Adhyaya 9

Verse 1

श्राद्धकर्त्रात्मश्राद्धयोर्निरूपणं नामाष्टमो ऽध्यायः गरुड उवाच / उक्तमाद्यां क्रियां यावन्नृपो ऽपीतित्वयानघ / कस्यचित्केनचिद्राज्ञा किमाद्या सा कृता पुरा

‘శ్రాద్ధకర్త మరియు ఆత్మశ్రాద్ధ నిరూపణ’ అనే ఎనిమిదవ అధ్యాయం. గరుడుడు పలికెను—ఓ అనఘా, రాజు కూడా తృప్తి పొందే వరకు ఆది క్రియలను నీవు వివరించావు. పురాతన కాలంలో ఆ మొదటి క్రియ ఏ కారణంతో, ఏ రాజుచే చేయబడింది?

Verse 2

श्रीकृष्ण उवाच / सुपर्ण शृणु वक्ष्यामि यथा राज्ञा क्रिया कृता / आसीत् कृतयुगे राजा वाङ्गो वै बभ्रुवाहनः

శ్రీకృష్ణుడు పలికెను—ఓ సుపర్ణా, విను; ఒక రాజు ఆ క్రియను ఎలా చేశాడో నేను చెప్పుదును. కృతయుగంలో ‘వాంగ’ అనే రాజు ఉండెను; అతడు ‘బభ్రువాహన’ అని ప్రసిద్ధుడు।

Verse 3

पृथिव्याश्चतुरन्ताया गोप्ता पक्षीन्द्र धर्मतः / चतुर्भागां भुवं कृत्स्नां स भुङ्के वसुधाधिपः

ఓ పక్షీంద్రా, అతడు ధర్మమార్గాన నాలుగు దిక్కులున్న భూమికి రక్షకుడు. ఆ వసుధాధిపతి నాలుగు భాగాలుగా విభజితమైన సమస్త భూమిని విధిగా అనుభవించి పాలించెను।

Verse 4

न पापकृत्कश्चिदासीत्तस्मिन्राज्यं प्रशासति / नासीच्चौरभयं तार्क्ष्य न क्षुद्रभयमेव हि

హే తార్క్ష్య (గరుడా)! ఆయన ఆ రాజ్యాన్ని పాలించుచుండగా పాపకర్మ చేయువాడు ఎవరూ లేరు. దొంగల భయం లేదు; నిజముగా అణువంత భయమూ లేదు.

Verse 5

नासीद्व्याधिभयञ्चापि तस्मिञ्जनपदेश्वरे / स्वधर्मे रेमिरे चासीत्तेजसा भास्करोपमः

ఆ అధిపతి దేశంలో వ్యాధి భయమూ లేదు. ప్రజలు తమ స్వధర్మంలో ఆనందించిరి; అక్కడి రాజు తేజస్సుతో సూర్యునివలె ప్రకాశించెను.

Verse 6

अक्षुब्धत्वेर्ऽचलसमः सहिष्णुत्वे धरासमः / स कदाचिन्महाबाहुः प्रभूतबलवाहनः

అచలమైన స్థైర్యంలో ఆయన పర్వతంవలె, సహనంలో భూమివలె ఉండెను. ఒక సమయంలో ఆ మహాబాహువు—ప్రచుర బలమూ వాహనములూ కలవాడు—ఉన్నాడు/ప్రకటించెను.

Verse 7

वनं जगाम गहनं हयानाञ्च शतैर्वृतः / सिंहनादैश्च योधानां शङ्खदुन्दुभिनिः स्वनैः

అతడు వందల గుర్రాలతో చుట్టుముట్టబడి ఘనమైన అడవిలో ప్రవేశించెను. యోధుల సింహనాదములు, శంఖ-దుందుభుల ఘోషలు దిక్కులన్నీ మార్మోగించెను.

Verse 8

आसीत्किलकिलाशब्दस्तस्मिन् गच्छती पार्थिवे / तत्रतत्र च विप्रेन्द्रैः स्तूयमानः समन्ततः

ఆ పార్థివుడు సాగుచుండగా హర్షకోలాహలమైన కిలకిలా శబ్దము ఉద్భవించెను. అక్కడక్కడా విప్రేంద్రులచే అతడు సమంతతః స్తుతింపబడుచుండెను.

Verse 9

निर्ययौ परया प्रीत्या वनं मृगजिघांसया / स गच्छन्ददृशे धीमान्नन्दनप्रतिमं वनम्

అతడు పరమ ప్రీతితో, జింకలను వేటాడాలనే కోరికతో అడవికి బయలుదేరెను. సాగుచుండగా ఆ ధీమంతుడు నందనవనమువలె ఉన్న అరణ్యమును చూచెను.

