Sukta 42
Sukta 2.42
Gṛtsamada (Bhārgava) (traditional attribution for this maṇḍala section)
Jagatī (long pādas typical of Jagatī)
บทสวดสั้นเชิงปัดเป่าเคราะห์นี้อัญเชิญศากุนิ (นกแห่งลาง) ให้ร้องเป็นมงคลและคุ้มครองเรือนและผู้เดินทางจากอำนาจอริ ผู้ประพันธ์วอนขออย่าให้ผู้ล่า ผู้ทำร้ายด้วยอาวุธ โจร หรือพลังเสียงอัปมงคลใด ๆ ได้ครอบงำ และขอให้ชุมชนกล่าว “พฤหัต” (วาจาอันกว้างใหญ่ยกจิต) ในสภาศักดิ์สิทธิ์ บทสุกตะนี้จึงแปรสัญญาณธรรมชาติ (เสียงนกและทิศทาง) ให้เป็นหลักประกันเชิงพิธีกรรมแห่งความปลอดภัย วาจาชอบ และการเดินทางที่สำเร็จลุล่วง
In this hymn
Addressed to
Mantras
Mantra 1
कनिक्रदज्जनुषं प्रब्रुवाण इयर्ति वाचमरितेव नावम् । सुमङ्गलश्च शकुने भवासि मा त्वा का चिदभिभा विश्व्या विदत् ॥
ผู้ร้องก้องตั้งแต่กำเนิดและประกาศก้องเอ๋ย เจ้าเร่งเสียงของเจ้าให้เคลื่อนไป ดุจนายเรือขับเรือของตน. โอ้นกเอ๋ย จงเป็นมงคลเถิด; ขออย่าให้พลังอริอันแผ่ทั่วไปใด ๆ มาครอบงำเจ้าได้.
Mantra 2
मा त्वा श्येन उद्वधीन्मा सुपर्णो मा त्वा विददिषुमान्वीरो अस्ता । पित्र्यामनु प्रदिशं कनिक्रदत्सुमङ्गलो भद्रवादी वदेह ॥
ขออย่าให้เหยี่ยวทำร้ายเจ้าจนล้มลง ขออย่าให้ผู้มีปีกแข็งแรงฉวยเจ้าไป ขออย่าให้วีรบุรุษผู้ถือศรพบเจ้าเป็นเป้า. จงร้องไปตามทิศทางแห่งบรรพชน; จงเป็นมงคล และกล่าวถ้อยคำอันประเสริฐ ณ ที่นี้.
Mantra 3
अव क्रन्द दक्षिणतो गृहाणां सुमङ्गलो भद्रवादी शकुन्ते । मा नः स्तेन ईशत माघशंसो बृहद्वदेम विदथे सुवीराः ॥
โอ้นกผู้เป็นลางมงคล ผู้กล่าวถ้อยคำอันเป็นสิริมงคล จงร้องเพื่อพวกเราจากด้านขวาแห่งเรือนของเราเถิด ขออำนาจที่มีโจรเป็นนายอย่ามาครอบงำเรา ขอพลังเสียงร้ายอย่าได้มีชัยเหนือเรา ขอให้เรากล่าวถึง “ความกว้างใหญ่” (Bṛhat) ในสภาพิธี (vidatha) และให้เรามั่งคั่งด้วยพลังแห่งวีรชน (suvīra)
Inside Sukta 42
How it unfolds
- Where it opens
The hymn opens by sanctifying the bird’s cry as a purposeful, launched voice—like a boatman setting a boat in motion—and immediately asks for auspiciousness and immunity from hostile forces.
- Development
It expands into explicit protections: against raptors, seizure, the armed attacker, and adverse fate—directing the bird to cry along the ancestral/right course and to speak the good word.
- Climax
The decisive request: the bird should cry from the right side of the home, establishing the strongest auspicious directional omen while barring thieves and evil-voiced powers.
- Where it settles
It ends with a communal aspiration—speaking the Vast (Bṛhat) in the assembly and gaining ‘suvīra’ strength—linking protection to elevated speech and collective well-being.
The deity: Śakuni
- In the VedaThe hymn treats the bird’s call as a meaningful sign that can be invoked, directed, and safeguarded from hostile interception.
- Cosmic functionTo mediate between human action and the surrounding world through omens—aligning direction, movement, and speech with auspicious order, and warding off dangers that threaten life, property, and ritual success.
- Inner significanceRepresents the intuitive “right-sign” in consciousness: the capacity to read life correctly, choose the favorable direction, and maintain protected, truthful, beneficent speech amid fear and interference.
The seer
- Gṛtsamada (Bhārgava)Bhṛgu/Bhārgava lineage (Gṛtsamada tradition within Maṇḍala 2) · Principal seer of much of Maṇḍala 2, renowned for hymns that combine sober ritual precision with protective and prosperity-seeking prayers, especially to Agni and allied powers.
Famous verses
sumaṅgalaś ca śakune bhavāsi
sumaṅgalo bhadravādī vadeha
bṛhad vadema vidathe suvīrāḥ
Attributes of the deity
- Auspiciousness (sumaṅgala)
- Right-sided/dakṣiṇa sign (favorable direction)
- Protective/apotropaic power
- Good speech (bhadravādī)
- Guidance for travel and household safety
- Resistance to hostile forces (predators, weapons, theft, evil speech)
Also by this seer
- Large portions of Rig Veda Maṇḍala 2 traditionally attributed to Gṛtsamada and the Gṛtsamada-Bhārgavas
- Notable Agni hymns in Maṇḍala 2 emphasizing the domestic fire (gārhapatya) and safe conveyance of offerings
- Protective and well-being oriented verses (rakṣoghna, śānti-like petitions) embedded across the maṇḍala’s ritual corpus
The rite, step by step
- Prepare a quiet space at the household threshold or near the sacred fire; establish a brief intention for protection and auspicious passage.
- Recite RV 2.42.1 while invoking the omen-bird as ‘sumaṅgala’ and requesting that no universal hostility overtake the sign or the journey.
- Recite RV 2.42.2 as a shielding formula against predators, violent threats, and misfortune; affirm ‘bhadravādī’ (good-speaking) as the desired tone of the sign.
- Recite RV 2.42.3 facing the right (dakṣiṇa) side of the dwelling/ritual space, explicitly requesting protection from theft and malign speech, and concluding with aspiration to speak the ‘Bṛhat’ in assembly.
- Optionally seal the rite with a short silent pause and a concluding oblation to Agni (common Vedic closure), dedicating the protection to household and companions.
Offerings
- Ghee (ājya) into the fire (if performed with Agni)
- A small water libation (ācamana/sprinkling) for purification (contextual, later practice-compatible)
- Grains or a simple food offering as a household auspiciousness token (non-Śrauta domestic usage)
Frequently Asked Questions
Śakuni is an omen-bird whose call and position are treated as meaningful signs. The hymn asks the bird to be auspicious (sumaṅgala) and to “speak good” (bhadravādī), bringing protection rather than fear.
In Vedic omen-symbolism, the right (dakṣiṇa) is generally favorable. The hymn requests the bird’s call from that side to establish a strong auspicious sign for the household and its activities.
It is primarily a protective and auspiciousness-invoking recitation—used before travel, at the home threshold, or near the fire—to ward off harm (including theft and hostile speech) and to steady the community in right, uplifting speech.
Ask anything about Sukta 42 of the Rig Veda
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.
