Adhyaya 37

Verse 1

श्रीनारद उवाच । बर्बरीतीर्थमाहात्म्यमथो वक्ष्यामि तेऽर्जुन । यथा बर्बरिका जाता शतश्रृंगा नृपात्मजा

Śrī Nārada nói: Nay ta sẽ kể cho ngươi, hỡi Arjuna, về đại công đức của thánh địa Barbarī Tīrtha—rằng Barbarikā đã ra đời thế nào, là ái nữ của vua Śataśṛṅga.

Verse 2

कुमारिकेति विख्याता तस्या नाम्ना प्रकथ्यते । इदं कौमारिकाखंडं चतुर्वर्गफलप्रदम्

Nàng được tôn xưng là “Kumārikā”, và chính bởi danh xưng ấy mà phần này được gọi tên. Kaumārikā Khaṇḍa này ban cho quả báo của bốn mục tiêu đời người.

Verse 3

यया कृता पृथिव्यां च नानाग्रामादिकल्पना । इदं भरतखंडं च यया सम्यक्प्रकल्पितम्

Nhờ nàng, trên mặt đất đã được thiết lập muôn vàn sắp đặt như làng mạc và nơi cư trú; và cũng nhờ nàng mà Bhārata-khaṇḍa này được tạo dựng, chỉnh lý đúng pháp.

Verse 4

धनंजय उवाच । महदेतन्ममाश्चर्यं श्रोतव्यं परमं मुने । कुमारीचरितं सर्वं ब्रूहि मह्यं सविस्तरम्

Dhanaṃjaya thưa: Điều này thật là kỳ diệu lớn lao đối với con, bạch hiền giả—tối thượng đáng được lắng nghe. Xin hãy thuật cho con tường tận toàn bộ thánh truyện về Nữ Đồng Trinh (Kumārī) và mọi công hạnh của nàng.

Verse 5

कथं विश्वमिदं जातं कर्मजातिप्रकल्पितम् । कथं वा भारतं खंडं शुश्रूषेय सदा मम

“Vũ trụ này đã sinh khởi thế nào—thế giới được an bài theo nghiệp và các loại sinh hữu? Và vì sao vùng gọi là Bhārata-khaṇḍa lại luôn đáng để con phụng sự và tôn kính mãi mãi?”

Verse 6

नारद उवाच । अव्यक्तोऽस्मिन्निरालोके प्रधानपुरुषावुभौ । अजौ समागतावेकौ केवलं श्रृणुमो वयम्

Nārada thưa: “Trong trạng thái vô hiển, không ánh sáng này, cả Pradhāna (Tự nhiên nguyên sơ) và Puruṣa (Tinh thần ý thức) đều hiện hữu—vô sinh và cùng nhau như một. Hãy nghe nơi ta lời thuật này đúng như vậy.”

Verse 7

ततः स्वभावकालाभ्यां स्वरूपाभ्यां समीरितम् । ईक्षणेनैव प्रकृतेर्महत्तत्त्वमजायत

“Rồi đó, do tự tánh của nó và do Thời gian—cả hai vận hành đúng theo bản dạng của mình—chỉ bằng một cái ‘liếc nhìn’ (ý thức có chủ ý), từ Prakṛti phát sinh nguyên lý Mahat, tức trí tuệ vũ trụ.”

Verse 8

महत्तत्त्वाद्विकुर्वाणादहंतत्त्वं व्यजायत । त्रिधा तन्मुनिभिः प्रोक्तं सत्त्वरासतामसम्

“Từ Mahat, khi biến chuyển, phát sinh Ahaṃtattva—nguyên lý ‘cái tôi’. Các bậc hiền triết nói rằng nó có ba phần: sāttvika, rājasa và tāmasa.”

Verse 9

तामसात्पंच जातानि तन्मात्राणि वुदुर्बुधाः । तन्मात्रेभ्यश्च भूतानि वेशेषाः पंच तद्भवाः

“Từ phương diện tāmasa, bậc trí biết rằng năm tanmātra—những yếu tố vi tế—được sinh ra. Và từ các tanmātra ấy phát sinh năm bhūta sai biệt—những đại chủng thô—làm quả của chúng.”

Verse 10

सात्त्विकाच्चाप्यहंकाराद्विद्वि कर्मेद्रियाणि च । एकादशं मनश्चैव राजसं च द्वयोर्विदुः

Từ ngã chấp thuộc tính Sāttvika, người ta nói phát sinh các căn tri giác và các cơ quan hành động; và thứ mười một chính là ý (manas). Yếu tố Rājasa được biết là sức năng động khiến cả hai (đều) vận hành.