Verse 10

बिल्वार्कखदिराकीर्णं कपित्थध्वजसंयुतम् / विषमैः पर्वतैश्चैव सर्वतश्च समन्वितम्

ఆ అరణ్యం బిల్వ, అర్క, ఖదిర వృక్షాలతో నిండినది; కపిత్థ-ధ్వజాలతో అలంకృతమైనది; చుట్టూరా కఠినమైన, అసమాన పర్వతాలతో సమన్వితమైనది.

Verse 11

निर्जलं निर्मनुष्यञ्च बहुयोजनमायतम् / मृगसिंहैर्महाघोरैन्यैश्चापि वनेचरैः

ఆ ప్రాంతం నీరు లేని, మనుష్యులు లేని, అనేక యోజనాల వరకు విస్తరించినది; అత్యంత భయంకరమైన జింకలు, సింహాలు మరియు ఇతర వనచరాలతో నిండినది.

Verse 12

तद्वनं मनुज व्याघ्रः सभृत्यबलवाहनः / लीलया लोडयामास सूदयन्विविधान्मृगान्

అప్పుడు ఆ మనుజవ్యాఘ్రుడు సేవకులు, సైన్యం, వాహనాలతో కూడి, ఆ అరణ్యంలో లీలగా సంచరించి, వివిధ మృగాలను వధించెను.

Verse 13

मृगस्य कस्यचित्कुक्षिं ततो विव्याध भूमिपः / राजा मृगप्रसङ्गेन तमनु प्राविशद्वनम्

అప్పుడు భూపతి ఒక జింక కడుపులో బాణం దించెను. మృగాన్ని వెంబడించే మోహంతో రాజు దాని వెంట అడవిలోనికి ప్రవేశించెను.

Verse 14

एकाकी वै हृतबलः क्षुत्प्रिपासासमन्वितः / स वनस्यान्तमासाद्य महच्चारण्यमासदत्

అతడు ఒంటరిగా, బలం క్షీణించి, ఆకలి దాహాలతో బాధపడుతూ అడవి అంచుకు చేరి, ఆపై విస్తారమైన భయంకర అరణ్యంలో ప్రవేశించాడు।

Verse 15

तृषया परयाविष्टो ऽन्विष्यज्जलमितस्ततः / स दूरात्पूरचक्राह्वं हंससारसनादितैः

తీవ్ర దాహంతో ఆవరించబడి అతడు నీటిని వెతుకుతూ ముందుకు సాగాడు. దూరం నుంచే హంసలు, సారసాల కూయింపులతో మార్మోగే ‘పూరచక్ర’ అనే స్థలాన్ని చూశాడు।

Verse 16

सूचितं सर आगत्य साश्व एव व्यगाहत / पद्मानाञ्च परागेण उत्पलानां रजेन च

సూచించిన సరస్సుకు చేరగానే అతడు గుర్రంతో సహా వెంటనే నీటిలో దిగాడు; కమల పరాగం, నీలకమల ధూళితో అతడు కప్పబడ్డాడు।

Verse 17

सुगन्धममलं शीतं पीत्वाम्भो निर्जगाम ह / मार्गश्रमपरिश्रान्तस्तडागतटमण्डपम्

సువాసనగల, నిర్మలమైన, చల్లని నీటిని త్రాగి అతడు బయటికి వచ్చాడు; మార్గశ్రమతో అలసిపోయి చెరువు ఒడ్డున ఉన్న మండపాన్ని చేరాడు।

Verse 18

न्यग्रोधं वीक्ष्य तस्याशु जटास्वश्वं बबन्ध ह / स तत्रास्तरमास्तीर्य खेटकानुपधाय च

మర్రిచెట్టును చూసి అతడు వెంటనే దాని జటల్లో గుర్రాన్ని కట్టాడు. ఆపై అక్కడ పరుపు పరచి, ఆయుధాలను పక్కన ఉంచుకొని పడుకున్నాడు।

Verse 19

सूष्वाप वायुना तत्र सेव्यामातस्तदा क्षणम् / क्षणं सुप्ते नृपे तत्र प्रेतो वै प्रेतवाहनः

అక్కడ వాయువు మృదువుగా ఊపిరాడగా, తల్లి సేవ పొందినట్టుగా అతడు క్షణమాత్రం నిద్రించాడు. ఆ చిన్న క్షణంలో రాజు నిద్రించుచుండగా, అక్కడ ప్రేతుడు—ప్రేతవాహనుడు—ఉపస్థితుడయ్యాడు.

