
Isinasalaysay ng adhyayang ito ang isang matinding digmaang kosmiko. Si Kālanemi, dahil sa galit at maling pagkilala, ay napagkamalan ang anyo ni Nimi at lalo pang pinalala ang labanan. Sa udyok ni Nimi, pinakawalan ni Kālanemi ang Brahmāstra na nagdulot ng matinding sindak sa hanay ng mga deva, subalit napawi ito sa pamamagitan ng angkop na panlaban. Pagkaraan, nagpakita si Bhāskara (Sūrya) ng nakapanghihilakbot na anyo na naglalabas ng matinding init, winasak ang mga asura at nagdulot ng kaguluhan, uhaw, at napakalaking pagkalugi. Bilang tugon, nag-anyong ulap si Kālanemi at binaligtad ang kalagayan sa pamamagitan ng malamig na ulan upang buhayin ang loob ng mga asura, saka nagpaulan ng sandata na dumurog sa maraming deva at mga kapanalig. Sinubukan ng kambal na Aśvin ang isang taktikang pag-atake gamit ang siksik na mga palaso at lakas na tulad ng vajra-astra, na nakasira sa kagamitang pandigma ni Kālanemi; ngunit gumanti siya sa pamamagitan ng mga sandatang gaya ng gulong (cakra) at pamalo (gadā), at lumitaw ang palatandaan ng yugto ng Nārāyaṇāstra. Nang maging alanganin si Indra at lumakas ang mga tanda sa sansinukob, ang mga deva ay lumapit kay Vāsudeva, nag-alay ng pormal na papuri at paghingi ng kanlungan. Nagising si Viṣṇu mula sa yoganidrā, dumating na sakay si Garuḍa, sinalo ang paglusob ng mga asura, at hinarap si Kālanemi. Matapos ang palitan ng mga sandata at sagupaan nang malapitan, sinugatan at pinasuko ni Viṣṇu si Kālanemi sa isang pasyang hampas, ngunit nagkaloob ng pansamantalang pagpapaliban at ipinahiwatig ang ganap na wakas sa hinaharap. Sa takot sa Panginoon ng mga daigdig, inihatid ng karwaheng tagapagmaneho si Kālanemi palayo.
Verse 1
नारद उवाच । कालनेमी रुषाविष्टस्तेषां रूपं न बुद्धवान् । ततो निमिं च दैत्येन्द्रं मत्वा देवं महाजवः
Sinabi ni Nārada: “Si Kālanemi, nilamon ng poot, ay hindi nakilala ang kanilang tunay na anyo. Kaya ang matuling iyon ay napagkamalang diyos si Nimi—ang panginoon ng mga asura.”
Verse 2
केशेषु गृह्य तं वीरं चकर्ष च ननाद च । ततो निमिरुवाचेदं कालनेमिं महाबलम्
Hinawakan niya sa buhok ang bayaning iyon, kinaladkad at umungal nang malakas. Pagkaraan, sinabi ni Nimi ang mga salitang ito kay Kālanemi na makapangyarihan.
Verse 3
अहं निमिः कालनेमे सुतं मत्वा वधस्व मा । भवता मोहितेनाजौ देवान्मत्वासुराः स्वकाः
Ako si Nimi. O Kālanemi, huwag mo akong patayin sa pag-aakalang ako ang iyong anak. Sa labanan, nalinlang ka at napagkamalan mong ang mga deva ay sarili mong mga asura.
Verse 4
सुरैः सुदुर्जयाः कोट्यो निहतादश विद्धि तत् । सर्वास्त्रवारणं मुंच ब्रह्ममस्त्रं त्वरान्वितः
Alamin mo ito: sampung krore ng mga hukbong halos di magapi ay napatay na ng mga deva. Kaya agad mong pakawalan ang Brahmāstra, ang sandata ni Brahmā na sumasanggalang sa lahat ng ibang pana at sandata.
Verse 5
स तेन बोधितो दैत्यो मुक्त्वा तं संभ्रमाकुलः । बाणं ब्रह्मास्त्रविहितं मुमोच त्वरयान्वितः
Nang maturuan siya, ang asura ay nayanig at naguluhan; at dali-daling pinakawalan ang palasong pinuspos ng kapangyarihan ng Brahmāstra.
Verse 6
ब्रह्मास्त्रं तत्प्रजज्वाल ततः खे सुमहाद्भुतम् । देवानां चाभवत्सैन्यं सर्वमेव भयाकुलम्
Nagliyab ang Brahmāstra—isang dakilang kababalaghan sa kalangitan. At ang buong hukbo ng mga deva ay sinakmal ng matinding pangamba.