Verse 11

चतुर्विशतितत्त्वानि जातानीति पुरा विदुः । सदाशिवेन वै पुंसा तानि दृष्टानि भारत

Vì thế, theo giáo huấn xưa, người ta biết rằng hai mươi bốn nguyên lý (tattva) đã sinh khởi. Những nguyên lý ấy đã được Đấng Purusha là Sadāśiva chiêm kiến, hỡi Bhārata.

Verse 12

बुद्बुदाकारतां जग्मुरंडं जातं ततः शुभम् । शकतोटिप्रमाणं च ब्रह्मांडमिदमुच्यते

Chúng mang hình như bọt nước; rồi “quả trứng” (aṇḍa) cát tường liền thành. Đó gọi là Brahmāṇḍa—mênh mông khôn lường, rộng lớn như vô số xe chở, không thể đếm kể.

Verse 13

आत्मास्य कथितो ब्रह्मा व्यभजत्स त्रिधा त्विदम् । ऊर्ध्वं तत्र स्थिता देवा मध्ये चैव च मानवाः

Phạm Thiên (Brahmā), được nói là tự ngã—nguyên lý sinh động của vũ trụ này—bèn phân chia cõi ấy làm ba phần. Ở trên, chư thiên an trụ; còn ở giữa, chính là loài người.

Verse 14

नागा दैत्याश्च पाताले त्रिधैतत्परिकल्पितम् । ऐकैकं सप्तधाभूय ततस्तेन प्रकल्पितम्

Trong cõi Pātāla (địa giới), Nāga và Daitya cư ngụ; cảnh giới ấy được quan niệm là ba phần. Rồi mỗi phần lại phân thành bảy tầng—đó là sự an bài như vậy.

Verse 15

पातालानि च द्वीपानि स्वर्लोकाः सप्तसप्त च । सप्त द्वीपानि वक्ष्यामि श्रृणु तेषां प्रकल्पनाम्

Có bảy cõi hạ giới (Pātāla), bảy châu lục (dvīpa), và cũng có bảy cõi trời. Nay ta sẽ thuật về bảy dvīpa—hãy lắng nghe thứ tự của chúng.

Verse 16

लक्षयोजनविस्तारं जंबूद्वीपं प्रकीर्त्यते । सूर्यबिंबसमाकारं तावत्क्षारार्णवावृतम्

Jambūdvīpa được nói là rộng một trăm nghìn yojana. Hình như đĩa mặt trời, nó được biển mặn bao quanh với cùng một độ rộng ấy.

Verse 17

शाकद्वीपं द्विगुणतो जंबूद्वीपात्ततः परम् । तावता क्षीरतोयेन समुद्रेण परीवृतम्

Vượt ngoài Jambūdvīpa là Śākadvīpa, lớn gấp đôi. Nó cũng được biển sữa bao quanh với cùng một độ rộng ấy.

Verse 18

सुरातोयेन दैत्यानां मोहकार्यर्णवेन हि । पुष्करं तु ततो द्वीपं द्विगुणं तावता वृतम्

Rồi đến Puṣkaradvīpa, lớn gấp đôi (so với châu trước). Nó được bao bọc cùng một độ rộng bởi biển surā (rượu say), biển ấy là nguyên nhân gây mê lầm cho các Daitya.

Verse 19

कुशद्वीपं द्विगुणतस्ततस्तत्परतः स्मृतम् । दधितोयेन परितस्तावदर्णवसंवृतम्

Vượt nữa, người ta ghi nhớ Kuśadvīpa, lớn gấp đôi; và bốn bề nó được biển dadhī (sữa chua/curds) bao quanh với cùng một độ rộng ấy.

Verse 20

ततः परं क्रौञ्चसंज्ञं द्विगुणं हि घृताब्धिना । ततः शाल्मलिद्वीपं च द्विगुणं तावतैव च

Vượt qua đó là châu lục mang danh Krauñca, rộng gấp đôi, và được bao quanh bởi đại dương bơ tinh luyện (ghṛta). Kế tiếp là Śālmalidvīpa cũng rộng gấp đôi, theo cùng một cách như vậy.

Verse 21

इक्षुसारस्वरूपेण समुद्रेण परिवृतम् । गोमेदं तस्य परितो द्विगुणं तावता वृतम्

Nó được bao bọc bởi đại dương mang bản tính là tinh chất của nước mía. Bao quanh nó là Gomeda-dvīpa, rộng gấp đôi, được bao kín với cùng mức độ ấy.