Verse 20

कश्चिदत्राजगामाथ युक्तः प्रेतशतेन च / अस्थिचर्मशिराशेषशरीरः परिविभ्रमन्

అనంతరం అక్కడికి ఒకడు వచ్చాడు; అతడు వందమంది ప్రేతులతో కూడి ఉన్నాడు. ఎముకలు, చర్మం, నరాల అవశేషమాత్రమైన శరీరంతో అతడు అటూ ఇటూ తిరుగుచుండెను.

Verse 21

भक्ष्यंपेयं मार्गमाणो न बध्नाति धृतिं क्वचित् / तमपूर्वं नृपो दृष्ट्वाकरोदस्त्रं शरासने

మార్గమధ్యంలో భక్ష్యపేయాలను వెదుకుతూ అతడు ఎక్కడా స్థిరధైర్యం పొందలేదు. ఆ అపూర్వమైన విచిత్ర సత్త్వాన్ని చూచి రాజు వెంటనే ధనుస్సుపై అస్త్రాన్ని అమర్చెను.

Verse 22

दृष्ट्वा सो ऽपि चिरं भूपं तस्थौ स्थाणुपिवाग्रतः / तमवस्थितमालोक्य राजा प्राप्तकुतूहलः

అతడూ రాజును చాలాసేపు చూచి, ముందర స్థంభంలా నిశ్చలంగా నిలిచెను. అతడు అలా నిలిచినదాన్ని గమనించి రాజుకు కుతూహలం కలిగెను.

Verse 23

पप्रच्छ तञ्च को ऽसीति कुतो वा विकृतिं गतः / प्रेत उवाच / प्रेतभावो मया त्यक्तो गतिं प्राप्तो ऽरम्यहं पराम्

రాజు అతనిని అడిగెను—“నీవెవరు? ఎక్కడి నుండి వచ్చి ఈ విధమైన వికృతస్థితిని పొందితివి?” ప్రేతుడు పలికెను—“నేను ప్రేతభావాన్ని విడిచిపెట్టితిని; పరమ రమ్యమైన ఉన్నత గతిని పొందితిని.”

Verse 24

त्वत्संयोगान्महाबाहो नास्ति धन्यतरो मया / बभ्रुवाहन उवाच / किमेतत्दिपिने घोरे सर्वत्रातिभयानके

ఓ మహాబాహో! నీతో సంయోగమువలన నాకంటే ధన్యుడు మరెవ్వరూ లేరు. బభ్రువాహనుడు అన్నాడు—ఇది ఏమిటి ఈ ఘోర అరణ్యంలో, అన్ని దిక్కులా అత్యంత భయంకరంగా ఉన్నది?

Verse 25

दोधूयमाने वातेन वात्यारूपेण कोणप / पतङ्गा मशकाः क्षुद्राः कवन्धाश्च शिरांसि च

సుడిగాలి రూపమైన ఉగ్ర వాయువు వీచి శ్మశానభూమి కంపించగా, చిమ్మటలు, చిన్న దోమలు, తలలేని దేహాలు మరియు తెగిన తలలు కనిపిస్తాయి.

Verse 26

मत्स्याः कूर्माः कृकलासा वृश्चिका भ्रमराहयः / अधोमुखोर्ध्वपादास्ते क्रन्दमानाः सुदारुणम्

చేపలు, తాబేళ్లు, బల్లులు, తేళ్లు, తుమ్మెదలు, పాములు—వీరు ముఖం కిందకు, కాళ్లు పైకి చేసి పడి, అత్యంత భయంకర వేదనతో విలపిస్తున్నారు.

Verse 27

प्रवान्ति वायवो रूक्षा ज्वलन्तो विद्युदग्नयः / इतस्ततो भ्रमन्तीव वायुना तृणसन्ततिः

ఎండిపోయిన కఠిన గాలులు వీచుతాయి; మెరుపులూ అగ్నిజ్వాలలూ మండుతాయి. గాలిచేత తోసబడిన గడ్డి పరచు ఇటూ అటూ తిరుగుతున్నట్లుగా కనిపిస్తుంది.

Verse 28

दृश्यन्ते विविधा जीवा नागाश्च शलभव्रजाः / श्रूयन्ते बहुधा रावा न दृश्यन्ते क्वचित्क्वचित्

అక్కడ నానావిధ జీవులు కనిపిస్తారు—పాములు, మిడతల గుంపులు కూడా. అనేక రకాల అరుపులు వినిపిస్తాయి, కాని కొన్ని వేళలలో ఏదీ కనిపించదు.

