Sukta 56
Sukta 8.56
Kāṇva / Kāṇvāyana (uncertain from excerpt)
Indra
Not securely determinable from excerpt alone
এই সৰু কাণ্ব সূক্তটো মূলত ইন্দ্ৰক “নেকুৰা-সদৃশ” বলৱান ৰক্ষক হিচাপে প্ৰশংসা কৰে—যাৰ বিশাল, অক্ষয় দান ভক্ত অন্বেষকৰ আগত প্ৰকাশ পায়। গোধন, সেৱা, সম্পদ আদি দৃশ্যমান সমৃদ্ধিক ইন্দ্ৰৰ বিস্তৃত শক্তিৰ নিদৰ্শন হিচাপে উদ্যাপন কৰা হৈছে। শেষত এক দীপ্ত যজ্ঞীয় মোড় দেখা যায়: অগ্নি জ্ঞানী আহুতি-বাহক ৰূপে জাগ্ৰত হয়, সূৰ্যৰ দীপ্তি উজ্জ্বল কৰি তোলে—ইন্দ্ৰৰ দানক যজ্ঞাগ্নিৰ প্ৰকাশৰ সৈতে সংযোগ কৰে।
Mantras
Mantra 1
प्रति ते दस्यवे वृक राधो अदर्श्यह्रयम् । द्यौर्न प्रथिना शवः ॥
হে বলবান্ বৃক (নেকড়া-সদৃশ বীর), দস্যু/সেবক-অন্বেষীৰ প্ৰতি তোমাৰ অক্ষয় ৰাধা (দান-সমৃদ্ধি) প্ৰকাশ পাইছে; দ্যৌৰ দৰে বিস্তৃত প্ৰথিনাত, তেনেই তোমাৰ বল-শৱঃ (শক্তি) উদ্ভাসিত।
Mantra 2
दश मह्यं पौतक्रतः सहस्रा दस्यवे वृकः । नित्याद्रायो अमंहत ॥
মোৰ বাবে দশ, আৰু দস্যু/সেবক-অন্বেষীৰ বাবে সহস্ৰ—এইদৰে পৌতক্রত (শোধনকাৰী সংকল্প-সম্পন্ন) বৃক দান কৰিলে; নিত্য আদ্ৰায়ঃ (চিৰন্তন ঐশ্বৰ্য-উৎস)ৰ পৰা সি ৰায়ঃ (সমৃদ্ধিৰ ধাৰা) বাঢ়াই তুলিলে।
Mantra 3
शतं मे गर्दभानां शतमूर्णावतीनाम् । शतं दासाँ अति स्रजः ॥
মোৰ বাবে শত—গৰ্দভানাং (ভাৰ-বহনকাৰী শক্তিসমূহ)ৰ শত; শত উৰ্ণাৱতীনাম্ (উল-বহনকাৰী পূৰ্ণতা)ৰ; শত দাসাঁ—স্ৰজঃ (মালা)কো অতিক্ৰম কৰা সেবকসমূহ: এইদৰে বিধিবদ্ধ সমৃদ্ধিসমূহ কৰ্মৰ আধাৰ হৈ একত্ৰ হয়।
Mantra 4
तत्रो अपि प्राणीयत पूतक्रतायै व्यक्ता । अश्वानामिन्न यूथ्याम् ॥
তাতোও তাতেই অগ্ৰসৰ হ’ল গতি—পূতক্ৰতায় (শুদ্ধ-ইচ্ছাশক্তিৰ) বাবে স্পষ্টভাৱে প্ৰকাশিত; যেন অশ্বসমূহৰ ইউথ্য (দলগত) সুশৃঙ্খল চালনা—শক্তিসমূহ এক সুৰেলা একতাত একত্ৰিত হ’ল।
Mantra 5
अचेत्यग्निश्चिकितुर्हव्यवाट् स सुमद्रथः । अग्निः शुक्रेण शोचिषा बृहत्सूरो अरोचत दिवि सूर्यो अरोचत ॥
অগ্নি জাগ্ৰত হ’ল—যি জানে, হব্যবাট্ (হবন-বহনকাৰী); সুমদ্ৰথ (আনন্দময় ৰথ) লৈ তেওঁ আহে। তেওঁৰ উজ্জ্বল শোচিষা (জ্যোতি-শিখা)ৰে বৃহৎ সূৰ্য দীপ্ত হ’ল; দিৱিতো সূৰ্য দীপ্তিময়ভাৱে প্ৰকাশিত হ’ল।
Frequently Asked Questions
It praises Indra as a powerful protector whose generous abundance becomes clearly visible to the devoted worshipper, and it links that blessing to the clarity brought by a well-kindled sacrificial fire.
The repeated “hundred” (śatam) is a Vedic way of expressing fullness and plenty—many supports and resources gathered in an ordered, sustaining way.
The closing verse functions like a ritual seal: Agni, the carrier of offerings, awakens and makes light manifest, showing that Indra’s gifts are stabilized and made luminous through the rite (yajña).
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.