Rig Veda 7.4.2: Mandala 7, Sukta 4, Mantra 2
Sukta 7.4
Rishi: Vasiṣṭha (Vasiṣṭha-gotra; traditional attribution for much of Maṇḍala 7)
Devata: Agni
Chandas: Triṣṭubh (probable for RV 7.4; requires full pada syllable count verification)
Samhita Patha (Devanagari)
स गृत्सो अग्निस्तरुणश्चिदस्तु यतो यविष्ठो अजनिष्ट मातुः । सं यो वना युवते शुचिदन्भूरि चिदन्ना समिदत्ति सद्यः ॥
Transliteration
sa gṛtsó agnístarúṇaś cid astu yáto yáviṣṭho ájaniṣṭa mātúḥ | sáṃ yó vánā yuváte śúci-dam bhū́ri cid ánnā sám íd átti sadyáḥ ||
Translation
その鋭きアグニが、たとえ若くとも、われらにとって若々しい力となれ。母より生まれて最も幼き者となった彼が。林々に結びつき、清浄を与える彼は、ただちに、豊かな食らい物さえも食み尽くす。かくして彼が、われらの内の光へと変成されるべきすべてを取り上げよ。
Word by Word
सःhe; that one
सः:
कर्तृ (अग्निः इत्यस्य विशेषण-सम्बन्धः) / विषय-निर्देशः
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
गृत्सःwise, shrewd
गृत्सः:
कर्तृ-विशेषणम् (अग्निः) / गुणवाचकः
TypeAdjective
Rootगृत्स (प्रातिपदिक)
अग्निःAgni; fire
अग्निः:
कर्तृ (अस्तु) / विषयः
TypeNoun
Rootअग्नि (प्रातिपदिक)
तरुणःyoung
तरुणः:
कर्तृ-विशेषणम् (अग्निः) / गुणवाचकः
TypeAdjective
Rootतरुण (प्रातिपदिक)
चित्even; indeed
चित्:
सम्बन्ध-निपातः (अपि/एव-भावः)
TypeIndeclinable
Rootचित् (निपात)
अस्तुlet (him) be
अस्तु:
क्रिया
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
यतःfrom where; since
यतः:
अपादान/हेतु-सूचकः
TypeIndeclinable
Rootयतस् (अव्यय-प्रातिपदिक)
यविष्ठःthe youngest; most youthful
यविष्ठः:
कर्तृ-विशेषणम् (अग्निः)
TypeAdjective
Rootयविष्ठ (प्रातिपदिक; यव-तुल्य/युवा-भावे, अतिशय) अथवा
अजनिष्टwas born; came to be
अजनिष्ट:
क्रिया
TypeVerb
Rootजन् (धातु)
मातुःof (his) mother
मातुः:
सम्बन्धः (जनन-सम्बन्धे)
TypeNoun
Rootमातृ (प्रातिपदिक)
सम्together; completely
सम्:
क्रियाविशेषणम् (युते/सम्यक्-भावे)
TypeIndeclinable
Rootसम् (उपसर्ग/अव्यय)
यःwho
यः:
कर्तृ (युते) / सम्बन्ध-प्रत्यवस्थापनम्
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
वनाःwoods; forests
वनाः:
कर्म (युते)
TypeNoun
Rootवन (प्रातिपदिक)
युवतेjoins; yokes; unites
युवते:
क्रिया
TypeVerb
Rootयु (धातु; युनक्ति/युते)
शुचिbright; pure
शुचि:
कर्म-विशेषणम्
TypeAdjective
Rootशुचि (प्रातिपदिक)
अन्भूःmoisture; water; sap
अन्भूः:
कर्म (युवते)
TypeNoun
Rootअन्भू (प्रातिपदिक; वैदिकः—‘अम्भस्/अम्बु’ सम्बन्धः, ‘जल/आर्द्रता/रस’ अर्थे)
उरिmuch; abundantly
उरि:
विशेषण-निपातः
TypeIndeclinable
Rootउरि (अव्यय/निपात)
चित्even
चित्:
सम्बन्ध-निपातः (अपि/एव-भावः)
TypeIndeclinable
Rootचित् (निपात)
अन्नाfoods; provisions
अन्ना:
कर्म (समिदत्ति)
TypeNoun
Rootअन्न (प्रातिपदिक)
सम्completely
सम्:
क्रियाविशेषणम् (सम्यक्/समन्तात्)
TypeIndeclinable
Rootसम् (उपसर्ग/अव्यय)
इदत्तिeats; consumes
इदत्ति:
क्रिया
TypeVerb
Rootअद् (धातु)
सद्यःimmediately; at once
सद्यः:
अधिकरण (काल)
TypeIndeclinable
Rootसद्यस् (अव्यय-प्रातिपदिक)
Ritual Application
Philosophical Concepts
Vedic Cosmology
Natural Symbolism
Academic Analysis
Cross References
Yogic Application
Chanting Notes
Ask anything about this verse
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
Not sure where to start?
A free Google sign-in keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.