Adhyaya 23

Verse 1

मार्कंडेय उवाच । द्वारकायाश्च माहात्म्यमिंद्रद्युम्न निबोध मे । कलौ निवसते यत्र क्लेशहा रुक्मिणीपतिः

Sinabi ni Mārkaṇḍeya: O Indradyumna, dinggin mo mula sa akin ang kadakilaan ng Dvārakā—kung saan, kahit sa Kali-yuga, nananahan ang Tagapag-alis ng pagdurusa, ang Panginoon ni Rukmiṇī.

Verse 2

कलौ कृष्णस्य माहात्म्यं ये शृण्वंति पठंति च । न तेषां जायते वासो यमलोके युगाष्टकम्

Sa Kali-yuga, ang mga nakikinig at bumibigkas ng kadakilaan ni Kṛṣṇa ay hindi maninirahan sa kaharian ni Yama—kahit pa sa loob ng walong yuga.

Verse 3

नित्यं कृष्णकथा यस्य प्राणादपि गरीयसी । न तस्य दुर्ल्लभं किंचिदिह लोके परं नृप

O hari, ang sinumang laging minamahal ang banal na salaysay ni Kṛṣṇa nang higit pa sa sariling hininga—walang anumang mahirap makamtan para sa kanya, sa mundong ito man o sa susunod.

Verse 4

मन्वंतरसहस्रैस्तु काशीवासेन यत्फलम् । तत्फलं द्वारकावासे वसतां पंचभिर्दिनैः

Ang bunga ng kabanalan na nakukuha sa paninirahan sa Kāśī sa loob ng libu-libong Manvantara—yaon ding bunga ang nakakamtan ng mga naninirahan sa Dvārakā sa loob lamang ng limang araw.

Verse 5

कलौ निवसते यस्तु श्वपचो द्वारकां यदि । यतीनां गतिमाप्नोति प्राह ह्येवं प्रजापतिः

Tunay nga, sa Kali-yuga, kahit ang isang tagaluto ng aso (mula sa pinakamababang uri) na manirahan sa Dvārakā ay makaaabot sa kalagayang espirituwal ng mga yati; gayon ang ipinahayag ni Prajāpati.

Verse 6

द्वारकां गंतुकामं यः प्रत्यहं कुरुते नरः । फलमाप्नोति मनुजः कुरुक्षेत्रसमुद्भवम्

Ang taong araw-araw na taos-pusong nagbabalak na magtungo sa Dvārakā ay nakakamtan ang gantimpalang kabanalan na nagmumula sa paglalakbay-pananampalataya sa Kurukṣetra.

Verse 7

सोमग्रहे च यत्प्रोक्तं यत्फलं सोमनायके । दृष्ट्वा तत्फलमाप्नोति द्वारवत्यां जनार्द्दनम्

At anumang bunga ang ipinahayag sa panahon ng eklipse ni Soma, at anumang gantimpala ang sinasabi sa Somanātha—sa pagtanaw kay Janārdana sa Dvāravatī, yaon ding bunga ang nakakamtan.

Verse 8

पुष्करे कार्त्तिकीं कृत्वा यत्फलं वर्षकोटिभिः । तत्फलं द्वारकावासे दिनेनैकेन जायते

Ang kabanalang bunga na nakukuha sa pagsasagawa ng pag-aayuno at panata ng Kārtikī sa Puṣkara sa loob ng di-mabilang na krore ng mga taon—yaon ding bunga ay sumisilang sa paninirahan sa Dvārakā kahit isang araw lamang.

Verse 9

द्वारकायां दिनैकेन दृष्टे देवकिनंदने । फलं कोटिगुणं ज्ञेयमत्र लक्षशतोद्भवम्

Sa Dvārakā, kung sa loob lamang ng isang araw ay masilayan ang Anak ni Devakī—ang bunga ay dapat malaman na nadaragdagan nang isang krore na ulit, at dito’y nagbubunga ng daan-daang libong kabutihan.

Verse 10

कलौ निवसतां भूप धन्यास्तेषां मनोरथाः । कृष्णस्य दर्शने नित्यं द्वारकागमने मतिः

O hari, mapalad ang mga hangarin ng mga nabubuhay sa Panahong Kali—yaong ang isip ay laging nakatuon sa pagdanas ng darśana kay Śrī Kṛṣṇa at sa paglalakbay patungong Dvārakā.

Verse 11

एकामपि द्वादशीं तु यः करोति नृपोत्तम । कृष्णस्य सन्निधौ भूप द्वारकायाः फलं शृणु

O pinakadakilang hari—o tagapamahala—pakinggan ang bunga ng Dvārakā: sinumang tumupad kahit isang Dvādaśī sa harap ni Śrī Kṛṣṇa ay nagkakamit ng gantimpalang iyon.

Verse 12

धन्यास्ते कृतकृत्यास्ते ते जना लोकपावनाः । दृष्टं कृष्णमुखं यैस्तु पापकोट्ययुतापहम्

Mapalad sila, ganap ang kanilang tungkulin—mga tagapaglinis ng daigdig—yaong nakakita sa mukha ni Kṛṣṇa; sapagkat ito’y nag-aalis ng mga kasalanang di-mabilang, maging sampu-sampung milyong krore.

Verse 13

यत्फलं व्रतसंयुक्तैर्वासरैः कृष्णसंयुतैः । यज्ञैर्दानैर्बृहद्भिश्च द्वारकायां तथैकया

Anumang bunga ng kabanalan na nakukuha sa mga araw na may kasamang panata at iniaalay kay Kṛṣṇa, at sa pamamagitan ng dakilang yajña at dakilang pagkakaloob—ang gayong bunga ay nakakamtan din kahit sa isang pagtalima lamang sa Dvārakā.

