Adhyaya 113: Hymn to Varāha and Pṛthivī’s Inquiry (Prelude to the Sanatkumāra Dialogue)

Verse 1

अथ भगवत्स्तुतिः ॥ ॐ नमो वराहाय नमो ब्रह्मपुत्राय सनत्कुमाराय नमः ॥

Ngayon ay nagsisimula ang pagpupuri sa Mapalad na Panginoon: Oṃ—pagpupugay kay Varāha; pagpupugay sa anak ni Brahmā, kay Sanatkumāra.

Verse 2

नमस्तस्मै वराहाय लीलयोद्धरते महीम् ॥ सुरमध्येगतो यस्य मेरुः खणखणायते ॥

Pagpupugay sa yaong Varāha na sa paglalarong banal ay itinaas ang Daigdig; sa gitna ng mga diyos, maging ang Meru ay waring umuugong at nanginginig dahil sa Kanya.

Verse 3

दंष्ट्राग्रेणोद्धृता गोरोदधिपरिवृता पर्वतैर्निम्नगाभिर्भक्तानां भीतिहानौ सुरनरकदशास्यान्तकः क्रोडरूपी ॥ विष्णुः सर्वेश्वरोऽयं यमिह हतमला लीलया प्राप्नुवन्ति त्यक्तात्मानो न पापे प्रभु भवतु मुदितारातिपक्षक्षितीशम् ॥

Sa dulo ng Kanyang pangil ay itinaas—napalilibutan ng dagat ng gatas, ng mga bundok at mga ilog—ang Panginoong nasa anyong baboy-ramo, ang pumupuksa sa sampung-mukha (Rāvaṇa), ang nag-aalis ng takot ng mga deboto, na gumagalaw sa gitna ng mga diyos, tao, at mga daigdig sa ilalim. Ang Viṣṇu na ito, ang Panginoon ng lahat—na nararating dito ng mga dalisay bilang biyaya ng Kanyang banal na paglalaro—nawa’y ang Guro ay maging mabisang panangga laban sa kasalanan para sa mga tumalikod sa pagkamakasarili; nawa’y pasayahin Niya ang mga hari ng lupa sa pagpapatahimik ng alitan at pagpayapa ng mga kaaway.

Verse 4

यस्मिन्काले क्षितिः पूर्वकल्पे वाराह मूर्तिना ॥ उद्धृता च यया भक्त्या पप्रच्छ परमेश्वरम् ॥

Noong panahong iyon, sa isang naunang kalpa, nang ang Daigdig ay itinaas sa anyong Varāha—sa gayong debosyon din, siya’y nagtanong sa Kataas-taasang Panginoon.

Verse 5

धरण्युवाच ॥ कल्पे कल्पे भवानेव मां समुद्धरते भवान् ॥ न बाहुश्चेष्टते मूर्तिर्मादृशीं गां च केशव ॥

Sinabi ng Daigdig: Sa bawat yugto ng panahon, ikaw lamang ang umaahon sa akin. Gayunman, ang anyong ito ay hindi nagsisikap sa mga bisig gaya ng iba; at ikaw pa rin, O Keśava, ang nag-aangat sa lupang tulad ko.

Verse 6

स तेन सान्त्वितायां वै पृथिव्यां यः समागतः ॥ सनत्कुमारस्तत्क्षेत्रे दृष्ट्वा तां संस्थितां महीम् ॥

Nang sa gayon ay naaliw ang Daigdig, dumating doon si Sanatkumāra; at sa pook na iyon, nang makita niyang muling nakatatag ang lupa, siya ay…

Verse 7

स्वस्ति वाच्याह पुण्याग्रे प्रत्युवाच वसुन्धराम् ॥ सनत्कुमार उवाच ॥ यं दृष्ट्वा वर्ध्धसे देवि त्वं च यस्यासि माधवि ॥

Pagkasambit ng pagpapala sa banal na unahan ng pook na iyon, kinausap niya si Vasundharā bilang tugon. Sinabi ni Sanatkumāra: Sa pagkakita sa Kanya, O Diyosa, ikaw ay sumasagana—at Kanya kang minamahal, O Mādhavī—

Verse 8

विष्णुना धार्यमाणा च किं त्वया दृष्टमद्भुतम् ॥ एतदाचक्ष्व तत्त्वेन यत्ते हरिमुखाच्छ्रुतम् ॥

At habang ikaw ay inaalalayan ni Viṣṇu, anong kababalaghan ang iyong nakita? Isalaysay mo ito ayon sa katotohanan—yaong iyong narinig mula sa sariling bibig ni Hari.

