
Rishi: Prāṇa-hymn tradition (often attributed in ancillary tradition to Atharvanic seers; exact r̥ṣi per anukramaṇī to be verified).
Devata: Prāṇa (personified vital breath).
Chandas: Mixed; predominantly anuṣṭubh-like with prose-like segmentation.
இந்த சூக்தம் பிராணன் (உயிர்ச் சுவாசம்) என்பதைக் கீர்த்தித்து, எல்லா உயிர்களும் அவன் ஆட்சிக்குள் நிற்கின்றன என்றும், அவன் அருளால் தான் உயிர்வாழ்வு, மீட்பு/நலமடைதல், நிலைத்தன்மை ஆகியவை அமைகின்றன என்றும் கூறுகிறது. இதில் பைஷஜ்ய (சிகிச்சை–பாதுகாப்பு) நோக்கத்துடன் பிரம்மவாதப் பாணியிலான தத்துவச் சிந்தனையும் இணைந்து, பிராணனை ஒருபுறம் உடலியல் உயிர்சக்தியாகவும், மறுபுறம் ஒழுங்கு (ऋत), காலம், அறிவுணர்வு ஆகியவற்றைத் தாங்கும் பிரபஞ்சத் தத்துவமாகவும் வர்ணிக்கிறது. குலுங்கும் உயிர்சக்தியை உறுதிப்படுத்த இதை ஜபிக்கின்றனர்—உயிரை உடலில் மீண்டும் நிறுவவும், மனிதனை உலகைத் தாங்கும் தாள-ஒழுங்குடன் ஒத்திசைக்கவும்.
Mantra 1
प्राणः। प्रा॒णाय॒ नमो॒ यस्य॒ सर्व॑मि॒दं वशे॑ । यो भू॒तः सर्व॑स्येश्व॒रो यस्मि॒न्त्सर्वं॒ प्रति॑ष्ठितम्
பிராணா!—எல்லாம் இதன் ஆட்சிக்குள் இருப்பவனாகிய பிராணனுக்கு நமஸ்காரம்; உருவெடுத்து (பூதனாய்) எல்லாவற்றிற்கும் ஈசனாக இருப்பவனுக்கு; அவனில் எல்லாம் நிலைபெற்றுள்ளது.
Mantra 2
नम॑स्ते प्राण॒ क्रन्दा॑य॒ नम॑स्ते स्तनयि॒त्नवे॑ । नम॑स्ते प्राण वि॒द्युते॒ नम॑स्ते प्राण॒ वर्ष॑ते
ஓ பிராணா, உமக்கு நமஸ்காரம்—கர்ஜிப்பவனாக; உமக்கு நமஸ்காரம்—ஸ்தனயித்னு (மேக-இடிமுழக்கம்/வஜ்ரஒலி) ஆக. ஓ பிராணா, உமக்கு நமஸ்காரம்—மின்னலாக; ஓ பிராணா, உமக்கு நமஸ்காரம்—மழை பொழிவிப்பவனாக.
Mantra 3
यत् प्रा॒ण स्त॑नयि॒त्नुना॑भि॒क्रन्द॒त्योष॑धीः । प्र वी॑यन्ते॒ गर्भा॑न् दध॒तेऽथो॑ ब॒ह्वीर्वि जा॑यन्ते
பிராணன், இடிமுழக்கம் (ஸ்தனயித்னு) எனும் துணையுடன், மூலிகைகளின் மீது உரக்க அழைக்கும்போது, அவை விரிந்து வளர்கின்றன; அவை கருக்களைத் தாங்குகின்றன; மேலும் பலவும் பல இடங்களில் பிறக்கின்றன.
Mantra 4
यत् प्रा॒ण ऋ॒तावाग॑तेऽभि॒क्रन्द॒त्योष॑धीः । सर्वं॑ त॒दा प्र मो॑दते॒ यत् किं च॒ भूम्या॒मधि॑
பருவம் (ऋतु) உரிய நேரத்தில் வந்தபோது, பிராணன் மூலிகைகளின் மீது உரக்க அழைக்கிறான்; அப்போது பூமியின் மேல் உள்ள அனைத்தும்—எதுவாயினும்—மகிழ்ந்து செழிக்கிறது.
