
Soma purchase and preparation rites.
Mantra 1
अ॒ग्नेस्त॒नूर॑सि॒ विष्ण॑वे त्वा॒ सोम॑स्य त॒नूर॑सि॒ विष्ण॑वे॒ त्वा ऽति॑थेराति॒थ्यम॑सि॒ विष्ण॑वे त्वा श्ये॒नाय॑ त्वा सोम॒भृते॒ विष्ण॑वे त्वा॒ऽग्नये॑ त्वा रायस्पोष॒दे विष्ण॑वे त्वा
നീ അഗ്നിയുടെ തനു (ദേഹം) ആകുന്നു; വിഷ്ണുവിന്നായി നിന്നെ! നീ സോമത്തിന്റെ തനു ആകുന്നു; വിഷ്ണുവിന്നായി നിന്നെ! നീ അതിഥിയുടെ ആതിഥ്യം ആകുന്നു; വിഷ്ണുവിന്നായി നിന്നെ! ശ്യേനനായി നിന്നെ, സോമഭൃതേ (സോമം വഹിക്കുന്നവൻ) ആയി; വിഷ്ണുവിന്നായി നിന്നെ! അഗ്നിയ്ക്കായി നിന്നെ—രായസ്പോഷദേ (ധനവും സമൃദ്ധിയും നൽകുന്നവൻ) ആയി; വിഷ്ണുവിന്നായി നിന്നെ!
Mantra 2
अ॒ग्नेर्ज॒नित्र॑मसि वृष॑णौ स्थ उ॒र्वश्य॑स्या॒युर॑सि पुरू॒रवा॑ असि । गा॒य॒त्रेण॑ त्वा॒ छन्द॑सा मन्थामि॒ त्रै॑ष्टुभेन त्वा॒ छन्द॑सा मन्थामि॒ जाग॑तेन त्वा॒ छन्द॑सा मन्थामि
നീ അഗ്നിയുടെ ജനിത്രം (ഉത്പാദകൻ) ആകുന്നു; നിങ്ങൾ ഇരുവരും വൃഷണൗ—ബലവാന്മാർ. നീ ഉർവശിയുടെ ആയു (ജീവൻ) ആകുന്നു; നീ പുരൂരവസ് ആകുന്നു. ഗായത്രി ഛന്ദസ്സാൽ ഞാൻ നിന്നെ മഥിക്കുന്നു; ത്രൈഷ്ടുഭ ഛന്ദസ്സാൽ ഞാൻ നിന്നെ മഥിക്കുന്നു; ജാഗതീ ഛന്ദസ്സാൽ ഞാൻ നിന്നെ മഥിക്കുന്നു.
Mantra 3
भव॑तं न॒: सम॑नसौ॒ सचे॑तसावरे॒पसौ॑ । मा य॒ज्ञᳪ हि॑ᳪसिष्टं॒ मा य॒ज्ञप॑तिं जातवेदसौ शिवौ भ॑वतम॒द्य न॑:
ഞങ്ങള്ക്കായി നിങ്ങൾ ഇരുവരും ഏകമനസ്സുള്ളവരും ഏകചേതസ്സുള്ളവരും നിർമലരുമാകുവിൻ. ഹേ ജാതവേദസൗ, യജ്ഞത്തെ ഹിംസിക്കരുത്; യജ്ഞപതിയെ ഹിംസിക്കരുത്. ഇന്ന് ഞങ്ങളോടു നിങ്ങൾ ഇരുവരും ശിവ (കൃപാലു) ആയിരിക്കുവിൻ.
Mantra 4
अ॒ग्नाव॒ग्निश्च॑रति॒ प्रवि॑ष्ट॒ ऋषी॑णां पु॒त्रो अ॑भिशस्ति॒पावा॑ । स न॑: स्यो॒नः सु॒यजा॑ यजे॒ह दे॒वेभ्यो॑ ह॒व्यᳪ सद॒मप्र॑युच्छ॒न्त्स्वाहा॑
അഗ്നിയിൽ അഗ്നി തന്നേ സഞ്ചരിക്കുന്നു, അകത്തു പ്രവേശിച്ചവൻ; ഋഷികളുടെ പുത്രൻ, അഭിശാപത്തിൽ നിന്നു ശുദ്ധീകരിക്കുന്നവൻ. അവൻ ഞങ്ങൾക്ക് സ്യോനൻ (ഹിതകരൻ), സുയജ്യൻ (എളുപ്പത്തിൽ ആരാധ്യൻ) ആകട്ടെ; ഇവിടെ യജിക്ക, ഒരിക്കലും മുടങ്ങാതെ ദേവന്മാർക്ക് ഹവിസ്സ് സദാ അപ്രയുച്ഛന്ത (അവിരതമായി) അർപ്പിക്ക—സ്വാഹാ!
Mantra 5
आप॑तये त्वा॒ परि॑पतये गृह्णामि॒ तनू॒नप्त्रे॑ शाक्व॒राय॒ शक्व॑न॒ ओजि॑ष्ठाय । अना॑धृष्टमस्यनाधृ॒ष्यं दे॒वाना॒मोजोऽन॑भिशस्त्यभिशस्ति॒पा अ॑नभिशस्ते॒न्यमञ्ज॑सा स॒त्यमुप॑गेषᳪ स्वि॒ते मा॑ धाः
ആപതയേ (പ്രാപ്തിയുടെ അധിപതി)ക്കായി നിന്നെ, പരിപതയേ (സർവ്വരക്ഷക അധിപതി)ക്കായി നിന്നെ ഞാൻ ഗ്രഹിക്കുന്നു; തനൂനപാതിനായി, ശാക്വരനായി, ശക്വനായി, അത്യന്തം ഓജസ്വിയ്ക്കായി. നീ അനാധൃഷ്ടൻ (അപരാജിതൻ); അനാധൃഷ്യൻ (അജേയൻ)—ദേവന്മാരുടെ ഓജസ്. നീ അഭിശസ്തി-പാ (അഭിശാപവും ആരോപണവും നിന്ന് കാക്കുന്നവൻ), അനഭിശസ്ത്യൻ (അനിന്ദിതൻ). നേരെ സത്യത്തെ സമീപിക്ക; സ്വിതേ (ഹേ സ്വിതേ!), എന്നെ (സത്യത്തിൽ നിന്ന്) അകറ്റിവെയ്ക്കരുത്.