Verse 9

ब्रह्मपुत्रवचः श्रुत्वा पृथिवी वाक्यमब्रवीत् ॥ धरण्युवाच ॥ यद्गुह्यं स मया पृष्टो यच्च मे सम्प्रभाषितम् ॥

Nang marinig ang mga salita ng anak ni Brahmā, nagsalita ang Daigdig. Sinabi ng Daigdig: Yaong lihim na bagay na aking itinanong sa Kanya, at yaong sinabi sa akin…

Verse 10

तेन मे कथितं ह्येतत्संसारात्तु विमोक्षणम् ॥ विष्णुभक्तेन यत्कार्यं यत्क्रिया परितिष्ठता

Sa pamamagitan niya, tunay na naipaliwanag sa akin ang paglaya mula sa saṃsāra; at kung ano ang nararapat gawin ng isang deboto ni Viṣṇu, at anong asal at mga gawi ang dapat matatag na panatilihin.

Verse 11

उवाच परमं गुह्यं धर्माणां व्याप्तिनिश्चयम् ॥ अयं धर्मो मया ह्येतच्छ्रुते धर्मे सनातने

Ipinahayag niya ang sukdulang lihim—ang tiyak na pagkaunawa sa paglaganap ng dharma. “Ito ang dharma,” wika niya, “gaya ng tunay kong narinig sa walang-hanggang dharma ng banal na kapahayagan.”

Verse 12

ततो महीवचः श्रुत्वा ब्रह्मपुत्रो महातपाः ॥ कोकामुखे मम क्षेत्रं जपन्तो ब्रह्मवादिनः

Pagkaraan, nang marinig ang mga salita ni Mahī (ang Daigdig), ang dakilang asceta—ang anak ni Brahmā—ay nagsalita tungkol sa mga pantas na nagsasalita ng Brahman na bumibigkas ng japa sa Kokāmukha, ang aking banal na pook.

Verse 13

तां सर्वानानयामास यत्र देवी व्यवस्थिताः ॥ सनत्कुमारः पूतात्मा प्रत्युवाच महीṃ प्रति

Dinala niya silang lahat sa pook na kinaroroonan ng Diyosa. Pagkaraan, si Sanatkumāra, na may dalisay na sarili, ay sumagot bilang tugon kay Mahī (Daigdig).

Verse 14

सनत्कुमार उवाच ॥ यन्मया पूर्वमुक्तासि कथयस्व वरानने ॥ अप्रमेयगतिं चैव धर्ममाचक्ष्व तत्त्वतः

Sinabi ni Sanatkumāra: “Ang sinabi ko sa iyo noon—isalaysay mo, O marikit ang mukha. At ipaliwanag mo rin, ayon sa katotohanan, ang dharma na ang landas ay di-masukat.”

Verse 15

ततस्तस्य वचः श्रुत्वा प्रणम्य ऋषिपुङ्गवम् ॥ उवाच परमा प्रीता धात्री मधुरया गिरा

Nang marinig ang kanyang mga salita, yumukod siya sa pinakadakilang rishi; at si Dhātrī (Daigdig), lubhang nagalak, ay nagsalita sa banayad na tinig.

Verse 16

धरण्युवाच ॥ शृण्वन्तु ऋषयः सर्वे यत्तद्विष्णुमुखाच्छ्रुतम् ॥ बाढमित्येव तां देवी स्वस्ति ब्रूहीति सोऽब्रवीत्

Sinabi ni Dharaṇī: “Makinig nawa ang lahat ng mga rishi sa yaong narinig mula sa bibig ni Viṣṇu.” (Sila’y sumagot,) “Tunay nga,” at sinabi niya sa Diyosa, “Magpahayag ka ng pagpapala at kabutihang-palad.”

Verse 17

नष्टचन्द्रानिले लोके नष्टभास्करतारके ॥ स्तम्भिताश्च दिशः सर्वा न प्राज्ञायात किञ्चन

Sa daigdig, naglaho ang buwan at hangin, naglaho ang araw at mga bituin; at nang mapigil ang lahat ng mga direksiyon, wala ni anuman ang maunawaan.

