Rig Veda 8.2.37 — Mandala 8, Sukta 2, Mantra 37

Sukta 8.2

Rishi: Kaṇva (Kaṇva lineage; Kaṇvāḥ)

Devata: Indra (Soma-associated Indra)

Chandas: Jagatī (probable)

Samhita Patha (Devanagari)

यजध्वैनं प्रियमेधा इन्द्रं सत्राचा मनसा । यो भूत्सोमैः सत्यमद्वा ॥

Transliteration

yájadhvainam priya-medhā índraṃ satrā́cā mánasā | yó bhūt sómaiḥ satyá-madvā ||

Translation

ഹേ പ്രിയമേധന്മാരേ, സദാ മുന്നേറുന്ന മനസ്സുള്ള ഇന്ദ്രനോട് മനസ്സോടെ യജ്ഞം അർപ്പിക്കുവിൻ; സോമബലങ്ങളാൽ സത്യമദ—സത്യാനന്ദം നിറഞ്ഞ മത്തൻ—ആകുന്നവൻ അവൻ തന്നേ.

Word by Word

• यजध्वम्: worship (you all)!
• यजध्वम्: (वाक्य-क्रिया)
• Type: Verb
• Root: यज् (यजँ) धातु

• एनम्: him
• एनम्: कर्म
• Type: Pronoun
• Root: इदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) → एनद्/एनम्

• प्रियमेधाः: O Priyamedhas (dear-wise ones / clan of Priyamedha)
• प्रियमेधाः: सम्बोधन
• Type: Noun (vocative epithet)
• Root: प्रियमेध (प्रातिपदिक; प्रिय + मेधा)

• इन्द्रम्: Indra
• इन्द्रम्: कर्म
• Type: Noun
• Root: इन्द्र (प्रातिपदिक)

• सत्राचा: continually, in the session (satra), ever
• सत्राचा: अधिकारण (रीति/काल-भाव) / क्रियाविशेषण
• Type: Adjective (indeclinable-like in RV usage)
• Root: सत्राच्/सत्राच (प्रातिपदिक; सत्र + अञ्च् ‘going/acting’)

• मनसा: with (your) mind
• मनसा: करण
• Type: Noun
• Root: मनस् (प्रातिपदिक)

• यः: who
• यः: कर्तृ (उपवाक्ये)
• Type: Pronoun (relative)
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• भूत्: became / has been
• भूत्: (उपवाक्य-क्रिया)
• Type: Verb
• Root: भू (भूञ्) धातु

• सोमैः: with soma (draughts)
• सोमैः: करण
• Type: Noun
• Root: सोम (प्रातिपदिक)

• सत्यमद्वा: the truly-intoxicating (one) / he whose exhilaration is true
• सत्यमद्वा: कर्तृ-विशेषण
• Type: Adjective/Compound (epithet)
• Root: सत्य (प्रातिपदिक) + मद् (मदँ) धातु (कृदन्त-आधार) / अथवा RV-समासरूप