Mantra 6
अग्ने॑ व्रतपा॒स्त्वे व्र॑त॒पा या तव॑ त॒नूरि॒यᳪ सा मयि॒ यो मम॑ त॒नूरे॒षा सा त्वयि॑ । स॒ह नौ॑ व्रतपते व्र॒तान्यनु॑ मे दी॒क्षां दी॒क्षाप॑ति॒र्मन्य॑ता॒मनु॒ तप॒स्तप॑स्पतिः
അഗ്നേ, നീ വ്രതപാ (വ്രതത്തിന്റെ പാലകൻ) ആകുന്നു; നിന്റെ ദേഹം—ഇത്—എന്നിൽ ഉണ്ട്, എന്റെ ദേഹം—ഇത്—നിനക്കുള്ളിൽ ഉണ്ട്. വ്രതപതേ, നാം ഒരുമിച്ച് വ്രതങ്ങളെ അനുഗമിക്കട്ടെ; ദീക്ഷാപതി എന്റെ ദീക്ഷയെ അംഗീകരിക്കട്ടെ; തപസ്പതി എന്റെ തപസ്സിനെ അംഗീകരിക്കട്ടെ।
Mantra 7
अ॒jशुर॑ᳪशुष्टे देव सो॒माप्या॑यता॒मिन्द्रा॑यैकधन॒विदे॑ । आ तुभ्य॒मिन्द्र॒: प्याय॑ता॒मा त्वमिन्द्रा॑य प्यायस्व । आ प्या॑यया॒स्मान्त्सखी॑न्त्स॒न्या मे॒धया॑ स्व॒स्ति ते॑ देव सोम सु॒त्याम॑शीय । एष्टा॒ राय॒: प्रेषे भगा॑य ऋ॒तमृ॑तवा॒दिभ्यो॒ नमो॒ द्यावा॑पृथि॒वीभ्या॑म्
ഹേ ദേവസോമ, സോമലതയുടെ അങ്കുരം ഇന്ദ്രനുവേണ്ടി—ഏകധനത്തെ അറിയുന്നവനുവേണ്ടി—വളർന്ന് പുഷ്ടിയാകട്ടെ. ഇന്ദ്രൻ നിനക്കായി പുഷ്ടിയാകട്ടെ; നീ ഇന്ദ്രനുവേണ്ടി പുഷ്ടിയാകുക. ഞങ്ങളെ, നിന്റെ സഖാക്കളെ, ജയകരമായ മേധ (പ്രജ്ഞ)യാൽ പുഷ്ടിപ്പെടുത്തുക; ഹേ ദേവസോമ, സുതി/പീഡനത്തിൽ നിനക്കായി സ്വസ്തി (ക്ഷേമം) ഞങ്ങൾ പ്രാപിക്കട്ടെ. ഇഷ്ടമായ റായ് (സമ്പത്ത്) അയക്കപ്പെടുന്നു; ഭഗനുവേണ്ടി പ്രേഷിതമാകുന്നു; ഋതം വദിക്കുന്നവർക്ക് നമസ്കാരം; ദ്യാവാ-പൃഥിവീ (ആകാശവും ഭൂമിയും)ക്ക് നമോ.
Mantra 8
या ते॑ अग्नेऽयःश॒या त॒नूर्वर्षि॑ष्ठा गह्वरे॒ष्ठा । उ॒ग्रं वचो॒ अपा॑वधीत्त्वे॒षं वचो॒ अपा॑वधी॒त्स्वाहा॑ । या ते॑ अग्ने रजःश॒या त॒नूर्वर्षि॑ष्ठा गह्वरे॒ष्ठा । उ॒ग्रं वचो॒ अपा॑वधीत्त्वे॒षं वचो॒ अपा॑वधी॒त्स्वाहा॑ । या ते॑ अग्ने हरिश॒या त॒नूर्वर्षि॑ष्ठा गह्वरे॒ष्ठा । उ॒ग्रं वचो॒ अपा॑वधीत्त्वे॒षं वचो॒ अपा॑वधी॒त्स्वाहा॑
ഹേ അഗ്നേ, നിന്റെ അയഃശയാ—ഇരുമ്പിന്മേൽ ശയിക്കുന്ന—തനു (ദേഹം) അത്യന്തം ബലവത്തും ഗഹ്വര (ഗഹനസ്ഥലം)വാസിനിയും ആകുന്നു; നീ ഉഗ്രവചനം അകറ്റി, തേജസ്വിവചനം അകറ്റി—സ്വാഹാ। ഹേ അഗ്നേ, നിന്റെ രജഃശയാ—അന്തരിക്ഷത്തിൽ ശയിക്കുന്ന—തനു അത്യന്തം ബലവത്തും ഗഹ്വരവാസിനിയും ആകുന്നു; നീ ഉഗ്രവചനം അകറ്റി, തേജസ്വിവചനം അകറ്റി—സ്വാഹാ। ഹേ അഗ്നേ, നിന്റെ ഹരിശയാ—ഹരിത/പീത തേജസ്സിന്മേൽ ശയിക്കുന്ന—തനു അത്യന്തം ബലവത്തും ഗഹ്വരവാസിനിയും ആകുന്നു; നീ ഉഗ്രവചനം അകറ്റി, തേജസ്വിവചനം അകറ്റി—സ്വാഹാ।
Mantra 9
त॒प्ताय॑नी मेऽसि वि॒त्ताय॑नी मेऽस्यव॑तान्मा नाथि॒तादव॑तान्मा व्यथि॒तात् । वि॒देद॒ग्निर्नभो॒ नामा ऽग्ने॑ अङ्गिर॒ आयु॑ना॒ नाम्नेहि॒ योऽस्यां पृ॑थि॒व्यामसि॒ यत्तेऽना॑धृष्टं॒ नाम॑ य॒ज्ञियं॒ तेन॒ त्वा द॑धे वि॒देद॒ग्निर्न॒भो॒ नामा ऽग्ने॑ अङ्गिर॒ आयु॑ना॒ नाम्नेहि॒ यो द्वि॒तीय॑स्यां पृथि॒व्यामसि॒ यत्तेऽना॑धृष्टं॒ नाम॑ य॒ज्ञियं॒ तेन॒ त्वा द॑धे वि॒देद॒ग्निर्न॒भो नामा ऽग्ने॑ अङ्गिर॒ आयु॑ना॒ नाम्नेहि॑ यस्तृ॒तीय॑स्यां पृथि॒व्यामसि॒ यत्तेऽना॑धृष्टं॒ नाम॑ य॒ज्ञियं॒ तेन॒ त्वा द॑धे । अनु॑ त्वा दे॒ववी॑तये
തപ്തായനീ (താപത്തിനായി) നീ എന്റേതാകുന്നു; വിത്തായനീ (ലാഭം/സമ്പാദ്യംക്കായി) നീ എന്റേതാകുന്നു. അനാഥത്വത്തിൽ നിന്ന് എന്നെ രക്ഷിക്ക; വ്യഥയിൽ നിന്ന് എന്നെ രക്ഷിക്ക. ‘അഗ്നി അറിയുന്നു—നഭഃ എന്നതാണ് നാമം’: ഹേ അഗ്നി അങ്ഗിരസ്, ‘ആയു’ എന്ന നാമത്താൽ ഇവിടെ വരിക; നീ ഈ ഭൂമിയിൽ ഉള്ളവനേ—നിന്റെ അനാധൃഷ്ട (അജേയ/അസ്പർശ്യ), യജ്ഞിയ (പൂജ്യ) നാമം ഏതാണ്, ആ നാമത്താൽ ഞാൻ നിന്നെ സ്ഥാപിക്കുന്നു. ‘അഗ്നി അറിയുന്നു—നഭഃ എന്നതാണ് നാമം’: ഹേ അഗ്നി അങ്ഗിരസ്, ‘ആയു’ നാമത്താൽ ഇവിടെ വരിക; നീ രണ്ടാം ഭൂമിയിൽ ഉള്ളവനേ—നിന്റെ അനാധൃഷ്ട, യജ്ഞിയ നാമം ഏതാണ്, ആ നാമത്താൽ ഞാൻ നിന്നെ സ്ഥാപിക്കുന്നു. ‘അഗ്നി അറിയുന്നു—നഭഃ എന്നതാണ് നാമം’: ഹേ അഗ്നി അങ്ഗിരസ്, ‘ആയു’ നാമത്താൽ ഇവിടെ വരിക; നീ മൂന്നാം ഭൂമിയിൽ ഉള്ളവനേ—നിന്റെ അനാധൃഷ്ട, യജ്ഞിയ നാമം ഏതാണ്, ആ നാമത്താൽ ഞാൻ നിന്നെ സ്ഥാപിക്കുന്നു. ദേവവീതി (ദേവന്മാരുടെ ആഹ്വാനം/സേവ)ക്കായി ഞാൻ നിന്നെ അനുഗമിക്കുന്നു.