Verse 18

न वाति पवनस्तत्र नैव चाग्निर्न विद्युतः ॥ न किञ्चित्तत्र विद्येत न तारा न च राशयः

Doon, hindi umiihip ang hangin; wala ring apoy ni kidlat. Wala roong anumang masusumpungan—ni mga bituin, ni mga konstelasyon (rāśi).

Verse 19

अन्यद्दैवः कूर्मरूपस्त्वं समुद्रस्य मन्थने ॥ धृतवानसि कौर्मेण मन्दरं मधुसूदन

At sa ibang pagkakataon, O Diyos, sa paghalò ng karagatan, ikaw—na nag-anyong pagong—ay sumuporta sa Mandara sa pamamagitan ng iyong anyong pagong, O Madhusūdana.

Verse 20

पुनर्वराहरूपेण मां गच्छन्तीं रसातले ॥ उज्जहारैकदंष्ट्रेण भवानेव महार्णवात्

Muli, sa anyong Varāha, ikaw mismo ang nag-angat sa akin mula sa dakilang karagatan, habang ako’y lumulubog sa Rasātala, sa pamamagitan ng iisang pangil.

Verse 21

अन्यद्धिरण्यकशिपुर्वरदानेन दर्पितः ॥ असावपि नृसिंहेण वपुरास्थाय नाशितः

At isa pang kaaway—si Hiraṇyakaśipu, na nagmataas dahil sa biyaya—ay winasak din nang ikaw ay mag-anyong Narasiṃha.

Verse 22

पुनर्निःक्षत्ररूपेण त्वया अहं विकृता पुरा ॥ जामदग्न्येन रामेण त्वया दृष्टा सकृत्प्रभो

Muli, sa anyong nagpa-‘walang kṣatriya’ sa daigdig, ako’y minsang binago mo noon; at minsan, O Panginoon, ako’y nakita ni Rāma Jāmadagnya sa pamamagitan mo.

Verse 23

पुनश्च रावणो रक्षः क्षयितं स्वेन तेजसा ॥ बलिश्च बद्धो भगवन् त्वया वामनरूपिणा

Muli, si Rāvaṇa na rākṣasa ay nilipol ng sarili mong ningning; at si Bali man ay iginapos mo, O Mapalad, sa anyong Vāmana.

Verse 24

न च जानाम्यहं देव तव किंचिद्विचेष्टितम् ॥ उद्धृत्य मां कथं देव सृजसे किंच कारणम्

Hindi ko nauunawaan, O Deva, ang alinman sa iyong mahiwagang pagkilos: matapos mo akong iahon, paano ka muling lumilikha, O Deva, at sa anong dahilan?

Verse 25

सृष्ट्वा किमादिशः सर्वां न प्राज्ञायते किंचन ॥ न वाति पवनस्तत्र न चैवाग्निर्ज्वलत्यपि

Pagkalikha, ano nga ba ang anyo ng buong (daigdig) na ito? Wala ni anuman ang nalalaman; doon hindi umiihip ang hangin, at ni ang apoy ay hindi man lamang nagliliyab.

Verse 26

अंशवश्च न विद्यन्ते न नक्षत्रा न वा ग्रहाः ॥ न चैवाङ्गारकस्तत्र न शुक्रो न बृहस्पतिः

Walang mga sinag; wala ring mga bituin ni mga planeta. Doon ay wala si Aṅgāraka (Mars), wala si Śukra (Venus), at wala si Bṛhaspati (Jupiter).

Verse 27

शनैश्चरो बुधो नात्र न चेन्द्रो धनदो यमः ॥ वरुणोऽपि न विद्येत नान्ये केचिद्दिवौकसः

Wala roon si Śanaiścara (Saturn) at si Budha (Mercury); wala rin sina Indra, Dhanada (Kubera), o Yama. Maging si Varuṇa ay hindi umiiral, ni sinumang iba pang nilalang na makalangit.

Verse 28

गत्वा च शरणं देवी दैन्यं वदति माधवी ॥ प्रसीद मम देवेन्द्र मग्नाहं भारपीडिता

At lumapit bilang kanlungan, ang Diyosa—si Mādhavī—ay nagsasalita sa dalamhati: “Mahabag ka sa akin, O Panginoon ng mga diyos; ako’y lumubog, pinapahirapan ng bigat.”

