Rig Veda 4.42.8: Mandala 4, Sukta 42, Mantra 8
Sukta 4.42
Rishi: Vāmadeva Gautama (traditional attribution for Mandala 4); verse speaks with ancestral/seer-lineage voice
Devata: Indra–Varuṇa complex in the hymn; this verse foregrounds Indra-like action (vṛtra-turá) in the making of Trasadasyu
Chandas: Triṣṭubh (probable for RV 4.42; confirmation requires full metrical scan)
Samhita Patha (Devanagari)
अस्माकमत्र पितरस्त आसन्त्सप्त ऋषयो दौर्गहे बध्यमाने । त आयजन्त त्रसदस्युमस्या इन्द्रं न वृत्रतुरमर्धदेवम् ॥
Transliteration
asmākám átra pitáras tá āsan sapta ṛ́ṣayo dauḥ-gahé badhyámāne | ta ā́yajanta trasádasyum asyā́ índraṃ ná vṛtra-túram ardha-devám ||
Translation
ここ、われらのこの場において、汝の父祖たちは据え置かれていた——七人のリシ（ṛṣi）——捉えがたきものが縛られつつあったときに。彼らはそこで祭儀を行い、この系譜のトラサダスユ（Trasadasyu）を形づくった。ヴリトラ（Vṛtra）を討つインドラ（Indra）のごとき、半ば神なる力（なお全き光明へと向かうもの）として。
Word by Word
अस्माकम्of us / our
अस्माकम्:
सम्बन्ध (genitival relation)
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
अत्रhere
अत्र:
अधिकारण (स्थान/प्रसङ्ग)
TypeIndeclinable
Rootअत्र (अव्यय)
पितरःthe fathers / ancestors
पितरः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootपितृ (प्रातिपदिक)
तेthose (they)
ते:
कर्तृ (पितरः इत्यस्य पुनरुक्त-सूचक)
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
आसन्were
आसन्:
क्रिया
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
सप्तseven
सप्त:
विशेषण (ऋषयः इत्यस्य)
TypeNumeral
Rootसप्तन् (संख्या-प्रातिपदिक)
ऋषयःseers
ऋषयः:
कर्तृ (आसन् इत्यस्य)
TypeNoun
Rootऋषि (प्रातिपदिक)
दुर्गहेin a hard-to-escape/ hard-to-grasp (situation/place)
दुर्गहे:
अधिकारण
TypeAdjective (used substantively/locatively)
Rootदुर्गह (प्रातिपदिक; दुḥ+गह ‘hard to seize/hold’)
बध्यमानेwhen/while being bound
बध्यमाने:
अधिकारण (सप्तमी-सम्बन्धः)
TypeParticiple
Rootबन्ध् (धातु) + य (यक्) + मान (शानच्) → बध्यमान
तेthey
ते:
कर्तृ
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
आयजन्तworshipped / performed sacrifice
आयजन्त:
क्रिया
TypeVerb
Rootयज् (धातु) + आ (उपसर्ग)
त्रसदस्युम्Trasadasyu (a king/hero)
त्रसदस्युम्:
कर्म (आयजन्त इत्यस्य)
TypeProper Noun
Rootत्रसदस्यु (प्रातिपदिक; नाम)
अस्याःof this (woman/this one)
अस्याः:
सम्बन्ध
TypePronoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
इन्द्रम्Indra
इन्द्रम्:
कर्म (आयजन्त इत्यस्य; देवतारूपेण)
TypeNoun (deity)
Rootइन्द्र (प्रातिपदिक)
नlike
न:
सम्बन्ध (उपमान-चिह्न)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
वृत्रतुरम्Vṛtra-slaying / Vṛtra-conquering
वृत्रतुरम्:
कर्म (विशेषणत्वेन)
TypeAdjective
Rootवृत्रतुर (प्रातिपदिक; वृत्र-तुर ‘Vṛtra-conquering’)
अर्धदेवम्half-divine
अर्धदेवम्:
कर्म (विशेषणत्वेन)
TypeAdjective
Rootअर्धदेव (प्रातिपदिक; ‘half-divine’)
Ask anything about this verse
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
Not sure where to start?
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.
