Sukta 93

Mantra 1

उद्घेदभि श्रुतामघं वृषभं नर्यापसम् । अस्तारमेषि सूर्य ॥

ഹേ സൂര്യാ, ഉയിർത്തെഴുന്നേൽക്കുക—ശ്രുതാമഘ, പ്രസിദ്ധ ദാതാവായ, നര്യ (പുരുഷോചിത) പ്രവൃത്തികൾ ചെയ്യുന്ന വൃഷഭനിലേക്കു. നീ അസ്താര (കടത്തിവിടുന്നവൻ) അടുക്കലേക്കു പോകുന്നു—ജയിച്ച് അപ്പുറം കൊണ്ടുപോകുന്നവനിലേക്കു.

Mantra 2

नव यो नवतिं पुरो बिभेद बाह्वोजसा । अहिं च वृत्रहावधीत् ॥

തന്റെ ബാഹുബലത്തിന്റെ ഓജസ്സാൽ തൊണ്ണൂറ്റൊമ്പത് പുരങ്ങളെ ഭേദിച്ചവനും, വൃത്രഹനായി അഹി (സർപ്പം) നെ വധിച്ചവനും—ആ ജയശക്തി ഞങ്ങളിലകത്ത്, അന്തരത്തിൽ പ്രവർത്തനശീലമായിരിക്കട്ടെ.

Mantra 3

स न इन्द्रः शिवः सखाश्वावद्गोमद्यवमत् । उरुधारेव दोहते ॥

ആ ഇന്ദ്രൻ ഞങ്ങൾക്ക് ശിവനായി—കൃപാമയ സുഹൃത്തായി ഇരിക്കട്ടെ; അശ്വവത് (ഗതിശക്തിയാൽ) സമൃദ്ധൻ, ഗോമത് (കിരണ-ധേനുക്കളാൽ) സമൃദ്ധൻ, യവമത് (പോഷക അന്നത്താൽ) സമൃദ്ധൻ; വിശാലധാരയായി ഒഴുകുന്ന ധേനുവിനെപ്പോലെ അവൻ പരിപൂർണതയുടെ പാൽ ദോഹിക്കുന്നു.

Mantra 4

यदद्य कच्च वृत्रहन्नुदगा अभि सूर्य । सर्वं तदिन्द्र ते वशे ॥

ഇന്ന്, ഹേ വൃത്രഹൻ, നീ സൂര്യനിലേക്കു എന്തെല്ലാം ഉദ്ഗാരിച്ച്—ഉയർത്തിയിട്ടുണ്ടോ, അതെല്ലാം, ഹേ ഇന്ദ്ര, നിന്റെ വശത്തിലാണ്; പ്രകാശത്തിലേക്കുള്ള ഞങ്ങളുടെ ശക്തികളുടെ ഗതി നിന്റെ കർമ്മവും നിന്റെ അധീനതയും തന്നെയാണ്.

Mantra 5

यद्वा प्रवृद्ध सत्पते न मरा इति मन्यसे । उतो तत्सत्यमित्तव ॥

ഹേ സത്യത്തിന്റെ അധിപനേ, നിരന്തരം വർദ്ധിക്കുന്നവനേ! നീ ‘ഞാൻ നശിക്കുകയില്ല’ എന്നു കരുതുന്നുവെങ്കിൽ, അതുതന്നെ നിന്റെ സത്യം— നിന്റെ സത്ത അക്ഷയസത്യത്തിൽ സ്ഥാപിതമാണ്; അത് ഒരിക്കലും വീഴ്ചപ്പെടുകയില്ല.

Mantra 6

ये सोमासः परावति ये अर्वावति सुन्विरे । सर्वाँस्ताँ इन्द्र गच्छसि ॥

ദൂരത്തുനിന്നും സമീപത്തുനിന്നും വരുന്ന സോമാർപ്പണങ്ങൾ— ആരെല്ലാം അത് പിഴിഞ്ഞ് അർപ്പിക്കുന്നുവോ, അവരൊക്കെയിലേക്കും, ഹേ ഇന്ദ്ര, നീ എത്തുന്നു. സത്യമായ ആകാംക്ഷയുടെ ഓരോ വിളിക്കും നിന്റെ ബലം പ്രതികരിക്കുന്നു.