Verse 22

स्वादुतोयेन रम्येण समुद्रेण समंततः । एवं कोटिद्वयं पार्थ लक्षपंचाशतत्रयम्

Bốn bề đều được bao quanh bởi đại dương nước ngọt êm dịu, khả ái. Vì thế, hỡi Pārtha, tổng lượng là hai koṭi và ba lần năm mươi lakṣa.

Verse 23

पंचाशच्च सहस्राणि सप्तद्वीपाः ससागराः । दशोत्तराणि पंचैव अंगुलानां शतानि च

Bảy châu lục cùng với các đại dương của chúng hợp lại thành năm mươi nghìn (về lượng). Và trong phép tính tinh vi hơn, còn có năm trăm aṅgula cộng thêm mười.

Verse 24

अपां वृद्धिक्षयो दृष्टः पक्षयोः शुक्लकृष्णयोः । ततो हेममयी भूमिर्दशकोट्यः कुरूद्वह

Sự dâng lên và rút xuống của nước được thấy trong nửa tháng sáng và nửa tháng tối. Vượt qua đó là một miền đất vàng ròng, trải rộng mười koṭi, hỡi bậc tráng sĩ của dòng Kuru.

Verse 25

देवानां क्रीडनस्थानं लोकालोकस्ततः परम् । पर्वतो वलयाकारो योजनायुतविस्तृतः

Vượt qua đó là Lokāloka, được tôn xưng là chốn vui chơi của chư thiên; một dãy núi hình vành đai, trải rộng mười nghìn do-tuần (yojana).

Verse 26

अस्य बाह्ये तमो घोरं दुष्प्रेक्ष्यं जीववर्जितम् । पंचत्रिंशत्स्मृताः कोट्यो लक्षाण्येकोनविंशतिः

Bên ngoài nó là bóng tối ghê rợn, khó bề nhìn thấu và vắng bóng sinh linh. Độ rộng ấy được truyền nhớ là ba mươi lăm koṭi và mười chín lakṣa.

Verse 27

चत्वारिंशत्सहस्राणि योजनानां च फाल्गुन । सप्तसागरमानस्तु गर्भोदस्तदनंतरम्

Nó đo được bốn mươi nghìn do-tuần, hỡi Phālguna. Ngay sau đó là biển Garbhoda, có kích lượng ngang bằng bảy biển cả.

Verse 28

कोटियोजनविस्तारः कटाहऋ संव्यवस्थितः । ब्रह्मणोंऽडं कटाहेन संयुक्तं मेरुमध्यतः

Tại đó đặt một ‘vạc lớn’ (vòng bao) rộng đến một koṭi do-tuần. Trong chiếc vạc ấy, Trứng của Phạm Thiên (Brahmāṇḍa) được chứa giữ, với núi Meru đứng ở trung tâm.

Verse 29

पंचाशत्कोटयो ज्ञेया दशदिक्षु समंततः । जंबुद्वीपस्य मध्ये तु मेरुनामास्ति पर्वतः

Nên hiểu rằng nó trải rộng năm mươi koṭi về mọi phía trong mười phương. Và giữa Jambūdvīpa có ngọn núi mang danh Meru đứng sừng sững.

Verse 30

स लक्षयोजनो ज्ञेयो ह्यधश्चोर्ध्वं प्रमाणतः । षोडशैव सहस्राणि योजनानामधः स्थितः

Núi Meru nên được biết có kích thước một lakh (một trăm nghìn) do-tuần, cả phần dưới lẫn phần trên theo chuẩn lượng. Trong đó, mười sáu nghìn do-tuần nằm dưới mức mặt đất.

Verse 31

उच्छ्रयश्चतुराशीतिर्द्वात्रिंशन्मूर्ध्नि विस्तृतः । त्रिभिः शृंगैः समायुक्तः शरावाकृतिमस्तकः

Độ cao của núi là tám mươi bốn nghìn do-tuần; nơi đỉnh núi bề ngang trải ra ba mươi hai nghìn. Núi có ba ngọn, và phần chóp mang hình như chiếc đĩa nông.

Verse 32

मध्यशृंगे ब्रह्मवास ऐशान्यां त्र्यंबकस्य च । नैरृत्ये वासुदेवस्य हेमशृंगं च ब्रह्मणः

Trên ngọn giữa là nơi ngự của Phạm Thiên (Brahmā); ở ngọn phía đông bắc là nơi ngự của Tryambaka (Śiva). Ở ngọn phía tây nam là nơi ngự của Vāsudeva; lại còn có một ngọn vàng gắn với Phạm Thiên.

