พระมนูไววัสวัต

โอ้ผู้ปราศจากมลทิน ปุราณะที่ท่านได้เล่าแก่พวกเราแล้วนั้น—เรื่องราวอันประหนึ่งอมฤต—พวกเราปรารถนาจะฟังอีกครั้ง

สูตะกล่าวว่า เมื่อถูกกล่าวเช่นนั้น มนูจึงทูลถามมธุสูทนะว่า “ข้าแต่พระผู้เป็นเจ้า อีกกี่ปีจึงจะเกิดการพินาศระหว่างกาล (อันตรากษยะ)?”

ข้าแต่นราธิป โปรดสดับผู้ที่พึงแต่งตั้งในศราทธะปารวณะ: ผู้รักษาไฟศักดิ์สิทธิ์ทั้งห้า (ปัญจาคนิ), ผู้เป็นสฺนาตกะ, ผู้ชำนาญบทสวดตรีสุปรรณะ, และผู้รู้เวทางคะทั้งหก.

ในสมัยจักษุษะ-มันวันตระ มีพระราชฤๅษีผู้ยิ่งใหญ่ชื่อสัตยวรตะ ผู้เป็นภักตะผู้มอบตนแด่นารายณะ และทรงบำเพ็ญตบะโดยยังชีพด้วยน้ำเท่านั้น

ในรมัยกะ-วรรษะ ที่ซึ่งไววัสวตะ มนูปกครอง พระผู้เป็นเจ้าทรงปรากฏเป็นมัตสยะอวตารอันเป็นที่รักยิ่ง ในกาลสิ้นยุคก่อน คือปลายจักษุษะ-มันวันตระ และได้ทรงแสดงพระรูปนั้นแก่ไววัสวตะมนู ผู้เป็นบุรุษแห่งวรรษะนั้นมาก่อน…

ศรีศุกเทวโคสวามีกล่าวว่า: มนูองค์ปัจจุบันมีนามว่า ศราทธเทว เป็นโอรสของวิวัสวาน เทพผู้ครองดวงอาทิตย์ พระองค์เป็นมนูองค์ที่เจ็ด บัดนี้จงฟังจากข้าพเจ้าถึงบุตรของพระองค์

ในเวลานั้น สัตยพรต (ตรีศังกุ) เห็นข้ามีความทุกข์อย่างยิ่งระหว่างทาง พระราชฤๅษี (ราชรรษี) ผู้นั้นจึงถามว่า: เหตุใดเด็กชายคนนี้จึงร้องไห้?

การพรรณนาเรื่องราวของสัตยพรต โลมศะกล่าวว่า: เขาไม่รู้อะไรเลยเกี่ยวกับการศึกษาพระเวท หรือการสวดมนต์ (ชปะ) เขาไม่รู้จักทั้งการทำสมาธิถึงเหล่าเทพเจ้าและการบูชาพวกท่าน

...แม้ว่าจะกล่าวโดยไม่มีจุดนาสิก (พินทุ) พระนางก็ประทานความปรารถนาอย่างแน่นอน โอ ยอดแห่งกษัตริย์ เรื่องราวของสัตยพรตเป็นตัวอย่างในเรื่องนี้

เขาอิจฉานันทภัทรผู้ตั้งมั่นในธรรมครั้งแล้วครั้งเล่า ชายนั้นเป็นนาสติกะและประพฤติชั่ว แม้กระนั้นก็เลื่องชื่อว่า ‘สัตยวรตะ’ ผู้ถือปฏิญาณแห่งสัจจะ

สวายัมภูวะ, สวาโรจิษะ, อุตตมะ และไรเวตะ; ต่อมาคือตามสะ และจักษุษะเป็นองค์ที่หก; และบัดนี้คือไววัสวตะ (มนู)

และในศากทวีป ณ แคว้นที่ชื่อ ฤตวรตะ สัตยวรตะ และอนุวรตะ เขาทั้งหลายบูชาพระผู้เป็นเจ้า วายยวาตกมะ ด้วยการสวดญปะ (japa)