Verse 29

दृष्ट्वेदं विकृतं सर्वं वेपते हृदयंमम / प्रते उवाच / येषां नैवाग्निसंस्कारो न श्राद्धं नोदकक्रियाः

ఇదంతా వికృతమైన భయంకర స్థితిలో చూచి నా హృదయం వణికింది. ప్రేతుడు అన్నాడు—ఎవరికైతే అగ్నిసంస్కారం లేదు, శ్రాద్ధం లేదు, ఉదకక్రియలు లేవో…

Verse 30

षट् पिण्डा दश गात्राणि सपिण्डीकरणं न हि / विश्वासघातिनो ये च सुरापाः स्वर्णहारिणः

అటువంటి వారికి షట్‌పిండదానం లేదు, దశగాత్రకర్మ లేదు, సపిండీకరణం కూడా వర్తించదు—విశ్వాసఘాతకులు, సురాపానులు, స్వర్ణహారులు (బంగారం దొంగిలించువారు) వారికి।

Verse 31

मृता दुर्मरणाद्ये च ये चासूयापरा जनाः / प्रायश्चित्तविहीना ये अगम्यागमने रताः

దుర్మరణంతో మరణించినవారు, అలాగే అసూయా-ద్వేషాలలో మునిగిన జనులు; ప్రాయశ్చిత్తం లేనివారు, అగమ్యాగమనంలో (నిషిద్ధ సంబంధాలలో) రమించువారు—వారు ఘోర గతిని పొందుతారు।

Verse 32

कर्मभिर्भ्राम्यमाणास्ते प्राणिनः स्वकृतैरिह / दुर्लभाहारपानीया दृश्यन्ते पीडिता भृशम्

తమ స్వకృత కర్మల చేత నడిపింపబడి ఆ ప్రాణులు ఇక్కడ త్రిప్పబడుతూ కనిపిస్తారు; ఆహారం, త్రాగునీరు కూడా దొరకడం కష్టం, వారు తీవ్రంగా బాధపడుతారు।

Verse 33

एतेषां कृपया राजंस्त्वं कुरुष्वौर्ध्वदेहिकम् / येषां न माता न पिता न पुत्रो न च बान्धवाः

ఓ రాజా, వీరిపై కరుణచేసి నీవు వారి కోసం ఔర్ధ్వదేహికం (ఉత్తరక్రియలు) నిర్వహించుము—ఎవరికైతే తల్లి లేదు, తండ్రి లేదు, కుమారుడు లేదు, బంధువులూ లేరో।

Verse 34

तेषा राजा स्वयं कुर्यात्कर्माणि तु यतो नृपः / आत्मनश्च शुभं कर्म कर्तव्यं पारलौकिकम्

కాబట్టి రాజు తానే ఆ కర్తవ్యాల సమ్యక్ అనుష్ఠానాన్ని చేయించాలి; ఎందుకంటే నృపుడు తన శ్రేయస్సుకోసం పరలోకఫలప్రదమైన శుభకర్మలను స్వయంగా చేయవలెను।

Verse 35

विमुक्तः सर्वदुः खेभ्यो येनाञ्जो दुर्गातिं तरेत् / भ्रातरः कस्य के पुत्रास्त्रियो ऽपि स्वार्थकोविदाः

దీనివల్ల సమస్త దుఃఖాల నుండి విముక్తుడై త్వరగా దుర్గతిని దాటగలడు—ఆలోచించు: సోదరులు ఎవరివారు? కుమారులు ఎవరివారు? భార్యలూ స్వార్థంలో నిపుణులే।

Verse 36

न कार्यस्तेषु विश्रम्भ स्वकृतं भुज्यतेयतः / गृहेष्वर्था निवर्न्त्तन्ते श्मशाने चैव बान्धवाः

వారిపై విశ్వాసం పెట్టకుము; ఎందుకంటే స్వకృత కర్మఫలాన్ని తానే అనుభవించాలి. ధనం ఇంట్లోనే మిగులుతుంది, బంధువులు కూడా శ్మశానంలోనే తిరిగి వెళ్తారు।

Verse 37

शरीरं काष्ठामादत्ते पापं पुण्यं सह व्रजेत् / तस्मादाशु त्वया सम्यगात्मनः श्रेय इच्छता