Verse 33

रत्नजं शंकरस्यापि राजतं केशवस्य च । मेरुदिक्षु चतसृषु विष्कंभा गिरयः स्मृताः

Lại có một ngọn kết thành châu báu dành cho Śaṅkara, và một ngọn bằng bạc dành cho Keśava. Ở bốn phương quanh Meru, người ta ghi nhớ các núi chống đỡ (viṣkambha).

Verse 34

पूर्वेण मंदरो नामदक्षिणे गंधमादनः । विपुलः पश्चिमो ज्ञेयः सुपार्श्वस्तु तथोत्तरे

Về phía đông là núi mang tên Mandara; về phía nam là Gandhamādana. Hãy biết Vipula ở phía tây, và cũng vậy Supārśva ở phía bắc.

Verse 35

कदंबो मंदरे ज्ञेयोजंबुर्वै गंधमादने । अश्वत्थो विपुले चैव सुपार्श्वेच वटोमतः

Trên núi Mandara, hãy biết có cây Kadamba; trên núi Gandhamādana, quả thật có cây Jambu. Trên Vipula có cây Aśvattha; và trên Supārśva, người ta cho rằng có cây Vaṭa (đa/banyan).

Verse 36

एकादशशतायामाश्चत्वारो गिरिकेतवः । एतेषां संति चत्वारि वनानि जयमूर्धसु

Bốn đỉnh núi như những “cờ hiệu của núi” này trải dài một nghìn một trăm do-tuần. Trên các đỉnh cao vời ấy có bốn khu rừng.

Verse 37

पूर्वं चैत्ररथं नामदक्षिणे गंधमादनम् । वैभ्राजंपश्चिमे ज्ञेयमुदक्चित्ररथं वनम्

Phía đông là khu rừng mang tên Caitraratha; phía nam là Gandhamādana. Hãy biết Vaibhrāja ở phía tây, và phía bắc là khu rừng gọi là Citraratha.

Verse 38

सरांसि चापि चत्वारि चतुर्दिक्षु निबोध मे । प्राच्येऽरुणोदसंज्ञं तु मानसं दक्षिणे सरः

Hãy biết thêm rằng có bốn hồ ở bốn phương. Ở phương đông là hồ mang tên Aruṇoda; ở phương nam là hồ Mānasa.

Verse 39

प्रत्यक्छीतो दकंनाम उत्तरे च महाह्रदः । विष्कंभगिरयो ह्येत उच्छ्रिताः पंचविंशतिः

Phía tây là hồ mang tên Śīta; lại có hồ tên Daka; và phía bắc là đại hồ Mahāhrada. Đó là dãy núi Viṣkambha, vươn cao đến hai mươi lăm do-tuần.

Verse 40

योजनानां सहस्राणि सहस्रं पिंडतः स्मृतम् । अन्ये च संति बहुशस्तत्र वै केसराचलाः

Khối lượng của núi ấy được truyền nhớ là một ngàn ngàn do-tuần. Và tại đó còn có nhiều núi khác nữa, quả thật, mang danh Kesarācala.

Verse 41

मेरोर्दक्षिणतश्चैव त्रयो मर्यादपर्वताः । निषधो हेमकूटश्च हिमवानिति ते त्रयः

Về phía nam núi Meru có ba dãy núi làm ranh giới: Niṣadha, Hemakūṭa và Himavān—chính là ba ngọn ấy.

Verse 42

लक्षयोजनदीर्घाश्च विस्तीर्णा द्विसहस्रकम् । त्रयश्चोत्तरतो मेरोर्नीलः श्वेतोऽथ श्रृंगवान्

Các núi ấy dài một trăm ngàn do-tuần và rộng hai ngàn. Còn về phía bắc núi Meru có ba ngọn: Nīla, Śveta và Śṛṅgavān.

Verse 43

माल्यवान्पूर्वतो मेरोर्गंधाख्यः पश्चिमे तथा । इत्येते गिरयः प्रोक्ता जंबुद्वीपे समंततः

Về phía đông núi Meru là núi Mālyavān, và cũng vậy, về phía tây là núi mang tên Gandha. Như thế, các núi này được tuyên thuyết là đứng bao quanh khắp Jambūdvīpa.

Verse 44

गंधमादनसंस्थाया महागजप्रमाणतः । फलानि जंबवास्तन्नाम्ना जंबूद्वीपमिति स्मृतम्

Từ cây Jambu đứng trên núi Gandhamādana—quả của nó lớn như những voi hùng vĩ—vùng này được ghi nhớ theo chính danh ấy là Jambūdvīpa.