Verse 14

क्षीरस्नानं प्रकुर्वंति ये नराः कृष्ण मूर्धनि । शताश्वमेधजं पुण्यं बिंदुना बिंदुना स्मृतम्

Yaong mga nagsasagawa ng abhiṣeka na paliligo ng gatas sa ulo ni Kṛṣṇa—bawat patak ay inaalala na nagkakaloob ng meritong bunga ng sandaang Aśvamedha yajña.

Verse 15

दधि क्षीराद्दशगुणं घृतं दध्नो दशोत्तरम् । घृताद्दशगुणं क्षौद्रं क्षौद्राद्दशगुणोत्तरम्

Ang dadhi (gatas na pinaasim) ay nagbibigay ng meritong sampung ulit kaysa gatas; ang ghṛta (ghee) ay sampung ulit kaysa dadhi; ang pulot ay sampung ulit kaysa ghee; at lampas pa sa pulot, ito’y muling tumataas nang sampung ulit.

Verse 16

पुष्पोदकं च रत्नोदं वर्द्धनं च दशोत्तरम् । मंत्रोदकं च गंधोदं तथैव नृपसत्तम

Gayundin, O pinakadakilang hari: ang tubig-bulaklak at tubig-hiyas, at ang ‘vardhana’ na tubig (tubig na nagpapalago) ay bawat isa’y sampung ulit na higit na mainam; gayundin ang tubig na binasbasan ng mantra at ang mabangong tubig ay pinupuri rin.

Verse 17

इक्षो रसेन स्नपनं शतवाजिमखैः समम् । तथैव तीर्थनीरं स फलं यच्छति भूमिप

O hari: ang pagpapaligo (sa Panginoon) gamit ang katas ng tubo ay katumbas ng sandaang Aśvamedha; gayundin, ang pagpapaligo gamit ang tubig mula sa isang tīrtha (banal na pook) ay nagkakaloob ng gayong bunga rin.

Verse 18

कृष्णं स्नानार्द्रगात्रं च वस्त्रेण परिमार्जति । तस्य लक्षार्जितस्यापि भवेत्पापस्य मार्जनम्

Sinumang magpunas sa katawan ni Śrī Kṛṣṇa na basa pa matapos ang banal na paliligo gamit ang isang tela, sa taong iyon nagaganap ang paglilinis ng kasalanan, kahit yaong naipon nang daan-daang libo.

Verse 19

स्नापयित्वा जगन्नाथं पुष्पमालावरोहणम् । कुरुते प्रतिपुष्पं तु स्वर्णनिष्कायुतं फलम्

Matapos paliguan si Jagannātha, ang Panginoon ng sansinukob, kung ilalagay sa Kanya ang isang kuwintas ng mga bulaklak, sa bawat bulaklak ay matatamo ang bunga na katumbas ng isang gintong niṣka.

Verse 20

स्नानकाले तु देवस्य शंखादीनां तु वादनम् । कुरुते ब्रह्मलोके तु वसते ब्रह्मवासरम्

Sa oras ng banal na paliligo at pagsamba sa Panginoon, ang sinumang tumunog ng śaṅkha at iba pang mapalad na instrumento ay makakamit ang paninirahan sa daigdig ni Brahmā, at mananatili roon sa loob ng isang “araw ni Brahmā,” napakalawak na panahon.

Verse 21

स्नानकाले स कृष्णस्य पठेन्नामसहस्रकम् । प्रत्यक्षरं लभेत्प्रेष्टं कपिलागोशतोद्भवम्

Sa oras ng paliligo at pagsamba kay Śrī Kṛṣṇa, kung bigkasin ang Kanyang sanlibong pangalan, sa bawat pantig ay matatamo ang minamahal na gantimpala—kabanalan na katumbas ng pag-aalay ng sandaang kayumangging baka.

Verse 22

फलमेतन्महीपाल गीतायाः परिकीर्तितम् । गजेंद्रमोक्षणेनैवं स्तवराजेन कीर्त्तितम्

O hari, ito ang bungang-pala na ipinahayag para sa banal na Gītā; gayundin, ito’y ipinahayag para sa himnong “Gajendra-mokṣaṇa,” ang hari ng mga stotra.

Verse 23

स्तवैरृषिकृतैरन्यैः पठितैश्च नराधिप । तोषमाप्नोति देवेशः सर्वान्कामान्प्रयच्छति

O hari, kapag binibigkas ang iba pang mga himnong nilikha ng mga rishi, nalulugod ang Panginoon ng mga diyos at ipinagkakaloob Niya ang lahat ng ninanais na layon.

Verse 24

किं पुनर्वेदपाठं तु स्नानकाले करोति यः । तस्य यल्लभते पुण्यं न ज्ञातं नरनायक

Lalo pa nga sa taong bumibigkas ng Veda sa oras ng paliligo bilang pagsamba! Ang kabutihang-loob na natatamo niya ay di masukat, O pinuno ng mga tao.

Verse 25

स्नान काले च संप्राप्ते कृष्णस्याग्रे तु नर्तनम् । गीतं चैव पुनस्तत्र स्तवनं वदनेन हि

Kapag dumating ang oras ng paliligo bilang pagsamba, sumayaw sa harap ni Kṛṣṇa; at doon ay umawit din, at muling maghandog ng papuri sa sariling tinig.