Mantra 5
य॒दा प्रा॒णो अ॒भ्यव॑र्षीद् व॒र्षेण॑ पृथि॒वीं म॒हीम्। प॒शव॒स्तत् प्र मो॑दन्ते॒ महो॒ वै नो॑ भविष्यति
பிராணன் மாபெரும் பூமியின் மீது மழையால் மழை பொழிந்தபோது, கால்நடைகள் மகிழ்ந்து வளம் பெறுகின்றன; நமக்குப் பெரும் நன்மை நிச்சயமாக உண்டாகும்.
Mantra 6
अ॒भिवृ॑ष्टा॒ ओष॑धयः प्रा॒णेन॒ सम॑वादिरन्। आयु॒र्वै नः॒ प्राती॑तरः॒ सर्वा॑ नः सुर॒भीर॑कः
நல்ல மழையால் நன்கு நனைந்த ஓஷதிகள், பிராணனுடன் ஒரே சுரத்தில் உரைத்தன. ஆயுள் (வாழ்வு) நம்மை நிச்சயமாகக் கரை சேர்க்கட்டும்; அவை அனைத்தும் நமக்குச் சுகந்தமிக்கவையாகவும் அருள்மிகு நலவலிமை உடையவையாகவும் இருக்கட்டும்.
Mantra 7
नम॑स्ते अस्त्वाय॒ते नमो॑ अस्तु पराय॒ते। नम॑स्ते प्राण॒ तिष्ठ॑त॒ आसी॑नायो॒त ते॒ नमः॑
நீ முன்னே செல்கையில் உனக்கு நமஸ்காரம்; நீ விலகிச் செல்லையில் உனக்கு நமஸ்காரம். ஓ பிராணா, நீ நின்றிருக்கையில் உனக்கு நமஸ்காரம்; நீ அமர்ந்திருக்கையிலும்—ஆம், உனக்கே நமஸ்காரம்.
Mantra 8
नम॑स्ते प्राण प्राण॒ते नमो॑ अस्त्वपान॒ते। प॒रा॒चीना॑य ते॒ नमः॑ प्रती॒चीना॑य ते॒ नमः॑ सर्व॑स्मै त इ॒दं नमः॑
ஓ பிராணா! சுவாசிப்பவனாகிய உனக்கு நமஸ்காரம்; அபானனுக்கும் நமஸ்காரம் உண்டாகுக. வெளிமுகமாக இருப்பவனே, உனக்கு நமः; உள்முகமாக இருப்பவனே, உனக்கு நமः. எல்லாமாகிய உனக்கே—இதுவே நமஸ்காரம்.
Mantra 9
या ते॑ प्राण प्रि॒या त॒नूर्यो ते॑ प्राण॒ प्रेय॑सी । अथो॒ यद् भे॑ष॒जं तव॒ तस्य॑ नो धेहि जी॒वसे॑
ஓ பிராணா! உனக்கு அன்பான உன் தனு (உடல்) எது, ஓ பிராணா! உனக்கு மிக மிகப் பிரியமானது எது—மேலும் உன்னுடைய பேஷஜம் (மருந்து/சிகிச்சை) எதுவோ, அதனை எங்களுக்குள் உயிர்வாழ்வதற்காக நிலைநிறுத்து.
Mantra 10
प्रा॒णः प्र॒जा अनु॑ वस्ते पि॒ता पु॒त्रमि॑व प्रि॒यम्। प्रा॒णो ह॒ सर्व॑स्येश्व॒रो यच्च॑ प्रा॒णति॒ यच्च॒ न
பிராணன் உயிரினங்களோடு தங்குகின்றான்; அது தந்தை தன் அன்புப் புதல்வனோடு இருப்பதுபோல். பிராணனே உண்மையாக எல்லாவற்றிற்கும் ஈச்வரன் (அதிபதி)—சுவாசிப்பதற்கும், சுவாசிக்காததற்கும்.