Verse 7
शंबरास्त्रं ततः शांतं ब्राह्मप्रतिहतं तदा । तस्मिन्प्रतिहते ह्यस्त्रे भास्करः प्रभुः
Pagkaraan, ang Śambara-astra ay napatahimik, sapagkat hinarang ng Brahmāstra. At nang mapawi ang sandatang iyon, si Bhāskara, ang Panginoong Araw, …
Verse 8
महेंद्रजालमास्ताय चक्रे भीषणां तनुम् । विस्फूर्जत्करसंघातसमाक्रांतजगत्त्रयः
Sa pag-ako sa dakilang lambat ng ilusyon ni Indra, nag-anyong kakila-kilabot Siya; ang kumikislap na karamihan ng Kanyang mga kamay ay wari’y sumasaklaw sa tatlong daigdig.
Verse 9
तताप दानवानीकं गलन्मज्जाङ्घ्रिशोणितम् । चक्षूंषि दानवेन्द्राणां चकारांधानि स प्रभुः
Sinunog ng Panginoon ang hukbo ng mga asura hanggang umagos ang utak-buto at dugo mula sa kanilang mga sangkap; at pinadilim Niya ang mga mata ng mga haring-demonyo hanggang mabulag.
Verse 10
गजानामगलन्मेदः पेतुश्चापि रथा भुवि । तुरंगमाः श्वसंतश्च घर्मार्ता रथिनोपि च
Natutunaw ang taba ng mga elepante, at ang mga karwahe’y bumagsak sa lupa. Humihingal ang mga kabayo, at maging ang mga tagapagmaneho ng karwahe ay pinahihirapan ng naglalagablab na init.
Verse 11
इतश्चेतश्च सलिलं प्रार्थयंतस्तृषातुराः । गिरिद्रोणीश्च पादांश्च गिरिणां गहनानि च
Pinahihirapan ng uhaw, sila’y humihingi ng tubig sa kung saan-saan—dumadaluhong sa mga lambak ng bundok, sa paanan, at sa malalalim na bangin ng kabundukan.
Verse 12
तेषां प्रार्थयतां शीघ्रमन्योन्यं च विसर्पिणाम् । दावाग्निरज्वलत्तीव्रो घोरो नर्दग्धपादपः
Habang sila’y nagtatakbuhan at nagmamadaling sumigaw sa isa’t isa upang humingi ng saklolo, biglang sumiklab ang kakila-kilabot na sunog sa gubat—matindi ang init—at tinupok ang mga punongkahoy sa paligid.
Verse 13
तोयार्थिनः पुरो दृष्ट्वा तोयं कल्लो लमालितम् । पुरःस्थितमपि प्राप्तुं न शेकुरुपसादितुम्
Bagama’t uhaw na uhaw sa tubig, kahit nakita nila ang tubig sa harapan—ang ibabaw ay ginugulo ng alon—hindi nila ito maabot, ni makalapit man lamang.
Verse 14
अप्राप्य सलिलं भूमावभ्याशे द्रुतमेव ते । तत्रतत्र व्यदृश्यन्त मृता दैत्येश्वराभुवि
Dahil hindi makakuha ng tubig, mabilis silang bumagsak sa lupa sa malapit; at sa lupain ng panginoon ng mga Daitya, nakita silang nakahandusay na patay sa iba’t ibang dako.
Verse 15
रथा गजाश्च पतितास्तुरंगाश्च श्रमान्विताः । स्थिता वमंतो धावंतो गलद्द्रुतवसास्रजः
Nakahandusay ang mga karwahe at mga elepante; ang mga kabayong lupaypay sa pagod ay nakatayo o nagtatakbong ligalig na sumusuka, at ang mga kuwintas ng bulaklak at mga palamuti’y lumuluwag at tumutulo habang nalalaglag.
Verse 16
दानवानां कोटिकोटि व्यदृश्यतमृतं तदा । एवं क्षयो जानवानां तस्मिन्महति वर्तिते
Noon, ang mga Dānava na di-mabilang—krore sa krore—ay nakita nang napahamak. Kaya nang maganap ang dakilang pagwasak na iyon, dumating ang pagkalipol ng mga nilalang na yaon.
Verse 17
प्रकोपोद्भूतताम्राक्षः कालनेमी रुषातुरः । बभूव कालमेधाभः स्फुरद्रोमशतह्रदः
Si Kālanemi, na namumula ang mga mata sa sumisiklab na poot at nilalason ng galit, ay naging tila maitim na ulap ng kapahamakan; nangingilabot ang katawan, at ang mga balahibo’y nakatindig na parang daan-daang alon.