Mantra 10
सि॒jह्य॒सि सपत्नसा॒ही दे॒वेभ्य॑: कल्पस्व सि॒jह्य॒सि सपत्नसा॒ही दे॒वेभ्य॑:शुन्धस्व सि॒jह्य॒सि सपत्नसा॒ही दे॒वेभ्य॑: शुम्भस्व
നീ സിംഹിണിയാണ്; വൈരികളെ ജയിക്കുന്നവളാണ്. ദേവന്മാർക്കായി നീ സന്നദ്ധയാകുക. നീ സിംഹിണിയാണ്; വൈരികളെ ജയിക്കുന്നവളാണ്. ദേവന്മാർക്കായി നീ ശുദ്ധയാകുക. നീ സിംഹിണിയാണ്; വൈരികളെ ജയിക്കുന്നവളാണ്. ദേവന്മാർക്കായി നീ അലങ്കരിക്കപ്പെടുക.
Mantra 11
इ॒न्द्र॒घो॒षस् त्वा॒ वसु॑भिः पु॒रस्ता॑त् पातु । प्रचे॑तास् त्वा रुद्रैः प॒श्चात् पा॑तु । मनो॑जवास् त्वा पि॒तृभि॑र् दक्षिण॒तः पा॑तु । वि॒श्वक॑र्मा त्वाऽऽदि॒त्यैर् उ॑त्तर॒तः पा॑तु । इ॒दम॒हं त॒प्तं वार् ब॑हि॒र्धा य॒ज्ञान् निḥ सृ॑जामि ॥
ഇന്ദ്രഘോഷൻ വസുക്കളോടുകൂടെ കിഴക്കുനിന്ന് നിന്നെ കാക്കട്ടെ; പ്രചേതാവ് രുദ്രന്മാരോടുകൂടെ പടിഞ്ഞാറുനിന്ന് നിന്നെ കാക്കട്ടെ; മനോജവൻ പിതൃകളോടുകൂടെ തെക്കുനിന്ന് നിന്നെ കാക്കട്ടെ; വിശ്വകർമ്മാവ് ആദിത്യന്മാരോടുകൂടെ വടക്കുനിന്ന് നിന്നെ കാക്കട്ടെ. ഈ തപ്തജലം ഞാൻ യജ്ഞത്തിൽ നിന്ന് പുറത്തേക്ക്, ബർഹിഷിന്റെ പുറത്തേക്ക്, ഇപ്പോൾ ഒഴുക്കിവിടുന്നു.
Mantra 12
सि॒jह्य॒सि॒ स्वाहा॑ । सि॒jह्य॒स्यादित्य॒वनि॒: स्वाहा॑ । सि॒jह्य॒सि ब्रह्म॒वनि॑: क्षत्र॒वनि॒: स्वाहा॑ । सि॒jह्य॒सि सुप्रजा॒वनी॑ रायस्पोष॒वनि॒: स्वाहा॑ । सि॒jह्यस्याव॑ह दे॒वान् यज॑मानाय॒ स्वाहा॑ । भू॒तेभ्य॑स् त्वा ॥
തളിക്കുക—സ്വാഹാ! ആദിത്യവനി (ആദിത്യരുടെ വിജയം) ആയി തളിക്കുക—സ്വാഹാ! ബ്രഹ്മവനി, ക്ഷത്രവനി (ബ്രഹ്മതേജസ്സിന്റെയും രാജതേജസ്സിന്റെയും വിജയം) ആയി തളിക്കുക—സ്വാഹാ! സുപ്രജാവനി, റായസ്പോഷവനി (സുസന്താനത്തിന്റെയും ധന-പോഷണത്തിന്റെയും വിജയം) ആയി തളിക്കുക—സ്വാഹാ! തളിക്കുക; യജമാനനുവേണ്ടി ദേവന്മാരെ ഇവിടെ കൊണ്ടുവരിക—സ്വാഹാ! ഭൂതേഭ്യഃ നിനക്കു (അർപ്പണം).
Mantra 13
ध्रु॒वो॒ऽसि पृथि॒वीं दृ॑ᳪह । ध्रुव॒क्षिद॑स्य॒न्तरि॑क्षं दृᳪह । अच्युत॒क्षिद॑सि॒ दिवं॑ दृᳪह । अ॒ग्नेः पुरी॑षम् असि ॥
നീ ധ്രുവൻ; ഭൂമിയെ ദൃഢമാക്കുക. നിനക്കു ധ്രുവാസനം ഉണ്ട്; അന്തരിക്ഷത്തെ ദൃഢമാക്കുക. നിനക്കു അചലാസനം ഉണ്ട്; ദ്യൗവിനെ ദൃഢമാക്കുക. നീ അഗ്നിയുടെ ‘പുരീഷ’ (നിറയ്ക്കൽ/പാക്കിംഗ്-ദ്രവ്യം) ആകുന്നു.
Mantra 14
यु॒ञ्जते॒ मन॑ उ॒त यु॑ञ्जते॒ धियो॒ विप्रा॒ विप्र॑स्य बृह॒तो वि॑प॒श्चित॑: । वि होत्रा॑ दधे वयुना॒विद् एक॒ इन् म॒ही दे॒वस्य॑ सवि॒तुः परि॑ष्टुति॒: स्वाहा॑ ॥
വിപ്രന്മാരിൽ വിപ്രന്മാരായ, മഹത്തും വിപശ്ചിത്തുമായ ഋഷികൾ മനസ്സിനെ യോജിപ്പിക്കുന്നു; ധിയെയും യോജിപ്പിക്കുന്നു. വിധികളെ അറിയുന്ന ഏകൻ ഹോത്രകർമ്മങ്ങളെ യഥാവിധി സ്ഥാപിച്ചു; ദേവൻ സവിതൃയുടെ സർവ്വവ്യാപകമായ മഹിമാസ്തുതി മഹത്താണ്—സ്വാഹാ।
Mantra 15
इ॒दं विष्णु॒र् वि च॑क्रमे त्रे॒धा नि द॑धे प॒दम् । समू॑ढम् अस्य पाᳪसु॒रे स्वाहा॑ ॥
ഈ വിഷ്ണു വിക്രമിച്ചു; ത്രിധാ തന്റെ പദം സ്ഥാപിച്ചു. ധൂളിയിൽ അവന്റെ സ്ഥാനം ഗൂഢമാണ്—സ്വാഹാ।
Mantra 16
इरा॑वती धेनु॒मती॒ हि भू॒तᳪ सू॑यव॒सिनी॒ मन॑वे दश॒स्या । व्य॑स्कभ्ना॒ रोद॑सी विष्णवे॒ते दा॒धर्थ॑ पृथि॒वीम॒भितो॑ म॒यूखै॒ः स्वाहा॑
ഇരാവതി, ധേനുമതി—ഹേ ദേവി, നീ സത്യമായും പോഷണസമ്പന്നയും ക്ഷീരധേനുസമൃദ്ധയും ആയിരിക്കുന്നു; സുവയവസിനി (നല്ല മേച്ചിലുള്ളവൾ), മനുവിന്നു സേവനീയ (ദശസ്യാ) ആകുന്നു. നീ ‘രോദസി’ എന്ന രണ്ടു ലോകങ്ങളെ വേർതിരിച്ച് താങ്ങി നിർത്തി; ഹേ വിഷ്ണോ, നിനക്കായി നീ പൃഥ്വിയെ എല്ലാടവും മയൂഖങ്ങൾ (കിരണങ്ങൾ) കൊണ്ട് സ്ഥാപിച്ചു. സ്വാഹാ!
