Adhyaya 25

Mantra 1

शादं॑ द॒द्भिरव॑कां दन्तमूलै॒र्मृदं॒ बर्स्वै॑स्ते॒गान्दᳪष्ट्रा॑भ्या॒ᳪ सर॑स्वत्या अग्रजि॒ह्वं जि॒ह्वाया॑ उत्सा॒दम॑वक्र॒न्देन॒ तालु॒ वाज॒ᳪ हनु॑भ्याम॒प आ॒स्ये॒न॒ वृष॑णमा॒ण्डाभ्या॑मादि॒त्याँ श्मश्रु॑भि॒: पन्था॑नं भ्रू॒भ्यां द्यावा॑पृथि॒वी वर्तो॑भ्यां वि॒द्युतं॑ क॒नीन॑काभ्याᳪ शु॒क्लाय॒ स्वाहा॑ कृ॒ष्णाय॒ स्वाहा॒ पार्या॑णि॒ पक्ष्मा॑ण्यवा॒र्या॒ इ॒क्षवो॑ऽवा॒र्या॒णि॒ पक्ष्मा॑णि॒ पार्या॑ इ॒क्षव॑:

歯によって（われは）Śādaを配し、歯根によってAvakāを配す。牙によって泥と鋭き尖端を配し、舌先によってサラスヴァティー（Sarasvatī）を配す。舌によって隆起の部を、口蓋によって活力（vāja）を、顎によって諸水を、口によって雄々しき力を配す。睾丸によってアーディティヤ（Āditya）を、髭によって道を、眉によって天と地を、まぶたによって稲妻を配す。白きものにsvāhā、黒きものにsvāhā。外縁の睫毛は内縁の甘蔗、内縁の睫毛は外縁の甘蔗。

Mantra 2

वातं॑ प्रा॒णेना॑पा॒नेन॒ नासि॑के उपया॒ममध॑रे॒णौष्ठे॑न॒ सदुत्त॑रेण प्रका॒शेनान्त॑रमनूका॒शेन॒ बाह्यं॑ निवे॒ष्यं मू॒र्ध्ना स्त॑नयि॒त्नुं नि॑र्बा॒धेना॒शनिं॑ म॒स्तिष्के॑ण वि॒द्युतं॑ क॒नीन॑काभ्यां॒ कर्णा॑भ्या॒ᳪ श्रोत्रँ॒ श्रोत्रा॑भ्यां॒ कर्णौ॑ तेद॒नीम॑धरक॒ण्ठेना॒पः शु॑ष्कक॒ण्ठेन॑ चि॒त्तं मन्या॑भि॒रदि॑तिᳪ शी॒र्ष्णा निरृ॑तिं॒ निर्ज॑र्जल्येन शी॒र्ष्णा सं॑क्रोशैः प्रा॒णान् रेष्माण॑ᳪ स्तु॒पेन॑

吸気によって風を配し、呼気によって鼻孔を配す。下唇によって取り入れ（upayāma）を、上唇によって「有」（sat）を配す。光明によって内なるものを、残光によって外なるものを配す。頭頂によって雷鳴を、圧砕の力によって雷霆（落雷）を配す。脳によって稲妻を、まぶたによって稲妻を配す。耳によって聴覚を、聴覚によって両耳を配す。いま（te-dānīm）の下喉によって水々を、乾ける喉によって心（citta）を配す。頸の側（manyā）によってアディティ（Aditi）を、頭によってニルリティ（Nirṛti）を配す。無髄なるもの（nirjarjalyena）の頭によって哀号を、叫喚によって諸気息（prāṇa）を配す。葦の繊維（reṣmāṇa）を草束（stupa）によって配す。

Mantra 3

म॒शका॒न् केशै॒रिन्द्र॒ᳪ स्वप॑सा॒ वहे॑न॒ बृह॒स्पति॑ᳪ शकुनिसा॒देन॑ कू॒र्माञ्छ॒फैरा॒क्रम॑णᳪ स्थू॒राभ्या॑मृ॒क्षला॑भिः क॒पिञ्ज॑लाञ्ज॒वं जङ्घा॑भ्या॒मध्वा॑नं बा॒हुभ्यां॒ जाम्बी॑ले॒नार॑ण्यम॒ग्निम॑ति॒रुग्भ्यां॑ पू॒षणं॑ दो॒र्भ्याम॒श्विना॒वᳪसा॑भ्याᳪ रु॒द्रᳪ रोरा॑भ्याम्