Verse 29

सपर्वतवनैः सार्द्धं मां तारय पितामह ॥ पृथिव्या वचनं श्रुत्वा ब्रह्मा लोकपितामहः

“Iligtas mo ako, kasama ng aking mga bundok at kagubatan, O Lolo.” Nang marinig ang mga salita ni Pṛthivī, si Brahmā—ang Lolo ng mga daigdig—ay (tumugon).

Verse 30

मुहूर्तं ध्यानमास्थाय पृथिवीं तामुवाच ह ।। नाहं तारयितुं शक्तो विषमस्थां वसुन्धरे

Matapos magmuni-muni nang sandali, kinausap niya ang Daigdig: “O Vasundharā, hindi ko kayang iligtas ka habang ikaw ay nasa gayong mapanganib na kalagayan.”

Verse 31

लोकनाथं सुरश्रेष्ठमादिकर्त्तारमञ्जसा ।। लोकेशं धन्विनं श्रेष्ठं याहि मायाकरण्डकम्

“Humayo ka agad sa Panginoon ng mga daigdig—sa pinakadakila sa mga deva, sa unang Manlilikha; sa kataas-taasang Tagapamahala, sa marangal na may hawak ng pana—humayo ka sa Māyākaraṇḍaka.”

Verse 32

सर्वेषामेव नः कार्यं यच्च किञ्चित्प्रवर्त्तते ।। सर्वांस्तारयितुं शक्तः कि पुनस्त्वां वसुन्धरे

“Anumang gawain na umuusbong para sa aming lahat—siya ang may kapangyarihang magligtas sa lahat; lalo pa kaya ikaw, O Vasundharā, ay maililigtas niya.”

Verse 33

अनन्तशयने देवं शयानं योगशायिनम् ।। ततः कमलपत्राक्षी नानाभरणभूषिता

Pagkaraan, nasilayan niya ang Diyos na nakahimlay sa Ananta, yaong nagpapahinga sa yogikong pagkapahinga; at saka ang diyosang may matang tulad ng talulot ng lotus, na pinalamutian ng sari-saring alahas, ay lumapit.

Verse 34

कृताञ्जलिपुटा देवी प्रसादयति माधवम् ।। धरण्युवाच ।। अहं भारसमायुक्ता ब्रह्माणं शरणङ्गता

Magkapatong ang mga palad sa pagpupugay, ang diyosa ay humingi ng biyaya kay Mādhava. Sinabi ni Dharaṇī: “Ako’y nabibigatan sa pasanin; kay Brahmā ako nagkanlong.”

Verse 35

प्रत्याख्याता भगवता तेनाप्युक्तमिदं वचः ।। नाहं तारयितुं शक्तः सुष्रोणि व्रज माधवम्

Itinakwil ako ng Mapalad na Panginoon, at sinabi niya ang mga salitang ito: “Hindi ko kayo maililigtas; O marikit ang balakang, lumapit ka kay Mādhava.”

Verse 36

स त्वां तारयितुं शक्तो मग्नासि यदि सागरे ।। प्रसीद मम देवेश लोकनाथ जगत्प्रभो

Siya ang may kapangyarihang magligtas sa iyo, kahit ikaw ay lumubog sa karagatan. Maawa ka sa akin, O Panginoon ng mga diyos, Panginoon ng daigdig, Tagapaghari ng sansinukob.

Verse 37

वासवो वरुणश्चासि ह्यग्निर्मारुत एव च ।। अक्षरश्च क्षरश्चासि त्वं दिशो विदिशो भवान्

Ikaw si Vāsava (Indra) at si Varuṇa; ikaw si Agni at gayundin si Māruta (Vāyu). Ikaw ang di-nasisira at ang nasisira; ikaw ang mga direksiyon at ang mga pagitan ng mga direksiyon.

Verse 38

मत्स्यः कूर्म्मो वराहश्च नरसिंहोऽसि वामनः ।। रामो रामश्च कृष्णश्च बुद्धः कल्की महात्मवान्

Ikaw si Matsya, si Kūrma, at si Varāha; ikaw si Narasiṃha at si Vāmana. Ikaw si Rāma at si (Paraśu-)Rāma, at si Kṛṣṇa; (ikaw) si Buddha at si Kalkī, ang dakilang kaluluwa.

Verse 39

एवं पश्यसि योगेन श्रूयते त्वं महायशाः ।। युगायुग सहस्राणि व्यतीतान्यसि संस्थितः

Sa gayon, sa pamamagitan ng yoga ay iyong nakikita; at ikaw ay nababalitaan bilang may dakilang karangalan. Sa libu-libong yugto, nananatili kang matatag, habang ang mga panahon ay lumilipas.