Verse 18
गंभीरास्फोटनिर्ह्रादजगद्धृदयकंपनः । प्रच्छाद्य गगनं सूर्यप्रभां सर्वां व्यनाशयत्
Sa malalalim na dagundong at alingawngaw na yumanig sa puso ng daigdig, tinakpan niya ang langit at lubusang pinawi ang ningning ng araw.
Verse 19
ववर्ष शीतं च जलं दानवेन्द्रबलं प्रति । दैत्यास्तां वृष्टिमासाद्य समाश्वस्तास्ततः क्रमात्
Ibinuhos niya ang malamig na tubig sa hukbo ng hari ng mga Dānava. Nang matanggap ng mga Daitya ang ulang iyon, unti-unti silang nakapanatag.
Verse 20
बीजांकुरा इव म्लानाः प्राप्य वृष्टिं धरातले । ततः स मेघरूपेण कालनेमिर्महासुराः
Gaya ng usbong ng binhi na nalanta at muling nabuhay nang tumanggap ng ulan sa lupa, gayon din si Kālanemi—ang dakilang Asura—ay nag-anyong ulap noon.
Verse 21
शस्त्रवृष्टिं ववर्षोग्रां देवनीकेषु दुर्जयः । तया वृष्ट्या पीड्यमाना दैत्यैरन्यैश्च देवताः
Ang di-matatalong na iyon ay nagpaulan ng mabangis na buhos ng mga sandata sa mga hanay ng mga diyos. Pinahirapan ng bagyong palaso—at ng iba pang mga Daitya—ang mga diyos ay nagdanas ng matinding pighati.
Verse 22
गतिं कांचिन्न पश्यन्ति गावः शीतार्दिता इव । परस्परं व्यलीयंत गजेषु तुरगेषु च । रथेषु च भयत्रस्तास्तत्रतत्र निलिल्यिरे
Wala silang makita ni isang daan—gaya ng mga bakang tinamaan ng lamig ng taglamig—kaya nagsiksikan sila sa isa’t isa. Sa tindi ng takot, kumapit sila sa mga elepante, mga kabayo, at maging sa mga karwahe, at nagkubli rito’t roon sa matinding pangamba.
Verse 23
एवं ते लीयमानाश्च निहताः कालने मिना । दृश्यंते पतिता देवाः शस्त्रभिन्नंगसंधयः
Kaya, habang sila ay dinudurog nang magkakasama, sila ay pinatay ni Kālanemi. Ang mga diyos ay nakitang nakahandusay, ang kanilang mga viyas at kasukasuan ay nahati ng mga sandata.
Verse 24
विभिन्ना भिन्नमूर्धानस्तथा भिन्नोरुजानवः । विपर्यस्तं रथांगैश्च पतितं ध्वजशक्तिभिः
Ang mga ulo ay nahati, at gayundin ang mga hita at tuhod ay nadurog. Binaligtad ng mga bahagi ng mga karwahe, marami ang nakahandusay—pinabagsak ng mga watawat at sibat.
Verse 25
तुरंगाणां सहस्राणि गजानामयुतानि च । रक्तेन तेषां घोरेण दुस्तरा चाभवन्मही
Libu-libong kabayo at sampu-sampung libong elepante ang nakahandusay doon; at dahil sa kanilang nakapangingilabot na dugo, ang lupa ay naging mahirap tawirin.
Verse 26
एवमाजौ महादैत्यः कालनेमिर्महासुरः । जघ्ने मुहुर्तमात्रेण गंधर्वाणां दशायुतम्
Kaya, sa labanan, ang dakilang Daitya na si Kālanemi—ang makapangyarihang Asura—ay pumatay, sa loob lamang ng isang muhūrta, ng isandaang libong Gandharva.
Verse 27
यक्षाणां पंचलक्षाणि किंनराणां तथैव च । जघ्ने पिशाचमुख्यानां सप्तलक्षाणि निर्भयः
Walang takot, pinatay niya ang limang daang libong Yakṣa, at gayundin ang mga Kinnara; at sa mga pinuno ng Piśāca ay winasak niya ang pitong daang libo.
Verse 28
इतरेषां न संख्यास्ति सुरजातिनिकायिनाम् । जघ्ने स कोटिशः क्रद्धः कालनेमिर्मदोत्कटः
Tungkol sa iba pang mga pangkat ng lahing makalangit, hindi sila mabilang. Si Kālanemi, nagngangalit sa poot at namamaga sa pagmamataas, ay pumatay sa kanila nang mga krore-krore.