毛髪には蚋（ぶよ）を、みずからの威力にはインドラを、担うものにはブリハスパティを、鳥の止まりには亀を、蹄には踏み越え（歩み）を、二つの厚きところには熊の獲得を、脛には山鶉（やまうずら）—迅速を、両腕には道を、ジャンビーラ（jāmbīla、酸味のもの）には荒野を、両脇肋にはアティルグニ（Atirugni）を、両前腕にはプーシャンを、両口にはアシュヴィン双神を、両咆哮にはルドラを（配当する）。

Mantra 4

अ॒ग्नेः प॑क्ष॒तिर्वा॒योर्निप॑क्षति॒रिन्द्र॑स्य तृ॒तीया॒ सोम॑स्य चतु॒र्थ्यदि॑त्यै पञ्च॒मीन्द्रा॒ण्यै ष॒ष्ठी म॒रुता॑ᳪ सप्त॒मी बृह॒स्पते॑रष्ट॒म्य॒र्य॒म्णो न॑व॒मी धा॒तुर्द॑श॒मीन्द्र॑स्यैकाद॒शी वरु॑णस्य द्वाद॒शी य॒मस्य॑ त्रयोद॒शी

翼はアグニのもの、下翼はヴァーユのもの、第三はインドラのもの、第四はソーマのもの、第五はアディティのもの、第六はインドラーणीのもの、第七はマルトたちのもの、第八はブリハスパティのもの、第九はアリヤマンのもの、第十はダートリのもの、第十一はインドラのもの、第十二はヴァルナのもの、第十三はヤマのもの。

Mantra 5

इ॒न्द्रा॒ग्न्योः प॑क्ष॒ति: सर॑स्वत्यै॒ निप॑क्षतिर्मि॒त्रस्य॑ तृ॒तीया॒पां च॑तु॒र्थी निरृ॑त्यै पञ्च॒म्यग्नीषोम॑योः ष॒ष्ठी स॒र्पाणा॑ᳪ सप्त॒मी विष्णो॑रष्ट॒मी पू॒ष्णो न॑व॒मी त्वष्टु॑र्दश॒मीन्द्र॑स्यैकाद॒शी वरु॑णस्य द्वाद॒शी य॒म्यै त्र॑योद॒शी द्यावा॑पृथि॒व्योर्दक्षि॑णं पा॒र्श्वं विश्वे॑षां दे॒वाना॒मुत्त॑रम्

翼はインドラ＝アグニのもの、下翼はサラスヴァティーのもの、第三はミトラのもの、第四は水（アーパス）のもの、第五はニリティのもの、第六はアグニ＝ソーマのもの、第七は蛇たちのもの、第八はヴィシュヌのもの、第九はプーシャンのもの、第十はトヴァシュトリのもの、第十一はインドラのもの、第十二はヴァルナのもの、第十三はヤミーのもの。右の脇は天と地のもの、上方は一切の神々のもの。

Mantra 6

म॒रुता॑ᳪ स्कन्धा॒ विश्वे॑षां दे॒वानां॑ प्रथ॒मा कीक॑सा रु॒द्राणां॑ द्वि॒तीया॑ऽऽदि॒त्यानां॑ तृ॒तीया॑ वा॒योः पुच्छ॑म॒ग्नीषोम॑यो॒र्भास॑दौ॒ क्रुञ्चौ॒ श्रोणि॑भ्या॒मिन्द्रा॒बृह॒स्पती॑ ऊ॒रुभ्यां॑ मि॒त्रावरु॑णाव॒ल्गाभ्या॑मा॒क्रम॑णᳪ स्थू॒राभ्यां॒ बलं॒ कुष्ठा॑भ्याम्

マルット（Marut）は両肩である。すべての神々のうち第一の脊椎の枠であり、ルドラ（Rudra）たちの第二、アーディティヤ（Āditya）たちの第三である。ヴァーユ（Vāyu）は尾である。アグニとソーマ（Agni–Soma）は二つの輝く者、二羽の鶴である。腰にはインドラとブリハスパティ（Indra–Bṛhaspati）、腿にはミトラとヴァルナ（Mitra–Varuṇa）。二つの太きものには歩み（アークラマṇa）、二つの堅きものには力（バラ）、二つの「クシュタ」（Kuṣṭha）には——（かく配す）。

Mantra 7

पू॒षणं॑ वनि॒ष्ठुना॑ऽन्धा॒हीन्त्स्थू॑लगु॒दया॑ स॒र्पान्गुदा॑भिर्वि॒ह्रुत॑ आ॒न्त्रैर॒पो व॒स्तिना॒ वृष॑णमा॒ण्डाभ्यां॒ वाजि॑न॒ᳪ शेपे॑न प्र॒जाᳪ रेत॑सा॒ चाषा॑न् पि॒त्तेन॑ प्रद॒रान् पा॒युना॑ कू॒श्माञ्छ॑कपिण्डैः