Verse 40

पृथिवी वायुराकाशमापोज्योतिश्च पञ्चमम्॥ शब्दस्पर्शस्वरूपोऽसि रसो गन्धोऽसि नो भवान्

Ikaw ang lupa, ang hangin, ang eter, ang mga tubig, at bilang ikalima ang liwanag. Ikaw ay likas na tunog at haplos; para sa amin Ikaw ang lasa at ang samyo.

Verse 41

सग्रहाणि च ऋक्षाणि कलाकाष्ठामुहूर्त्तकाः

At ang mga planeta at ang mga konstelasyon; at ang mga sukat ng panahon—kalā, kāṣṭhā, at muhūrta.

Verse 42

सग्रहा ये च नक्षत्रा कला कालमुहूर्त्तकाः॥ ज्योतिष्चक्रं ध्रुवश्चासि सर्वेषु द्योतते भवान्

Yaong mga planeta at yaong mga bituin/asterismo, ang mga hati ng panahon—kalā, panahon, at muhūrta: Ikaw ang gulong ng mga liwanag, at Ikaw si Dhruva; sa lahat ng ito Ikaw ay nagniningning.

Verse 43

मासः पक्षमहोरात्रमृतुः संवत्सराण्यपि

Ikaw ang buwan, ang kalahating-buwan, ang araw-at-gabi, ang panahon ng taon—at maging ang mga taon (saṃvatsara).

Verse 44

कला काष्ठापि षण्मासाः षड्रसाश्चापि संयमः॥ सरितः सागराश्च त्वं पर्वताश्च महोरगाः

Ikaw ang kalā at kāṣṭhā, at gayundin ang mga kalahating-taon; ang anim na lasa, at pati ang pagpipigil (saṃyama). Ikaw ang mga ilog at ang mga karagatan; at Ikaw ang mga bundok at ang mga dakilang ahas.

Verse 45

त्वं मेरुर्मन्दरो विन्ध्यो मलयो दर्दुरो भवान्॥ हिमवान्निषधश्चासि सचक्रोऽसि वरायुधः

Ikaw ang Meru, Mandara, Vindhya, Malaya, at Dardura. Ikaw ang Himavān at Niṣadha; ikaw ang may Sudarśana-cakra, tagapagdala ng mararangal na sandata.

Verse 46

संक्षिप्तश्चैव विस्तारो गोप्ता यज्ञश्च शाश्वतः॥ यज्ञानां च महायज्ञो यूपानामसि संस्थितः

Ikaw ang anyong maikli at gayundin ang anyong malawak; ikaw ang tagapangalaga; at ikaw ang walang hanggang yajña. Sa mga sakripisyo, ikaw ang dakilang sakripisyo; sa mga yūpa, ikaw ang nakatatag bilang kanilang saligan.

Verse 47

वेदानां सामवेदोऽसि साङ्गोपाङ्गो महाव्रतः॥ गर्जनं वर्षणं चासि त्वं वेधा अनृतानृते

Sa mga Veda, ikaw ang Sāmaveda, ganap kasama ang mga sangga at upāṅga, bilang dakilang panata. Ikaw ang kulog at ikaw ang pag-ulan; ikaw ang tagapag-ayos (Vedhā)—ikaw ang totoo at ang di-totoo.

Verse 48

त्वं च कालश्च मृत्युश्च त्वं भूतो भूतभावनः॥ आदिमध्यान्त रूपोऽसि मेधा बुद्धिः स्मृतिर्भवान्

Ikaw ang panahon at ikaw ang kamatayan; ikaw ang umiiral, ang nagpapasibol ng mga nilalang. Ikaw ay may anyo ng simula, gitna, at wakas; ikaw ang talino (medhā), pag-unawa (buddhi), at alaala (smṛti).

Verse 49

अमृतं सृजसे विष्णो येन लोकानधारयत्॥ त्वं प्रीतिस्त्वं परा प्रीतिः पुराणः पुरुषो भवान्

Lumilikha ka ng amṛta, O Viṣṇu, na siyang nagtataguyod sa mga daigdig. Ikaw ang pag-ibig; ikaw ang sukdulang pag-ibig; ikaw ang sinaunang Puruṣa.

