
Sukta 2.43
Gṛtsamada (traditional attribution for RV 2.43)
Triṣṭubh (probable; verify against pada-count of full text tradition)
Ten krótki hymn zwraca się do Śakuni/Śakunty (ptaka wróżebnego) jako prawdomówcy zjednoczonego z ṛtą, którego wołania odczytywane są jako znaczące znaki w rytuale i życiu codziennym. Poeta chwali "dwojaki głos" ptaka, jakby był on wyszkolonym śpiewakiem, i wielokrotnie prosi go o wypowiadanie pomyślnej, oczyszczającej mowy z każdego kierunku. Sukta tym samym uświęca słuchanie wróżb: dźwięk w naturze staje się kanałem błogosławieństwa, właściwego zrozumienia (sumati) i powodzenia w zgromadzeniu.
Mantra 1
प्रदक्षिणिदभि गृणन्ति कारवो वयो वदन्त ऋतुथा शकुन्तयः । उभे वाचौ वदति सामगा इव गायत्रं च त्रैष्टुभं चानु राजति ॥
Poruszając się w pomyślnym prawym kierunku, śpiewacy wysławiają; ptaki, mówiąc zgodnie z porami roku i Porządkiem Prawdy, wydają swoje znaki. Mówi oboma głosami, jak śpiewak Sāman: jaśnieje, podążając za miarami Gāyatrī i Triṣṭubh.
Mantra 2
उद्गातेव शकुने साम गायसि ब्रह्मपुत्र इव सवनेषु शंससि । वृषेव वाजी शिशुमतीरपीत्या सर्वतो नः शकुने भद्रमा वद विश्वतो नः शकुने पुण्यमा वद ॥
Jak Udgātṛ, o ptaku, śpiewasz Sāman; jak syn świętego Słowa, głosisz w tłoczeniach. Jak byk, jak dziarski koń, przychodząc do młodych i rosnących mocy, mów nam dobro z każdej strony; mów nam pomyślność i oczyszczenie ze wszystkich kierunków.
Mantra 3
आवदँस्त्वं शकुने भद्रमा वद तूष्णीमासीनः सुमतिं चिकिद्धि नः । यदुत्पतन्वदसि कर्करिर्यथा बृहद्वदेम विदथे सुवीराः ॥
Mówiąc, o ptaku, mów nam dobro; nawet siedząc w milczeniu, przebudź w nas właściwe zrozumienie. Gdy, podrywając się, wydajesz głos jak karkarī, mówmy o Ogromie w zgromadzeniu i stańmy się napełnieni heroickimi mocami.
The hymn begins by observing auspicious movement and praise: singers acclaim, while birds ‘speak’ in season with ṛta, establishing nature as meaningful and ordered.
The bird is elevated through ritual metaphors—Udgātṛ, Sāman-chanter, brahma’s ‘son’—so its call becomes authoritative speech within sacrifice.
A repeated, urgent petition: “speak to us the good… speak the fortunate/purifying from all directions,” turning omen into blessing and guidance.
The poet seeks sumati even in silence and prays that, as the bird calls and rises, humans may speak the ‘Vast’ in the assembly and gain heroic strength (suvīra).
ubhe vācau vadati
sarvato naḥ śakune bhadram ā vada
bṛhad vadema
The hymn addresses the Śakuni/Śakunta, an omen-bird whose call is treated as meaningful speech aligned with ṛta (cosmic order).
It repeatedly asks the bird to “speak the good” and “speak the purifying/fortunate” from every direction, and to awaken right understanding (sumati) in the listener.
In Vedic terms it is about ṛta: hearing nature’s rhythms as ordered and truthful, and using that hearing to cultivate clarity, auspicious action, and effective speech in ritual and community.
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.