Sukta 36
Sukta 5.36
Atri (Ātreya) (book 5 Atri corpus; verify exact rishi for RV 5.36 via Anukramaṇī)
Indra
Jagati (likely due to longer pādas; verify)
এই সূক্তটো এক তৎকালীন সোম-আহ্বান; ধনৰ জ্ঞাতা আৰু দাতা ইন্দ্ৰক সোম-পেষণস্থললৈ আহি সু-প্ৰস্তুত সোমৰস পান কৰিবলৈ আহ্বান জনায়। কবিয়ে উজ্জ্বল যজ্ঞ-চিত্র (পেষণ-পাথৰ, দুগ্ধ-মিশ্ৰিত সোম)ৰে আহ্বানক অধিক তীব্ৰ কৰি, “বাঁও আৰু সোঁ”—দুয়ো দিশৰ পৰা ধন দান কৰিবলৈ ইন্দ্ৰক প্ৰাৰ্থনা কৰে। অন্তত ইন্দ্ৰৰ যৌৱনশক্তি আৰু মৰুৎসকলৰ সৈতে তেওঁৰ সম্পৰ্ক উল্লেখ কৰি সূক্তটো সমাপ্ত হয়।
Mantras
Mantra 1
स आ गमदिन्द्रो यो वसूनां चिकेतद्दातुं दामनो रयीणाम् । धन्वचरो न वंसगस्तृषाणश्चकमानः पिबतु दुग्धमंशुम् ॥
ইন্দ্ৰ আহক—যি বসুসকলৰ (vasu) ধন-ভঁৰাল জানে আৰু দান কৰিবলৈ সচেতন; ৰয়ী (rayī) ধনৰ দমনকাৰী আৰু বিধায়ক। ধন্বচৰ—বিস্তৃত পথত বিচৰণকাৰী—যেন, আৰু চৰণভূমি বিচাৰি থকা প্ৰাণীৰ দৰে, তৃষ্ণাতুৰ আৰু কামনাময় হৈ, তেওঁ দুগ্ধ-অংশু—চেপা আৰু দুহা সোম-ৰস—পান কৰক।
Mantra 2
आ ते हनू हरिवः शूर शिप्रे रुहत्सोमो न पर्वतस्य पृष्ठे । अनु त्वा राजन्नर्वतो न हिन्वन्गीर्भिर्मदेम पुरुहूत विश्वे ॥
হে হৰিবঃ (হৰিত অশ্বৰ অধিপতি) বীৰ! তোমাৰ শিপ্ৰা—দুটা হনুত সোম উঠক, যেন পৰ্বতৰ পিঠিত উঠি থাকে। হে ৰাজন্! অশ্বক যিদৰে হেঁচা দি আগবঢ়োৱা হয়, তেনেদৰে তোমাৰ পিছে পিছে চলি, হে বহুবাৰ আহ্বানিত (পুরুহূত), আমি সকলোৱে গীৰ্ভিৰে—প্ৰেৰিত স্তোত্ৰবাণীৰে—আনন্দিত হওঁ, তোমাৰ শক্তি জাগোৱা মদত।
Mantra 3
चक्रं न वृत्तं पुरुहूत वेपते मनो भिया मे अमतेरिदद्रिवः । रथादधि त्वा जरिता सदावृध कुविन्नु स्तोषन्मघवन्पुरूवसुः ॥
হে পুরুহূত! ঘূৰি থকা চক্ৰৰ দৰে মোৰ মন কঁপে; হে অদ্ৰিৱঃ (শিলাধাৰী), অক্ষমতাৰ ভয়ত মোৰ মন বিচলিত। ৰথৰ ওপৰত পৰা জৰিতা তোমাক আহ্বান কৰে, হে সদাৱৃধ (সদাই বৃদ্ধি পোৱা)! হে মঘৱন্, বহুধন! ধন-সমৃদ্ধ লোকসকলে কি সঁচাকৈ তোমাক স্তৱ কৰিব?
Mantra 4
एष ग्रावेव जरिता त इन्द्रेयर्ति वाचं बृहदाशुषाणः । प्र सव्येन मघवन्यंसि रायः प्र दक्षिणिद्धरिवो मा वि वेनः ॥
এই জৰিতা, গ্ৰাৱাৰ দৰে, হে ইন্দ্ৰ, যজ্ঞ-উৎসুক হৈ তোমালৈ এক মহান বাণী ধাৱিত কৰে। হে মঘৱন্! তোমাৰ বাওঁফালে আৰু সোঁফালে আমাৰ বাবে ধনৰ ধাৰা প্ৰসাৰিত কৰা; হে হৰিবঃ, আমাৰ পৰা মুখ ঘূৰাই নেদিবা।
Mantra 5
वृषा त्वा वृषणं वर्धतु द्यौर्वृषा वृषभ्यां वहसे हरिभ्याम् । स नो वृषा वृषरथः सुशिप्र वृषक्रतो वृषा वज्रिन्भरे धाः ॥
দ্যৌৰ দীপ্ত ‘বৃষ’ শক্তিয়ে তোমাক—শক্তিৰ বৃষক—বঢ়াওক। বৃষ ৰূপে তুমি দুটা বৃষ-অশ্ব, হৰিভ্যাম্ (হৰি অশ্বদ্বয়) দ্বাৰা বহন কৰা হওঁ। সেয়ে, বৃষ-ৰথযুক্ত, সু-শিপ্ৰ (সুন্দৰ ওঁঠযুক্ত), বৃষ-ক্রতু (বৃষ সদৃশ সংকল্প-কৰ্মশক্তিযুক্ত), হে বজ্ৰিন্—যুদ্ধত আমাৰ বাবে ঐশ্বৰ্য-পূৰ্ণতা স্থাপন কৰা।
Mantra 6
यो रोहितौ वाजिनौ वाजिनीवान्त्रिभिः शतैः सचमानावदिष्ट । यूने समस्मै क्षितयो नमन्तां श्रुतरथाय मरुतो दुवोया ॥
যি দুটা ৰোহিত (ৰঙা-আভাযুক্ত) বাজিক, বাজিক-শক্তিযুক্ত, ত্ৰিশত (তিনিশ) সহচৰসহ যোজে, সিয়েই গতি বিধান কৰে। সেই যুবা জনাৰ প্ৰতি জনসমূহ একেলগে নতমস্তক হওক; হে মৰুতগণ, যাৰ ৰথ শ্ৰুত (দূৰলৈকে খ্যাত), তেনেকুৱা শ্ৰুতৰথ জনালৈ তোমালোকৰ পালন-পোষণৰ সেৱা লৈ আহা।
Frequently Asked Questions
It is a Soma-invitation hymn asking Indra to come to the pressing, drink the prepared Soma, and grant wealth, strength, and success to the worshiper.
These are ritual images from the Soma sacrifice: Soma is pressed with stones and mixed to make it pleasing. The poet compares his praise to the pressing-stone that powerfully brings forth the offering.
The Maruts are storm-gods who often accompany Indra. Mentioning them reinforces Indra’s battle-force and asks for their supportive, protective help alongside him.
Ask anything about Sukta 36 of the Rig Veda
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free Google sign-in keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.