Mantra 7

तमिन्द्रं वाजयामसि महे वृत्राय हन्तवे । स वृषा वृषभो भुवत् ॥

ആ ഇന്ദ്രനെ ഞങ്ങൾ ബലത്തിന്റെ സമൃദ്ധികളാൽ ശക്തിപ്പെടുത്തുന്നു— മഹത്തായ വൃത്രവധത്തിനായി. അവൻ വൃഷാ, വൃഷഭൻ ആകട്ടെ; ഉള്ളിലെ തടസ്സം ഭേദിച്ച് ജയിക്കുന്ന വിജയം-ശക്തിയായി നിലകൊള്ളട്ടെ.

Mantra 8

इन्द्रः स दामने कृत ओजिष्ठः स मदे हितः । द्युम्नी श्लोकी स सोम्यः ॥

ഇന്ദ്രൻ—അവൻ ദാമനത്തിൽ (ഗൃഹത്തിൽ) സ്ഥാപിതൻ; അവൻ ഏറ്റവും ഓജസ്വി, മദ (ഉല്ലാസ)ത്തിൽ നിയുക്തൻ. അവൻ ദ്യുമ്നീ—തേജോമയ വൈഭവത്തിൽ, ശ്ലോകീ—പ്രേരിത സ്തുതിവചനത്തിൽ; അവൻ സോമ്യ—സോമസ്വഭാവൻ, ആനന്ദദായകൻ.

Mantra 9

गिरा वज्रो न सम्भृतः सबलो अनपच्युतः । ववक्ष ऋष्वो अस्तृतः ॥

ഗിരാ (വാണി)യാൽ—സംഗ്രഹിത വജ്രംപോലെ—ബലവാനും അചലനും ആയി അവൻ വിശാലനായി വളർന്നു; ഋഷ്വ—ഉന്നതൻ, അസ്തൃത—അഖണ്ഡൻ. മന്ത്രവാണി ഉള്ളിൽ അവിനാശിയായ വിജയം-ശസ്ത്രം നിർമ്മിക്കുന്നു.

Mantra 10

दुर्गे चिन्नः सुगं कृधि गृणान इन्द्र गिर्वणः । त्वं च मघवन्वशः ॥

ദുർഗ്ഗത്തിലുപോലും ഞങ്ങൾക്കായി സുഗമമായ പാത ഉണ്ടാക്കുക, ഹേ ഇന്ദ്ര ഗിർവണ, സ്തുതിയിൽ ആനന്ദിക്കുന്നവനേ. നീയും, ഹേ മഘവൻ, വശഃ—ഞങ്ങളുടെ അധിപതി-മാർഗ്ഗദർശകൻ.

Mantra 12

अधा ते अप्रतिष्कुतं देवी शुष्मं सपर्यतः । उभे सुशिप्र रोदसी ॥

അപ്പോൾ, ഹേ സുഷിപ്രേ (സുന്ദരാധരയുള്ളവളേ), നിന്റെ അപ്രതിഷ്കുത—അപ്രതിരോധ്യ—ശുഷ്മം (വീര്യം/ബലം) ദേവിമാർ, ദേവശക്തികൾ, ഭക്തിയോടെ സേവിച്ചു പോഷിപ്പിക്കുന്നു; ഉഭേ രോദസീ—ദ്യൗവും പൃഥിവിയും—നിനക്കു പ്രതികരിക്കുന്നു.

Mantra 13

त्वमेतदधारयः कृष्णासु रोहिणीषु च । परुष्णीषु रुशत्पयः ॥

നീ ഈ രുശത്പയഃ (പ്രകാശമുള്ള പയസ്—പാൽ/പോഷക രസം) കൃഷ്ണാസു, രോഹിണീഷു—ഇരുളിലും ചുവപ്പിക്കുന്ന ശക്തികളിലും—പരുഷ്ണീഷു—കഠിന പ്രവാഹങ്ങളിലും—ധരിച്ചു നിലനിർത്തി.

Mantra 14

वि यदहेरध त्विषो विश्वे देवासो अक्रमुः । विदन्मृगस्य ताँ अमः ॥

അഹി (സർപ്പം)യുടെ ത്വിഷാ—കാന്തി/തേജസ്—ചിതറിപ്പോയപ്പോൾ, അപ്പോൾ വിശ്വേ ദേവാസഃ തങ്ങളുടെ ശക്തികളോടെ മുന്നോട്ട് നടന്നു; മൃഗ (വന്യൻ)യുടെ പാദചിഹ്നങ്ങൾ കണ്ടെത്തി അവർ അവയെ അറിഞ്ഞു.

