વરાહ

તેઓ પરમ પુરુષ હતા - શુભ, વિશાળ અંગો અને ચાર ભુજાઓવાળા - વરાહ મુખ ધારણ કરેલા, શંખ અને ચક્ર ધારણ કરેલા, અભય અને વરદાન આપનારા હતા.

શ્રી સૂતે કહ્યું: આવી રીતે પૂછાતા, શ્રી વરાહ, જગતના સ્વામી, ફરીથી બોલ્યા.

હવે શ્રીનિવાસની સેવા માટે રંગદાસના પવિત્ર શેષાચલ આગમનનું વર્ણન થાય છે. નારાયણપુરી પહોંચીને અને શ્રી વરાહને નમન કરીને, તેણે ત્યાં વેંકટાદ્રિ પર વાસ કરતા શ્રીનિવાસ વિશે સાંભળ્યું.

હવે પૂજા તથા સમયસંબંધિત આચરણના અપરાધોના પ્રાયશ્ચિત્તો કહેવાય છે. શ્રીવરાહ બોલ્યા—હે દેવી, જે મારા કર્મોમાં પરાયણ રહીને પણ મારા વિહિત કર્મો ત્યજી પ્રાયશ્ચિત્તવિધિનું વચન ઉચ્ચારે છે…

શ્રીવરાહ બોલ્યા—હું નારાયણ દેવ છું, સર્વ ધર્મોનો આશ્રય. મારામાં ઈર્ષ્યા નથી; તેથી હું પરમ પ્રભુ છું.

શ્રીવરાહે કહ્યું—પૂર્વે સુમતિ નામનો એક રાજા હતો, જે ધાર્મિક અને લોકમાં પ્રસિદ્ધ હતો. તીર્થયાત્રાના નિમિત્તે તે સ્વર્ગલોકમાં ગયો હતો.

તેઓ બોલ્યા—“પ્રજાઓને, દેવોને અને ઋષિઓને કલ્યાણ થાઓ.” પછી વરાહરૂપ ધારણ કરનાર દેવદેવેશ વિષ્ણુને સંબોધ્યા.

આ કલ્પ પ્રથમ ગણાયો છે—તેનું નામ ‘વારાહ કલ્પ’ છે; અને કલ્પના આરંભે નારાયણ નામે ખ્યાત ભગવાન બ્રહ્મા પ્રાદુર્ભવ થાય છે.

પછી, હે શ્રેષ્ઠ રાજા, જ્યાં જનાર્દન વિરાજે છે તે સિદ્ધસ્થાને જવું; ત્યાં અચિંત્ય પરમેશ્વર વરાહરૂપ ધારણ કરીને સ્થિત છે.

ત્યાં તેણે સર્વવિજયી ધરાધર ભગવાનને વરાહરૂપે જોયા; તેઓ પોતાની અગ્રદંષ્ટ્રાના છેડે ધરતીને ઉપર ઉઠાવી રહ્યા હતા. તેમના લાલચટ્ટા નેત્રોની કાંતિએ તેનું તેજ લૂંટી લીધું; ત્યારે તે હસ્યો—“અહો, જળ-થળમાં ફરતું પ્રાણી!”

પછી બ્રહ્માની નાસિકામાંથી પ્રગટ થયેલા ભગવાન અક્ષજ, નિર્ભયપણે સામે ફરતા શત્રુ હિરણ્યાક્ષ અસુર પર ઝંપલાવી, ગદાથી તેની ઠોડી પર પ્રહાર કર્યો।

બ્રહ્માએ કહ્યું: હે તાત, હે પૃથ્વીના અધિપતિ, હું તારા પર અત્યંત પ્રસન્ન છું. તને અને તારી પત્નીને કલ્યાણ થાઓ. તું નિષ્કપટ હૃદયથી મારી આજ્ઞા માટે પોતાને અર્પણ કર્યો છે.