Mantra 17
दे॒व॒श्रुतौ॑ दे॒वेष्वा घो॑षतं॒ प्राची॒ प्रेत॑मध्व॒रं क॒ल्पय॑न्ती ऊ॒र्ध्वं य॒ज्ञं न॑यतं॒ मा जि॑ह्वरतम् । स्वं गो॒ष्ठमा व॑दतं देवी दुर्ये॒ आयु॒र्मा निर्वा॑दिष्टं प्र॒जां मा निर्वा॑दिष्ट॒मत्र॑ रमेथां॒ वर्ष्म॑न् पृथि॒व्याः
ഹേ ദേവശ്രുതൗ (ദിവ്യപ്രശസ്തിയുള്ളവരേ), ദേവന്മാരുടെ ഇടയിൽ ഘോഷിക്കുവിൻ; കിഴക്കോട്ടു മുന്നേറുവിൻ, അധ്വര (യജ്ഞം) ക്രമപ്പെടുത്തിക്കൊണ്ട്; യജ്ഞത്തെ മേലോട്ടു നയിക്കുവിൻ—വഴിമാറരുത്. ഹേ ദേവിമാരേ, ദുഷ്കരമായ പാതയിൽ നിങ്ങളുടെ സ്വന്തം ഗോഷ്ഠം (ഗോശാല/നിവാസം) ഉച്ചരിക്കുവിൻ; എന്റെ ആയുസ്സ് നഷ്ടപ്പെടരുത്, എന്റെ പ്രജ (സന്തതി) നഷ്ടപ്പെടരുത്. ഇവിടെ പൃഥ്വിയുടെ വർഷ്മൻ (വിസ്താരം/പൃഷ്ഠം) മേൽ നിങ്ങൾ ആനന്ദത്തോടെ വിഹരിക്കുവിൻ.
Mantra 18
विष्णो॒र्नुकं॑ वी॒र्या॒णि॒ प्र वो॑चं॒ यः पार्थि॑वानि विम॒मे रजा॑ᳪसि । यो अस्क॑भाय॒दुत्त॑रᳪ स॒धस्थं॑ विचक्रमा॒णस्त्रे॒धोरु॑गा॒यो विष्ण॑वे त्वा
ഇപ്പോൾ ഞാൻ വിഷ്ണുവിന്റെ വീര്യകർമ്മങ്ങളെ പ്രസ്താവിക്കുന്നു—ഭൗമപ്രദേശങ്ങളെ അളന്നവൻ, പരമോന്നത ആസനം ഉറപ്പിച്ചവൻ; വിശാലഗാമി, ത്രിവിധമായി പാദവിക്ഷേപം ചെയ്യുന്നവൻ—വിഷ്ണുവിന്നായി നിന്നെ!
Mantra 19
दि॒वो वा॑ विष्ण उ॒त वा॑ पृथि॒व्या म॒हो वा॑ विष्ण उ॒रोर॒न्तरि॑क्षात् । उ॒भा हि हस्ता॒ वसु॑ना पृ॒णस्वा प्र य॑च्छ॒ दक्षि॑णा॒दोत स॒व्याद्विष्ण॑वे त्वा
ഹേ വിഷ്ണു, ദ്യൗവിൽ നിന്നോ ഭൂമിയിൽ നിന്നോ, അല്ലെങ്കിൽ മഹത്തായ വിശാല അന്തരിക്ഷത്തിൽ നിന്നോ—ഇരു കൈകളും വസുവാൽ നിറയ്ക്കുക; വലത്തുനിന്നും ഇടത്തുനിന്നും ദാനം പ്രദാനം ചെയ്യുക: വിഷ്ണുവിന്നായി നിന്നെ!
Mantra 20
प्र तद्विष्णु॑ स्तवते वी॒र्ये॒ण मृ॒गो न भी॒मः कु॑च॒रो गि॑रि॒ष्ठाः । यस्यो॒रुषु॑ त्रि॒षु वि॒क्रम॑णेष्वधिक्षि॒यन्ति॒ भुव॑नानि॒ विश्वा॑
അതുകൊണ്ട് വിഷ്ണു തന്റെ വീര്യത്താൽ സ്തുതിക്കപ്പെടുന്നു—ഭീകര മൃഗംപോലെ സഞ്ചരിക്കുന്നവൻ, പർവതങ്ങളിൽ വസിക്കുന്നവൻ; കാരണം അവന്റെ വിശാലമായ മൂന്ന് വിക്രമങ്ങളിൽ സർവ്വ ഭുവനങ്ങളും അധിവസിക്കുന്നു.
Mantra 21
विष्णो॑ र॒राट॑मसि॒ । विष्णो॒ः श्नप्त्रे॑ स्थो । विष्णो॒ः स्यूर॑सि॒ । विष्णो॑र्ध्रु॒वो॒ऽसि । वै॒ष्ण॒वम॑सि॒ । विष्ण॑वे त्वा ।
ഹേ വിഷ്ണോ, നീ അഗ്രഭാഗം (രരാട) ആകുന്നു; ഹേ വിഷ്ണോ, നിങ്ങൾ ബന്ധനത്തിനുള്ള പട്ടകൾ (ശ്നപ്ത്ര) ആകുന്നു; ഹേ വിഷ്ണോ, നീ കെട്ടുപട്ട/തോങ്ങ് (സ്യൂർ) ആകുന്നു; ഹേ വിഷ്ണോ, നീ ധ്രുവം—അചലം. നീ വൈഷ്ണവസ്വഭാവമുള്ളവൻ; വിഷ്ണുവിനായി നിന്നെ ഞാൻ ഗ്രഹിക്കുന്നു.
Mantra 22
दे॒वस्य॑ त्वा सवि॒तुः प्र॑स॒वेऽश्विनो॑र्बा॒हुभ्यां॑ पू॒ष्णो हस्ता॑भ्याम् । आ द॑दे॒ नार्य॑सी॒दम॒हᳪ रक्ष॑सां ग्री॒वा अपि॑ कृन्तामि । बृ॒हन्न॑सि बृ॒हद्र॑वा बृह॒तीमिन्द्रा॑य॒ वाचं॑ वद ।
ദേവനായ സവിതൃയുടെ പ്രേരണയാൽ, അശ്വിന്മാരുടെ ഭുജങ്ങളാൽ, പൂഷണന്റെ കൈകളാൽ ഞാൻ നിന്നെ ഗ്രഹിക്കുന്നു. നീ ഒഴിഞ്ഞുമാറുകയില്ല; ഇതിലൂടെ ഞാൻ രാക്ഷസന്മാരുടെ കഴുത്തുകൾ മുറിച്ചുകളയുന്നു. നീ മഹത്തായവൻ, മഹാനാദമുള്ളവൻ; ഇന്ദ്രനുവേണ്ടി ഉന്നതമായ വാക്ക് ഉച്ചരിക്ക.