膀胱にはプーシャン（Pūṣan）を配し、臀の厚きところには盲なる蛇どもを、臀には蛇どもを、腸にはうねり動くものどもを配す。膀胱には水々を、両睾丸には雄々しきものを、陰茎には駿馬を、精には子孫を、胆汁には裂け傷・破れを、肛門にはクーシュマーンダ（kūṣmāṇḍa）と糞塊を配す。

Mantra 8

इन्द्र॑स्य क्री॒डोऽदि॑त्यै पाज॒स्यं॒ दि॒शां ज॒त्रवोऽदि॑त्यै भ॒सज्जी॒मूता॑न् हृदयौप॒शेना॒न्तरि॑क्षं पुरी॒तता॒ नभ॑ उद॒र्ये॒ण चक्रवा॒कौ मत॑स्नाभ्यां॒ दिवं॑ वृ॒क्काभ्यां॑ गि॒रीन् प्ला॒शिभि॒रुप॑लान् प्ली॒ह्ना व॒ल्मीका॑न् क्लो॒मभि॑र्ग्लौ॒भिर्गुल्मा॑न् हि॒राभि॒: स्रव॑न्तीर्ह्र॒दान् कु॒क्षिभ्या॑ᳪ समु॒द्रमु॒दरे॑ण वैश्वान॒रं भस्म॑ना

戯れの遊びはインドラのもの。活力はアディティ（Aditi）のため。方角の鎖骨もまたアディティのため。心の覆いは雨雲、腹膜は中空（antarikṣa）、臍は天空（nabhas）。腹にはチャクラヴァーカ（cakravāka）の一対、腎には天、肋には山々、脾葉には岩石、脾には蟻塚、膜と腺には叢林。血脈には流れゆく水と池沼、脇には大海、腹にはヴァイシュヴァーナラ（Vaiśvānara）—灰によって（供する）。

Mantra 9

विधृ॑तिं॒ नाभ्या॑ धृ॒तᳪ रसे॑ना॒पो यू॒ष्णा मरी॑चीर्वि॒प्रुड्भि॑र्नीहा॒रमू॒ष्मणा॑ शी॒नं वस॑या॒ प्रुष्वा॒ अश्रु॑भिर्ह्रा॒दुनी॑र्दू॒षीका॑भिर॒स्ना रक्षा॑ᳪसि चि॒त्राण्यङ्गै॒र्नक्ष॑त्राणि रू॒पेण॑ पृथि॒वीं त्व॒चा जु॑म्ब॒काय॒ स्वाहा॑

支える枠は臍によって、堅く据えられたものは汁（rasa）によって。水は羹（yūṣa）によって、光線は滴（vipruṭ）によって、霧は熱（ūṣman）によって。脂は膏（vasā）によって、露は涙によって、淵は滲出によって。羅刹・魔類は腱（asnā）によって、輝く諸相は肢体によって、星宿は姿（rūpa）によって、大地は皮（tvac）によって——ジュンバカ（jumbaka）にスヴァーハー（svāhā）。

Mantra 10

हि॒र॒ण्य॒ग॒र्भः सम॑वर्त॒ताग्रे॑ भू॒तस्य॑ जा॒तः पति॒रेक॑ आसीत् । स दा॑धार पृथि॒वीं द्यामु॒तेमां कस्मै॑ दे॒वाय॑ ह॒विषा॑ विधेम

金胎（ヒラニヤガルバ）は初めに現れ、成り来たれるものの唯一の主として生まれた。彼はこの大地と彼方の天を支えた。われらは供物をもって、いかなる神に祭祀を捧げるべきか。

Mantra 11

यः प्रा॑ण॒तो नि॑मिष॒तो म॑हित्वैक॒ इद्राजा॒ जग॑तो ब॒भूव॑ । य ईशे॑ अ॒स्य द्वि॒पद॒श्चतु॑ष्पद॒: कस्मै॑ दे॒वाय॑ ह॒विषा॑ विधेम

その偉大さによって、息づき瞬くものすべてのうちに、彼はただ一人の王となった。彼はこの二足のもの、四足のものを支配する。われらは供物をもって、いかなる神に祭祀を捧げるべきか。

Mantra 12

यस्म्ये॒मे हि॒मव॑न्तो महि॒त्वा यस्य॑ समु॒द्रᳪ र॒सया॑ स॒हाहुः । यस्ये॒माः प्र॒दिशो॒ यस्य॑ बा॒हू कस्मै॑ दे॒वाय॑ ह॒विषा॑ विधेम

その偉大さこそ、これら雪の山々であり、その海は精髄（rasa）とともに語られる。これらの方角は彼のもの、その腕は彼のもの。われらは供物をもって、いかなる神に祭祀を捧げるべきか。