శరీరాన్ని కట్టెలాగ తీసుకుపోతారు; కానీ పాపపుణ్యాలు ఆత్మతోనే కలిసి వెళ్తాయి. కాబట్టి తన శ్రేయస్సు కోరువాడు నీవు త్వరగా సమ్యక్ మార్గంలో ప్రవేశించాలి।

Verse 38

अस्थिरेण शरीरेण कर्तव्यञ्चौर्ध्वदोहिकम् / राजोवाच / कृशरूपः करालाक्षस्त्वं प्रेत इव लक्ष्यसे

ఈ అశాశ్వత శరీరంతో ఔర్ధ్వదేహిక (మరణానంతర) కర్మలను చేయవలెను. రాజు అన్నాడు—నీవు కృశాకారుడవు, భయంకర నేత్రాలవు; నీవు ప్రేతుడివలె కనిపిస్తున్నావు।

Verse 39

कथयस्वः मम प्रीत्या प्रेतराज यथातथम् / तथा पृष्टः स वै राज्ञा उवाच सकलं स्वकम्

హే ప్రేతరాజ యమా! నాపై ప్రేమతో యథాతథంగా సత్యాన్ని చెప్పుము. రాజు అడగగా అతడు తన సమస్త వృత్తాంతాన్ని వివరించాడు.

Verse 40

प्रेत उवाच / कथयामि नृपश्रेष्ठ सर्वमेवादितस्तव / प्रेतत्वे कारणं श्रुत्वा दयां कर्तुमिहार्हसि

ప్రేతుడు అన్నాడు—హే నృపశ్రేష్ఠా! ఆది నుంచే అన్నిటినీ నీకు చెబుతాను. నా ప్రేతత్వ కారణం విని ఇక్కడ దయ చూపవలసినది.

Verse 41

वैदिशं नाम नगरं सर्वसम्पत्सुखावहम् / नानाजनपदाकीर्णं नानारत्नसमाकुलम्

‘వైదిశ’ అనే ఒక నగరం ఉంది; అది సమస్త సంపదలూ సుఖాలూ ప్రసాదించేది. అనేక జనపదాల జనులతో నిండినది, నానా రత్నాలతో సమృద్ధమైనది.

Verse 42

नानापुष्पवनाकीर्णं नानापुण्यजनावृतम् / तत्राहं न्यवसं भूप देवार्चनरतः सदा

హే భూపా! అది నానా పుష్పవనాలతో నిండినది, అనేక పుణ్యజనులతో ఆవరించబడినది. అక్కడ నేను నివసించేవాడిని; ఎల్లప్పుడూ దేవార్చనలో నిమగ్నుడనై ఉండేవాడిని.

Verse 43

वैश्यजातिः सुदेवो ऽहं नाम्ना विदितमस्तु ते / हव्येन तर्पिता देवाः कव्येन पितरो मया

నేను వైశ్యజాతిలో జన్మించినవాడను; నా పేరు సుదేవుడు—ఇది నీకు తెలిసి ఉండుగాక. హవ్యంతో దేవతలను, కవ్యంతో పితృదేవతలను నేను తృప్తిపరిచాను.

Verse 44

विविधैर्दानयोगैश्च विप्राः सन्तर्पिता मया / आहारश्च विहारश्च मया वै सुनिवेशितः

నేను వివిధ దానయోగాల ద్వారా బ్రాహ్మణులను తృప్తిపరిచితిని; వారి ఆహారమును, విహారమును (సుఖసౌకర్యములను) కూడా యథావిధిగా సమకూర్చితిని।

Verse 45

दीनानाथविशिष्टेभ्यो मया दत्तमनेकधा / तत्सर्वं निष्फलं जातं मम दैवादुपागतम्

నేను దీనులకూ అనాథులకూ అనేక విధాల దానమిచ్చితిని; కాని నాపై వచ్చిన దైవగతివల్ల అది అంతా నాకు నిష్ఫలమైంది।

Verse 46

न मे ऽस्ति सन्ततिस्तात न सुहृन्न च बान्धवाः / न च मित्रं हितस्तादृग्यः कुर्यादौर्ध्वदैहिकम्

తాతా, నాకు సంతానం లేదు, సుహృదులు లేరు, బంధువులు లేరు; నా కోసం ఔర్ధ్వదైహిక (మరణానంతర) కర్మలు చేయగల నిజమైన హితమిత్రుడూ లేడు।