Mantra 23
र॒क्षो॒हणं॑ वलग॒हनं॑ वैष्ण॒वी मि॒दम॒हं तं व॑ल॒गमुत्कि॑रामि॒ यं मे॒ निष्ट्यो॒ यम॒मात्यो॑ निच॒खाने॒दम॒हं तं व॑ल॒गमुत्कि॑रामि॒ यं मे॑ समा॒नो यमस॑मानो निच॒खाने॒दम॒हं तं व॑ल॒गमुत्कि॑रामि॒ यं मे॒ सब॑न्धु॒र्यमस॑बन्धुर्निच॒खाने॒दम॒हं तं व॑ल॒गमुत्कि॑रामि॒ यं मे॑ सजा॒तो यमस॑जातो निच॒खानोत्कृ॒त्यां कि॑रामि ।
ഹേ വൈഷ്ണവീ, രക്ഷോഹണേ, വലഗഹനേ—ഈ വലഗം ഞാൻ കുഴിച്ചെടുത്ത് പുറത്താക്കി ദൂരെയെറിഞ്ഞുകളയുന്നു. എനിക്കു പ്രിയനായവനായാലും അപ്രിയനായവനായാലും, ആരാണിത് അടക്കിവെച്ചത്—ഈ വലഗം ഞാൻ കുഴിച്ചെടുത്ത് പുറത്താക്കി ദൂരെയെറിഞ്ഞുകളയുന്നു. എന്റേതായവനായാലും അന്യനായാലും, ആരാണിത് അടക്കിവെച്ചത്—ഈ വലഗം ഞാൻ കുഴിച്ചെടുത്ത് പുറത്താക്കി ദൂരെയെറിഞ്ഞുകളയുന്നു. ബന്ധുവായാലും അബന്ധുവായാലും, ആരാണിത് അടക്കിവെച്ചത്—ഈ വലഗം ഞാൻ കുഴിച്ചെടുത്ത് പുറത്താക്കി ദൂരെയെറിഞ്ഞുകളയുന്നു. സഹജാതനായാലും അസഹജാതനായാലും, ആരാണിത് അടക്കിവെച്ചത്—അത് കുഴിച്ചെടുത്ത് ഞാൻ ദൂരെയായി ചിതറിക്കുന്നു.
Mantra 24
स्व॒राड॑सि सपत्न॒हा स॑त्र॒राड॑स्यभिमाति॒हा ज॑न॒राड॑सि रक्षो॒हा स॑र्व॒राड॑स्यमित्र॒हा ।
നീ സ്വരാട്—സപത്നഹാ (പ്രതിസ്പർധികളെ സംഹരിക്കുന്നവൾ); നീ സത്രരാട്—അഭിമാതിഹാ (ആക്രമണ/വൈരത്തെ നശിപ്പിക്കുന്നവൾ); നീ ജനരാട്—രക്ഷോഹാ (രാക്ഷസങ്ങളെ സംഹരിക്കുന്നവൾ); നീ സർവരാട്—അമിത്രഹാ (ശത്രുവിനെ സംഹരിക്കുന്നവൾ).
Mantra 25
र॒क्षो॒हणो॑ वो वलग॒हन॒: प्रोक्षा॑मि वैष्ण॒वान् । र॑क्षो॒हणो॑ वो वलग॒हनोऽव॑नयामि वैष्ण॒वान् । र॑क्षो॒हणो॑ वो वलग॒हनोऽव॑स्तृणामि वैष्ण॒वान् । र॑क्षो॒हणौ॑ वां वलग॒हना॒ उप॑ दधामि वैष्ण॒वी । र॑क्षो॒हणौ॑ वां वलग॒हनौ॒ पर्यू॑हामि वैष्ण॒वी । वै॑ष्ण॒वम॑सि वै॑ष्ण॒वा स्थ॑ ।
ഹേ വൈഷ്ണവരേ, രക്ഷോഹണരേ, വലഗഹനരേ—ഞാൻ നിങ്ങളെ പ്രോക്ഷണം (ജലഛട) ചെയ്യുന്നു. ഹേ വൈഷ്ണവരേ, രക്ഷോഹണരേ, വലഗഹനരേ—ഞാൻ നിങ്ങളെ അവനയനം ചെയ്ത് (സ്ഥാനത്തേക്ക് ഇറക്കി) സ്ഥാപിക്കുന്നു. ഹേ വൈഷ്ണവരേ, രക്ഷോഹണരേ, വലഗഹനരേ—ഞാൻ നിങ്ങളെ അവസ്തരണം (വിരിച്ചു) ചെയ്യുന്നു. ഹേ വൈഷ്ണവീ, നിങ്ങൾ ഇരുവരും രക്ഷോഹണർ, വലഗഹനർ—ഞാൻ നിങ്ങളെ ഉപദധാനം (വെച്ച് സ്ഥാപിക്കൽ) ചെയ്യുന്നു. ഹേ വൈഷ്ണവീ, നിങ്ങൾ ഇരുവരും രക്ഷോഹണർ, വലഗഹനർ—ഞാൻ നിങ്ങളെ പര്യൂഹണം (ചുറ്റും ക്രമപ്പെടുത്തി) ചെയ്യുന്നു. നീ വൈഷ്ണവം; നിങ്ങൾ വൈഷ്ണവരായി നിലകൊള്ളുക.
Mantra 26
दे॒वस्य॑ त्वा सवि॒तुः प्र॑स॒वेऽश्विनो॑र्बा॒हुभ्यां॑ पू॒ष्णो हस्ता॑भ्याम् । आ द॑दे॒ नार्य॑सी॒दम॒हᳪ रक्ष॑सां ग्री॒वा अपि॑ कृन्तामि । यवो॑ऽसि य॒वया॒स्मद्द्वेषो॑ य॒वयारा॑तीर्दि॒वे त्वा॒ऽन्तरि॑क्षाय त्वा पृथि॒व्यै त्वा शुन्ध॑न्तांल्लो॒काः पि॑तृ॒षद॑नाः पितृ॒षद॑नमसि
ദേവനായ സവിതൃയുടെ പ്രേരണയാൽ ഞാൻ നിന്നെ സ്വീകരിക്കുന്നു—അശ്വിന്മാരുടെ ഭുജങ്ങളാൽ, പൂഷന്റെ കൈകളാൽ. നീ ഹാനി വരുത്തരുത്; ഇതുകൊണ്ട് ഞാൻ രാക്ഷസന്മാരുടെ കഴുത്തുകൾ മുറിക്കുന്നു. നീ യവം (ജവം/ബാർലി) ആകുന്നു; ഞങ്ങളിൽ നിന്നു ദ്വേഷം അകറ്റുക, അരാതി (ദുർഭാവം/വൈരം) അകറ്റുക. ദിവത്തിനായി നിന്നെ, അന്തരിക്ഷത്തിനായി നിന്നെ, പൃഥ്വിക്കായി നിന്നെ—പിതൃസദന ലോകങ്ങൾ നിന്നെ ശുദ്ധീകരിക്കട്ടെ. നീ പിതൃസദനമാണ്.