Mantra 13

य आ॑त्म॒दा ब॑ल॒दा यस्य॒ विश्व॑ उ॒पास॑ते प्र॒शिषं॒ यस्य॑ दे॒वाः । यस्य॑ छा॒यामृतं॒ यस्य॑ मृ॒त्युः कस्मै॑ दे॒वाय॑ ह॒विषा॑ विधेम

命を与える者、力を与える者。万有がその統御（プラシシャ）を敬い、神々がその統御に従う者。その影は不死、その影はまた死である——われらはいかなる神に、供物（ハヴィス）をもって礼拝を捧げるべきか。

Mantra 14

आ नो॑ भ॒द्राः क्रत॑वो यन्तु वि॒श्वतोऽद॑ब्धासो॒ अप॑रीतास उ॒द्भिद॑: । दे॒वा नो॒ यथा॒ सद॒मिद् वृ॒धे अस॒न्नप्रा॑युवो रक्षि॒तारो॑ दि॒वे – दि॑वे

四方より吉祥なる意志の力（クラトゥ）がわれらに来たれ――欺かれず、妨げられず、突き破り出でるものとして。諸神よ、われらと共に在して、日ごとにわれらの増益のために怠ることなく、守護者として、日々に日々に在れ。

Mantra 15

दे॒वानां॑ भ॒द्रा सु॑म॒तिरृ॑जूय॒तां दे॒वाना॑ᳪ रा॒तिर॒भि नो॒ निव॑र्तताम् । दे॒वाना॑ᳪ स॒ख्यमुप॑सेदिमा व॒यं दे॒वा न॒ आयु॒: प्रति॑रन्तु जी॒वसे॑

諸神の吉祥なる善意（スーマティ）はまっすぐに進め。諸神の施与（ラーティ）はわれらの方へと向き来たれ。われらは諸神の友誼に近づき奉った。諸神よ、われらのために寿命を確かなものとし、生きるために守り立てよ。

Mantra 16

तान्पूर्व॑या नि॒विदा॑ हूमहे व॒यं भगं॑ मि॒त्रमदि॑तिं॒ दक्ष॑म॒स्रिध॑म् । अ॒र्य॒मणं॒ वरु॑ण॒ᳪ सोम॑म॒श्विना॒ सर॑स्वती नः सु॒भगा॒ मय॑स्करत्

われらは古き招請（ニヴィド）をもって彼らをここに呼ぶ――バガ（Bhaga）、ミトラ（Mitra）、アディティ（Aditi）、失せぬダクシャ（Dakṣa）を。さらにアリヤマン（Aryaman）、ヴァルナ（Varuṇa）、ソーマ（Soma）、アシュヴィン双神（Aśvins）を。幸多きサラスヴァティー（Sarasvatī）よ、われらのために安寧を成し遂げたまえ。

Mantra 17

तन्नो॒ वातो॑ मयो॒भु वा॑तु भेष॒जं तन्मा॒ता पृ॑थि॒वी तत्पि॒ता द्यौ॑: । तद् ग्रावा॑णः सोम॒सुतो॑ मयो॒भुव॒स्तद॑श्विना शृणुतं धिष्ण्या यु॒वम्

われらのために、福をもたらす風よ、薬となって吹け。母なる大地、父なる天よ、かくあれ。搾り石よ、搾られたソーマ（Soma）よ、福をもたらすものとして、かくあれ。聞きたまえ、アシュヴィン（Aśvin）よ、堅固なる者たちよ、二柱の汝らよ。

Mantra 18

तमीशा॑नं॒ जग॑तस्त॒स्थुष॒स्पतिं॑ धियञ्जि॒न्वमव॑से हूमहे व॒यम् । पू॒षा नो॒ यथा॒ वेद॑सा॒मस॑द् वृ॒धे र॑क्षि॒ता पा॒युरद॑ब्धः स्व॒स्तये॑

動くものと動かぬもの、あらゆるものの主宰、世界の君、祈念を奮い立たせるその御方を、われらは助けのために呼び招く。プーシャン（Pūṣan）が知によってわれらの傍らに坐し、われらの増益のために、守護者・護り手として、欺かれぬ者として、われらの安寧のためにあらんことを。

Mantra 19

स्व॒स्ति न॒ इन्द्रो॑ वृ॒द्धश्र॑वाः स्व॒स्ति न॑: पू॒षा वि॒श्ववे॑दाः । स्व॒स्ति न॒स्तार्क्ष्यो॒ अरि॑ष्टनेमिः स्व॒स्ति नो॒ बृह॒स्पति॑र्दधातु

