Sukta 46

Mantra 1

प्र होता जातो महान्नभोविन्नृषद्वा सीददपामुपस्थे । दधिर्यो धायि स ते वयांसि यन्ता वसूनि विधते तनूपाः ॥

হোমযজ্ঞৰ পুৰোহিত ৰূপে জন্ম লভি, মহান—উচ্চলোকৰ জ্ঞানী—সেই অগ্নি মানুহৰ মাজত অন্তৰ্বাসী শক্তিৰূপে বহে, জলৰ কোলাত আশ্ৰয় লয়। যি ধ্ৰুৱ আধাৰৰূপে স্থাপিত, সি তোমাৰ গতি-চলন নিয়ন্ত্ৰণ কৰে; বিধাতৃ-উপাসকক বসুধন আনে, দেহধাৰী জীৱক ৰক্ষাকাৰী তনূপা হৈ।

Mantra 2

इमं विधन्तो अपां सधस्थे पशुं न नष्टं पदैरनु ग्मन् । गुहा चतन्तमुशिजो नमोभिरिच्छन्तो धीरा भृगवोऽविन्दन् ॥

জলসমূহৰ একে আসনত এই অগ্নিক গঢ়ি, হেৰোৱা পশুৰ দৰে পদচিহ্ন অনুসৰি তেওঁলোকে তাক অনুসৰণ কৰিলে। গুহাত গোপনে বিচৰণ কৰা তাক নমস্কাৰ-অৰ্পণে সন্ধান কৰি, দীঢ়চিত্ত শিখা-অন্বেষী ভৃগুসকলেই পালে।

Mantra 3

इमं त्रितो भूर्यविन्ददिच्छन्वैभूवसो मूर्धन्यघ्न्यायाः । स शेवृधो जात आ हर्म्येषु नाभिर्युवा भवति रोचनस्य ॥

এই অগ্নিক ত্ৰিতাই বহুলভাৱে পালে—অন্বেষণ কৰি—বিশাল দীপ্তিমানজনক, অঘ্ন্যা (অক্ষত গাই-আলোক)ৰ মূৰ্ধাত স্থাপিত। জন্ম লৈ সি গৃহসমূহত কল্যাণলৈ বৃদ্ধি পায়; দীপ্ত জগতৰ নাভিৰূপে সি যুৱাৰূপে উদ্ভাসিত হয়।

Mantra 4

मन्द्रं होतारमुशिजो नमोभिः प्राञ्चं यज्ञं नेतारमध्वराणाम् । विशामकृण्वन्नरतिं पावकं हव्यवाहं दधतो मानुषेषु ॥

নমস্কাৰ-কৰ্মে উশিজ্‌ (অগ্নি-অন্বেষী) সকলে আনন্দদায়ক হোতৃক গঢ়িলে—যজ্ঞৰ অগ্ৰগামী, অধ্বৰসমূহৰ পথ-নেতা। জনসমূহৰ বাবে তেওঁক পাৱক (শোধক) আৰু সত্য-নেতা কৰি তুলিলে; মানুহৰ মাজত হব্যবাহ (হব্য-বহনকাৰী অগ্নি) স্থাপন কৰিলে।

Mantra 5

प्र भूर्जयन्तं महां विपोधां मूरा अमूरं पुरां दर्माणम् । नयन्तो गर्भं वनां धियं धुर्हिरिश्मश्रुं नार्वाणं धनर्चम् ॥

অগ্ৰে তেওঁলোকে আনে মহৎ জয়ী শক্তিক—ঋষি-দৰ্শনৰ বিস্তৃত আশ্ৰয়; বলৱানসকলে বহন কৰে বিভ্ৰান্তিহীনক, বহু দুৰ্গৰ প্ৰাচীন আধাৰক। বনসমূহৰ গোপন গৰ্ভক আগুৱাই নি, চিন্তাক জুৱাত স্থাপন কৰে—পিঙ্গল-দাড়িওৱালা, অলস নোহোৱা শক্তিৰ দৰে, ধন-সমৃদ্ধ, স্তোত্ৰে দীপ্ত।