Mantra 15

आदु मे निवरो भुवद्वृत्रहादिष्ट पौंस्यम् । अजातशत्रुरस्तृतः ॥

അപ്പോൾ എനിക്കായി ‘നിവാര’ (പിന്നോട്ട് തിരിപ്പിക്കുന്ന സംയമം) രക്ഷാകവചമായി വന്നു; വൃത്രഹാ (വൃത്രനെ ഹന്താവ്) പൗംസ്യ—പുരുഷവീര്യം/പൗരുഷം—നിയമിച്ചു. അജാതശത്രു, അസ്തൃതഃ—അഭേദ്യൻ—യുദ്ധത്തിൽ അച്ഛിദ്രൻ, അഘാതിതൻ ആയി നിലകൊള്ളുന്നു.

Mantra 16

श्रुतं वो वृत्रहन्तमं प्र शर्धं चर्षणीनाम् । आ शुषे राधसे महे ॥

നിങ്ങളുടെ അത്യുത്തമ വൃത്രഹനന-ശക്തിയെ ഞങ്ങൾ കേട്ടിരിക്കുന്നു—ചർഷണീനാം (ജനസമൂഹങ്ങളുടെ) മുന്നോട്ട് തള്ളുന്ന ശർധ (സൈന്യബലം). മഹത്തായ രാധസ് (സമൃദ്ധി/ദാനം) നിമിത്തം, ഞങ്ങളുടെ ഉഗ്രവിളിയിലേക്ക് വരിക.

Mantra 17

अया धिया च गव्यया पुरुणामन्पुरुष्टुत । यत्सोमेसोम आभवः ॥

ഈ ധിയാ (ചിന്ത/ധ്യാനം)യും ഗവ്യയാ (ഗോ-പ്രാപ്തി, പ്രകാശമയ ദർശനം)യും കൊണ്ടു, ഹേ പുരുണാമൻ (അനേകനാമൻ), പുരുഷ്ടുത (ബഹുസ്തുത), കാരണം സോമേസോമ—ഓരോ സോമയിലും, വീണ്ടും വീണ്ടും—നീ പ്രകടമാകുന്നു.

Mantra 18

बोधिन्मना इदस्तु नो वृत्रहा भूर्यासुतिः । शृणोतु शक्र आशिषम् ॥

ഞങ്ങളുടെ നന്മയ്ക്കായി മനസ്സിൽ ജാഗരൂകനാകേണമേ—ഹേ വൃത്രഹൻ, ധാരാളം സോമപീഡനങ്ങൾ ഉള്ളവനേ! ശക്തനായ ശക്രൻ (ഇന്ദ്രൻ) ഞങ്ങളുടെ ആശീർവാദപ്രാർത്ഥന കേൾക്കട്ടെ.

Mantra 19

कया त्वं न ऊत्याभि प्र मन्दसे वृषन् । कया स्तोतृभ्य आ भर ॥

ഹേ വൃഷൺ (ബലവാനേ), ഏതു സഹായത്താൽ നീ ഞങ്ങളോടു സംബന്ധിച്ച് ആനന്ദിക്കും? ഏതു മാർഗ്ഗത്തിൽ നീ സ്തോത്രകർക്ക് നിന്റെ വർദ്ധി (ദാനം) കൊണ്ടുവരും?

Mantra 20

कस्य वृषा सुते सचा नियुत्वान्वृषभो रणत् । वृत्रहा सोमपीतये ॥

ആരുടെ പീഡിത സോമത്തോടൊപ്പം, തന്റെ അശ്വങ്ങളാൽ യുക്തനായ വൃഷഭൻ സഹവാസത്തിൽ ഗർജ്ജിക്കുന്നു—വൃത്രഹൻ—സോമപാനത്തിനായി?

Mantra 21

अभी षु णस्त्वं रयिं मन्दसानः सहस्रिणम् । प्रयन्ता बोधि दाशुषे ॥

ഹേ (ഇന്ദ്ര), ആനന്ദോന്മാദത്തോടെ സഹസ്രഗുണ സമൃദ്ധിയായ ‘രയി’യുമായി സത്യമായും ഞങ്ങളിലേക്കു തിരിയുക. മുന്നോട്ടു കൊണ്ടുപോകുന്ന ദാതാവായി, യജ്ഞാർപ്പണം ചെയ്യുന്ന ദാശുഷനോടു ജാഗരൂകനായിരിക്കുക.