Verse 29
एवं प्रतिभये भीमे तदामर महाक्षये । संक्रुद्धावश्विनौ वीरौ चित्रास्त्रकवचोज्जवलौ
Nang sumiklab ang gayong nakapangingilabot na pangamba, sa gitna ng malaking pagkapuksa ng mga walang-kamatayan, nag-alab sa galit ang dalawang bayaning Aśvin—nagniningning sa mahiwagang sandata at kumikislap sa makinang na baluti.
Verse 30
जघ्नतुस्तौ रणे दैत्यमेकैकं षष्टिभिः शरैः । निर्भिद्य ते महादैत्यं सपुंखा विविशुर्महीम्
Sa labanan, tinamaan ng dalawang iyon ang Daitya—bawat isa’y may animnapung palaso. Nang mabutas ang dakilang Daitya, ang mga palaso, buo pa ang balahibo, ay bumaon hanggang sa lupa.
Verse 31
ताभ्यां बाणप्रहारैस्तु किंचित्सोऽवाप्तचेतनः । जग्राह चक्रं लक्षारं तैलधौतं रणेऽधिकम्
Tinamaan siya ng sunod-sunod na hagupit ng mga palaso ng dalawa, kaya bahagya siyang nagkamalay. Pagkaraan, sa gitna ng labanan, sinunggaban niya ang isang chakrá na talim-ay-razor, pinakintab sa langis, at nakapanghihilakbot sa digmaan.
Verse 32
तेन चक्रेण सोश्विभ्यां चिच्छेद रथकूबरम् । जग्राहाथ धनुर्दैत्यः शरांश्चाशीविषोपमान्
Sa pamamagitan ng chakrá na iyon, pinutol niya ang poste/pamatok ng karwahe ng dalawang Aśvin. Pagkaraan, kinuha ng Daitya ang kanyang busog at dinampot ang mga palasong tulad ng makamandag na ahas.
Verse 33
ववर्ष भिषजोर्मूर्ध्नि संछाद्याकाशगोचरम् । तावप्यस्त्रैः स्मृतैः सर्वाश्छेदतुर्दैत्यसायकान्
Pinauulan niya ng mga sandata ang ulo ng dalawang banal na manggagamot, anupa’t natakpan ang lawak ng langit. Ngunit silang dalawa, sa pag-alaala sa kanilang mga sandata, ay pumutol sa lahat ng palaso ng Daitya.
Verse 34
तच्च करम तयोर्दृष्ट्वा विस्मितः कोपमाविशत् । जग्राह मुद्गरं भीम कालदंडविभीषणम्
Nang makita niya ang gawang iyon nila, siya’y namangha at saka nilamon ng poot. Hinawakan niya ang isang kakila-kilabot na pamalo, nakapanghihilakbot na parang tungkod ng Kamatayan.
Verse 35
स तदमुद्भ्राम्य वेगेन चिक्षेपास्य रथं प्रति । तं तु मुद्गरमायांतमालोक्यांबरगोचरे
Inikid niya iyon nang ubod ng bilis at inihagis patungo sa kanilang karwahe. Ngunit nang makita ang pamalong iyon na rumaragasa sa bukas na kalangitan,
Verse 36
मुक्त्वा रथावुभौ वेगादाप्लुतौ तरसाश्विनौ । तौ रथौ स तु निष्पिष्य मुद्गरोऽचलसंनिभः
Iniwan ng dalawang matuling Aśvin ang dalawang karwahe at lumundag palayo nang ubod ng bilis. Ang pamalong yaong tila bundok ay dumurog sa dalawang karwahe.
Verse 37
दारयामास धरणीं हेमजालपरिष्कृतः । तस्य कर्माथ तद्दृष्ट्वा भिषजौ चित्रयोधिनौ
Palamutian ng lambat na ginto, winarak nito maging ang lupa. Nang makita ang gawang iyon, ang dalawang dewang manggagamot—mga mandirigmang kahanga-hanga—
Verse 38
वज्रास्त्रं च प्रकुर्वाणौ दानवेंद्रमयुध्यताम् । घोरवज्रप्रहारैस्तु दानवः स परिक्षतः
Hinubog nila ang sandatang Vajra, at ang dalawang Aśvin ay nakipaglaban sa panginoon ng mga Dānava. Sa mga nakapanghihilakbot na hagupit ng kulog-Vajra, ang Dānava ay malubhang nasugatan.
Verse 39
रथो ध्वजो धनुश्चैव छत्रं च कवचं तथा । क्षणेन शतधा भूतं सर्वसैन्यस्य पश्यतः
Ang kanyang karwahe, watawat, pana, payong, at baluti—sa isang iglap—ay nadurog sa sandaang piraso sa harap ng buong hukbo.