Verse 50

ध्येयाधेयं जगत्सर्वं यच्च किंचित् प्रवर्तते ॥ सप्तानामपि लोकानां त्वं नाथस्त्वमसंग्रहः ॥

Ikaw ang dapat pagnilayan at ang saligan ng lahat ng pinagninilayan—ang buong sansinukob at anumang kumikilos sa alinmang paraan. Sa pitong daigdig, Ikaw ang Panginoon; Ikaw ay walang pagkapit at walang pag-aangkin.

Verse 51

आदित्यस्त्वं युगावर्तास्त्वं तपस्वी महातपाः ॥ अप्रमानः प्रमेयोऽसि ऋषीणां च महानृषिः ॥

Ikaw ang Araw; Ikaw ang pag-ikot at pagliko ng mga yugto. Ikaw ang asceta, ang dakilang nagsasagawa ng matitinding pag-aayuno at pagtitika. Ikaw ay lampas sa sukat, ngunit nakikilala rin bilang wastong bagay ng kaalaman; sa mga rishi, Ikaw ang dakilang rishi.

Verse 52

अनन्तश्चासि नागानां सर्पाणामसि तक्षकः ॥ उद्वहः प्रवहश्चासि वरुणो वारुणो भवान् ॥

Sa mga Nāga, Ikaw si Ananta; sa mga ahas, Ikaw si Takṣaka. Ikaw ang agos na nagbubuhat paitaas at ang agos na dumadaloy pasulong; Ikaw si Varuṇa—tunay ngang Ikaw ang kapangyarihang kaugnay ni Varuṇa.

Verse 53

क्रीडाविक्षेपणश्चासि गृहेषु गृहदेवताः ॥ सर्वात्मकः सर्वगतो वर्ध्धनो मन एव च ॥

Ikaw ang laro at paglihis ng isip; sa mga tahanan, Ikaw ang diyos ng sambahayan. Ikaw ang sarili ng lahat, nasa lahat ng dako; Ikaw ang nagpapalago—at Ikaw rin ang mismong isipan.

Verse 54

साङ्गस्त्वं विद्युतिनां च वैद्युतानां महाद्युतिः ॥ युगे मन्वन्तरे चापि वृक्षाणां च वनस्पतिः ॥

Ikaw ang may anyo at mga sangkap sa mga kidlat; sa ningning na parang kuryente, Ikaw ang dakilang liwanag. Sa bawat yuga at sa bawat manvantara rin, sa mga punò Ikaw ang panginoon ng gubat (vanaspati).

Verse 55

गरुडोऽसि महात्मानं वहसि त्वं परायणः ॥ दुन्दुभिर्नेमिघोषैश्च आकाशममलो भवान् ॥

Ikaw si Garuḍa; bilang sukdulang kanlungan, pasan mo ang Dakilang Panginoon na may dakilang kaluluwa. Ikaw ang tambol at ang ugong ng gilid ng gulong; ikaw ang walang dungis na kalangitan.

Verse 56

जयश्च विजयश्चासि गृहेषु गृहदेवताः ॥ सर्वात्मकः सर्वगतश्चेतनो मन एव च ॥

Ikaw ang Tagumpay at Pagtatagumpay; sa mga tahanan ikaw ang diyos ng sambahayan. Ikaw ang kalikasan ng lahat at nasa lahat ng dako; ikaw ang kamalayan—at ikaw rin ang mismong isip.

Verse 57

भगस्त्वं विषलिङ्गश्च परस्त्वं परमात्मकः ॥ सर्वभूतनमस्कार्यो नमो देव नमो नमः ॥

Ikaw si Bhaga; ikaw rin si Viṣaliṅga. Ikaw ang Kataas-taasan—na may kalikasan ng Pinakamataas na Sarili. Karapat-dapat kang sambahin ng lahat ng nilalang. Pagpupugay sa iyo, O Deva; pagpupugay nang muli at muli.

Verse 58

मां त्वं मग्नामसि त्रातुं लोकनाथ इहार्हसि ॥ आदिकालात्मकः कृष्णः सर्वलोकात्मको विभुः ॥

Ako’y lumulubog sa pagdurusa; nararapat mo akong iligtas dito, O Panginoon ng daigdig. Ikaw si Kṛṣṇa, na ang kalikasan ay ang sinaunang panahon; ang makapangyarihan na siyang Sarili ng lahat ng mga daigdig.