Mantra 11
प्रा॒णो मृ॒त्युः प्रा॒णस्त॒क्मा प्रा॒णं दे॒वा उपा॑सते । प्रा॒णो ह॒ सत्यवा॒दिन॑मुत्त॒मे लो॒क आ द॑धत्
பிராணனே மரணம்; பிராணனே தக்மா-ஜ்வரம்; பிராணனையே தேவர்கள் வழிபடுகின்றனர். பிராணனே உண்மை பேசுவோனை உத்தம லோகத்தில் நிலைநிறுத்துகின்றான்.
Mantra 12
प्रा॒णो वि॒राट् प्रा॒णो देष्ट्री॑ प्रा॒णं सर्व॒ उपा॑सते । प्रा॒णो ह॒ सूर्य॑श्च॒न्द्रमाः॑ प्रा॒णमा॑हुः प्र॒जाप॑तिम्
பிராணனே விராட்; பிராணனே வழிநடத்தும் அதிஷ்டாத்ரி (நேத்ரி); அனைவரும் பிராணனை வழிபட்டு அதையே சார்ந்து நிற்கின்றனர். பிராணனே சூரியனும் சந்திரனும்; பிராணனையே அவர்கள் பிரஜாபதி என அழைக்கின்றனர்.
Mantra 13
प्रा॒णा॒पा॒नौ व्री॑हिय॒वाव॑न॒ड्वान् प्रा॒ण उ॑च्यते । यवे॑ ह प्रा॒ण आहि॑तोऽपा॒नो व्री॒हिरु॑च्यते
பிராணமும் அபானமும் ‘வ்ரீஹி’ (அரிசி) மற்றும் ‘யவ’ (பார்லி) என அழைக்கப்படுகின்றன; மேலும் ‘அனட்வான்’ (உழவு இழுக்கும் காளை) ‘பிராண’ எனச் சொல்லப்படுகிறது. உண்மையாக யவத்தில் பிராணம் பதியப்பட்டுள்ளது; அபானம் ‘வ்ரீஹி’ என அழைக்கப்படுகிறது.
Mantra 14
अपा॑नति॒ प्राण॑ति॒ पुरु॑षो॒ गर्भे॑ अन्त॒रा। य॒दा त्वं प्रा॑ण॒ जिन्व॒स्यथ॒ स जा॑यते॒ पुनः॑
கர்ப்பத்தின் உள்ளே உள்ள அந்த மனிதன் அபானம் செய்கிறான், பிராணம் செய்கிறான். நீ, ஓ பிராணா, அவனை உயிர்வலத்தால் ஊக்குவிக்கும்போது, அவன் மீண்டும் பிறக்கிறான்.
Mantra 15
प्रा॒णमा॑हुर्मात॒रिश्वा॑नं॒ वातो॑ ह प्रा॒ण उ॑च्यते । प्रा॒णे ह॑ भू॒तं भव्यं॑ च प्रा॒णे सर्वं॑ प्रति॑ष्ठितम्
பிராணனை ‘மாதரிச்வன்’ என்று கூறுவர்; உண்மையாகவே வாயுவே ‘பிராணன்’ என அழைக்கப்படுகிறது. பிராணனில் கடந்ததும் வரவிருப்பதும் நிலைபெற்றுள்ளன; பிராணனிலேயே அனைத்தும் உறுதியாக நிறுவப்பட்டுள்ளது.
Mantra 16
आ॒थ॒र्व॒णीरा॑ङ्गिर॒सीर्दैवी॑र्मनुष्य॒जा उ॒त। ओष॑धयः॒ प्र जा॑यन्ते य॒दा त्वं प्रा॑ण॒ जिन्व॑सि
அதர்வணீய, ஆங்கிரஸீ—தெய்வீகமானவை, மேலும் மனிதர்களிடையே பிறந்தவையும்—இவ்வோஷதிகள், ஓ பிராணா! நீ அவற்றை உயிர்வலத்தால் ஊக்குவிக்கும்போது முளைத்து எழுகின்றன.
