Sukta 8
Rishi: Atharvanic tradition (rāṣṭra-hymn cycle; attribution varies)
Devata: Mitra-Varuṇa (and Vāyu, Agni) as sovereign stabilizers
Chandas: Mixed/triṣṭubh-like cadence (probable; longer pādas than anuṣṭubh)
अथर्ववेदस्य ३.८ सूक्तं राष्ट्रसूक्तं भवति—राज्यं “निवासयोग्यं निश्चलनिविष्टं” कर्तुं, मित्रावरुणयोः (सह वाय्वग्निभ्यां) स्थैर्यकारिभिः सह ऋतेन (विश्वनियमेन) राजधर्मं समन्वयति। एतत् जनान् एकस्मिन् केन्द्रे बध्नाति—विसरणं निवारयति, सामूहिकानुमतिं समाह्वयति, तथा तीक्ष्णेषु मन्त्रेषु मनांसि हृदयानि च नियोज्य, वृतनेतुः मार्गानुगमनाय प्रेरयति। एवं सूक्तं विश्ववैधतायाः (ऋतुः, पृथिवी, अग्निः) प्रतिपादनात् सामाजिकैक्यं प्रति, ततः परं निष्ठानिर्देशनियन्त्रणं प्रति क्रमशः प्रवर्तते।
Mantras
Mantra 1
राष्ट्रधारणम्। आ या॑तु मि॒त्र ऋ॒तुभिः॒ कल्प॑मानः संवे॒शय॑न् पृथि॒वीमु॒स्रिया॑भिः । अथा॒स्मभ्यं॒ वरु॑णो वा॒युर॒ग्निर्बृ॒हद् रा॒ष्ट्रं सं॑वे॒श्यंऽ दधातु
राष्ट्रधारणम्। आ यातु मित्र ऋतुभिः कल्पमानः संवेेशयन् पृथिवीम् उष्रियााभिः। अथास्मभ्यं वरुणो वायुरग्निर्बृहद् राष्ट्रं संवेेश्यं दधातु॥
Mantra 2
धा॒ता रा॒तिः स॑वि॒तेदं जु॑षन्ता॒मिन्द्र॒स्त्वष्टा॒ प्रति॑ हर्यन्तु मे॒ वचः॑ । हु॒वे दे॒वीमदि॑तिं॒ शूर॑पुत्रां सजा॒तानां॑ मध्यमे॒ष्ठा यथासा॑नि
धाता रातिः सविता इदं जुषन्ताम्; इन्द्रस्त्वष्टा प्रति हर्यन्तु मे वचः। हुवे देवीम् अदितिं शूरपुत्रां, सजातानां मध्यमेष्ठा यथासानि॥
Mantra 3
हु॒वे सोमं॑ सवि॒तारं॒ नमो॑भि॒र्विश्वा॑नादि॒त्याँ अ॒हमु॑त्तर॒त्वे। अ॒यम॒ग्निर्दी॑दायद् दी॒र्घमे॒व स॑जा॒तैरि॒द्धोऽप्र॑तिब्रुवद्भिः
हुवे सोमं सवितारं नमोभिर्विश्वानादित्यानहमुत्तरत्वे। अयमग्निर्दीदायद् दीर्घमेव सजातैरिद्धोऽप्रतिब्रुवद्भिः॥
Mantra 4
इ॒हेद॑साथ॒ न प॒रो ग॑मा॒थेर्यो॑ गो॒पाः पु॑ष्ट॒पति॑र्व॒ आज॑त्। अ॒स्मै कामा॒योप॑ का॒मिनी॒र्विश्वे॑ वो दे॒वा उ॑प॒संय॑न्तु
इहेदसाथ; न परो गमाथ। इर्यो गोपाः पुष्टपतिर् वः आजगत्। अस्मै कामाय उप कामिनीर्विश्वे वो देवा उपसंयन्तु।
Mantra 5
सं वो॒ मनां॑सि॒ सं व्र॒ता समाकू॑तीर्नमामसि । अ॒मी ये विव्र॑ता॒ स्थन॒ तान् वः॒ सं न॑मयामसि
सं वः मनांसि सं व्रता समाकूतीर्नमामसि । अमी ये विव्रता स्थन तान् वः सं नमयामसि ॥
Mantra 6
अ॒हं गृ॑भ्णामि॒ मन॑सा॒ मनां॑सि॒ मम॑ चि॒त्तमनु॑ चि॒त्तेभि॒रेत॑ । मम॒ वशे॑षु॒ हृद॑यानि वः कृणोमि॒ मम॑ या॒तमनु॑वर्त्मान॒ एत॑
अहं गृभ्णामि मनसा मनांसि मम चित्तमनु चित्तेभिरेत । मम वशेषु हृदयानि वः कृणोमि मम यातमनुवर्त्मान एत ॥
Frequently Asked Questions
It is used to stabilize and enlarge a community or kingdom—making the realm ‘settled,’ preventing people from drifting away, and drawing collective support (human and divine) into one loyal center.
Mitra represents agreement and social cohesion, while Varuṇa represents law (ṛta) and sovereign restraint. Together they model a realm where order is both harmonious and enforceable.
It contains both. Much of it is shānti/paustika—settling and prospering the polity—but the final mind-binding style verse can be read as an abhicārika edge used to compel wavering allegiance in times of crisis.
Ask anything about Sukta 8 of the Atharva Veda
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Atharva Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.