Verse 26

स्नानकाले तु कृष्णस्य जयशब्दं करोति यः । करताल समायुक्तं गीतनृत्यं करोति च

Sinumang sa oras ng paliligo bilang pagsamba kay Kṛṣṇa ay sumisigaw ng “Jaya!” at nagsasayaw at umaawit na may kumpas ng palakpak, nagkakamit ng dakilang kabutihan.

Verse 27

तत्र चेष्टां प्रकुर्वाणो हसते जल्पतेऽपि वा । मुक्तं तेन परं मातुर्योनियंत्रस्य निर्गमम्

Doon, kahit gumawa lamang ng mga kilos, tumawa, o magsalita, sa pamamagitan ng gayong debosyonal na pakikibahagi ay napapalaya siya sa gapos ng paglabas-muling pagpasok sa sinapupunan ng ina—pagkaligtas sa paulit-ulit na kapanganakan.

Verse 28

नोत्तानशायी भवति मातुरंके नरेश्वर । गुणान्पठति कृष्णस्य यः काले स्नानकर्मणः

O hari, ang sinumang bumibigkas ng mga kabutihan ni Kṛṣṇa sa oras ng banal na paliligo ay hindi na muling hihiga na walang magawa sa kandungan ng ina—hindi na babalik sa pagsilang bilang sanggol.

Verse 29

चंदनागुरुमिश्रेण कंकुमेन सुगंधिना । विलेपयति यः कृष्णं कर्पूरमृगनाभिना । कल्पं तु भवने विष्णोर्वसते पितृभिः सह

Ang sinumang magpahid kay Kṛṣṇa ng mabangong sandal na hinaluan ng agaru, ng mabangong saffron, at ng kamper at musk, ay mananahan sa loob ng isang kalpa sa tahanan ni Viṣṇu, kasama ang mga ninuno.

Verse 30

प्रत्येकं चंदनादीनामिंद्रद्युम्न न चान्यथा । नानादेशसमुद्भूतैः सुवस्त्रैश्च सुकोमलैः

O Indradyumna—tunay nga at hindi iba—bawat pag-aalay ng sandal at mga katulad nito, at ang paghahandog ng napakalambot at mariringal na kasuotang mula sa maraming lupain, sa Dvārakā ay nagiging natatanging pagsamba na hitik sa kabanalan at gantimpala.

Verse 31

धूपयित्वा सुगंधैश्च यो धूपयति मानवः । मन्वंतराणि वसते तत्संख्यानि हरेर्गृहे

Ang taong nag-aalay ng mabangong insenso, na nagpapabango sa harapan ni Hari, ay mananahan sa tahanan ni Hari sa dami ng Manvantara na katumbas ng bilang ng gayong pag-aalay.

Verse 32

स्वशक्त्या देवदेवेशं भूषणैर्भूषयंति च । हेमजैरतुलैः शुभ्रैर्मणिजैश्च सुशोभनैः

Ayon sa kanilang makakaya, pinalalamutian nila ang Deva-deveśa, ang Panginoon ng mga diyos, ng mga palamuti—walang kapantay na ginto at maningning na mahahalagang hiyas.

Verse 33

तेषां फलं महाराज रुद्राश्च वासवादयः

O dakilang hari, maging sina Rudra at Indra at iba pang mga diyos ay bahagya lamang nakaaalam ng bunga ng gayong pagsamba.

Verse 34

जानंति मुनयो नैव वर्जयित्वा तु माधवम् । येऽर्चयंति जगन्नाथं कृष्णं कलिमलापहम् । केतकीतुलसीपत्रैः पुष्पैर्मालतिसंभवैः

Hindi ganap na nalalaman ng mga muni—maliban kay Mādhava—ang tungkol sa mga sumasamba kay Jagannātha Kṛṣṇa, tagapag-alis ng dungis ng Kali, sa pamamagitan ng bulaklak na ketakī, mga dahon ng tulasī, at mga bulaklak na mālatī.

Verse 35

तद्देशसंभवैश्चान्यैर्भूरिभिः कुसुमैर्नृप । एकैकं नृप शार्दूल राजसूयसमं स्मृतम्

O hari, sa marami pang saganang bulaklak na tumutubo sa lupang iyon—bawat isang handog, O tigre sa mga hari, ay inaalala na kapantay ng sakripisyong Rājasūya.

Verse 36

ये कुर्वंति नराः पूजां स्वशक्त्या रुक्मिणीपतेः । क्रीडंति विष्णुलोके ते मन्वतरशतं नराः

Ang mga taong nagsasagawa ng pagsamba, ayon sa kanilang makakaya, sa Panginoon ni Rukmiṇī, ay maglalaro at magagalak sa daigdig ni Viṣṇu sa loob ng sandaang Manvantara.

Verse 37

यः पुनस्तुलसीपत्रैः कोमलमंजरीयुतैः । पूजयेच्छ्रद्धया यस्तु कृष्णं देवकिनंदनम्

Ngunit sinumang may pananampalataya na sumasamba kay Kṛṣṇa—anak ni Devakī—gamit ang mga dahon ng tulasī na may malalambot na usbong ng bulaklak, ay nagkakamit ng pinakamataas na gantimpala.

Verse 38

या गतिर्योगयुक्तानां या गतिर्योगशालिनाम् । या गतिर्दानशीलानां या गतिस्तीर्थसेविनाम्

Anumang hantungan na para sa mga nagkamit ng yoga, at anumang hantungan para sa mga matatag sa yoga; anumang hantungan para sa mga mapagkawanggawa, at anumang hantungan para sa mga naglilingkod sa mga tīrtha (banal na pook)—

Verse 39

या गतिर्मातृभक्तानां द्वादशीं वेधवर्जिताम् । कुर्वतां जागरं विष्णोर्नृत्यतां गायतां फलम्

—at anumang hantungan para sa mga deboto sa kanilang ina; at ang bunga ng mga taong, sa Dvādaśī na walang “vedha” (tamang oras ayon sa kalangitan), nagbabantay-puyat para kay Viṣṇu—sumasayaw at umaawit sa debosyon.