Mantra 17
य॒दा प्रा॒णो अ॒भ्यव॑र्षीद् व॒र्षेण॑ पृथि॒वीं म॒हीम्। ओष॑धयः॒ प्र जा॑य॒न्तेऽथो॒ याः काश्च॑ वी॒रुधः॑
பிராணன் மழையுடன் மகத்தான பூமியின் மீது மழையாகப் பொழிந்தபோது, ஓஷதிகள் முளைக்கின்றன; மேலும் எத்தகைய கொடிகள்/தாவரங்கள் உள்ளனவோ அவையும்.
Mantra 18
यस्ते॑ प्राणे॒दं वेद॒ यस्मिं॒श्चासि॒ प्रति॑ष्ठितः । सर्वे॒ तस्मै॑ ब॒लिं ह॑रान॒मुष्मिंल्लो॒क उ॑त्त॒मे
ஓ பிராணா! உன்னைப் பற்றிய இதை அறிந்தவன்—நீ உறுதியாக நிலைபெற்றிருக்கும் அந்த ஆதாரத்தையும் அறிந்தவன்—அவனுக்காக எல்லோரும் அப்பரம உலகில் பலி (காணிக்கை/வரி) கொண்டு சென்று செலுத்தட்டும்.
Mantra 19
यथा॑ प्राण बलि॒हृत॒स्तुभ्यं॒ सर्वाः॑ प्र॒जा इ॒माः । ए॒वा तस्मै॑ ब॒लिं ह॑रा॒न् यस्त्वा॑ शृ॒णव॑त् सुश्रवः
ஓ பிராணா! இவ்வெல்லாப் பிரஜைகளும் உனக்கு பலி (காணிக்கை/வரி) செலுத்துவது போல, ஓ சுச்ரவ (நல்ல புகழுடையவனே)! உன்னைச் செவிமடுப்பவனுக்காக நீங்களும் பலி செலுத்துங்கள்.
Mantra 20
अ॒न्तर्गर्भ॑श्चरति दे॒वता॒स्वाभू॑तो भू॒तः स उ॑ जायते॒ पुनः॑ । स भू॒तो भव्यं॑ भवि॒ष्यत् पि॒ता पु॒त्रं प्र वि॑वेशा॒ शची॑भिः
அவன் ‘அந்தர்கர்ப’ (உள்-கருவை) உடையவனாய் தேவதைகளிடையே நடமாடுகிறான்; ஏற்கெனவே ஆனதையே ஆனவனாய் அவன் நிச்சயமாக மீண்டும் பிறக்கிறான். அவன் இருந்தவனாய், இனி ஆகவிருப்பதையும் ஆகிறான்; தந்தை தன் சக்திகளுடன் (ஶசீ) மகனுள் வெளிப்பட்டு நுழைந்தான்.
Mantra 21
एकं॒ पादं॒ नोत्खि॑दति सलि॒लाद्धंस उ॒च्चर॑न्। यद॒ङ्ग स तमु॑त्खि॒देन्नैवाद्य न श्वः स्या॒न्न रात्री॒ नाहः॑ स्या॒न्न व्युऽछेत् क॒दा च॒न
நீரிலிருந்து மேலெழும் ஹம்ஸன் (ஹம்ஸ) ஒரு பாதத்தையும் அசைக்கவில்லை. அவன் உண்மையாகவே அதை அசைத்தால், இன்று இல்லை, நாளை இல்லை; இரவுகளும் இல்லை, பகல்களும் இல்லை; எந்தக் காலத்திலும் விடியல் (உஷஸ்) உதிக்காது.