Verse 45

आसीत्स्वायंभुवोनाम मनुराद्यः प्रजापतिः । आसीत्स्त्री शतरूपा तामुदुवोढ प्रजापतिः । प्रियव्रतोत्तानपादौ तस्याऽस्तां तनयावुभौ

Thuở ban sơ có vị Prajāpati đầu tiên tên là Svāyambhuva Manu. Hiền thê của ngài là Śatarūpā, được Prajāpati cưới làm vợ. Từ hai vị ấy sinh ra hai người con trai: Priyavrata và Uttānapāda.

Verse 46

ध्रुवश्चोत्तानपादस्य पुत्रः परमधार्मिकः । भक्त्या स विष्णुमाराध्य स्थानं चैवाक्षयं गतः

Dhruva, con trai của Uttānapāda, là bậc chí thiện, vô cùng mộ đạo. Nhờ lòng bhakti, ngài phụng thờ Viṣṇu và đạt đến địa vị bất hoại, vĩnh cửu.

Verse 47

प्रियव्रतस्य राजर्षेरुत्पन्ना दश सूनवः । त्रयः प्रव्रजितास्तत्र परंब्रह्म समाश्रिताः

Với bậc vương hiền Priyavrata, mười người con trai đã ra đời. Trong số ấy, ba vị xuất gia, lìa bỏ thế tục và nương tựa nơi Đại Phạm Thiên tối thượng (Paramabrahman).

Verse 48

सप्त सप्तसु द्वीपेषु तेन पुत्राः प्रतिष्ठिताः । जंबूद्वीपाधिपो ज्येष्ठ आग्नीध्र इति विश्रुतः

Ngài lập các con mình làm chúa tể trên bảy dvīpa. Người con trưởng, lừng danh là Āgnīdhra, trở thành chủ của Jambūdvīpa.

Verse 49

तस्यासन्नव सुताः पार्थ नववर्षेश्वराः स्मृताः । तेषां नाम्ना च ते वर्षास्तिष्ठंत्यद्यापि चांकिताः

Hỡi Pārtha, ngài có chín người con trai, được nhớ đến như chúa tể của chín varṣa (vùng). Cho đến hôm nay, các varṣa ấy vẫn mang dấu ấn bằng chính tên của họ.

Verse 50

योजनानां सहस्राणि नव प्रत्येकशः स्मृताः । मेरोश्चतुर्दशं खंडं गंधमाल्यवतोर्द्वयोः

Mỗi (phân khu) được truyền rằng dài chín nghìn do-tuần. Núi Meru có mười bốn phần được mô tả liên hệ với hai dãy Gandhamādana và Mālyavat.

Verse 51

अंतरे हेमभूमिष्ठमिलावृतमिहोच्यते । माल्यवत्सागरांतस्य भद्राश्वमिति प्रोच्यते

Ở giữa là Ilāvṛta, an lập trên miền đất vàng. Và vùng giáp biển gần dãy Mālyavat được gọi là Bhadrāśva.

Verse 52

गंधवत्सागरांतस्य केतुमालमिति स्मृतम्

Vùng đất vươn đến biển gần Gandhavata được ghi nhớ là Ketumāla.

Verse 53

श्रृंगवज्जलधेरंतः कुरुखंडमिति स्मृतम् । श्रृंगवच्छ्वेतमध्ये च खण्डं प्रोक्तं हिरण्मयम्

Trong vùng biển gần Śṛṅgavat, phân khu được ghi nhớ là Kuru-khaṇḍa. Và ở giữa Śṛṅgavat và Śveta, phân khu mang danh Hiraṇmaya được tuyên thuyết.

Verse 54

सुनीलश्वेतयोर्मध्ये खंडमाहुश्च रम्यकम् । निषधो हेमकूटश्च हरिखंडं तदंतरा

Giữa hai núi Sunīla và Śveta là miền hoan lạc mang tên Ramyaka. Và giữa hai dãy Niṣadha và Hemakūṭa, người ta nói có xứ sở gọi là Harikhaṇḍa.

Verse 55

हिमवद्धिमकूटांतः खण्डं किंपुरुषं स्मृतम् । हिमाद्रिजलधेरन्तर्नाभि खण्डमिति स्मृतम्

Từ núi Himavat đến Hemakūṭa, vùng ấy được ghi nhớ là Kimpuruṣa. Còn dải đất giữa dãy Hi-mã-lạp-sơn và đại dương được truyền tụng là Nābhikhaṇḍa.