Verse 40

वैष्णवानां तु भक्तानां यत्फलं वेदवादिनाम् । पठतां वैष्णवं शास्त्रं वैष्णवानां तु यच्छताम्

O hari, ang bunga ng debosyon ng mga Vaiṣṇava ay kapantay ng bunga ng mga nagpapaliwanag ng Veda—ng mga nagbabasa at nag-aaral ng mga kasulatang Vaiṣṇava, at ng mga nagbibigay ng kaloob sa mga Vaiṣṇava.

Verse 41

तुलसीमालया कृष्णः पूजितो रुक्मिणी पतिः । फलमेतन्महीपाल यच्छते नात्र सशयः

Kapag si Kṛṣṇa, ang Panginoon ni Rukmiṇī, ay sinamba sa pamamagitan ng kuwintas na tulasī, ipinagkakaloob Niya ang bungang ito, O tagapamahala ng lupa—walang pag-aalinlangan dito.

Verse 42

यथा लक्ष्मीः प्रिया विष्णोस्तुलसी च ततोऽधिका । द्वारकायां समुत्पन्ना विशेषेण फलाधिका

Kung paanong si Lakṣmī ay minamahal ni Viṣṇu, gayon din ang tulasī—na higit pang minamahal kaysa sa kanya. At ang tulasī na sumibol sa Dvārakā ay, sa natatanging paraan, higit na dakila sa bungang ipinagkakaloob nito.

Verse 43

यत्र तत्र स्थितो विष्णुस्तुलसीदलमालया । पूजितो द्वारकातुल्यं पुण्यं स यच्छते कलौ

Saan man naroroon si Viṣṇu, kung Siya’y sambahin na may kuwintas ng mga dahon ng tulasī, ipinagkakaloob Niya ang kabanalang kasingtulad ng Dvārakā—kahit sa Panahong Kali.

Verse 44

योऽर्चयेत्केतकीपत्रैः कृष्णं कलिमलापहम् । पत्रेपत्रेऽश्वमेधस्यफलं यच्छति भूभुज

O hari ng mga hari, sinumang sumamba kay Kṛṣṇa—tagapag-alis ng dungis ng Panahong Kali—sa pamamagitan ng mga dahon ng ketakī, sa bawat dahong iniaalay ay ipinagkakaloob Niya ang bunga ng sakripisyong Aśvamedha.

Verse 45

योऽर्चयेन्मालतीपुष्पैः कृष्णं त्रिभुवनेश्वरम् । तेनाप्तं नास्ति संदेहो यत्फलं दुर्लभं हरेः

Sinumang sumamba kay Kṛṣṇa, Panginoon ng tatlong daigdig, sa mga bulaklak na mālatī—sa pagsambang iyon, walang pag-aalinlangan, natatamo niya ang bungang kaloob ni Hari na bihirang makamtan.

Verse 46

ऋतुकालोद्भवैः पुष्पैर्योऽर्चयेद्रुक्मिणीपतिम् । सर्वान्कामानवाप्नोति दुर्लभान्देवमानुषैः

Sinumang sumamba sa Panginoon ni Rukmiṇī gamit ang mga bulaklak na sumisibol sa tamang panahon, natatamo niya ang lahat ng ninanais—kahit yaong mahirap makamtan ng mga deva at tao.

Verse 47

कृष्णेनागुरुणा कृष्णं धूपयंति कलौ युगे । सकर्पूरेण राजेन्द्र कृष्णतुल्या भवंति ते

O panginoon ng mga hari, sa Panahong Kali, yaong mga nag-aalay ng insenso kay Kṛṣṇa gamit ang maitim na aguru na may kasamang kampor, nagiging kasingtulad ni Kṛṣṇa sa ningning at pagpapala.

Verse 48

साज्येन गुग्गुलेनापि सुगंधेन जनार्द्दनम् । धूपयित्वा नरो याति पदं भूयः सदा शिवम्

Kahit sa guggulu na mabango at hinaluan ng ghee, kapag ang tao’y naghandog ng insenso kay Janārdana, siya’y makararating sa laging mapalad na kataas-taasang tahanan at hindi na muling babalik.

Verse 49

यो ददाति महीपाल कृष्णस्याग्रे तु दीपकम् । पातकं तु समुत्सृज्य ज्योतीरूपं लभेत्पदम्

O hari, sinumang maglagay ng isang lampara sa harap ni Kṛṣṇa ay itatakwil ang kasalanan at makakamtan ang kataas-taasang kalagayang nagniningning, anyo ng liwanag.

Verse 50

द्वारे कृष्णस्य यो नित्यं दीपमालां करोति हि । सप्तद्वीपवतीराज्यं द्वीपेद्वीपे फलं लभेत्

Sinumang araw-araw na nag-aayos ng hanay na kuwintas ng mga lampara sa pintuan ni Śrī Kṛṣṇa ay magkakamit ng bunga ng paghahari sa “pitong kontinente”; sa bawat pulo o kaharian, matatamo niya ang nararapat na gantimpala.

Verse 51

नैवेद्यानि मनोज्ञानि कृष्णाय विनिवेदयेत् । कल्पांतं तत्पितॄणां हि तृप्तिर्भवति शाश्वती

Dapat ialay kay Kṛṣṇa ang mga naivedya—mga handog na pagkaing kaaya-aya; sa pamamagitan nito, hanggang sa wakas ng kapanahunan, ang mga ninuno (pitṛ) niya ay magkakamit ng walang-hanggang kasiyahan at kabusugan.