Verse 47

प्रेतत्वं सुस्थिरं तेन मम जातं नृपोत्तम / एकादशं त्रिपक्षञ्च षाण्मासिकमथाब्दिकम्

అందువల్ల, ఓ నృపోత్తమా, నా ప్రేతత్వం స్థిరంగా నిలిచింది—ఏకాదశాహం, త్రిపక్షం, షాణ్మాసికం, ఆపై ఆబ్దిక శ్రాద్ధం వరకు।

Verse 48

प्रतिमास्यानि चान्या नि ह्येवं श्राद्धानि षोडश / यस्यैतानि न दीयन्ते प्रेतश्राद्धानि भूपते

ఇలా ప్రతిమాసాది కలిపి శ్రాద్ధాలు పదహారు. ఓ భూపతే, ఎవరికైతే ఈ ప్రేతశ్రాద్ధాలు సమర్పించబడవో, అతని మరణానంతర కర్మలు అపూర్ణమగును।

Verse 49

प्रेतत्वं सुस्थिरं तस्यः दत्तैः श्राद्धशतैरपि / एवं ज्ञात्वा महाराज प्रेतत्वादुद्धरस्व माम्

వందల శ్రాద్ధదానాలు చేసినా అతని ప్రేతత్వం స్థిరంగానే ఉంటుంది. ఇది తెలిసి, ఓ మహారాజా, నన్ను ప్రేతస్థితి నుండి उद्धరించండి।

Verse 50

वर्णानाञ्चैव सर्वेषां राजा बन्धुरिहोच्यते / तन्मां तारय राजेन्द्र मणिरत्नं ददामि ते

అన్ని వర్ణాలకు ఈ లోకంలో రాజే బంధువని చెప్పబడుతుంది. కాబట్టి, ఓ రాజేంద్రా, నన్ను రక్షించండి; మీకు మణిరత్నం ఇస్తాను।

Verse 51

यथा मम शुभावाप्तिर्भवेन्नृपवरोत्तम / तथा कार्यं महीपाल दयां कृत्वा मयि प्रभो

ఓ నృపవరోత్తమా, నాకు శుభకల్యాణం కలుగునట్లు చేయండి. ఓ మహీపాలా, ఓ ప్రభూ, నాపై దయచేసి తగినట్లు కార్యం చేయండి।

Verse 52

सपिण्डैर्वा सगोत्रैर्वा निष्टुरैर्न कृतो हिमे / वृषोत्सर्गस्ततो दुष्टं प्रेतत्वं प्राप्तवानहम्

నా సపిండులు గానీ సగోత్రులు గానీ నా కోసం వృషోత్సర్గం చేయలేదు. అందువల్ల దుర్దశలో నేను ప్రేతత్వాన్ని పొందాను।

Verse 53

क्षुत्तृषाविष्टदेहश्च भक्ष्यं पानं न चाप्नुयाम् / अतो विकृतिरेषा वै कृशात्वादिरमांसका

ఆకలి దాహాలతో కబళించబడిన దేహమున్నా అతనికి భక్ష్యమూ పానీయమూ లభించవు. అందువల్ల కృశత్వం మొదలైన వికృతులు కలిగి, మాంసరహితుడవుతాడు।

Verse 54

क्षुत्तृड्जन्यं महादुः खमनुभवामि पुनः पुनः / अकल्याणं हि प्रेतत्वं वृषोत्सर्गं विना कृतम्

ఆకలి, దాహం వల్ల పుట్టే మహాదుఃఖాన్ని నేను మళ్లీ మళ్లీ అనుభవిస్తున్నాను. వృషోత్సర్గం (వృషదానం/వృషవిమోచనం) లేకుండా కలిగిన ప్రేతత్వం నిజంగా అశుభకరం.

Verse 55

तस्माद्राजन्दयासिन्धो प्रार्थयामि तवाग्रतः / राजोवाच / वर्तते मत्कुले प्रेत इति ज्ञेयं कथं नरैः

కాబట్టి, ఓ రాజా—కరుణాసముద్రా—నీ సమక్షంలో నేను ప్రార్థిస్తున్నాను. రాజు అన్నాడు: ‘నా వంశంలో ప్రేతం ఉన్నదని ప్రజలు ఎలా తెలుసుకుంటారు?’

Verse 56

तन्ममाचक्ष्व हि प्रेत प्रेतत्वान्मुच्यते कथम् / प्रेत उवाच / लिङ्गेन पीडया प्रेतो ऽनुमातव्यो नरैः सदा

‘ఓ ప్రేతా, చెప్పు—ప్రేతత్వం నుంచి విముక్తి ఎలా?’ ప్రేతుడు అన్నాడు: ‘లక్షణాలు, బాధల ద్వారా ప్రజలు ఎల్లప్పుడూ ప్రేతం ఉన్నదని ఊహించాలి.’