名声いよいよ増すインドラよ、われらに安泰（スヴァスティ）を与えたまえ。全知のプーシャン（Pūṣan）よ、われらに安泰を。輪縁損なわれぬタールクシャ（Tārkṣya）よ、われらに安泰を。ブリハスパティ（Bṛhaspati）よ、われらに安泰を授けたまえ。

Mantra 20

पृष॑दश्वा म॒रुत॒: पृश्नि॑मातरः शुभं॒यावा॑नो वि॒दथे॑षु॒ जग्म॑यः । अ॒ग्नि॒जि॒ह्वा मन॑व॒: सूर॑चक्षसो॒ विश्वे॑ नो दे॒वा अव॒साग॑मन्नि॒ह

斑毛の馬を駆るマルト（Maruts）、プṛシュニ（Pṛśni）の子ら、吉き歩みをもって、祭儀の場へと常に来たる者たち。アグニ（Agni）を舌とするマヌ（Manus）、太陽の眼をもつ者たち——すべての神々よ、加護を携えて、ここにわれらのもとへ来たりたまえ。

Mantra 21

भ॒द्रं कर्णे॑भिः शृणुयाम देवा भ॒द्रं प॑श्येमा॒क्षभि॑र्यजत्राः । स्थि॒रैरङ्गै॑स्तुष्टु॒वाᳪस॑स्त॒नूभि॒र्व्य॒शेमहि दे॒वहि॑तं॒ यदायु॑:

神々よ、われらが耳にて吉きものを聞かんことを。礼拝されるべき神々よ、われらが眼にて吉きものを見んことを。堅き肢体をもって、身をもって讃えつつ、神々により定められた寿命に到達せんことを。

Mantra 22

श॒तमिन्नु श॒रदो॒ अन्ति॑ देवा॒ यत्रा॑ नश्च॒क्रा ज॒रसं॑ त॒नूना॑म् । पु॒त्रासो॒ यत्र॑ पि॒तरो॒ भव॑न्ति॒ मा नो॑ म॒ध्या री॑रिष॒तायु॒र्गन्तो॑:

神々よ、まことに百年はわれらに近づいている――その間に、われらはこの身の老いを担う。そこでは子らが父となる。われらの生の旅の中途において、いかなる損なわれも起こらず、寿命が終点に至らんことを。

Mantra 23

अदि॑तिर्द्यौ॒रदि॑तिर॒न्तरि॑क्ष॒मदि॑तिर्मा॒ता स पि॒ता स पु॒त्रः । विश्वे॑ दे॒वा अदि॑ति॒: पञ्च॒ जना॒ अदि॑तिर्जा॒तमदि॑ति॒र्जनि॑त्वम्

アディティ（Aditi）は天である。アディティは中空である。アディティは母である—彼女は父であり、彼女は子である。アディティは一切の神々である。アディティは人の五つの部族である。アディティは生まれたもの、そしてアディティは生まれ来たるもの（これから生まれるもの）である。

Mantra 24

मा नो॑ मि॒त्रो वरु॑णो अर्य॒मायुरिन्द्र॑ ऋभु॒क्षा म॒रुत॒: परि॑ ख्यन् । यद्वा॒जिनो॑ दे॒वजा॑तस्य॒ सप्ते॑: प्रव॒क्ष्यामो॑ वि॒दथे॑ वी॒र्या॒णि

ミトラ、ヴァルナ、アリヤマン、またアーユ（生命）、インドラ、リブクシャ（Rbhukṣan）ら、ならびにマルトたちが、われらを咎めて四方より取り囲むことがありませんように。われらが祭儀の集いにおいて、賞を得る神生の車隊の勇功を宣べ語るその時に。

Mantra 25

यन्नि॒र्णिजा॒ रेक्ण॑सा॒ प्रावृ॑तस्य रा॒तिं गृ॑भी॒तां मु॑ख॒तो नय॑न्ति । सुप्रा॑ङ॒जो मेम्य॑द्वि॒श्वरू॑प इन्द्रापू॒ष्णोः प्रि॒यमप्ये॑ति॒ पाथ॑:

衣と財とをもって、よく覆われた者の贈り物を前方から導き出すとき、よく飾られ、万象の姿を具えた者は、躍動しつつ進み、インドラとプーシャン（Pūṣan）の愛しき道へと至る。

Mantra 26

ए॒ष छाग॑: पु॒रो अश्वे॑न वा॒जिना॑ पू॒ष्णो भा॒गो नी॑यते वि॒श्वदे॑व्यः । अ॒भि॒प्रियं॒ यत्पु॑रो॒डाश॒मर्व॑ता॒ त्वष्टेदे॑नᳪ सौश्रव॒साय॑ जिन्वति