Verse 52

फलानि यच्छते यो वै सुहृद्यानि नरेश्वर । जायंते तस्य कल्पांतं सफलास्तु मनोरथाः

O panginoon ng mga tao, sinumang maghandog ng piling mga prutas nang may debosyon, ang mga taimtim na hangarin niya ay sisibol at matutupad, hanggang sa wakas ng kapanahunan.

Verse 53

तांबूलं तु सकर्पूरं सपूगं नरनायक । कृष्णाय यच्छते यो वै पदं तस्याग्निदैवतम्

O pinuno ng mga tao, sinumang maghandog kay Kṛṣṇa ng tāmbūla—ngangà na may kamper at bunga ng bunga ng areka—ay makakamit ang kalagayang kaugnay ng Diyos ng Apoy, si Agni.

Verse 54

सनीरं कर्पुरोपेतं कुंभं कृष्णाग्रतो न्यसेत् । कल्पांते न जलापेक्षां कुर्वंति च पितामहाः

Dapat ilagay sa harap ni Kṛṣṇa ang isang banga na puno ng tubig at pinabanguhan ng kamper; sa gayon, hanggang sa wakas ng kapanahunan, ang kanyang mga ninuno ay hindi magdurusa sa kakulangan ng tubig.

Verse 56

तत्कुले नास्ति पापिष्ठो न च लोके यमस्य च । वायुलोकान्महीपाल न पुनर्विद्यते गतिः

O hari ng lupa, sa angkang iyon ay walang pinakamasamang makasalanan, ni walang mapapasa kaharian ni Yama. Mula sa daigdig ni Vāyu, wala nang pagbabalik sa muling pagsilang sa lupa.

Verse 57

कृष्णवेश्मनि यः कुर्य्यात्सधूपं पुष्पमंडपम् । सपुष्पकविमानैस्तु क्रीडते कोटिभिर्द्दिवि

Sinumang sa tahanan ni Kṛṣṇa ay gumawa ng isang bulaklak na mandapa na may kasamang insenso, ay maglalaro sa langit sa gitna ng napakaraming vimāna ng mga diyos na pinalamutian ng mga bulaklak.

Verse 58

चलच्चामरवातेन कृष्णं यस्तोषयेन्नरः । तस्योत्तमांगं देवेशश्चुंबते स्वमुखेन हि

Ang sinumang magpalugod kay Kṛṣṇa sa pamamagitan ng pagpaypay sa Kanya ng gumagalaw na cāmara (pamaypay na buntot ng yak), ang Panginoon ng mga diyos mismo ay hahalik sa tuktok ng ulo ng debotong iyon gamit ang Kanyang sariling bibig.

Verse 59

व्यजनेनाथ वस्त्रेण सुभक्त्या मातरिश्वना । देवदेवस्य राजेन्द्र कुरुते धर्मवारणम्

O hari, sa pamamagitan ng pamaypay at gayundin ng tela—kapag inihandog nang may tapat na debosyon—si Mātariśvan (Vāyu) ay nagsasagawa ng “pagkakanlong sa dharma” para sa Diyos ng mga diyos.

Verse 60

धूपं चंदनमालां तु कुरुते कृष्णसद्मनि । देवकन्यायुतैर्लक्षैः सेव्यते सुरनायकैः

Sinumang maghandog ng insenso at kuwintas ng sandalwood sa tahanan ni Kṛṣṇa ay pinaglilingkuran ng mga pinuno ng mga diyos, kasama ang daan-daang libong dalagang makalangit.

Verse 61

ध्वजमारोपयेद्यस्तु प्रासादोपरि भक्तितः । तस्य ब्रह्मपदे वासः क्रीडते ब्रह्मणा सह

Sinumang may debosyon na magtaas ng watawat sa tuktok ng palasyong-templo ng Panginoon, magkakamit ng tahanan sa kaharian ni Brahmā at doo’y makikipaglaro kasama ni Brahmā.

Verse 62

प्रांगणं वर्णकोपेतं स्वस्तिकैश्च समन्वितैः । देवदेवस्य कुरुते क्रीडते भुवनत्रये

Sinumang magpalamuti sa looban ng mga makukulay na guhit at mga mapalad na sagisag na svastika para sa Diyos ng mga diyos, siya’y magagalak at maglalaro sa tatlong daigdig.

Verse 63

यो दद्यान्मण्डपे पुष्पप्रकरं रुक्मिणीपतेः । देवोद्यानेषु सर्वेषु क्रीडते नरनायकैः

Sinumang maghandog ng bunton ng mga bulaklak sa mandapa para sa Panginoon ni Rukmiṇī, siya’y magsasaya sa lahat ng harding makalangit, kasama ang mararangal na pinuno ng mga tao.

Verse 64

प्रासादे देवदेवस्य चित्रकर्म करोति यः । वसते रुद्रलोके तु यावत्तिष्ठंति सागराः

Sinumang gumagawa ng banal na sining at palamuti sa templo ng Diyos ng mga diyos, mananahan siya sa daigdig ni Rudra habang nananatili ang mga karagatan.

Verse 65

दद्याच्चन्द्रमयं यस्तु कृष्णोपरि नरेश्वर । वसते द्वारकां यावत्सोमलोके स तिष्ठति

O hari, sinumang maghandog kay Kṛṣṇa ng palamuting tulad ng buwan (tanda ng buwan), habang nananatili ang Dvārakā, siya’y mananatili sa daigdig ni Soma.

