Sukta 53

Mantra 1

इन्द्रापर्वता बृहता रथेन वामीरिष आ वहतं सुवीराः । वीतं हव्यान्यध्वरेषु देवा वर्धेथां गीर्भिरिळया मदन्ता ॥

โอ้อินทระและปารวตะ จงเสด็จมาด้วยรถศึกอันกว้างใหญ่ นำธารแห่งโภชนาการอันพึงปรารถนาและพลังที่ก่อให้เกิดวีรบุรุษมาด้วยเถิด โอ้เทพทั้งหลาย จงเสวยเครื่องบูชาในพิธีบูชา (adhvara) และจงเจริญด้วยถ้อยคำสรรเสริญอันดลใจของเรา แล้วในความเจริญนั้นจงเริงเมามัทยินด้วยความรื่นรมย์ที่ผลักดันให้ท่านออกสู่การกระทำ

Mantra 2

तिष्ठा सु कं मघवन्मा परा गाः सोमस्य नु त्वा सुषुतस्य यक्षि । पितुर्न पुत्रः सिचमा रभे त इन्द्र स्वादिष्ठया गिरा शचीवः ॥

โอ้ผู้เอื้อเฟื้อ จงยืนอยู่ที่นี่โดยสันติ อย่าเสด็จไปไกล บัดนี้ข้าพเจ้าขออัญเชิญท่านเพื่อโสมะ (Soma) อันคั้นดีแล้ว ดุจบุตรเอื้อมมือไปยังส่วนของบิดา ข้าพเจ้าก็เอื้อมไปยังการหลั่งไหลแห่งทานของท่าน โอ้อินทระ ด้วยวาจาอันหวานที่สุด โอ้ผู้ทรงฤทธิ์สำเร็จ (śacīvan)

Mantra 3

शंसावाध्वर्यो प्रति मे गृणीहीन्द्राय वाहः कृणवाव जुष्टम् । एदं बर्हिर्यजमानस्य सीदाथा च भूदुक्थमिन्द्राय शस्तम् ॥

โอ้อัธวรรยุ (Adhvaryu) จงตอบรับคำเรียกของข้าพเจ้าและเปล่งวาจาแห่งการยืนยันเถิด เราจักจัดทำหนทางแห่งการถวายบูชา (vāhaḥ) ให้เป็นที่ชื่นชมและเป็นที่รับของอินทระ จงนั่งลงบนบัรหิส (barhis) อันศักดิ์สิทธิ์ของผู้ประกอบยัญเถิด แล้วขอให้ถ้อยคำดลใจนั้นเป็นสรรเสริญแท้ที่รังสรรค์เพื่ออินทระ

Mantra 4

जायेदस्तं मघवन्त्सेदु योनिस्तदित्त्वा युक्ता हरयो वहन्तु । यदा कदा च सुनवाम सोममग्निष्ट्वा दूतो धन्वात्यच्छ ॥

โอ ผู้เอื้อเฟื้อผู้มั่งคั่ง (มฆวาน) ขอให้การกลับสู่เรือนเป็นที่พักอันแท้จริง เป็นครรภ์ (โยนิ) แห่งการเกิดใหม่; แล้วขอให้ม้าสีน้ำตาลทองที่เทียมไว้พาท่านมาสู่เรา. เมื่อใดก็ตามที่เราคั้นโสมะ (Soma) อัคนี (Agni) ผู้เป็นทูตของท่านย่อมเร่งรุดข้ามห้วงกว้างไปสู่ท่าน.

Mantra 5

परा याहि मघवन्ना च याहीन्द्र भ्रातरुभयत्रा ते अर्थम् । यत्रा रथस्य बृहतो निधानं विमोचनं वाजिनो रासभस्य ॥

จงออกไปเถิด โอ อินทระ (Indra) ผู้เอื้อเฟื้อ และจงกลับมาด้วย—โอ พี่น้อง—ความมุ่งหมายของท่านอยู่ในทั้งสองการเคลื่อนไหว: ณ ที่ซึ่งรถศึกอันยิ่งใหญ่ถูกตั้งวาง และณ ที่ซึ่งผู้แบกพลังอันแรงกล้าถูกปลดปล่อย.