Verse 57

वक्ष्यामि पीडास्ता राजन्या वै प्रेतकृता भुवि / ऋतुः स्यादफलः स्त्रीणां यदा वंशो न वर्धते

ఓ రాజా, భూమిపై ప్రేతుల వల్ల కలిగే ఆ బాధలను నేను వివరిస్తాను. వంశం పెరగనప్పుడు స్త్రీల ఋతువు (గర్భధారణ కాలం) ఫలించదు.

Verse 58

मियन्ते चाल्पवयसः सा पीडा पेतसम्भवा / अकस्माद्वृत्तिहरणमप्रतिष्ठा जनेषु वै

ప్రేతసంభవమైన ఆ బాధ వల్ల ప్రజలు చిన్న వయసులోనే మరణిస్తారు. అలాగే అకస్మాత్తుగా జీవిక నశిస్తుంది, సమాజంలో గౌరవం తగ్గుతుంది.

Verse 59

अकस्माद्गहदाहः स्यात्सा पीडा प्रेतसम्भवा / स्वगेहे कलहो नित्यं स्याच्च मिथ्याभिशंसनप

అకస్మాత్తుగా ఇంటికి అగ్ని అంటుకుంటే, ఆ బాధ ప్రేతప్రభావం వల్ల పుట్టిందని చెప్పబడుతుంది. స్వగృహంలో నిత్య కలహం, అబద్ధ నిందలు మరియు అపవాదాలు కలుగుతాయి.

Verse 60

गजयक्ष्मादिसम्भूतिः सा पीडा प्रेतसम्भवा / अपि स्वयं धनं मुक्तं प्रयत्नादनवे पथि

గజక్ష్మాది వ్యాధుల వల్ల కలిగే యాతన, అది ప్రేతభావం నుండి పుట్టినదే. తానే విడిచిన (వ్యయమో దానమో చేసిన) ధనమూ ఆ దుర్గమ మార్గంలో మహా ప్రయత్నం లేకుండా లభించదు.

Verse 61

नैव लभ्येत नश्येतः सा पीडा प्रेतसंमवा / सुवृष्टौ कृषिनाशः स्याद्वाणिज्याद्वृत्तिनाशनम्

ప్రేతసంభవమైన ఈ పీడ నశించదు, ఉపాయంతోనూ శాంతించదు. మంచి వర్షాలు కురిసినా పంట నాశనం కావచ్చు; వ్యాపారంతోనూ జీవిక నశించవచ్చు.

Verse 62

कलत्रं पतिकूलं स्यात्सा पीडा प्रेतसम्भवा / एवन्तु पीडया राजन्प्रेतज्ञानं भवेन्नृणाम्

భార్య భర్తకు ప్రతికూలంగా మారితే, ఆ పీడ ప్రేతసంభవమే. ఓ రాజా, ఇలాంటి బాధ ద్వారానే మనుష్యులకు ప్రేతసాన్నిధ్య జ్ఞానం కలుగుతుంది.

Verse 63

वृषोत्सर्गो यदि भवेत्प्रेतत्वान्मुच्यते तदा / तस्मान्नप त्वमप्येवं वृषोत्सर्गं कुरु प्रभो

వృషోత్సర్గం అనే కర్మను నిర్వహిస్తే, ప్రేతత్వం నుండి విముక్తి కలుగుతుంది. కాబట్టి, ఓ రాజా ప్రభూ, నీవు కూడా ఇదే విధంగా వృషోత్సర్గం చేయుము.

Verse 64

मामुद्दिश्य नृपे ऽप्यत्राधिकारो ऽत्यनुकम्पया / राजपुत्रो हतः कश्चिन्मयैवाप्तस्ततो मया

హే నృపా! నిన్ను ఉద్దేశించి ఇక్కడ కూడా మహా అనుకంపతో నాకు అధికారము ప్రసాదించబడింది. ఒక రాజకుమారుడు హతుడయ్యెను; అతడు నా చేతనే పొందబడెను, అందుచేత ఇది నా చేతనే జరిగినది.

Verse 65

कुरुष्व त्वं गृहीत्वा मे तद्धनेन वृषोत्सवम् / कार्तिक्यां पौर्णमास्यां वाऽश्वयुङ्मध्ये ऽथवा नृप

హే నృపా! నా ధనాన్ని స్వీకరించి ఆ ధనంతో వృషోత్సవాన్ని నిర్వహించుము—కార్తిక పౌర్ణమి నాడు గానీ, లేదా ఆశ్వయుజ మాస మధ్యలో గానీ.