Verse 66

छत्रं बहुशलाकं तु किंकिणीवस्रगुण्ठितम् । दिव्यरत्नैश्च संयुक्तं हेमदण्डसमन्वितम्

Isang seremonyal na payong na may maraming tadyang, nababalutan ng tela at may maliliit na kampanilya, nilalagyan ng banal na hiyas at may tungkod na ginto—

Verse 67

समर्पयति कृष्णाय च्छत्रं लक्षार्बुदैर्वृतम् । अमरैः सहितः सर्वैः क्रीडते पितृभिः सह

Ang maghandog ng payong na iyon kay Kṛṣṇa—na napalilibutan ng napakaraming karamihan—ay magsasaya kasama ng lahat ng walang-kamatayan, at kasama rin ng mga Pitṛ (mga ninuno).

Verse 68

दद्यान्नरविमानं तु कृष्णाय नरनायक । सत्कृतो धनदेनैव वसते ब्रह्मवासरम्

O pinuno ng mga tao, sinumang maghandog kay Kṛṣṇa ng maringal na sasakyang tulad ng vimāna—pinararangalan ni Kubera (Dhanada) mismo—mananahan siya sa loob ng isang “araw ni Brahmā”.

Verse 69

कृता पूजा दिकं भूप ज्वलंतं कृष्णमूर्द्धनि । आरार्तिकं प्रकुर्वाणो मोदते कृष्णसन्निधौ

O hari, matapos magsagawa ng pagsamba, ang sinumang maghandog ng ārati na may nagliliyab na lampara sa harap ng mukha ni Śrī Kṛṣṇa ay nagagalak sa mismong presensya ni Kṛṣṇa.

Verse 70

दीप्तिमंतं सकर्पूरं करोत्यारार्तिकं नृप । कृष्णस्य वसते लोके सप्तकल्पानि मानवः

O hari, ang taong nagsasagawa ng maliwanag na ārati na may kamper ay mananahan sa daigdig ni Kṛṣṇa sa loob ng pitong kalpa.

Verse 71

धृत्वा शंखोदकं यस्तु भ्रामयेत्केशवोपरि । संनिधौ वसते विष्णोः कल्पांतं क्षीरसागरे

Ang sinumang kumuha ng tubig na pinabanal sa kabibe (śaṅkha) at iinog ito sa ibabaw ni Keśava (Śrī Kṛṣṇa) ay mananahan sa malapit na presensya ni Viṣṇu hanggang sa wakas ng kalpa, sa Karagatan ng Gatas.

Verse 72

एवं कृत्वा तु कृप्णस्य यः करोति प्रदक्षिणाम् । पठन्नामसहस्रं तु स्तवमन्यं पठन्नृप । सप्तद्वीपवतीपुण्यं लभते तु पदेपदे

O hari, matapos gawin ito, ang sinumang magsagawa ng pradakṣiṇā sa paligid ni Kṛṣṇa—binibigkas ang Nāma-sahasra (Sanlibong Pangalan) o iba pang mga himno—ay tumatanggap sa bawat hakbang ng kabutihang-kaloob na kasinghalaga ng buong daigdig na may pitong kontinente.

Verse 73

कुर्य्याद्दण्डनमस्कारमश्वमेधायुतैः समम् । कृष्णं संतोषयेद्यस्तु सुगीतैर्मधुरैः स्वरैः । सामवेदफलं तस्य जायते नात्र संशयः

Ang ganap na pagpapatirapa (daṇḍa-namaskāra) ay kasinghalaga ng sampung libong paghahandog na Aśvamedha. At sinumang magpalugod kay Kṛṣṇa sa mga awiting mahusay na inaawit, may matamis na tinig, ay nakakamit ang bunga ng Sāma Veda—walang pag-aalinlangan dito.

Verse 74

यो नृत्यति प्रहृष्टात्मा भावैर्बहु सुभक्तितः । स निर्द्दहति पापानि मन्वंतरकृतान्यपि

Ang sinumang sumasayaw na may pusong nagagalak, puspos ng malalim na bhakti, ay sinusunog at pinapawi ang mga kasalanan—maging yaong naipon sa mga manvantara.

Verse 75

यः कृष्णाग्रे महाभक्त्या कुर्य्यात्पुस्तकवाचनम् । प्रत्यक्षरं लभेत्पुण्यं कपिलाशतदानजम्

Ang sinumang may dakilang bhakti na nagbabasa ng banal na kasulatan sa harap ni Kṛṣṇa, ay tumatanggap ng tuwirang punya sa bawat pantig, na katumbas ng pag-aalay ng sandaang kayumangging baka.

Verse 76

ऋग्यजुःसामभिर्वाग्भिः कृष्णं संतोषयंति ये । कल्पांतं ब्रह्मलोके तु ते वसंति द्विजोत्तमाः

Yaong mga dakilang dvija na nagpapalugod kay Kṛṣṇa sa mga pagbigkas mula sa Ṛg, Yajus, at Sāma Veda, ay mananahan sa Brahmaloka hanggang sa wakas ng kalpa.

Verse 77

योगशास्त्राणि वेदांता न्पुराणं कृष्णसन्निधौ । पठंति रविबिंबं ते भित्त्वा यांति हरेर्लयम्

Ang mga nagbabasa ng Yoga-śāstra, Vedānta, at mga Purāṇa sa harap ni Kṛṣṇa ay tumatagos lampas sa bilog ng araw at umaabot sa pagkalusaw at pakikiisa kay Hari.