この雄山羊は、プーシャン（Pūṣan）の分け前として、賞を得る駿馬とともに先導され、ヴィシュヴァデーヴァ（All-gods：一切神々）のために進む。もし彼がその駿馬とともに、愛しきプローダーシャ（Puroḍāśa）供物を活気づけるなら、そのことによりトヴァシュトリ（Tvaṣṭṛ）は彼を栄えさせ、よき名声へと導く。

Mantra 27

यद्ध॑वि॒ष्य॒मृतु॒शो दे॑व॒यानं॒ त्रिर्मानु॑षा॒: पर्यश्वं॒ नय॑न्ति । अत्रा॑ पू॒ष्णः प्र॑थ॒मो भा॒ग ए॑ति य॒ज्ञं दे॒वेभ्य॑: प्रतिवे॒दय॑न्न॒जः

季節にかなって、神々へ赴く供物（havis）があるとき、人々はその周りを駿馬に三たび巡らせる。ここにプーシャン（Pūṣan）の最初の分け前が来る――山羊が、祭（yajña）を神々へと取り次ぐ。

Mantra 28

होता॑ध्व॒र्युराव॑या अग्निमि॒न्धो ग्रा॑वग्रा॒भ उ॒त शᳪस्ता॒ सुवि॑प्रः । तेन॑ य॒ज्ञेन॒ स्व॒रंकृतेन॒ स्वि॒ष्टेन व॒क्षणा॒ आ पृ॑णध्वम्

ホートリ（Hotṛ）とアドヴァリュ（Adhvaryu）、招請する者、アグニ（Agni）を燃え立たせる者、搾石をつかむ者、そして讃歌を唱える霊感豊かな者よ――整えられ、よく供えられたその祭（yajña）によって、神々に担い奉るべき分け前を満たせ。

Mantra 29

यू॒प॒व्र॒स्का उ॒त ये यू॑पवा॒हाश्च॒षालं॒ ये अ॑श्वयू॒पाय॒ तक्ष॑ति । ये चार्व॑ते॒ पच॑नᳪ स॒म्भर॑न्त्यु॒तो तेषा॑म॒भिगू॑र्तिर्न इन्वतु

ユーパ（yūpa）を削る者、またユーパを運ぶ者、馬のユーパのためにカシャーラ（caṣāla）を作る者、駿馬のための煮炊きを備える者――それらの人々の祝福（abhigūrti）が、われらを前へと駆り立てよ。

Mantra 30

उप॒ प्रागा॑त्सु॒मन्मे॑ऽधायि॒ मन्म॑ दे॒वाना॒माशा॒ उप॑ वी॒तपृ॑ष्ठः । अन्वे॑नं॒ विप्रा॒ ऋष॑यो मदन्ति दे॒वानां॑ पु॒ष्टे च॑कृमा सु॒बन्धु॑म्

それは近く来たりぬ。わがために善意は据えられ、神々の意向と希望は、よく支えられて近づき来たる。これに従い、霊感ある賢者・リシたちは歓喜する。神々の養いのために、われらはよく結ばれた絆を作り成した。

Mantra 31

यद्वा॒जिनो॒ दाम॑ स॒न्दान॒मर्व॑तो॒ या शी॑र्ष॒ण्या॒ रश॒ना रज्जु॑रस्य । यद्वा॑ घास्य॒ प्रभृ॑तमा॒स्ये तृण॒ᳪ सर्वा॒ ता ते॒ अपि॑ दे॒वेष्व॑स्तु

競走馬のくつわと結び、駿馬の頭絡と綱、またその飼料として運ばれる最上の草——それらすべて、まさにそれらが、神々の中にあって汝のものとなれ。

Mantra 32

यदश्व॑स्य क्र॒विषो॒ मक्षि॒काश॒ यद्वा॒ स्वरौ॒ स्वधि॑तौ रि॒प्तमस्ति॑ । यद्धस्त॑योः शमि॒तुर्यन्न॒खेषु॒ सर्वा॒ ता ते॒ अपि॑ दे॒वेष्व॑स्तु

馬の肉に群がる蝿、木片、斧に付いた汚れ、屠る者の手にあるもの、またその爪の下にあるもの——それらすべて、まさにそれらが、神々の中にあって汝のものとなれ。

Mantra 33

यदूव॑ध्यमु॒दर॑स्याप॒वाति॒ य आ॒मस्य॑ क्र॒विषो॑ ग॒न्धो अस्ति॑ । सु॒कृ॒ता तच्छ॑मि॒तार॑: कृण्वन्तू॒त मेध॑ᳪ शृत॒पाकं॑ पचन्तु

Whatsoever noisome effluvium is wafted from the belly, and whatsoever odour there is of raw flesh,—let the skilful assuagers make that harmless; and moreover let them cook the holy portion, duly boiled and perfectly dressed.