Mantra 6

नि पस्त्यासु त्रितः स्तभूयन्परिवीतो योनौ सीददन्तः । अतः संगृभ्या विशां दमूना विधर्मणायन्त्रैरीयते नॄन् ॥

বাসস্থানসমূহত ত্ৰিত দৃঢ় কৰি, গৰ্ভ-যোনিত আৱৃত হৈ অন্তৰত বহে। তাতৰ পৰা জনসমূহক সংগ্ৰহ কৰি, গৃহস্বামী (দমূনা) ঋত-ধৰ্মৰ জুৱাসমূহেৰে নৰসকলক চালিত কৰে—সুশৃঙ্খল কৰ্মত টানি আনে।

Mantra 7

अस्याजरासो दमामरित्रा अर्चद्धूमासो अग्नयः पावकाः । श्वितीचयः श्वात्रासो भुरण्यवो वनर्षदो वायवो न सोमाः ॥

তাঁৰ অজৰ অগ্নিসকল গৃহৰ নৌচালক সদৃশ; ধোঁৱাৰ জ্যোতিত জ্বলি উঠি পাৱক হৈ শুদ্ধ কৰে। জ্বলনত উজ্জ্বল, গমনত ত্বৰিত, উচ্ছ্বাসত উদ্যমী—বন-মধ্যত উপবিষ্ট; বায়ুৰ দৰে, সোম-শক্তিৰ দৰে সত্তাৰ মাজেদি গতি কৰে।

Mantra 8

प्र जिह्वया भरते वेपो अग्निः प्र वयुनानि चेतसा पृथिव्याः । तमायवः शुचयन्तं पावकं मन्द्रं होतारं दधिरे यजिष्ठम् ॥

নিজ জিহ্বাৰে অগ্নিয়ে উচ্চাৰণৰ কঁপনি আগবঢ়ায়; চেতনা-মনেৰে পৃথিৱীৰ বিধান-বিবেচনা প্ৰকাশ কৰে। সেই পাৱক, শুচি, মন্দ্ৰ—যজ্ঞত অতি সক্ষম হোতা—তাকেই অনুসন্ধানীসকলে স্থাপন কৰিলে।

Mantra 9

द्यावा यमग्निं पृथिवी जनिष्टामापस्त्वष्टा भृगवो यं सहोभिः । ईळेन्यं प्रथमं मातरिश्वा देवास्ततक्षुर्मनवे यजत्रम् ॥

দ্যৌ আৰু পৃথিৱীয়ে যি অগ্নিক জন্ম দিলে; আপঃ, ত্বষ্টা আৰু ভৃগুসকলে নিজৰ শক্তিৰে তাক গঢ়িলে। প্ৰথমে দেবতাসকলে সেই ঈড়েন্য—যজ্য—অগ্নিক খোদাই কৰিলে; মাতৰিশ্বাই মানৱৰ বাবে তাক বহন কৰি আনিলে—অৰ্পণযোগ্য, মানৱ-উত্থানৰ অগ্নি।

Mantra 10

यं त्वा देवा दधिरे हव्यवाहं पुरुस्पृहो मानुषासो यजत्रम् । स यामन्नग्ने स्तुवते वयो धाः प्र देवयन्यशसः सं हि पूर्वीः ॥

যিজন তোমাক দেৱাসকলে হব্যবাহ অগ্নিৰূপে স্থাপন কৰিলে—বহুজনৰ আকাঙ্ক্ষিত, মানুহৰ বাবে যজ্য—সেই অগ্নি, গতি-যাত্ৰাত, স্তৱ কৰোঁতালৈ জীৱনৰ পূৰ্ণতা (বয়ঃ) দান কৰা। দেৱপথে অগ্ৰসৰ হৈ, তেওঁৰ বাবে পূৰ্বৰ বহু যশ-গৌৰৱ একত্ৰ কৰা; অতীতত সঞ্চিত সিদ্ধিসমূহক বৰ্তমানৰ আৰোহণত জাগ্ৰত কৰা।