Verse 78

गीता नामसहस्रं तु स्तवराजो ह्यनुस्मृतिः । गजेन्द्रमोक्षणं चैव कृष्णस्यातीव वल्लभम्

Ang Gītā, ang Nāma-sahasra (Isang Libong Pangalan), ang Stavarāja (Hari ng mga Himno), ang anusmṛti (banal na pag-alaala), at ang salaysay ng paglaya ni Gajendra—ang mga ito’y lubhang minamahal ni Kṛṣṇa.

Verse 79

श्रीमद्रागवतं यस्तु पठते कृष्णसन्निधौ । कुलकोटिशतैर्युक्तः क्रीडते योगिभिः सदा

Ang sinumang bumibigkas ng «Śrīmad Bhāgavata» sa harapan ni Kṛṣṇa, kasama ang daan-daang krore ng kanyang angkan, ay laging nakikilahok sa banal na lila kasama ng mga yogi.

Verse 80

यः पठेद्रामचरितं भारतं व्यासभाषितम् । पुराणानि महीपाल प्राप्तो मुक्तिं न संशयः

O pinuno ng daigdig, ang sinumang bumibigkas ng Rāma-carita, ng Bhārata na ipinahayag ni Vyāsa, at ng mga Purāṇa, ay tiyak na makakamit ang mokṣa—walang pag-aalinlangan.

Verse 81

द्वादशीवासरे प्राप्त एवं कुर्वंति ये नराः । गीताद्यैः शतसाहस्रं पुण्यं यच्छति केशवः

Pagdating ng Dvādaśī (ikalabindalawang araw ng buwan), yaong mga taong gumagawa nang ganito—sa mga gawaing debosyon gaya ng banal na pag-awit—ay pinagkakalooban ni Keśava ng gantimpalang kabutihan na isandaang libong ulit.

Verse 82

जागरे कोटिगुणितं पुण्यं भवति भूभिप । वसतां द्वारकावासात्प्रत्यहं लभते फलम्

O hari, sa pagpupuyat at pagbabantay (jāgara) ang kabutihan ay nadaragdagan nang isang krore na ulit. At ang mga naninirahan sa Dvārakā ay tumatanggap ng bunga araw-araw sa pag-iral pa lamang doon.

Verse 83

गोमतीनीरपूतानां कृष्णवक्त्रावलोकि नाम् । दर्शनात्पातकं तेषां याति वर्षशतार्जितम्

Para sa mga nalinis ng tubig ng Gomati at pinagpala sa pagtanaw sa mukha ni Kṛṣṇa, sa mismong darśana na iyon, ang mga kasalanang naipon sa loob ng sandaang taon ay lumilisan.

Verse 84

धन्यास्ते मानुषे लोके गोमत्युदधिवारिणा । तर्पयंति पितॄन्देवान्गत्वा द्वारवतीं कलौ

Mapalad sa daigdig ng tao ang yaong, sa Panahong Kali, nagtungo sa Dvāravatī at sa tubig ng Gomati at ng karagatan ay nagsagawa ng tarpaṇa, upang masiyahan ang mga Pitṛ at ang mga Deva.

Verse 85

गंगाद्वारे प्रयागे च गंगायां कुरुजांगले । प्रभासे शुक्लतीर्थे च श्रीस्थले पुष्करेऽपि च

Sa Gaṅgādvāra, sa Prayāga, sa Ilog Gaṅgā sa Kurujāṅgala, sa Prabhāsa, sa Śukla-tīrtha, sa Śrī-sthala, at gayundin sa Puṣkara—

Verse 86

स्नानेन पिंडदानेन पितॄणां तर्पणे कृते । तृप्तिर्भवति भूपाल तथा गोमतिदर्शनात्

Sa pamamagitan ng banal na pagligo, ng pag-aalay ng piṇḍa, at ng pagsasagawa ng tarpaṇa para sa mga Pitṛ, sumisilang ang kasiyahan, O hari; gayundin, ang kasiyahang iyon ay nakakamtan kahit sa darśana lamang ng Gomati.

Verse 87

योजनैर्बहुभिस्तिष्ठन्गोमतीति च यो वदेत् । चांद्रायणसहस्रस्य फलमाप्नोति यत्नतः

Kahit nakatayo sa malayong maraming yojana, sinumang bumigkas ng “Gomati” ay, sa masidhing pagsisikap, nakakamtan ang bunga ng sanlibong pagtalima sa Cāndrāyaṇa.

Verse 88

धन्या द्वारवती लोके वहते यत्र गोमती । स्वयं तु तिष्ठते यत्र नित्यं रुक्मिणिवल्लभः

Mapalad ang Dvāravatī sa daigdig, sapagkat doon dumadaloy ang Gomati; at doon din nananahan magpakailanman ang Minamahal ni Rukmiṇī mismo.

Verse 89

न स्नाता गोमतीतीरे कलौ पापेन मोहिताः । भविष्यति कथं तेषां पापबंधस्य संक्षयः

Sa kapanahunang Kali, yaong mga nalilinlang ng kasalanan at hindi naliligo sa pampang ng Gomati—paano magwawakas ang gapos ng kanilang mga kasalanan?

Verse 90

निर्मिता स्वर्गनिःश्रेणी कलौ कृष्णेन गोमती । मनसः प्रीतिजननी जंतूनां नरसत्तम

O pinakamainam sa mga tao, sa kapanahunang Kali ay hinubog ni Kṛṣṇa ang Gomati bilang hagdang patungo sa langit; siya ang nagbubunsod ng galak sa puso ng lahat ng nilalang.