Verse 66

रेवतीयुक्तदिवसे कृषीष्ठा मे वृषोत्सवम् / पुण्यान्विप्रान्समाहूय वह्निं स्थाप्य विधानतः

రేవతీ నక్షత్రయుక్త దినమున నా కొరకు వృషోత్సవాన్ని చేయుము. పుణ్యవంతులైన బ్రాహ్మణులను ఆహ్వానించి, విధివిధానముగా అగ్నిని స్థాపించుము.

Verse 67

मन्त्रैर्हेमस्तथा कार्यः षड्भिर्नृप विधानतः / बहून्विप्रान् भोजयेथास्तद्रत्नाप्तधनेन वै / एवं कृते महीपाल मम मुक्तिर्भविष्यति

హే నృపా! విధివిధానముగా ఆరు మంత్రాలతో స్వర్ణాన్ని సంస్కరించవలెను. ఆ స్వర్ణ-రత్నముల ద్వారా పొందిన ధనంతో అనేక బ్రాహ్మణులకు భోజనం పెట్టుము. ఇలా చేసినచో, హే మహీపాలా, నాకు మోక్షము కలుగును.

Verse 68

श्रीकृष्ण उवाच / तथेति प्रतिजग्राह मणिं राजा ततः खग

శ్రీకృష్ణుడు పలికెను—“తథాస్తు।” తదనంతరం, హే ఖగ! రాజు ఆ మణిని స్వీకరించెను; ఆపై…

Verse 69

क्रियाधिकारस्तस्यैव यो धनग्राहको भवेत् / कुर्वतोस्तु तयोर्वार्तामेवं प्रेतमहीक्षितोः

అంత్యక్రియల అధికారం మృతుని ధనాన్ని స్వీకరించినవాడికే. దాత‑గ్రాహకుల కర్మఫలాన్ని యముని దృష్టిలో ప్రేతుడు అనుభవిస్తాడు.

Verse 70

झणत्कारस्तु घण्टानां भेरीणां भाङ्कृतिस्तथा / जातस्तदा राजसेना चतुरङ्गा समापतत्

అప్పుడు గంటల ఝణఝణలు, భేరీల గంభీర నాదం వినిపించింది. ఆ క్షణమే చతురంగ రాజసేన వేగంగా దూసుకొచ్చింది.

Verse 71

तस्यामागतमात्रायां प्रेतश्चादृश्यतां गतः / तस्माद्वनाद्विनिः सृत्य राजापि पुरमागमत्

ఆమె అక్కడికి వచ్చిన వెంటనే ప్రేతుడు అదృశ్యమయ్యాడు. తరువాత ఆ అడవినుంచి బయటికి వచ్చి రాజు కూడా నగరానికి చేరాడు.

Verse 72

स कार्तिक्यां पूर्णिमायां प्रेतमुद्दिश्य संव्यधात् / वृषोत्सर्गं विधानेन तन्मण्याप्तधनेन च

కార్తిక పౌర్ణమినాడు అతడు ప్రేతుని ఉద్దేశించి విధివిధానాలతో వృషోత్సర్గం చేశాడు; అది ధర్మబద్ధంగా పొందిన ధనంతోనే.

Verse 73

प्रेतो ऽप्ययं सपदिलब्धसुवर्णदेहः कर्मान्त आगत इति प्रणनाम भूपम् / देव त्वदीयमहिमायमिति स्तुवन् स यातो दिवं गरुड भूपतिना कृतज्ञः

ఆ ప్రేతుడు కూడా క్షణంలో స్వర్ణదేహాన్ని పొందాడు. ‘నా కర్మస్థితి అంతమైంది’ అని గ్రహించి రాజుకు నమస్కరించాడు. “దేవా, ఇది మీ మహిమే” అని స్తుతిస్తూ, కృతజ్ఞుడైన వాడు—హే గరుడా—రాజు సహాయంతో స్వర్గానికి వెళ్లాడు.

Verse 74

एतत्ते सर्वमाख्यातं यथा भूपतिनापि सः / उद्धृतः प्रेतभावाद्वै किमन्यच्छ्रोतुमिच्छसि

ఇదంతా నీకు వివరించాను—ఆ రాజు కూడా నిజంగా ప్రేతభావం నుండి उद्धరింపబడెను. ఇక నీవు మరేమి వినదలచితివి?