Verse 56

नाभिखण्डं च कुरवो द्वे वर्षे धनुपाकृती । हिमवांश्च गिरिश्रृंगी ज्यास्थाने परिकीर्तितौ

Nābhikhaṇḍa và Kuru là hai varṣa có hình như cây cung. Himavān và Giriśṛṅgī được xưng tụng là ở vị trí của dây cung.

Verse 57

नाभेः पुत्रश्च ऋषभ ऋषभाद्बरतोऽभवत् । तस्य नाम्ना त्विदं वर्षं भारतं चेति कीर्त्यते

Con trai của Nābhi là Ṛṣabha; từ Ṛṣabha sinh ra Bharata. Do chính danh hiệu ấy, vùng này được tôn xưng là Bhārata.

Verse 58

अत्र धर्मार्थकामानां मोक्षस्य च उपार्जनम् । अन्यत्र भोगभूमिश्च सर्वत्र कुरुनंदन

Tại đây, sự tu tập và thành tựu dharma, artha, kāma, và cả mokṣa được vun bồi. Còn ở nơi khác, phần nhiều chỉ là cõi để hưởng thụ mà thôi—khắp mọi nơi, hỡi niềm vui của dòng Kuru.

Verse 59

शाकद्वीपे च शाकोऽस्ति योजनानां सहस्रकः । तस्य नाम्ना च तद्वर्षं शाकद्वीपमिति स्मृतम्

Trong Śākadvīpa có một cây śāka vươn rộng đến một nghìn yojana. Do danh xưng của cây ấy, vùng ấy được ghi nhớ là Śākadvīpa.

Verse 60

तस्य च प्रियव्रत एवाधिपतिर्नाम्ना मेधातिथिरिति

Và bậc quân vương của xứ ấy là Priyavrata, được biết đến với danh xưng Medhātithi.

Verse 61

तस्य पुरोजवमनोजववेपमानधूम्रानीकचित्ररेफबहुरूपविश्वचारसंज्ञानि पुत्रनामानि सप्त वर्षाणि

Tên các con trai của ngài—Purojava, Manojava, Vepamāna, Dhūmrānīka, Citrarepha, Bahurūpa và Viśvacāra—cũng chính là tên của bảy vùng (varṣa).

Verse 62

शाकद्वीपे च वर्ष ऋतव्रतसत्यव्रतानुव्रतनामानो वाय्यवात्कमं भगवंतं जपंति

Và tại Śākadvīpa, trong các vùng mang tên Ṛtavrata, Satyavrata và Anuvrata, họ phụng thờ bằng pháp japa Đức Thế Tôn Vāyyavātkama.

Verse 63

अंतः प्रविश्य भूतानि यो विभज्यात्मकेतुभिः । अंतर्यामीश्वरः साक्षात्पातु नो यद्वशे जगत्

Nguyện Đức Chúa—Antaryāmin, bậc Chủ Tể nội tại hiển lộ—hộ trì chúng con: Ngài thâm nhập mọi hữu tình, phân định họ bằng những dấu ấn của Tự Ngã; và toàn thể thế gian nương dưới quyền uy của Ngài.

Verse 64

इति जपः । कुशद्वीपे कुशस्तंबो योजनानां सहस्रकः । तच्चिह्नचिह्नितं तस्मात्कुशद्वीपं ततः स्मृतम्

Đó là pháp japa. Tại Kuśadvīpa có một bụi cỏ kuśa trải dài một nghìn yojana; do mang dấu hiệu ấy nên được ghi nhớ với tên “Kuśadvīpa”.

Verse 65

तद्द्वीपपतिश्च प्रैयव्रतो हिरण्यरोमा तत्पुत्रवसुवसुदानदृढकविनाभिगुप्तसत्यव्रतवामदेवनामांकितानि सप्त वर्षाणि । वर्णाश्च कुलिशकोविदाभियुक्तकुलकसंज्ञा जातवेदसं भगवंतं स्तुवंति

Chúa tể của hòn đảo ấy là vua Praiyavrata Hiraṇyaromā. Có bảy vùng (varṣa) mang tên các hoàng tử: Vasu, Vasudāna, Dṛḍha, Kavi, Nābhi, Gupta, Satyavrata và Vāmadeva. Các giai tầng xã hội tại đó—gọi là Kuliśa, Kovida, Abhiyukta và Kulaka—đều tán dương Đấng Thế Tôn Jātavedas (Agni).