Mantra 22

पत्नीवन्तः सुता इम उशन्तो यन्ति वीतये । अपां जग्मिर्निचुम्पुणः ॥

സഹചാരശക്തികളോടുകൂടിയ ഈ സോമസുത പീഡനങ്ങൾ, ആകാംക്ഷയോടെ, ദേവന്റെ വീതി (ഭോജന/ആസ്വാദനം)ക്കായി പോകുന്നു. അവ അപാം—ജലങ്ങളിലേക്കു—ചെന്നിരിക്കുന്നു; താഴോട്ടു ചൂഷിച്ചു കുടിക്കുന്നവർ, ഉള്ളിലെ ആഴമുള്ള പ്രവാഹം തേടി.

Mantra 23

इष्टा होत्रा असृक्षतेन्द्रं वृधासो अध्वरे । अच्छावभृथमोजसा ॥

ഇഷ്ടമായ ഹോത്രങ്ങൾ (സ്തുതി-ആഹ്വാനങ്ങൾ) വിട്ടയക്കപ്പെട്ടു; വർദ്ധാസർ (വർദ്ധിപ്പിക്കുന്ന സ്തോത്രകർ) അധ്വര യജ്ഞത്തിൽ ഇന്ദ്രനെ മുന്നോട്ടു പ്രേരിപ്പിച്ചു—ഓജസ്സിന്റെ ബലത്തോടെ, അച്ചാവഭൃഥ (ശുദ്ധികര അവഭൃഥ സ്നാനം)ത്തിലേക്കു.

Mantra 24

इह त्या सधमाद्या हरी हिरण्यकेश्या । वोळ्हामभि प्रयो हितम् ॥

ഇവിടെ ആ സധമാദ്യ സഖാക്കളായ രണ്ടു ഹരി—ഹിരണ്യകേശികളായ ആ രണ്ടു—സ്ഥാപിച്ച ഹവിസ്സിലേക്കും യാത്രയ്ക്കായി ഒരുക്കിയ പോഷണത്തിലേക്കും അവരെ ഇവിടെ കൊണ്ടുവരിക.

Mantra 25

तुभ्यं सोमाः सुता इमे स्तीर्णं बर्हिर्विभावसो । स्तोतृभ्य इन्द्रमा वह ॥

നിനക്കായി ഈ സോമങ്ങൾ പിഴിഞ്ഞൊരുക്കിയിരിക്കുന്നു; ഹേ വിഭാവസു (പ്രകാശമുള്ളവനേ), ബർഹിസ് വിരിച്ചിരിക്കുന്നു. സ്തോതാക്കൾക്കായി ഇന്ദ്രനെ ഇവിടെ കൊണ്ടുവരിക—ഞങ്ങളിലകത്ത് ജയബലം ഉണർത്തുന്ന ശക്തിയെ ഇവിടെ കൊണ്ടുവരിക.

Mantra 26

आ ते दक्षं वि रोचना दधद्रत्ना वि दाशुषे । स्तोतृभ्य इन्द्रमर्चत ॥

പ്രകാശമയ പ്രദേശങ്ങൾ നിന്റെ ദക്ഷം (പ്രവർത്തകശക്തി) പ്രസരിപ്പിക്കട്ടെ; ദാനശീലനു വേണ്ടി രത്നധനം വിശാലമായി സ്ഥാപിക്കട്ടെ. സ്തോതാക്കൾക്കായി ഇന്ദ്രനെ സ്തുതിക്കുവിൻ—ബലത്തിന്റെ അധിപൻ, സത്തയുടെ സമ്പത്തുകൾ തുറന്നുകൊടുക്കുന്നവൻ.

Mantra 27

आ ते दधामीन्द्रियमुक्था विश्वा शतक्रतो । स्तोतृभ्य इन्द्र मृळय ॥

ഹേ ശതക്രതു ഇന്ദ്രാ! സർവ്വ ഉക്ഥങ്ങളാൽ (സ്തുതിഗീതങ്ങളാൽ) ഞാൻ നിനക്കുള്ളിൽ ഇന്ദ്രിയ—നിന്റെ അധിപത്യപരമായ പരാക്രമം—സ്ഥാപിക്കുന്നു. ഹേ ഇന്ദ്രാ, സ്തോതാക്കൾക്കു കൃപ കാണിക്ക; ഞങ്ങളെ സുരക്ഷയിലും ബലത്തിലും വളർത്തേണമേ.

