Opening the text

Sukta 1.42
Pūṣan
ఈ సూక్తం పూషణునికి అంకితమైన ప్రయాణ-ప్రార్థన. మార్గంలో ఆరాధకునికి ముందుగా నడిచి, దుఃఖం మరియు ప్రమాదాన్ని తొలగించి, కోరుకున్న గమ్యానికి సురక్షితంగా చేర్చమని వేడుకుంటుంది. అలాగే పూషణుని సంరక్షణలో న్యాయంగా సంపాదించబడి న్యాయంగా అనుభవించదగిన, సక్రమంగా పొందిన సమృద్ధిని కూడా కోరుతుంది. చివరలో కలహం కాదు, శాంతియుత స్తుతి; దీర్ఘకాలిక ధనసంపద కోసం కూడా ప్రార్థన ఉంది.
Mantra 1
सं पूषन्नध्वनस्तिर व्यंहो विमुचो नपात् । सक्ष्वा देव प्र णस्पुरः ॥
ఓ పూషన్, మా కొరకు మార్గాన్ని సమతలపరచు; విమోచన-నపాత్, దుఃఖవ్యథను తొలగించు. ఓ దేవా, మా ముందుగా ముందుగా నడిచి, మా సహచర-నాయకుడవై ఉండు.
Mantra 2
यो नः पूषन्नघो वृको दुःशेव आदिदेशति । अप स्म तं पथो जहि ॥
ఓ పూషన్, హానికరమైన ఆ వృక (తోడేలు) మమ్మల్ని దుర్గమార్గానికి చూపిస్తే—వానిని మా కొరకు మార్గం నుండి తొలగించి, దారి నుండి కొట్టి తరిమివేయి.
Mantra 3
अप त्यं परिपन्थिनं मुषीवाणं हुरश्चितम् । दूरमधि स्रुतेरज ॥
చుట్టూ మార్గాన్ని అడ్డుకునే ఆ పరిపంథిని—మా సంపదను దోచే దొంగను, అంధచిత్త విఘ్నకారుణ్ణి—మా దారి నుండి తొలగించి, సుమార్గ-స్రోతస్కు కూడా అవతల, ఎంతో దూరంగా తోసివేయి.
Mantra 4
त्वं तस्य द्वयाविनोऽघशंसस्य कस्य चित् । पदाभि तिष्ठ तपुषिम् ॥
నీవు ఆ ద్విముఖ-మాయగాడు—ఎవడైనా సరే—అమంగళాన్ని పలికే, విపత్తును పిలిచే దుష్టవక్తకు వ్యతిరేకంగా నీ పాదంతో అతని మీద నిలుచు; అతని మండే శక్తిని నొక్కి అణచి, దాన్ని నిర్వీర్యం చేయి.
Mantra 5
आ तत्ते दस्र मन्तुमः पूषन्नवो वृणीमहे । येन पितॄनचोदयः ॥
హే అద్భుతమైన పూషన్, నీ ఆ రక్షక సహాయాన్ని, నీ ఆ ప్రేరిత ‘మంతు’ (మార్గదర్శక బుద్ధి)ని మేము మా కోసం వరిస్తున్నాము; దాని ద్వారా నీవు పితృలను చలింపజేసి, వారిని సత్యమార్గంలో నడిపించావు.
Mantra 6
अधा नो विश्वसौभग हिरण्यवाशीमत्तम । धनानि सुषणा कृधि ॥
అప్పుడు, హే విశ్వసౌభాగ్యదాత, హే స్వర్ణసమృద్ధిలో అత్యంత ధనవంతుడా, మా ధనాలను సుసాధ్యంగా, సుసంపాద్యంగా చేయి—మాలో సుఖకరమైన స్వామ్యాన్ని, సమ్యక్ భోగాన్ని స్థాపించు.
Mantra 7
अति नः सश्चतो नय सुगा नः सुपथा कृणु । पूषन्निह क्रतुं विदः ॥
మమ్మల్ని అంటిపెట్టుకునే బంధనాలను దాటి మమ్మల్ని నడిపించు; మాకు సుగమమైన గమనాన్ని కల్పించు, మాకు సుపథాన్ని నిర్మించు. ఓ పూషన్, ఇక్కడ మా క్రతు (సంకల్పం/ఋత-ప్రేరిత బుద్ధి) ను తెలిసి జాగృతం చేయి.
Mantra 8
अभि सूयवसं नय न नवज्वारो अध्वने । पूषन्निह क्रतुं विदः ॥
దీప్తిమయ వృద్ధి యొక్క సుయవస్ (మంచి మేతభూమి) వైపు మమ్మల్ని నడిపించు; మార్గంలో కొత్త జ్వరం మమ్మల్ని పట్టుకోనివ్వకు. ఓ పూషన్, ఇక్కడ మా క్రతువును తెలిసి దానిని సమ్యక్ చేయి.
Mantra 9
शग्धि पूर्धि प्र यंसि च शिशीहि प्रास्युदरम् । पूषन्निह क्रतुं विदः ॥
మాకు బలం ప్రసాదించి మమ్మల్ని పరిపూర్ణం చేయి; దానం చేసి వృద్ధి చేయి; మా శక్తులను పదును పెట్టి; అంతరంగపు ఆకలిని తృప్తిపరచు. ఓ పూషన్, ఇక్కడ మా క్రతువును తెలిసి దానిని క్రమబద్ధం చేయి.
Mantra 10
न पूषणं मेथामसि सूक्तैरभि गृणीमसि । वसूनि दस्ममीमहे ॥
మేము పూషణునితో విరోధించము; సుగఠిత సూక్తాలతో ఆయనను స్తుతిస్తాము. ఆ ఆశ్చర్యకరుడైన (దస్మ) దేవుని నుండి వసువులు—సత్య సంపదలను—మేము యాచిస్తాము.
Pūṣan is the Vedic deity who guides people on roads and journeys, protects them from harm, and helps them reach their goal safely while granting well-being and prosperity.
Its main purpose is to ask for safe passage—Pūṣan going in front, clearing obstacles and distress—and to request stable, rightly gained wealth and good fortune.
It is traditionally suitable before starting a journey, at dawn, or as part of a simple fire offering or prayer when seeking protection, guidance, and successful outcomes without harm.
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.