Mantra 34

यत्ते॒ गात्रा॑द॒ग्निना॑ प॒च्यमा॑नाद॒भि शूलं॒ निह॑तस्याव॒धाव॑ति । मा तद्भूम्या॒माश्रि॑ष॒न्मा तृणे॑षु दे॒वेभ्य॒स्तदु॒शद्भ्यो॑ रा॒तम॑स्तु

What from thy body, as it is cooked by Agni, drippeth down upon the spit of the slain,—let not that cleave to the earth, nor to the grasses: let it be a gift unto the gods that desire it.

Mantra 35

ये वा॒जिनं॑ परि॒पश्य॑न्ति प॒क्वं य ई॑मा॒हुः सु॑र॒भिर्निर्ह॒रेति॑ । ये चार्व॑तो माᳪसभि॒क्षामु॒पास॑त उ॒तो तेषा॑म॒भिगू॑र्तिर्न इन्वतु

They who look round upon the steed when it is cooked, and they who say, ‘Fragrant is it as it is borne forth’; and they who wait upon the horse for a meat-portion,—may the gracious favour of them also speed us onward.

Mantra 36

यन्नीक्ष॑णं माँ॒स्पच॑न्या उ॒खाया॒ या पात्रा॑णि यू॒ष्ण आ॒सेच॑नानि । ऊ॒ष्म॒ण्या॒पि॒धाना॑ चरू॒णाम॒ङ्काः सू॒नाः परि॑ भूष॒न्त्यश्व॑म्

肉を煮るウカー（ukhā）を点検すること、汁（yūṣa）を注ぐための諸器、熱を保つ覆い、供食（carū）を盛るよく整えられた鉢——それらは正しく配されて、この馬を取り巻き、荘厳する。

Mantra 37

मा त्वा॒ऽग्निर्ध्व॑नयीद्धू॒मग॑न्धि॒र्मोखा भ्राज॑न्त्य॒भि वि॑क्त॒ जघ्रि॑: । इ॒ष्टं वी॒तम॒भिगू॑र्तं॒ वष॑ट्कृतं॒ तं दे॒वास॒: प्रति॑ गृभ्ण॒न्त्यश्व॑म्

アグニ（Agni）が汝をぱちぱちと鳴らさぬように。煙の臭気が汝に付かぬように。ウカー（ukhā）が汝に向かってぎらつかぬように、まるで嗅がれて損なわれたかのように。供えられ、得られ、嘉納され、ヴァシャト（Vaṣaṭ）によって聖別されたその馬を、神々は受け取る。

Mantra 38

नि॒क्रम॑णं नि॒षद॑नं वि॒वर्त॑नं॒ यच्च॒ पड्वी॑श॒मर्व॑तः । यच्च॑ पपौ॒ यच्च॑ घा॒सिं ज॒घास॒ सर्वा॒ ता ते॒ अपि॑ दे॒वेष्व॑स्तु

汝の踏み出し、汝の臥し坐し、汝の身を巡らすこと、また駿馬の道筋と足取りのいっさい。彼が飲みしもの、彼が飼葉を食みしもの——そのすべてが、汝のものとして、諸神のうちに受け入れられんことを。

Mantra 39

यदश्वा॑य॒ वास॑ उपस्तृ॒णन्त्य॑धीवा॒सं या हिर॑ण्यान्यस्मै । स॒न्दान॒मर्व॑न्तं॒ पड्वी॑शं प्रि॒या दे॒वेष्वा या॑मयन्ति

馬の下に敷き広げるその布、彼に掛けるその覆い、彼のための黄金の飾り——駿馬の結び、またその行跡と足取り——それら愛しきものとして、諸神のもとへ携え奉れ。

Mantra 40

यत्ते॑ सा॒दे मह॑सा॒ शूकृ॑तस्य॒ पार्ष्ण्या॑ वा॒ कश॑या वा तु॒तोद॑ । स्रु॒चेव॒ ता ह॒विषो॑ अध्व॒रेषु॒ सर्वा॒ ता ते॒ ब्रह्म॑णा सूदयामि

汝が伏したとき、強く駆り立てられた者よ、踵により、あるいは鞭により打たれたところ——それらの痛みを、祭式における供物の杓のごとく、ブラフマン（brahman）の力によって、ことごとく汝のために整え鎮めん。