Verse 40
तद्दृष्ट्वा दुकरं कर्म सोऽश्विभ्यां भीमविक्रमः । नारायणास्त्रं बलवान्मुमोच रणमूर्धनि
Nang makita ang mahirap maisakatuparang gawa ng mga Aśvin, siya na may nakapanghihilakbot na tapang ay pinakawalan ang makapangyarihang sandatang Nārāyaṇa sa kasukdulan ng labanan.
Verse 41
ततः शशाम वज्रास्त्रं कालनेमिस्ततो रुषा । जीवग्राहं ग्राहयितुमश्विनौ तौ प्रचक्रमे
Pagkaraan, napawi ang sandatang Vajra; at si Kālanemi, sa galit, ay nagsimulang ipasailalim ang dalawang Aśvin sa “pagdakip na sumasamsam ng buhay,” isang nakamamatay na pagkakahuli.
Verse 42
तावभिप्रायमालक्ष्य संत्यज्य समरांगणम् । पदाती वेपमानांगौ प्रद्रुतौ वासवोयतः
Nang mahalata ang layunin ng kalaban, iniwan ng dalawang Aśvin ang larangan ng digmaan. Nanginginig ang mga kamay at paa at ngayo’y naglalakad na lamang, tumakas sila patungo sa dako na pinuntahan ni Vāsava (Indra).
Verse 43
तयोरनुगतो दैत्यः कालनेमिर्नदन्मुहुः । प्राप्येंद्रस्य बलं क्रूरो दैत्यानीकपदानुगः
Sumunod nang dikit sa dalawang iyon ang Dānava na si Kālanemi, na paulit-ulit na umuungal. Malupit, at sumusunod sa yapak ng hukbong asura, nilapitan niya ang mga puwersa ni Indra.
Verse 44
स काल इव कल्पांते यदा वासवमाद्रुतः । तं दृष्ट्वा सर्वभूतानि विविशुर्विह्वलानि तु
Nang siya’y sumugod kay Vāsava, wari’y si Kāla—ang Panahon—sa dulo ng isang kalpa. Pagkakita sa kanya, ang lahat ng nilalang ay nanginig at nalito, at humanap ng mapagtataguan.
Verse 45
हाहारावं प्रकुर्वाणास्तदा देवाश्च मेनिरे । पराजयं महेंद्रस्य सर्वलोकक्षयावहम्
Noon, ang mga diyos ay sumigaw ng “hā hā!”, at inakala nilang ang pagkatalo ni Mahendra ay magdadala ng kapahamakan sa lahat ng daigdig.
Verse 46
चेलुः शिखरिणो मुख्याः पेतुरुल्का नभस्तलात् । जगर्जुर्जलदा दिक्षु संभूतश्च महारवः
Nayanig ang mga pangunahing bundok; bumagsak ang mga bulalakaw mula sa langit. Umugong ang mga ulap ng kulog sa lahat ng dako, at sumiklab ang isang malaking kaguluhan.
Verse 47
तां भूताविकृतिं दृष्ट्वा देवाः सेंद्रा भयावहाः । मनसा शरणं जग्मुर्वासुदेवं जगत्पतिम्
Nang makita ang nakapanghihilakbot na pagbaluktot sa mga nilalang, ang mga diyos—pati si Indra—ay nangilabot sa takot. Sa kanilang kalooban, sumilong sila kay Vāsudeva, ang Panginoon ng sansinukob.
Verse 48
नमो ब्रह्मण्यदेवाय गोब्राह्मणहिताय च । जगद्धिताय कृष्णाय गोविंदाय नमोनमः
Pagpupugay sa Panginoong tagapangalaga ng dharma, sa tagapagkaloob ng kabutihan sa mga baka at sa mga brāhmaṇa; pagpupugay kay Kṛṣṇa, kay Govinda, na nagnanais ng kapakanan ng buong daigdig—pagpupugay, pagpupugay nang paulit-ulit.
Verse 49
स नो रक्षतु गोविंदो भयार्तास्ते जगुः सुराः । सुराणां चिंतितं ज्ञात्वा भगवान्गरुडध्वजः
“Nawa’y ingatan kami ni Govinda!”—gayon sumigaw ang mga diyos na pinahihirapan ng takot. Nang mabatid ng Bhagavān, na may watawat na Garuḍa, ang nasa puso ng mga diyos, siya’y (tumugon).