Verse 59

य इदं पठते स्तोत्रं केशवस्य दृढव्रतः ॥ व्याधितो मुच्यते रोगाद्बद्धो मुच्येत बन्धनात् ॥

Sinumang may matatag na panata na bumibigkas ng himnong ito para kay Keśava—kung may karamdaman, napapalaya sa sakit; kung nakagapos, napapalaya sa pagkakagapos.

Verse 60

अपुत्रो लभते पुत्रं दरिद्रो धनमाप्नुयात् ॥ अभार्यो लभते भार्यामपतिः पतिमाप्नुयात् ॥

Ang walang anak na lalaki ay magkakamit ng anak; ang dukha ay maaaring magtamo ng yaman. Ang walang asawa ay magkakamit ng asawa; at ang walang kabiyak na lalaki ay magkakamit ng kabiyak.

Verse 61

उभे सन्ध्ये पठेत्स्तोत्रं माधवस्य महात्मनः ॥ स गच्छेद्विष्णुलोकं च नात्र कार्या विचारणा ॥

Kung sa dalawang sandhyā—sa bukang-liwayway at sa dapithapon—ay bigkasin ang himno para sa dakilang Mādhava, siya’y makararating sa daigdig ni Viṣṇu; dito’y wala nang dapat pag-alinlanganan.

Verse 62

एवं तु अक्षरोक्तोऽपि भवेत् तु परिकल्पना ॥ तावद्वर्षसहस्राणि स्वर्गलोके महीयते ॥

Kaya, kahit bigkasin man ito nang pantig-pantig, maituturing pa ring ganap na pagsasagawa; at sa loob ng libu-libong taon, siya’y pararangalan sa daigdig ng langit.

Verse 63

शृणु तत्त्वेन विप्रेन्द्र गुह्यं धर्मं महौजसम् ॥ भगवत्प्रोक्तधर्मेषु यद्गुह्यं कथयाम्यहम् ॥

Makinig ka nang ayon sa katotohanan, O pinakadakila sa mga brāhmaṇa, sa lihim at makapangyarihang dharma. Sa mga dharmang itinuro ng Mapalad na Panginoon, isasalaysay ko ang yaong nakatago.

Verse 64

वेदेषु चैव नष्टेषु मत्स्यो भूत्वा रसातलम् ॥ प्रविश्य तानथोत्कृष्य ब्रह्मणे दत्तवानसि ॥

Nang ang mga Veda ay nawala, ikaw ay naging Isda at pumasok sa Rasātala; saka mo sila iniahon at ibinigay kay Brahmā.

Verse 65

वर्जयित्वात्र त्रीन्देवान् ब्रह्मविष्णुमहेश्वरान् ॥ पृथिवी भारसन्तप्ता ब्रह्माणं शरणं गता ॥

Sa pagtabi rito sa tatlong diyos—Brahmā, Viṣṇu, at Maheśvara—ang Daigdig, nabibigatan sa pasan, ay lumapit kay Brahmā bilang kanlungan.

Verse 66

भक्त्या त्वां शरणं यामि प्रसीद मम माधव ॥ त्वमादित्यश्च चन्द्रश्च त्वं यमो धनदस्तु वै ॥

Sa debosyon, sa iyo ako’y dumudulog; mahabag ka sa akin, O Mādhava. Ikaw ang Araw at ang Buwan; ikaw si Yama, at tunay na ikaw si Dhanada (Kubera).

Verse 67

धनुषां च पिनाकोऽसि साङ्ख्ययोगोऽसि चोत्तमः ॥ परम्परोऽसि लोकानां नारायणः परायणः ॥

Sa mga busog, ikaw ang Pināka; at ikaw ang kataas-taasang Sāṃkhya at Yoga. Ikaw ang nagpapatuloy na kaayusan ng mga daigdig; ikaw si Nārāyaṇa, ang sukdulang kanlungan.

Verse 68

श्रद्धासि त्वं च देवेश दोषहन्तासि माधव ॥ अण्डजोद्भिज्जस्वेदानां जरायूनां च माधव ॥

Ikaw ang pananampalataya (śraddhā), O Panginoon ng mga diyos; ikaw ang pumupuksa sa mga kapintasan, O Mādhava. Ikaw rin ang nagtataguyod sa mga nilalang na mula sa itlog, mula sa usbong, mula sa pawis, at mula sa sinapupunan, O Mādhava.