Verse 66

परस्य ब्रह्णः साक्षाज्जातवेदासि हव्यवाट् । देवानां पुरुषांगानां यज्ञेन पुरुषं यजः

Ngài chính là Jātavedas (Agni), hiện thân hiển lộ của Brahman Tối Thượng, Đấng mang và thọ nhận lễ vật cúng dường. Nhờ tế tự (yajña), Ngài phụng thờ Purusha—Đấng Nhân Thể Vũ Trụ—và chính Ngài là một chi thể trong thân thể phổ quát của chư thiên.

Verse 67

इति स्तुतिः । क्रौंचद्वीपे क्रौंचनामा पर्वतो योजनायतः । योऽसौ गुहेन निर्भिन्नस्तच्चिह्नं क्रौंचद्वीपकम्

Vậy là bài tán tụng kết thúc. Tại Krauñcadvīpa có ngọn núi tên Krauñca, dài một yojana. Ngọn núi ấy bị Guha (Skanda) bổ tách; chính dấu tích ấy là đặc trưng khiến Krauñcadvīpa được biết đến.

Verse 68

तत्र च प्रैयव्रतो घृतपृष्टिनामा तत्पुत्राममधुरुहमेघपृष्ठस्वदामऋताश्वलोहितार्णववनस्पतिइतिसप्तपुत्रनामांकितानि सप्त वर्षाणि

Tại đó, vị vua thuộc dòng Praiyavrata mang danh Ghṛtapṛṣṭha. Bảy vùng (varṣa) được đặt theo tên bảy người con: Mamadhuruha, Meghapṛṣṭha, Svadāma, Ṛtāśva, Lohitārṇava, Vanaspati, và một vùng nữa để đủ số bảy.

Verse 69

वर्णाश्च गुरुऋषभद्रविणदेवकसंज्ञाः

Các giai tầng xã hội tại đó được gọi là Guru, Ṛṣabha, Draviṇa và Devaka.

Verse 70

आपोमयं भगवंतं स्तुवंति

Họ tán dương Đấng Thế Tôn, bậc mang bản tính của nước.

Verse 71

आपः पुरुषवीर्याश्च पुनंतीर्भूर्भूवःस्वश्च । तैः पुनरमीवघ्नाःसंस्पृशेतात्मना भुवः

Những dòng nước, được ban năng lực của Puruṣa, thanh tẩy Bhūḥ, Bhuvaḥ và Svaḥ. Ai lại chạm vào chúng thì trở thành kẻ diệt trừ bệnh tật và, bằng chính tự thể mình, làm cho các cõi được thánh hóa.

Verse 72

इति जपः । शाल्मलेर्नाम वृक्षस्य तत्रवासः सहस्रं योजनानां तच्चिह्नं शाल्मलिद्विपमुच्यते

Như vậy là sự tụng niệm thần chú. Ở đó có cây Śālmali vươn rộng đến một nghìn yojana; do dấu hiệu ấy, nơi ấy được gọi là Śālmalidvīpa.

Verse 73

तस्याधिपतिः प्रैयव्रतो यज्ञबाहुस्तत्पुत्रसुरोचनसौमनस्यरमणकदेवबर्हिपारिभद्राप्यायनाभिज्ञाननामानि सप्तवर्षाणि

Vị chúa tể của xứ ấy là vua Praiyavrata tên Yajñabāhu. Bảy varṣa được gọi theo tên các con trai của ngài: Surocana, Saumanasya, Ramaṇaka, Deva, Barhi, Pāribhadra, Āpyāyana và Abhijñāna.

Verse 74

वर्णाश्च श्रुतधरवीर्यवसुंधरैषंधरसंज्ञा भगवंतं सोमं यजंति

Và các varṇa mang danh Śrutadhara, Vīrya, Vasuṃdharā và Eṣaṃdhara thờ phụng Đấng Thế Tôn Soma.

Verse 75

स्वयोनिः पितृदेवेभ्यो विभजञ्छुक्लकृष्णयोः । अधः प्रजानां सर्वासां राजा नः सोमोस्तु

Đấng Soma tự sinh, phân định hành trình thành nửa tháng sáng và nửa tháng tối cho các Pitṛ và chư Thiên—nguyện Soma là bậc quân vương của chúng con trên mọi loài hữu tình ở cõi dưới này.