Verse 50
विबुध्यैव च पर्यंकाद्योगनिद्रां विहाय सः । लक्ष्मीकरयुगांभोजलालितांघ्रिसरोरुहः
Agad siyang nagising at bumangon mula sa higaan, iniwaksi ang yogic na pag-idlip. Ang kaniyang mga paang-loto ay marahang hinahaplos ng dalawang kamay na parang loto ni Lakṣmī.
Verse 51
शारदंबरनीराब्जकांतिदेहच्छविः प्रभुः । कौस्तुभोद्भासिहृदयः कांतकेयूरभास्करः
Ang Panginoon ay nagningning sa liwanag ng kaniyang katawan na tulad ng langit sa taglagas at ng bughaw na loto. Ang hiyas na Kaustubha ay nagliliyab sa kaniyang dibdib, at ang mariringal na pulseras sa bisig ay kumikislap na parang mga araw.
Verse 52
विमृश्य सुरसंक्षोभं वैनतेयमाताह्वयत् । आहूतेऽविस्थितेतस्मिन्गरुडे दुःखिते भृशम्
Nang pagnilayan ang kaguluhang sumasaklaw sa mga diyos, tinawag ng Ina na si Vinatā si Vainateya (Garuḍa). Sa pagkatawag, dumating si Garuḍa at tumindig doon, labis na nagdadalamhati.
Verse 53
दिव्यनानास्त्रतीक्ष्णार्चिरारुह्यागात्सुराहवम् । तत्रापश्यत देवेंद्रं भयभीतमभिद्रुतम्
Sumakay siya sa makalangit na sandatang kumikislap at matalim na naglalagablab, at nagmadaling tumungo sa digmaan ng mga diyos. Doon niya nakita si Indra—nanginginig sa takot, tumatakas at hinahabol.
Verse 54
दानवेंद्रैर्नवांभोदसच्छायैः सर्वथोत्कटैः । यथा हि पुरुषं घोरैरभाग्यैरर्थकांक्षिभिः
Pinahirapan si Indra ng mga panginoon ng Dānava—maitim na gaya ng bagong ulap-ulan at mabangis sa lahat ng paraan—gaya ng isang taong sinasalakay ng kakila-kilabot na kamalasan na sakim sa kanyang yaman.
Verse 55
तत्त्राणायाव्रजद्विष्णुः स्तूयमानो मुहुः सुरैः । अभाग्येभ्यः परित्रातुं सुकृतं निर्मलं यथा
Upang iligtas sila, sumulong si Viṣṇu, na paulit-ulit na pinupuri ng mga diyos—gaya ng dalisay na kabutihang-loob (sukṛta) na dumarating upang iligtas ang tao mula sa kamalasan.
Verse 56
अथापश्यत दैत्येंद्रो वियति द्युतिमंडलम् । स्फुरंतमुदयाच्छीघ्रं कांतं सूर्यशतं यथा
Pagkaraan, nakita ng panginoon ng Daitya sa himpapawid ang isang bilog ng kaningningan, kumikislap at mabilis na sumisikat—marikit na parang sandaang araw.
Verse 57
प्रभवं ज्ञातुमिच्छंतो दानवास्तस्य तेजसः । गरुडं तमथा पश्यन्कल्पांतानलभैरवम्
Nais malaman ang pinagmulan ng liwanag na iyon, nakita ng mga Dānava si Garuḍa—nakapangingilabot na gaya ng apoy sa wakas ng panahon.
Verse 58
तत्र स्थितं चतुर्बाहुं हरिं चानुपमद्युतिम् । तमालोक्यासुरेंद्रास्तु हर्षसंपूर्णमानसाः
Doon nila nakita si Hari (Viṣṇu), na may apat na bisig at ningning na walang kapantay. Pagkakita sa Kanya, napuno ng galak ang puso ng mga panginoon ng Asura.
Verse 59
अयं स देवः सर्वेषां शरणं केशवोऽरिहा । अस्मिञ्जिते जिताः सर्वा देवता नात्र संशयः
“Ito ang Diyos na yaon—si Keśava, tagapagpuksa ng kaaway—ang kanlungan ng lahat. Kapag Siya’y napagtagumpayan, napagtagumpayan na rin ang lahat ng mga deva; walang pag-aalinlangan dito.”
Verse 60
एनमाश्रित्य लोकेशा यज्ञभागभुजोऽमराः । इत्युक्त्वा ते समागम्य सर्व एव ततस्ततः
“Sa pag-asa sa Kanya, ang mga panginoon ng daigdig—ang mga imortal na deva na tumatanggap ng bahagi sa yajña—ay nananatiling matatag.” Pagkasabi nito, silang lahat ay nagtipon mula sa bawat panig.