Mantra 6

अपाः सोममस्तमिन्द्र प्र याहि कल्याणीर्जाया सुरणं गृहे ते । यत्रा रथस्य बृहतो निधानं विमोचनं वाजिनो दक्षिणावत् ॥

เมื่อได้ดื่มโสมะ (Soma) แล้ว จงออกไปเถิด โอ อินทระ (Indra) สู่เรือนของท่าน—ที่ซึ่งชายา (jāyā) ผู้ผ่องงามเป็นมงคลพำนักอยู่ เปี่ยมด้วยความรื่นรมย์ในบ้านของท่าน. ณ ที่นั้นมีการตั้งวางรถศึกอันกว้างใหญ่ และการปลดปล่อยผู้ทรงพลัง พร้อมด้วยทักษิณา (dakṣiṇā) คือการให้ที่ชอบธรรม.

Mantra 7

इमे भोजा अङ्गिरसो विरूपा दिवस्पुत्रासो असुरस्य वीराः । विश्वामित्राय ददतो मघानि सहस्रसावे प्र तिरन्त आयुः ॥

เหล่าอังคิรส (Aṅgirasa) ผู้เกื้อกูลเหล่านี้ มีรูปนานาประการ—เป็นบุตรแห่งสวรรค์อันสว่างไสว เป็นวีรชนของอสุระ (Asura ผู้เป็นเจ้า). เมื่อมอบทานอันอุดมแก่ วิศวามิตร (Viśvāmitra) เขาทั้งหลายยืดพลังชีวิตให้ก้าวหน้าไป ด้วยการหลั่งไหลนับพันครั้ง.

Mantra 8

रूपंरूपं मघवा बोभवीति मायाः कृण्वानस्तन्वं परि स्वाम् । त्रिर्यद्दिवः परि मुहूर्तमागात्स्वैर्मन्त्रैरनृतुपा ऋतावा ॥

รูปแล้วรูปเล่า มฆวาน (Maghavān ผู้เอื้อเฟื้อ) ก็แปรเป็นเช่นนั้น สร้างกายของตนให้ครบถ้วนด้วยมายา (māyā พลังการก่อรูป). ในชั่วขณะเดียว เขาเวียนรอบฟ้าสามครา ด้วยมนตร์ของตนเอง—ผู้พิทักษ์มิให้ไร้ระเบียบ ผู้สถาปนา ṛta (สัจจะ-ระเบียบจักรวาล).

Mantra 9

महाँ ऋषिर्देवजा देवजूतोऽस्तभ्नात्सिन्धुमर्णवं नृचक्षाः । विश्वामित्रो यदवहत्सुदासमप्रियायत कुशिकेभिरिन्द्रः ॥

ฤๅษีผู้ยิ่งใหญ่ ผู้เกิดจากเทพและถูกเทพดลใจ ผู้มองเห็นมนุษย์ทั้งหลาย ได้ค้ำจุนสายน้ำอันกว้างดุจมหาสมุทรให้มั่นคง. เมื่อวิศวามิตร (Viśvāmitra) พาสุทาส (Sudās) ข้ามไป อินทรา (Indra) ก็เคลื่อนไปพร้อมเหล่ากุศิกะ (Kuśika) หันเข้าต้านสิ่งที่เป็นปฏิปักษ์และไม่น่าพอใจ.

Mantra 10

हंसा इव कृणुथ श्लोकमद्रिभिर्मदन्तो गीर्भिरध्वरे सुते सचा । देवेभिर्विप्रा ऋषयो नृचक्षसो वि पिबध्वं कुशिकाः सोम्यं मधु ॥

ดุจหงส์ทั้งหลาย พวกท่านจงรังสรรค์บทสรรเสริญอันกระจ่าง ด้วยศิลาอัดคั้น; เมามายด้วยศิลาอัดคั้นและด้วยถ้อยคำสวด ในพิธีบูชาที่คั้นโสมะ (Soma) ร่วมกันเถิด. โอฤๅษีผู้มีญาณ ผู้เห็นมนุษย์ ผู้ร่วมกับเหล่าเทพ—โอคุศิกะ (Kuśika) ทั้งหลาย จงดื่มให้เต็มอิ่มซึ่งโสมะอันหวานดุจน้ำผึ้งนั้น.

Mantra 11

उप प्रेत कुशिकाश्चेतयध्वमश्वं राये प्र मुञ्चता सुदासः । राजा वृत्रं जङ्घनत्प्रागपागुदगथा यजाते वर आ पृथिव्याः ॥

จงก้าวไปเถิด โอคุศิกะ (Kuśika) ทั้งหลาย; จงปลุกความตระหนักของตน; จงปล่อยอาชวะ—ม้าศึก—เพื่อความมั่งคั่งเถิด โอสุดาส (Sudās). พระราชาทรงฟาดฟันผู้ปกปิด วฤตระ (Vṛtra) ไปข้างหน้า ข้างหลัง และขึ้นเบื้องบน; แล้วพระองค์จึงบูชาเพื่อพรอันทรงเลือก จากความกว้างใหญ่แห่งแผ่นดิน.