Mantra 27
उद्दिव॑ᳪ स्तभाना॒न्तरि॑क्षं पृण॒ दृᳪह॑स्व पृथि॒व्याम् द्यु॑ता॒नास्त्वा॑ मारु॒तो मिनो॑तु मि॒त्रावरु॑णौ ध्रु॒वेण॒ धर्म॑णा । ब्र॒ह्म॒वनि॑ त्वा क्षत्र॒वनि॑ रायस्पोष॒वनि॒ पर्यू॑हामि । ब्रह्म॑ दृᳪह क्ष॒त्रं दृ॒ᳪहायु॑र्दृᳪह प्र॒जां दृ॑ᳪह
ദിവത്തെ താങ്ങിനിർത്തി, അന്തരിക്ഷത്തെ നിറയ്ക്കുക; പൃഥ്വിയിൽ ദൃഢമായി നിലകൊള്ളുക. പ്രകാശമുള്ള മരുৎ നിന്നെ പണിയട്ടെ/സംയോജിപ്പിക്കട്ടെ; മിത്ര-വരുൺ സ്ഥിരധർമ്മത്താൽ (നിന്നെ) സ്ഥാപിക്കട്ടെ. ബ്രഹ്മവിജയമായി, ക്ഷത്രവിജയമായി, ധനവും പോഷണവും നേടുന്ന വിജയം ആയി ഞാൻ നിന്നെ ചുറ്റും കൂമ്പാരമാക്കി അടുക്കുന്നു. ബ്രഹ്മത്തെ ദൃഢമാക്കുക, ക്ഷത്രത്തെ ദൃഢമാക്കുക; ആയുസ്സിനെ ദൃഢമാക്കുക; പ്രജയെ ദൃഢമാക്കുക.
Mantra 28
ध्रु॒वासि॑ ध्रु॒वोऽयं यज॑मानो॒ऽस्मिन्ना॒यत॑ने प्र॒जया॑ प॒शुभि॑र्भूयात् । घृ॒तेन॑ द्यावापृथिवी पूर्येथा॒मिन्द्र॑स्य छ॒दिर॑सि विश्वज॒नस्य॑ छा॒या
നീ ധ്രുവമാണ്; ഈ യജമാനനും ധ്രുവനാണ്. ഈ ആസനത്തിൽ അവൻ പ്രജയും പശുക്കളുംകൊണ്ട് സമൃദ്ധനാകട്ടെ. ഘൃതംകൊണ്ട് ദ്യാവാ-പൃഥിവി പരിപൂരണമാകട്ടെ. നീ ഇന്ദ്രന്റെ ആവരണം, സർവ്വജനത്തിന്റെ ഛായ.
Mantra 29
परि॑ त्वा गिर्वणो॒ गिर॑ इ॒मा भ॑वन्तु वि॒श्वत॑:। वृ॒द्धायु॒मनु॒ वृद्ध॑यो॒ जुष्टा॑ भवन्तु॒ जुष्ट॑यः
ഹേ ഗിർവണ (സ്തുതിപ്രിയനേ), നിന്റെ ചുറ്റും ഈ സ്തുതികൾ എല്ലാദിക്കുകളിലും വ്യാപിക്കട്ടെ. ദീർഘായുവിനെ അനുഗമിച്ച് വർദ്ധികൾ പ്രസന്നമാകട്ടെ—പ്രസന്ന വർദ്ധികൾ.
Mantra 30
इन्द्र॑स्य॒ स्यूर॒सीन्द्र॑स्य ध्रु॒वो॑ऽसि । ऐ॒न्द्रम॑सि वैश्वदे॒वम॑सि
നീ ഇന്ദ്രന്റെ സ്തംഭം; നീ ഇന്ദ്രന്റെ ധ്രുവം. നീ ഐന്ദ്രം; നീ വൈശ്വദേവം.
Mantra 31
वि॒भूर॑सि प्र॒वाह॑णो॒ वह्नि॑रसि हव्य॒वाह॑नः । श्वा॒त्रो॒ऽसि॒ प्रचे॑तास्तु॒थो॑ऽसि वि॒श्ववे॑दाः
നീ വിഭൂ (സർവ്വവ്യാപി) ആകുന്നു; നീ പ്രവാഹണ (മുന്നോട്ട് വഹിക്കുന്നവൻ) ആകുന്നു. നീ വഹ്നി (വഹിക്കുന്നവൻ) ആകുന്നു; നീ ഹവ്യവാഹന (ഹവിസ്സ് വഹിക്കുന്നവൻ) ആകുന്നു. നീ ശ്വാത്ര (വേഗവാൻ) ആകുന്നു; നീ പ്രചേതാ (പൂർവ്വജ്ഞാനി) ആകുന്നു. നീ തുഥ (പ്രജ്വലകൻ/പ്രേരകൻ) ആകുന്നു; നീ വിശ്വവേദാഃ (സർവ്വജ്ഞൻ) ആകുന്നു.
Mantra 32
उ॒शिग॑सि क॒विरङ्घा॑रिरसि॒ बम्भा॑रिरव॒स्यूर॑सि॒ दुव॑स्वाञ्छु॒न्ध्यूर॑सि मार्जा॒लीय॑: स॒म्राड॑सि कृ॒शानु॑: परि॒षद्यो॑ऽसि॒ पव॑मानो॒ नभो॑ऽसि प्र॒तक्वा॑ मृ॒ष्टो॒ऽसि हव्य॒सूद॑न ऋ॒त॒धा॑माऽसि॒ स्व॒र्ज्योतिः
നീ ഉശിഗ് (പ്രകാശമുള്ളവൻ) ആകുന്നു; നീ കവി (ഋഷി) ആകുന്നു. നീ അങ്ഗാരി (ദഹിക്കുന്ന കനൽ) ആകുന്നു; നീ ബംഭാരി (ഗർജ്ജിക്കുന്നവൻ) ആകുന്നു. നീ അവസ്യൂ (ആശ്രയ/സഹായം തേടിയും നല്കിയും ചെയ്യുന്നവൻ) ആകുന്നു; നീ ദുവസ്വാൻ (ഉദാര ദാതാവ്) ആകുന്നു. നീ ശുന്ധ്യു (ശുദ്ധികർത്താവ്) ആകുന്നു; നീ മാർജാലീയ (മാർജക/ശുദ്ധീകരകൻ) ആകുന്നു. നീ സമ്രാട് (സർവാധിപൻ) ആകുന്നു; നീ കൃശാനു ആകുന്നു. നീ പരിഷദ്യ (പരിഷത്തിൽ വിധിനിർണ്ണയകൻ) ആകുന്നു; നീ പവമാന (പവിത്രമാക്കുന്നവൻ) ആകുന്നു. നീ നഭ (ആകാശം) ആകുന്നു; നീ പ്രതക്വാ (അതിതീക്ഷ്ണ/പ്രബല) ആകുന്നു. നീ മൃഷ്ട (പരിശുദ്ധം, പരിഷ്കൃതം) ആകുന്നു; നീ ഹവ്യസൂദന (ഹവിയെ പാകമാക്കുന്നവൻ) ആകുന്നു. നീ ഋതധാമാ (ഋതത്തിന്റെ ധാമം ധരിക്കുന്നവൻ) ആകുന്നു; നീ സ്വർജ്യോതിഃ (സ്വർഗീയ ജ്യോതി) ആകുന്നു.
