચન. અને હે નરો (વીરજન), આ વાણી પણ સ્વીકારીને સ્નેહપૂર્વક ધારણ કરો, જેથી સર્વ ઇચ્છનીય વરદાનો તમારે સુધી પહોંચે અને સિદ્ધિરૂપે અમારે તરફ પાછા વળે.

Mantra 7

को देवयन्तमश्नवज्जनं को वृक्तबर्हिषम् । प्रप्र दाश्वान्पस्त्याभिरस्थितान्तर्वावत्क्षयं दधे ॥

દેવને ઇચ્છનાર જનને કોણ પ્રાપ્ત કરે? વિખેરાયેલા બર્હિષ (યજ્ઞાસન) ધરાવનાર યજમાનને કોણ પ્રાપ્ત કરે? દાનશીલ પુરુષ નિવાસસ્થાનો સાથે વારંવાર આગળ વધે છે; તે અંદરથી વિસ્તૃત એવો ક્ષય—સ્થિર ગૃહ—સ્થાપે છે.

Mantra 8

उप क्षत्रं पृञ्चीत हन्ति राजभिर्भये चित्सुक्षितिं दधे । नास्य वर्ता न तरुता महाधने नार्भे अस्ति वज्रिणः ॥

તે પોતાનું ક્ષત્ર (સર્વાધિકાર) બળવાન કરે છે; રાજાઓને પણ આઘાતે પાડી દે છે; ભયમાં પણ સુક્ષિતિ—સુસ્થિર નિવાસ—સ્થાપે છે. વજ્રધારી માટે કોઈ રોકનાર નથી, કોઈ જીતનાર નથી—ન મહાધનમાં, ન અર્બે; પ્રતિરોધ ભંગ કરનાર બળ અચેક છે.