Mantra 12

य इमे रोदसी उभे अहमिन्द्रमतुष्टवम् । विश्वामित्रस्य रक्षति ब्रह्मेदं भारतं जनम् ॥

ผู้ทรงค้ำจุนโลกทั้งสองนี้—ข้าพเจ้าได้เสริมกำลังอินทระ (Indra) ด้วยบทสรรเสริญ. พรหมัน (brahman—พลังแห่งมนตร์) นี้คุ้มครองชนเผ่าภารตะ (Bharata) ของวิศวามิตร (Viśvāmitra).

Mantra 13

विश्वामित्रा अरासत ब्रह्मेन्द्राय वज्रिणे । करदिन्नः सुराधसः ॥

เหล่าวิศวามิตระได้รังสรรค์วาจาศักดิ์สิทธิ์ (พรหมัน) เพื่ออินทราผู้ทรงวัชระ; ขอการกระทำอันรุ่งเรืองนั้นจงยังให้เรามีความสุขสมบูรณ์อันมั่งคั่งและงดงาม แห่งการให้ที่ชอบธรรมเถิด.

Mantra 14

किं ते कृण्वन्ति कीकटेषु गावो नाशिरं दुह्रे न तपन्ति घर्मम् । आ नो भर प्रमगन्दस्य वेदो नैचाशाखं मघवन्रन्धया नः ॥

รัศมีแห่งแสงของท่านทำสิ่งใดท่ามกลางชาวกีกฏะ? ที่นั่นฝูงโคมิได้รีดน้ำนมอันมีแก่นสารอุดม และมิได้จุดความร้อนอุ่นแห่งฆฤตะให้ลุกโพลง. จงนำความรู้แท้ (เวท) จากผู้เคลื่อนไปในกลิ่นอันบิดเบี้ยวมาสู่เรา; โอ้มฆวัน ขอท่านจงทำให้พืชงอกงามอันไร้กิ่งก้าน—อันแปลกปลอม ไม่อยู่ในสายสกุลอันชอบธรรม—ยอมจำนนเพื่อเราเถิด.

Mantra 15

ससर्परीरमतिं बाधमाना बृहन्मिमाय जमदग्निदत्ता । आ सूर्यस्य दुहिता ततान श्रवो देवेष्वमृतमजुर्यम् ॥

สสรรปรีได้กดข่มจิตอันไม่ชอบธรรม แล้ววัดกำหนดความกว้างใหญ่; อันชามทัคนีประทาน บุตรีแห่งสุริยะได้แผ่ขยายท่ามกลางเหล่าเทพ “ศรโว” คือเกียรติแห่งการได้ยิน อันเป็นอมตะและไม่ร่วงโรย.

Mantra 16

ससर्परीरभरत्तूयमेभ्योऽधि श्रवः पाञ्चजन्यासु कृष्टिषु । सा पक्ष्या नव्यमायुर्दधाना यां मे पलस्तिजमदग्नयो ददुः ॥

สสรรปรี (Sasarparī) นำมาอย่างรวดเร็ว และตั้งไว้เหนือหมู่ชนห้าประการ ให้มีศรีแห่งการได้ยินอันดลใจ (śravas); นางผู้มีปีก สถาปนาพลังชีวิตใหม่ (āyus)—นางนั้นเองที่เหล่าปลัสติ‑ชามทัคนิ (Palasti‑Jamadagni) มอบแก่ข้าพเจ้า.

Mantra 17

स्थिरौ गावौ भवतां वीळुरक्षो मेषा वि वर्हि मा युगं वि शारि । इन्द्रः पातल्ये ददतां शरीतोररिष्टनेमे अभि नः सचस्व ॥

ขอให้กำลังทั้งสองที่เทียมอยู่มั่นคง ขอให้เพลาแข็งแรง อย่าให้สายรั้งลื่น อย่าให้แอกแตกสลาย ขอให้อินทระ (Indra) ประทานความมั่นคงบนทางขรุขระ โอ้ผู้มีขอบล้อไม่แตก (arīṣṭa‑nemi) จงเข้าร่วมกับเรา และเคลื่อนไปพร้อมเราเถิด

Mantra 18

बलं धेहि तनूषु नो बलमिन्द्रानळुत्सु नः । बलं तोकाय तनयाय जीवसे त्वं हि बलदा असि ॥