Mantra 41

चतु॑स्त्रिᳪशद्वा॒जिनो॑ दे॒वब॑न्धो॒र्वङ्क्री॒रश्व॑स्य॒ स्वधि॑ति॒: समे॑ति । अच्छि॑द्रा॒ गात्रा॑ व॒युना॑ कृणोत॒ परु॑ष्परुरनु॒घुष्या॒ विश॑स्त

神々の縁者たるこの壮健な駿馬の分け前は三十四。斧（svadhiti）はその働きとともに合して来たる。正しき技によって肢体を欠けなきものとせよ。節ごと節ごとに、しかるべく唱えつつ、切り分けよ。

Mantra 42

एक॒स्त्वष्टु॒रश्व॑स्या विश॒स्ता द्वा य॒न्तारा॑ भवत॒स्तथ॑ ऋ॒तुः । या ते॒ गात्रा॑णामृतु॒था कृ॒णोमि॒ ता-ता॒ पिण्डा॑नां॒ प्र जु॑होम्यग्नौ

トヴァシュトリ（Tvaṣṭṛ）の馬の一分は切り分けられ、二つは御する者となり、また季節（ṛtu）もまた然り。汝の諸肢を、季節の秩序に従ってわたしは整える——その、その塊を、わたしはアグニ（Agni）において前もって供え入れる。

Mantra 43

मा त्वा॑ तपत्प्रि॒य आ॒त्माऽपि॒यन्तं॒ मा स्वधि॑तिस्त॒न्व आ ति॑ष्ठिपत्ते । मा ते॑ गृ॒ध्नुर॑विश॒स्ताऽति॒हाय॑ छि॒द्रा गात्रा॑ण्य॒सिना॒ मिथू॑ कः

May not thy dear self, as it goeth hence, be scorched; may not the axe come upon thy body. Let not the ravening assailants, passing beyond thee, with the knife make thy limbs full of gaps, in mutual confusion.

Mantra 44

न वा उ॑ ए॒तन्म्रि॑यसे॒ न रि॑ष्यसि दे॒वाँ२ इदे॑षि प॒थिभि॑: सु॒गेभि॑: । हरी॑ ते॒ युञ्जा॒ पृष॑ती अभूता॒मुपा॑स्थाद्वा॒जी धु॒रि रास॑भस्य

Thou diest not thereby, nor art thou harmed: to the Gods indeed thou goest by paths well-going. Let thy two bays be yoked, the dappled pair; the strong one stand at the pole, at the yoke of the ass.

Mantra 45

सु॒गव्यं॑ नो वा॒जी स्वश्व्यं॑ पु॒ᳪसः पु॒त्राँ۲ उ॒त वि॑श्वा॒पुष॑ᳪ र॒यिम् । अ॒ना॒गा॒स्त्वं नो॒ अदि॑तिः कृणोतु क्ष॒त्रं नो॒ अश्वो॑ वनताᳪ ह॒विष्मा॑न्

Grant us goodly cattle, O strong one, and goodly horses; sons of men, and wealth that nourisheth all. Make us, O Aditi, guiltless; let the horse, possessed of oblation, win for us dominion.

Mantra 46

इ॒मा नु कं॒ भुव॑ना सीषधा॒मेन्द्र॑श्च॒ विश्वे॑ च दे॒वाः । आ॒दि॒त्यैरिन्द्र॒: सग॑णो म॒रुद्भि॑र॒स्मभ्यं॑ भेष॒जा क॑रत् । य॒ज्ञं च॑ नस्त॒न्वं॒ च प्र॒जां चा॑दित्यै॒रिन्द्र॑: स॒ह सी॑षधाति

いま、これらの諸世界が整えられますように——インドラと一切の神々によって。アーディティヤたちとともに、インドラはその群れを率い、マルットたちとともに、われらのために薬（癒やし）を成し遂げたまえ。さらにインドラはアーディティヤたちとともに、われらの祭祀と、われらの身と、われらの子孫とを整え、秩序づけたまえ。

Mantra 47

अग्ने॒ त्वं नो॒ अन्त॑म उ॒त त्रा॒ता शि॒वो भ॑व वरू॒थ्य॒: । वसु॑र॒ग्निर्वसु॑श्रवा॒ अच्छा॑ नक्षि द्यु॒मत्त॑मᳪ र॒यिं दा॑: । तं त्वा॑ शोचिष्ठ दीदिवः सु॒म्नाय॑ नू॒नमी॑महे॒ सखि॑भ्यः

アグニよ、汝はわれらに最も近き者、まことに守護者なり。慈しみ深くあれ、庇護の防塁となれ。善なるアグニ、富の名声ある者よ、われらを正しく導け。最も輝かしき財を与えたまえ。最も灼熱にして光り輝く者よ、いまわれらは汝の恩寵を求めて祈り願う、われらの友（伴侶）たちのためにも。