Mantra 33
स॒मु॒द्रो॒ऽसि वि॒श्वव्य॑चा अ॒जोऽस्येक॑पा॒दहि॑रसि बु॒ध्न्यो वाग॑स्यै॒न्द्रम॑सि॒ सदो॒ऽस्यृत॑स्य द्वारौ॒ मा मा॒ सनता॑प्त॒मध्व॑नामध्वपते॒ प्र मा॑ तिर स्व॒स्ति मे॒ऽस्मिन्प॒थि दे॑व॒याने॑ भूयात्
നീ സമുദ്രം, വിശ്വവ്യാപി. നീ അജ (അജന്മ), ഏകപാദ. നീ ബുധ്ന്യ അഹി (ആഴത്തിന്റെ സർപ്പം) ആകുന്നു. നീ വാക്കിന്റെ ഐന്ദ്രം (ഇന്ദ്രശക്തി) ആകുന്നു; നീ സദഃ ആകുന്നു. നീ ഋതത്തിന്റെ രണ്ടു ദ്വാരങ്ങൾ ആകുന്നു. ഹേ അധ്വപതി (പഥങ്ങളുടെ അധിപൻ), പുരാതന പാതകളിൽ എന്നെ തപിപ്പിക്കരുതേ; എന്നെ കടത്തിവിടുക. ദേവയാനമായ ഈ പഥത്തിൽ എനിക്ക് സ്വസ്തി (ക്ഷേമം) ഉണ്ടാകട്ടെ.
Mantra 34
मि॒त्रस्य॑ मा॒ चक्षु॑षेक्षध्व॒मग्न॑यः सगराः॒ सग॑रा स्थ॒ सग॑रेण॒ नाम्ना॒ रौद्रे॒णानी॑केन पा॒त मा॑ऽग्नयः पिपृ॒त मा॑ऽग्नयो गोपा॒यत॑ मा॒ नमो॑ वोऽस्तु॒ मा मा॑ हिᳪसिष्ट
ഹേ അഗ്നികളേ, മിത്രന്റെ ചക്ഷുസ്സാൽ എന്നെ നോക്കുവിൻ. നിങ്ങൾ സഗരാ (വേലിബദ്ധ/ആവൃത) ആകുന്നു; ‘സഗര’ എന്ന നാമത്താൽ നിങ്ങൾ ആവൃതരാകുന്നു. ഹേ അഗ്നികളേ, രൗദ്രമായ ഭയങ്കര അണീക (പ്രചണ്ഡ മുഖം) കൊണ്ടു എന്നെ രക്ഷിക്കുവിൻ. ഹേ അഗ്നികളേ, എന്നെ പരിപൂർണ്ണമാക്കുവിൻ; ഹേ അഗ്നികളേ, എന്നെ കാത്തുകൊള്ളുവിൻ. നിങ്ങൾക്കു നമസ്കാരം; എന്നെ ഹിംസിക്കരുതേ.
Mantra 35
ज्योति॑रसि वि॒श्वरू॑पं॒ विश्वे॑षां दे॒वाना॑ᳪ स॒मित् । त्वᳪ सो॑म तनू॒कृद्भ्यो॒ द्वेषो॑भ्यो॒ऽन्यकृ॑तेभ्य उ॒रु य॒न्तासि॒ वरू॑थ॒ᳪ स्वाहा॑ जुषा॒णो अ॒प्तुराज्य॑स्य वेतु॒ स्वाहा॑
നീ ജ്യോതിസ്സാണ്; വിശ്വരൂപമാണ്; എല്ലാ ദേവന്മാരുടെയും സമിത് (അഗ്നി ജ്വലിപ്പിക്കുന്ന ഇന്ധനക്കഷണം) ആകുന്നു. ഹേ സോമ! തനൂകൃദ് (ദേഹം ക്ഷയിപ്പിക്കുന്ന) ശത്രുക്കൾക്കെതിരെയും, ദ്വേഷങ്ങൾക്കെതിരെയും, പരകീയ പ്രവർത്തകരെതിരെയും നീ വിശാലമായ രക്ഷകനും ആശ്രയമായ വരൂഥം (കവചം) ആകുന്നു. സ്വാഹാ! പ്രസാദത്തോടെ സ്വീകരിച്ച്, അപ്തുവിന്റെ രാജാധികാരം ലഭിപ്പിക്കട്ടെ. സ്വാഹാ!
Mantra 36
अग्ने॒ नय॑ सु॒पथा॑ रा॒ये॒ऽस्मान्विश्वा॑नि देव व॒युना॑नि वि॒द्वान् । यु॒यो॒ध्यस्मज्जु॑हुरा॒णमेनो॒ भूयि॑ष्ठां ते॒ नम॑ उक्तिं विधेम ।
ഹേ അഗ്നേ! ഞങ്ങളെ സുപഥം (നല്ല പാത) വഴി റായേ (ധനം/സമൃദ്ധി)യിലേക്കു നയിക്ക; ഹേ ദേവാ! നീ എല്ലാ വയുനങ്ങൾ (വിധികൾ/ഉപായങ്ങൾ) അറിയുന്നവൻ. ഞങ്ങളെ വഴിതെറ്റിക്കുന്ന പാപത്തെ ഞങ്ങളിൽ നിന്ന് അകറ്റിക്കളക; നിനക്കു ഞങ്ങൾ വാക്കുകളുടെ ഏറ്റവും സമൃദ്ധമായ നമ-ഉക്തി (വന്ദനം) അർപ്പിക്കുന്നു.