Verse 76

इति जपः गोमेदनामा प्लक्षोस्ति सुरम्यो यस्य च्छायया । मोदोवृद्धिं गतं लौल्याद्गोमेदं द्वीपमुच्यते

“Như vậy là thần chú japa.” Có một cây plakṣa mỹ lệ tên là Gomeda; dưới bóng cây ấy, niềm hoan hỷ tăng trưởng bởi sự say mê êm dịu—vì thế hòn đảo ấy được gọi là Gomeda-dvīpa.

Verse 77

तत्र प्रैयव्रत इध्मजिह्वः पतिस्तत्पुत्रसिवसुरम्यसुभद्र शांत्यशप्तमृताभयनामांकितानि सप्त वर्षाणि

Tại đó, vị quân vương thuộc dòng Praiyavrata là Idhmajihva; và các con trai của ngài—Śiva, Suramya, Subhadra, Śāṃtya, Śapta, Mṛtābhaya—đã đặt tên cho bảy miền (varṣa).

Verse 78

वर्णाश्च हंसपतंगोर्ध्वांचनसत्यांगसंज्ञाश्चत्वारो भगवंतं सूर्यं यजंते

Và có bốn varṇa—gọi là Haṃsa, Pataṃga, Ūrdhvāṃcana và Satyāṃga—đều phụng thờ Đức Thế Tôn Sūrya.

Verse 79

प्रश्रस्य विष्णुरूपंयत्तत्रोत्थस्य ब्रह्मणोऽमृतस्य च । मृत्योश्च सूर्यमात्मानं धीमहि

Chúng con thiền quán Sūrya, chính là Chân Ngã—Đấng mang hình tướng Viṣṇu, là nguồn khởi của Brahmā, của sự bất tử, và cũng là Đấng vượt qua tử thần.

Verse 80

इति जपः । स्वर्णपत्राणि नियुतं योजनानां सहस्रकम् । पुष्करं ज्वलदा भाति तच्चिह्नं द्वीपपुष्करम्

Như vậy là pháp tụng niệm (japa). Hoa sen với cánh vàng rực sáng như lửa, trải rộng đến một nghìn do-tuần; chính dấu hiệu ấy khiến nơi này được gọi là Puṣkara-dvīpa (Đảo Puṣkara).

Verse 81

तस्याधिपतिः प्रैयव्रतो वीतहोत्रनामा तत्पुत्रौ रमणकघातकौ

Vị chúa tể của cõi ấy là người thuộc dòng Praiyavrata, tên Vītahotra; hai người con của ngài là Ramaṇaka và Ghātaka.

Verse 82

तन्नामचिह्नतं खंडद्वयम्

Hai phân khu ấy được ghi dấu đúng theo tên gọi của chúng.

Verse 83

तयोरंतरालेमानसाचलो नाम वलयाकारः पर्वतो यस्मिन्भ्रमति भगवान्भास्कर इति

Trong khoảng giữa hai nơi ấy có ngọn núi hình vành đai tên Mānasācala; trên đó, Đức Bhāskara—Thánh Nhật Thần—được nói là vận hành theo quỹ đạo của Ngài.

Verse 84

तत्र वर्णाश्च न संति केवलं समानास्ते ब्रह्म ध्यायंति

Ở đó hoàn toàn không có phân biệt giai cấp; mọi người đều bình đẳng và chỉ chuyên nhất thiền quán về Brahman.

Verse 85

यद्यत्कर्ममयं लिंगं ब्रह्मलिंगं जनोर्चयन् । भेदेनैकांतमद्वैतं तस्मै भगवते नमः

Bất cứ liṅga nào được người đời thờ phụng như kết tinh của nghi lễ—chính Brahma-liṅga ấy—dẫu được tiếp cận qua sai biệt, kỳ thực là Đấng Tuyệt Đối bất nhị. Kính đảnh lễ Đức Thế Tôn ấy.

Verse 86

इति जपः । नैषु क्रोधो न मात्सर्यं पुण्यपापार्जनेन च । अयुतं द्विगुणं चापि क्रमादायुः प्रकीर्तितम्

Như vậy là japa. Nơi họ không có sân hận, không có ganh ghét, cũng không có sự tích lũy công đức hay tội lỗi. Thọ mạng của họ được nói theo thứ tự là mười nghìn, và thậm chí gấp đôi nữa.

Verse 87

जपंतः कामिनीयुक्ता विहरंत्यमरा इव । अथ ते संप्रवक्ष्यामि ऊर्ध्वलोकस्य संस्थितिम्

Chuyên chú japa, có các tiên nữ làm bạn, họ vui chơi như các bậc bất tử. Nay ta sẽ giảng cho ngươi về trật tự và cảnh giới của các cõi cao thượng.