Mantra 28

भद्रम्भद्रं न आ भरेषमूर्जं शतक्रतो । यदिन्द्र मृळयासि नः ॥

ഹേ ശതക്രതു! ഞങ്ങൾക്ക് വീണ്ടും വീണ്ടും പുതുതായി ഭദ്രം—പൂർണ്ണ ഭദ്രം—കൊണ്ടുവരേണമേ; ഇച്ഛാശക്തി (ഊർജം)യും പോഷകബലവും കൊണ്ടുവരേണമേ, ഹേ ഇന്ദ്രാ, നീ ഞങ്ങളോടു കൃപ കാണിക്കുന്നുവെങ്കിൽ.

Mantra 29

स नो विश्वान्या भर सुवितानि शतक्रतो । यदिन्द्र मृळयासि नः ॥

ഹേ ശതക്രതു! ഞങ്ങൾക്ക് എല്ലാ സുവിതാനി—ശുഭമായ നയിപ്പുകളും യഥാർത്ഥ സൗഭാഗ്യങ്ങളും—കൊണ്ടുവരേണമേ, ഹേ ഇന്ദ്രാ, നീ ഞങ്ങളോടു കൃപ കാണിക്കുന്നുവെങ്കിൽ.

Mantra 30

त्वामिद्वृत्रहन्तम सुतावन्तो हवामहे । यदिन्द्र मृळयासि नः ॥

ഹേ വൃത്രഹന്തമ! സോമം പിഴിഞ്ഞ ഞങ്ങൾ നിന്നെയേ വിളിച്ചപേക്ഷിക്കുന്നു; ഹേ ഇന്ദ്ര, നീ ഞങ്ങളോടു കൃപാലുവായാൽ.

Mantra 31

उप नो हरिभिः सुतं याहि मदानां पते । उप नो हरिभिः सुतम् ॥

ഹേ മദങ്ങളുടെ പതേ! നിന്റെ ഹരി (താമ്രവർണ്ണ) അശ്വങ്ങളോടുകൂടെ പിഴിഞ്ഞ സോമത്തിലേക്ക് ഞങ്ങളോടു സമീപിച്ചു വരിക; നിന്റെ ഹരി അശ്വങ്ങളോടുകൂടെ പിഴിഞ്ഞ സോമത്തിലേക്ക് ഞങ്ങളോടു സമീപിച്ചു വരിക.

Mantra 32

द्विता यो वृत्रहन्तमो विद इन्द्रः शतक्रतुः । उप नो हरिभिः सुतम् ॥

ദ്വിഗുണമായി പരമ വൃത്രഹന്താവായവൻ—ആ ഇന്ദ്രൻ, ശതക്രതു, പ്രസിദ്ധൻ; നിന്റെ ഹരി അശ്വങ്ങളോടുകൂടെ പിഴിഞ്ഞ സോമത്തിലേക്ക് ഞങ്ങളോടു സമീപിച്ചു വരിക.

Mantra 33

त्वं हि वृत्रहन्नेषां पाता सोमानामसि । उप नो हरिभिः सुतम् ॥

ഹേ വൃത്രഹൻ! നീ തന്നേ നിശ്ചയമായി ഈ സോമങ്ങളുടെ പാനകൻ ആകുന്നു. നിന്റെ ഹരി (താമ്രവർണ്ണ) അശ്വങ്ങളോടുകൂടെ, പിഴിഞ്ഞ ‘സുത’ സോമവുമായി ഞങ്ങളോടു സമീപിക്കണമേ.

Mantra 34

इन्द्र इषे ददातु न ऋभुक्षणमृभुं रयिम् । वाजी ददातु वाजिनम् ॥

ഇന്ദ്രൻ ഞങ്ങൾക്ക് ഇഷേ (പ്രേരണയ്ക്കായി) ഋഭുക്ഷണ—ഋഭു—യുടെ പരിപൂർണതയുടെ റയി (സമ്പത്ത്) നല്കട്ടെ; വാജീ ഞങ്ങൾക്ക് വാജിൻ—വിജയബലം, ശക്തി വർധിപ്പിക്കുന്ന പരാക്രമം—അർപ്പിക്കട്ടെ.