Mantra 37
अ॒यं नो॑ अ॒ग्निर्वरि॑वस्कृणोत्व॒यं मृध॑ः पु॒र ए॑तु प्रभि॒न्दन् । अ॒यं वाजा॑ञ्जयतु॒ वाज॑साताव॒यᳪ शत्रू॑ञ्जयतु॒ जर्हृ॑षाण॒ः स्वाहा॑ ।
ഈ നമ്മുടെ അഗ്നി ഞങ്ങൾക്ക് വിശാലമായ അവസരം (വരിവസ്) ഒരുക്കട്ടെ; ആക്രമണങ്ങളെ പിളർത്തി മുന്നിൽ പോകട്ടെ. വാജസാതിയിൽ വാജങ്ങൾ (പുരസ്കാരങ്ങൾ) ജയിക്കട്ടെ; ഹർഷത്തോടെ ശത്രുക്കളെ ജയിക്കട്ടെ—സ്വാഹാ।
Mantra 38
उ॒रु वि॑ष्णो॒ वि क्र॑मस्वो॒रु क्षया॑य नस्कृधि । घृ॒तं घृ॑तयोने पिब॒ प्रप्र॑ य॒ज्ञप॑तिं तिर॒ स्वाहा॑ ।
ഹേ വിഷ്ണു, വിശാലമായി പാദം വെക്കുക; വാസത്തിനായി ഞങ്ങൾക്ക് വിശാലമായ ഇടം ഒരുക്കുക. ഹേ ഘൃതയോനി, ഘൃതം പാനം ചെയ്യുക; യജ്ഞപതിയെ മുന്നോട്ട് കൊണ്ടുപോകുക, കടത്തുക—സ്വാഹാ।
Mantra 39
देव॑ सवितरे॒ष ते॒ सोम॒स्तᳪ र॑क्षस्व॒ मा त्वा॑ दभन् । ए॒तत्त्वं दे॑व सोम दे॒वो दे॒वाँ२ उपा॑गा इ॒दम॒हं म॑नु॒ष्या॒न्त्स॒ह रा॒यस्पोषे॑ण स्वाहा॒ । निर्वरु॑णस्य॒ पाशा॑न्मुच्ये ।
ഹേ ദേവ സവിതൃ, ഈ സോമം നിന്റേതാണ്; നീ അതിനെ രക്ഷിക്കണം; ആരും നിന്നെ ദോഷപ്പെടുത്തരുത്. ഹേ ദേവ സോമ, ഇതുതന്നെയാണ് നീ; ദേവനായ നീ ദേവന്മാരെ ഉപാഗമിച്ചിരിക്കുന്നു. ഞാൻ മനുഷ്യരെ ധന-പോഷ വർദ്ധനയോടുകൂടെ (ഉപാഗമിക്കുന്നു)—സ്വാഹാ। വരുണന്റെ പാശങ്ങളിൽ നിന്ന് ഞാൻ മോചിതനാകട്ടെ।
Mantra 40
अग्ने॑ व्रतपा॒स्त्वे व्र॑त॒पा या तव॑ त॒नूर्मय्यभू॑दे॒षा सा त्वयि॒ यो मम॑ त॒नूस्त्वय्यभू॑दि॒यᳪ सा मयि॑ । य॒था॒य॒थं नौ॑ व्रतपते व्र॒तान्यनु॑ मे दी॒क्षां दी॒क्षाप॑ति॒रम॒ᳪस्तानु॒ तप॒स्तप॑स्पतिः ।
ഹേ അഗ്നേ, വ്രതപാലകനേ! നീ വ്രതപാലകനാണ്. നിന്റെ ശരീരം എനിക്കുള്ളിൽ പ്രവേശിച്ചതത് ഇവിടെ നിനക്കുള്ളിലുണ്ട്; എന്റെ ശരീരം നിനക്കുള്ളിൽ പ്രവേശിച്ചതത് ഇവിടെ എനിക്കുള്ളിലുണ്ട്. യഥായഥമായി, ഹേ വ്രതപതേ, ഞങ്ങളുടെ വ്രതങ്ങളെ അനുഗമിക്ക; ഹേ ദീക്ഷാപതേ, എന്റെ ദീക്ഷയെ അനുഗമിക്ക; ഹേ തപസ്പതേ, ആ വ്രതങ്ങൾക്കനുസരിച്ച് തപസ്സു തപിക്ക.
Mantra 41
उ॒रु वि॑ष्णो॒ वि क्र॑मस्वो॒रु क्षया॑य नस्कृधि । घृ॒तं घृ॑तयोने पिब॒ प्रप्र॑ य॒ज्ञप॑तिं तिर॒ स्वाहा॑
ഹേ വിഷ്ണോ, വിശാലമായി പാദംവെയ്ക്കുക; വാസത്തിനായി ഞങ്ങൾക്ക് വിശാലമായ ആവാസം ഒരുക്കുക. ഹേ ഘൃതയോനി, ഘൃതം പാനം ചെയ്യുക; മുന്നോട്ട്, മുന്നോട്ട്—യജ്ഞപതിയെ മറുകരയിലേക്കു കടത്തുക—സ്വാഹാ!
Mantra 42
अत्य॒न्याँ२ अगां॒ नान्याँ२ उपा॑गाम॒र्वाक् त्वा॒ परे॒भ्योऽवि॑दं प॒रोऽव॑रेभ्यः । तं त्वा॑ जुषामहे देव वनस्पते देवय॒ज्यायै॑ दे॒वास्त्वा॑ देवय॒ज्यायै॑ जुषन्तां॒ विष्ण॑वे त्वा । ओष॑धे॒ त्राय॑स्व स्वधि॑ते॒ मैन॑ᳪ हिᳪसीः
ഒന്നിനെ ഞാൻ കടന്നു; മറ്റൊന്നിലേക്കു ഞാൻ പോയില്ല; ഇങ്ങോട്ടായി ഞാൻ നിന്നെ കണ്ടെത്തി—ദൂരെയുള്ളവരിൽ നിന്നുമും, അടുത്തവരിൽ നിന്നുമും. ഹേ ദേവ വനംസ്പതേ, ദേവയജ്ഞത്തിനായി ഞങ്ങൾ നിന്നെ പ്രസാദത്തോടെ സ്വീകരിക്കുന്നു; ദേവന്മാരും നിന്നെ ദേവയജ്ഞത്തിനായി പ്രസാദത്തോടെ സ്വീകരിക്കട്ടെ—വിഷ്ണുവിന്നായി നിന്നെ (ഗ്രഹിക്കുന്നു). ഹേ ഔഷധേ, രക്ഷിക്ക; ഹേ സ്വധിതി, എന്നെ ഹിംസിക്കരുത്.
Mantra 43
द्यां मा ले॑खीर॒न्तरि॑क्षं॒ मा हि॑ᳪसीः पृथि॒व्या सम्भ॑व । अ॒यᳪ हि त्वा॒ स्वधि॑ति॒स्तेति॑जानः प्रणि॒नाय॑ मह॒ते सौ॑भगाय । अत॒स्त्वं दे॑व वनस्पते श॒तव॑ल्शो॒ वि रो॑ह स॒हस्र॑वल्शा॒ वि व॒यᳪ रु॑हेम
ആകാശത്തെ മുറിക്കരുത്; അന്തരീക്ഷത്തെ ഹിംസിക്കരുത്; ഭൂമിയിൽ നിന്നുതന്നെ നീ ഉദ്ഭവിക്ക. കാരണം ഈ സ്വധിതി നിന്നെ അറിഞ്ഞുകൊണ്ട് മഹത്തായ സൗഭാഗ്യത്തിനായി നിന്നെ പുറത്തെത്തിച്ചിരിക്കുന്നു. അതുകൊണ്ട്, ഹേ ദേവ വനംസ്പതേ, നൂറു മുളകളോടെ വീണ്ടും വളരുക; ആയിരം മുളകളോടെ വീണ്ടും വളരുക; ഞങ്ങളും (സമൃദ്ധിയിൽ) വളർന്നു പുറപ്പെടട്ടെ.
The three strides function as a ritual technology of measure: they ‘span’ and stabilize heaven, mid-space, and earth so the sacrifice proceeds through its stages in right order (ṛta) without collapse or deviation.
It aligns the sacrificer and priests with vayunā (right ordinance), ensuring that intention, cognition, and procedure cohere—so offerings and chants land correctly in the ritual sequence.
They close vulnerable transitions in the rite by placing guardians in the directions and safely releasing ritual byproducts, preserving purity and continuity as the Prātaḥsavana moves forward.