Verse 61
तं जघ्नुर्विविधैः शस्त्रैः परिवार्य समंततः । कालनेमिप्रभृतयो दश दैत्यमहारथाः
Pinalibutan nila Siya sa lahat ng panig at sinaktan gamit ang sari-saring sandata. Sampung dakilang mandirigmang Daitya na nakasakay sa karwahe—pinangungunahan ni Kālanemi—ang sumalakay sa Kanya.
Verse 62
षष्ट्या विव्याधबाणानां कालनेमिर्जनार्दनम् । निमिः शतेन बाणानां मथनोऽशीतिभिः शरैः
Sa animnapung palaso, tinamaan ni Kālanemi si Janārdana (Viṣṇu); si Nimi ay tumama ng sandaang palaso, at si Mathana naman ay walumpung palaso.
Verse 63
जंभकश्चैव सप्तत्या शुंभो दशभिरेव च । शेषा दैत्ये श्वराः सव विष्णुमेकैकशः शरैः
Tinamaan ni Jambhaka si Viṣṇu ng pitumpung palaso, at ni Śumbha ng sampu; at ang natitirang mga panginoon ng mga Dānava, isa-isa at salitan, ay sumalakay kay Viṣṇu sa kanilang mga palaso.
Verse 64
दशभिर्दशभिः शल्यैर्जघ्नुः सगरुडं रणे । तेषाममृष्यत्तत्कर्म विष्णुर्दानवसूदनः
Sa labanan, sabay nilang tinamaan si Viṣṇu kasama si Garuḍa, bawat isa’y may tig-sasampung palasong may tinik. Si Viṣṇu, tagapagpuksa ng mga Dānava, ay hindi nakatiis sa ginawa nila.
Verse 65
एकैकं दानवं जघ्ने षड्भिः पड्भिरजिह्नगैः । आकर्णकृष्टैर्भूयश्च कालनेमिस्त्रिभिः शरैः
Pinuksa niya ang mga Dānava isa-isa sa tig-anim na palasong hindi lumilihis; at muli, si Kālanemi ay tinamaan ng tatlong palaso na hinila ang busog hanggang sa tainga.
Verse 66
विष्णुं विव्याध हृदये रोषाद्रक्तविलोचनः । तस्याशोभंत ते बाणा हृदये तप्तकांचनाः
Pulang-pula ang mga mata sa galit, tinusok niya si Viṣṇu sa puso. Ang mga palasong iyon ay kumislap sa dibdib niya na parang gintong pinainit sa apoy.
Verse 67
मयूखा इव संदीप्ताः कौस्तुभस्य स्फुरत्त्विषः । तैर्बाणैः किंचिदायस्तो हरिर्जग्राह मुद्गरम्
Ang mga palasong iyon ay naglalagablab na parang mga sinag, kumikislap sa liwanag ng Kaustubha. Bahagyang nabagabag si Hari, kaya’t dinampot niya ang kanyang pamalo (mace).
Verse 68
स तमुद्ग्राह्य वेगेन दानवाय मुमोच वै । दानवेन्द्रस्तमप्राप्तं वियत्येव शतैः शरैः
Itinaas niya ito at buong lakas na inihagis sa Dānava. Ngunit ang panginoon ng mga Dānava, bago pa ito makarating sa kanya, ay pinabagsak ito sa ere gamit ang daan-daang palaso.
Verse 69
चिच्छेद तिलशः क्रुद्धो दर्शयन्पाणिलाघवम् । ततो विष्णुः प्रकुपितः प्रासं जग्राह भैरवम्
Sa galit, pinagputul-putol niya ito, ipinapakita ang bilis ng kanyang kamay. Pagkatapos si Viṣṇu, na lubos na nagalit, ay kumuha ng isang nakakatakot na sibat.
Verse 70
तेन दैत्यस्य हृदयं ताडयामास वेगतः । क्षणेन लब्धसंज्ञस्तु कालनेमिर्महासुरः
Gamit ito ay pinalo niya ang puso ng Daitya nang buong lakas. Sa isang iglap, ang dakilang Asura na si Kālanemi ay nagkamalay muli.
Verse 71
शक्तिं जग्राह तीक्ष्णाग्रां हेमघंटाट्टहासिनीम् । तया वामं भुजं विष्णोर्बिभेद दितिनंदनः
Sinunggaban niya ang isang matulis na sandatang śakti, tumatawa nang malakas tulad ng gintong kampana; at gamit ito, tinusok ng anak ni Diti ang kaliwang braso ni Viṣṇu.