ขอทรงใส่พละกำลังลงในกายของเรา (tanū) โอ้อินทระ (Indra)—ใส่พละกำลังในพลังที่ไม่หักโค่นของเรา ขอพละกำลังแก่เด็ก แก่บุตรหลาน เพื่อการดำรงชีวิต เพราะแท้จริงพระองค์คือผู้ประทานพละกำลัง

Mantra 19

अभि व्ययस्व खदिरस्य सारमोजो धेहि स्पन्दने शिंशपायाम् । अक्ष वीळो वीळित वीळयस्व मा यामादस्मादव जीहिपो नः ॥

จงแผ่ขยายและรับเอาแก่นสารแห่งคทิระ (khadira); จงวางพลังไว้ในความสั่นไหวแห่งการเคลื่อนไหว ในไม้ศิṃศปา (śiṃśapā). โอ้เพลาเอ๋ย จงมั่นคง—จงยึดแน่นและเพิ่มความมั่นคงของตน; อย่าลื่นไถลออกจากเส้นทางนี้; โอ้ผู้ทรงยึดการเคลื่อนไหว อย่าทอดทิ้งเรา.

Mantra 20

अयमस्मान्वनस्पतिर्मा च हा मा च रीरिषत् । स्वस्त्या गृहेभ्य आवसा आ विमोचनात् ॥

ขอให้เจ้าแห่งพฤกษา (vanaspati) องค์นี้คุ้มครองเรา—อย่าทอดทิ้งเรา อย่าทำร้ายเราเลย. ขอให้ท่านนำเรากลับสู่เรือนภายในด้วยความสวัสดี ด้วยความคุ้มครอง ด้วยการปลดเปลื้องจากเครื่องผูกทั้งปวง.

Mantra 21

इन्द्रोतिभिर्बहुलाभिर्नो अद्य याच्छ्रेष्ठाभिर्मघवञ्छूर जिन्व । यो नो द्वेष्ट्यधरः सस्पदीष्ट यमु द्विष्मस्तमु प्राणो जहातु ॥

ขอให้อินทระในวันนี้เสด็จมาหาเราพร้อมด้วยความช่วยเหลืออันมากมาย พร้อมด้วยการเกื้อหนุนอันประเสริฐที่สุด; โอ้มฆวัน โอ้วีรบุรุษ จงเร้าเราให้พุ่งไปข้างหน้า. ผู้ใดเกลียดชังเรา ผู้ต่ำในสติ—ขอให้ผู้นั้นล้มลงและหลุดร่วงไป; ผู้ที่เราต่อต้าน—ขอให้ลมหายใจของเขาเองละทิ้งเขา.

Mantra 22

परशुं चिद्वि तपति शिम्बलं चिद्वि वृश्चति । उखा चिदिन्द्र येषन्ती प्रयस्ता फेनमस्यति ॥

นางทำให้แม้ขวานก็ลุกโพลง; นางผ่าแม้ śimbala (ศิมพละ) ออกเป็นเสี่ยง. แม้หม้อเตาไฟ (ukhā อุคหา) เอง โอ้ อินทรา เมื่อถูกขับให้ก้าวหน้าและถูกใช้งาน ก็สาดฟองออกมา—ขอให้พลังของท่านก็เป็นฉันนั้น ปลุกเครื่องมือที่เฉื่อยชาในเราให้ตื่นตัวและมีชัยเถิด.

Mantra 23

न सायकस्य चिकिते जनासो लोधं नयन्ति पशु मन्यमानाः । नावाजिनं वाजिना हासयन्ति न गर्दभं पुरो अश्वान्नयन्ति ॥

ผู้มีปัญญาไม่ยกคนทึบให้เป็นผู้นำ โดยหลงคิดว่าเป็นหัวหน้า; เขาไม่ปล่อยให้ผู้แข็งแรงถูกผู้แข็งแรงเยาะเย้ย; เขาไม่เอาลาไปไว้หน้าม้า.

Mantra 24

इम इन्द्र भरतस्य पुत्रा अपपित्वं चिकितुर्न प्रपित्वम् । हिन्वन्त्यश्वमरणं न नित्यं ज्यावाजं परि णयन्त्याजौ ॥

ชนเหล่านี้คือบุตรแห่ง Bharata โอ้ อินทรา เขารู้ศิลป์แห่งการไม่หลุดร่วง มิใช่ศิลป์แห่งความเสื่อมถอย. เขาขับม้าที่ไม่รู้เหนื่อย มิใช่ม้าที่พ่ายแพ้อยู่เนืองนิตย์; ในศึก เขานำพลังแห่งความบริบูรณ์อันแข็งแรงดุจคันธนู เวียนนำไปสู่ชัยชนะ.