Mantra 22
अ॒ष्टाच॑क्रं वर्तत॒ एक॑नेमि स॒हस्रा॑क्षरं॒ प्र पु॒रो नि प॒श्चा। अ॒र्धेन॒ विश्वं॒ भुव॑नं ज॒जान॒ यद॑स्या॒र्धं क॑त॒मः स के॒तुः
எட்டு சக்கரங்களும், ஒரே நாபியும், ஆயிரம் அక్షரங்களும் உடைய சக்கரம் உருள்கிறது—முன்னோக்கி, பின்னோக்கி கீழ்நோக்கி. அதன் பாதியால் இந்த முழு புவனம் பிறந்தது; அதன் இரு பாதிகளில் எது ‘கேது’ (அடையாளம்/ஒளிச்சின்னம்)?
Mantra 23
यो अ॒स्य वि॒श्वज॑न्मन॒ ईशे॒ विश्व॑स्य॒ चेष्ट॑तः । अन्ये॑षु क्षि॒प्रध॑न्वने॒ तस्मै॑ प्राण॒ नमो॑ऽस्तु ते
எல்லாவற்றையும் பிறப்பிக்கும் மனத்தால் இதன் ஆண்டவனாகவும், அசையும்-இயங்கும் அனைத்திற்கும் அதிபதியாகவும் இருப்பவனுக்கு—எல்லா உயிர்களிடமும் விரைந்து தாக்கும் அந்த சக்தியான பிராணனுக்கு வணக்கம்; ஹே பிராணா, உமக்கு நமஸ்காரம்.
Mantra 24
यो अ॒स्य स॒र्वज॑न्मन॒ ईशे॒ सर्व॑स्य॒ चेष्ट॑तः । अत॑न्द्रो॒ ब्रह्म॑णा॒ धीरः॑ प्रा॒णो मानु॑ तिष्ठातु
எல்லாவற்றையும் பிறப்பிக்கும் மனத்தால் இதன் ஆண்டவனாகவும், எல்லாச் செயற்பாடுகளுக்கும் அதிபதியாகவும் இருப்பவன்—சோர்வில்லாதவன், பிரஹ்ம-சக்தியால் திடமுடைய நிலைத்தவன்—ஹே மனு, உனக்காக, மனிதகுலத்திற்காக, பிராணன் உறுதியாக நிலைத்திருக்கட்டும்.
Mantra 25
ऊ॒र्ध्वः सु॒प्तेषु॑ जागार न॒नु ति॒र्यङ् नि प॑द्यते । न सु॒प्तम॑स्य सु॒प्तेष्वनु॑ शुश्राव॒ कश्च॒न
நிமிர்ந்தவனாகிய அவர், தூங்குகிறவர்களிடையிலும் விழித்திருக்கிறான்; நிச்சயமாக அவன் சாய்ந்து கீழே விழுவதில்லை. எல்லோரும் தூங்கும் வேளையில், அவன் தூங்குகிறான் என்று யாரும் ஒருபோதும் கேட்டதில்லை.
Mantra 26
प्राण॒ मा म॑त् प॒र्यावृ॑तो॒ न मद॒न्यो भ॑विष्यसि । अ॒पां गर्भ॑मिव जी॒वसे॒ प्राण॑ ब॒ध्नामि॑ त्वा॒ मयि॑
ஓ பிராணா, என்னை விட்டு விலகாதே; என்னுடையதல்லாத வேறொன்றாக ஆகாதே. நீர்களின் கர்ப்பம் (முளை/கரு) உயிர்க்காகப் பாதுகாக்கப்படுவது போல, ஓ பிராணா, உன்னை என்னுள், என்னிடமே உறுதியாகக் கட்டி வைத்துக் கொள்கிறேன்.
To praise and stabilize Prāṇa as the ruling life-force, so vitality returns, life remains established, and weakening or life-threatening collapse is averted.
Both. It functions as a healing/protective charm (bhaisajya/āyuṣya) while also teaching a brahmavāda view: breath is a cosmic sovereignty that upholds all beings and order.
No specific substances are required by the hymn. The primary ‘instrument’ is disciplined recitation with a steady, calming intent; optional water or a simple protective thread may be used by local tradition.
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.