Verse 72
भिन्नं शक्त्या भुजं तस्य स्रुतशोणितमाबभौ । नीले बला हके विद्युद्विद्योतंती यथा मुहुः
Nang ang kanyang braso ay mahati ng sibat, ang dugo ay umagos at kumislap—nang paulit-ulit—tulad ng kidlat na kumikislap sa loob ng madilim na ulap-ulan.
Verse 73
ततो विष्णुः प्रकुपितो जग्राह विपुलं धनुः । सप्तदश च नाराचांस्तीक्ष्णाग्रान्मर्मभेदिनः
Pagkaraan, si Viṣṇu, nag-alab sa poot, ay dinampot ang kaniyang makapangyarihang busog, kasama ang labimpitong palasong bakal—matutulis ang dulo at tumatagos sa mahahalagang bahagi ng buhay.
Verse 74
दैत्यस्य हृदयं षड्भिर्विव्याध च शरैस्त्रिभिः । चतुर्भिः सारथिं चास्य ध्वजं चैकेन पत्रिणा
Tinuhog niya ang puso ng demonyo sa anim na palaso; at sa tatlo pa, muli niya itong tinamaan. Sa apat, sinugatan niya ang tagapagmaneho ng karwahe, at sa isang palasong may balahibo, ibinagsak niya ang watawat.
Verse 75
द्वाभ्यां धनुर्ज्याधनुषी भुजं चैकेन पत्रिणा । स विद्धो हृदये गाढं दोषैर्मूढो यथा नरः
Sa dalawang palaso, tinamaan niya ang busog at ang pisi nito; sa isang palasong may balahibo, tinuhog niya ang bisig. Sugatang malalim sa puso, siya’y nalito—gaya ng taong dinadaya ng sariling mga pagkukulang.
Verse 76
स्रुतरक्तारुणः प्रांशुः पीडाचलितमानसः । चकंपे मारुतेनेव चोदितः किंशुकद्रुमः
Matangkad siya at namumula sa dumadaloy na dugo, at ang isip ay nayayanig ng sakit; siya’y nanginginig—gaya ng punong kiṃśuka na itinutulak ng hangin.
Verse 77
ततः कंपितमालक्ष्य गदां जग्राह केशवः । तां च वेगेन चिक्षेप कालनेमिवधं प्रति
Pagkatapos, nang makita siyang nanginginig, si Keśava ay dumampot ng kaniyang pamalo at inihagis iyon nang buong lakas, tungo sa pagpaslang kay Kālanemi.
Verse 78
सा पपात शिरस्युग्रा सहसा कालनेमिनः । संचूर्णितोत्तमां गस्तु निष्पिष्टमुकुटोसुरः
Ang kakila-kilabot na pamalo ay biglang bumagsak sa ulo ni Kālanemi. Ang marangal na katawan ng demonyo ay nadurog, at ang kanyang korona ay nawasak.
Verse 79
स्रुतरक्तौघरंध्रश्च स्रुतधातुरिवाचलः । पपात स्वे रथे भग्नो विसंज्ञः शिष्टजीवनः
Habang ang kanyang mga sugat ay umaagos ang dugo, tulad ng isang bundok na naglalabas ng mga mineral, siya ay bumagsak — wasak — sa kanyang sariling karwahe, walang malay, na may natitira na lamang na kaunting buhay.
Verse 80
पतितस्य रथोपस्थे दानवस्याच्युतोऽरिहा । स्मितपूर्वमुवाचेदं वाक्यं चक्रायुधः प्रभुः
Habang ang demonyo ay nakahandusay sa upuan ng kanyang karwahe, si Acyuta — ang tagapuksa ng mga kaaway — ay ngumiti muna at nagsalita ng mga katagang ito; ang Panginoon na ang sandata ay ang disko.
Verse 81
गच्छासुर विमुक्तोऽसि सांप्रतं जीव निर्वृतः । ततः स्वल्पेन कालेन अहमेव तवांतकः
"Humayo ka, O Asura — ikaw ay pinalaya sa ngayon. Mamuhay ka nang mapayapa sa kasalukuyan; ngunit pagkalipas ng maikling panahon, ako mismo ang magiging katapusan mo."
Verse 82
एवं वचस्तस्य निशम्य विष्णोः सर्वेश्वरस्याथ रथं निमेषात् । निनाय दूरं किल कालनेमिनो भीतस्तदा सारथिर्लोकनाथात्
Sa pagkarinig sa mga salitang iyon ni Viṣṇu — ang Panginoon ng lahat — ang kutsero ni Kālanemi, na takot sa Tagapagtanggol ng mga mundo, ay agad na pinalayo ang karwahe sa isang iglap.