Verse 91

न दृश्यं स्वर्गसोपानं दृश्यते गोमतीसमम् । सुखदं पापिनां पुंसां स्नानमात्रेण मोक्षदम्

Walang nakikitang kapantay ng Gomati sa daigdig—tila hagdan patungong langit. Nagbibigay siya ng ligaya kahit sa makasalanan, at sa pagligo lamang ay nagkakaloob ng mokṣa.

Verse 92

गोमतीनीरसंयुक्तो यत्र गर्जति सागरः । तत्र गच्छेन्नरव्याघ्र कृष्णस्तिष्ठति यत्र वै

Kung saan umuugong ang dagat na kahalo ang tubig ng Gomati—pumaroon ka, O tigre sa mga tao; sapagkat doon tunay na nananahan si Kṛṣṇa.

Verse 93

यत्र चक्रांकितशिला गोमत्युदधिनिःसृताः । यच्छंति पूजिता मोक्षं तां पुरीं को न सेवते

Kung saan naroon ang mga batong may tatak ng cakra, na lumitaw mula sa Gomati at sa dagat—kapag sinamba ay nagkakaloob ng mokṣa; sino ang hindi lalapit at maglilingkod sa lungsod na iyon?

Verse 94

यत्र चक्रांकिता मृत्स्ना तिष्ठते निर्मला नृप । कलौ पापविनाशार्थं तां पुरीं को न सेवते

Kung saan naroroon ang dalisay na lupa na may tatak ng cakra, O hari—lalo na sa Panahong Kali upang mapuksa ang mga kasalanan—sino ang hindi lalapit at mananangan sa lungsod na iyon?

Verse 95

अप्रदृश्या पुरा लोके दैत्यदानवरक्षसाम् । शरण्या देवतादीनां पुरीं तां को न सेवते

Noon, ang lungsod na iyon ay di makita at di malapitan ng mga Daitya, Dānava, at Rākṣasa; ngunit kanlungan ng mga deva at ng iba pa—sino ang hindi lalapit sa lungsod na iyon?

Verse 96

त्यजते यां कलौ नैव कृष्णो देवकिनन्दनः । कर्मणा मनसा वाचा तां पुरीं को न सेवते

Ang lungsod na hindi iniiwan ni Kṛṣṇa, anak ni Devakī, kahit sa Panahong Kali—sino ang hindi magpupugay at lalapit dito sa gawa, sa isip, at sa salita?

Verse 97

मार्कंडेय उवाच । शृणु राजन्प्रवक्ष्यामि कथां पापप्रणाशिनीम् । यां श्रुत्वा मुच्यते नूनं दुःखसंसार बंधनात्

Sinabi ni Mārkaṇḍeya: Makinig ka, O hari; isasalaysay ko ang kuwentong pumupuksa sa kasalanan—sa pagdinig nito, tiyak na mapapalaya ang tao mula sa gapos ng mapighating pag-iral sa sansara.

Verse 98

अवन्तीविषये पूर्वं ब्राह्मणो वेदपारगः । चंद्रशर्मेति विख्यातः शिवभक्तः सदा नृप

Noong unang panahon, sa lupain ng Avantī, may isang brāhmaṇa na dalubhasa sa mga Veda, tanyag sa pangalang Candraśarman—palaging deboto ni Śiva, O hari.

Verse 99

मनसा कर्मणा वाचा नान्यं ध्याति सदाशिवात् । शैवाद्व्रताद्व्रतं नान्यत्करोति च नराधिप

Sa isip, sa gawa, at sa salita, wala siyang pinagninilayan kundi si Sadāśiva; at bukod sa mga panatang Śaiva, wala siyang tinupad na ibang panata, O panginoon ng mga tao.

Verse 100

नोपवासं हरिदिने कुरुते न व्रतं हरेः । विना चतुर्दशीं राजन्नान्यदेवसमुद्भवम्

Hindi siya nag-aayuno (upavāsa) sa araw ni Hari, ni hindi siya tumutupad ng panata para kay Hari—maliban sa ika-labing-apat na araw ng buwan (caturdaśī), O hari; at wala rin siyang sinusunod na pagtalima na nagmumula sa ibang mga diyos.

Verse 101

यत्रयत्र शिवक्षेत्रं यत्र तीर्थं तु शांकरम् । तत्र गच्छति राजेन्द्र वैष्णवं नैव गच्छति

O hari, saanman may banal na pook ni Śiva—saanman may Śaṅkara-tīrtha—doon siya nagtutungo; sa mga banal na pook ng Vaiṣṇava ay hindi siya pumupunta.

Verse 102

प्रतिवर्षं तु कुरुते सोमनाथस्य दर्शनम् । न जहाति विशेषेण सोमपर्व नरेश्वर

Taun-taon niyang isinasagawa ang mapalad na darśana kay Somanātha; at lalo na, O hari, hindi niya kailanman pinababayaan ang araw ng kapistahang Soma (Soma-parva).

Verse 103

एवं प्रकुर्वतस्तस्य वर्षाणि नवसप्ततिः । गतानि किल राजेन्द्र शिवभक्तिं प्रकुर्वतः

Sa gayong paraan, O pinakadakila sa mga hari, habang patuloy niyang ginagawa ito—sa pagsasagawa ng bhakti kay Śiva—sinasabing pitumpu’t siyam na taon ang lumipas.

Verse 104

कदाचित्सोमपर्वण्यागते सोमोपनायकम् । नानादेशान्महीपाल ह्यसंख्याताश्च मानवाः

Minsan, nang dumating ang araw ng pagdiriwang kay Soma, O hari, di-mabilang na tao mula sa maraming lupain ang dumating, taglay ang mga handog para sa banal na ritwal ni Soma.

Verse 105

गताः कृष्णपुरीं सर्वे दृष्ट्वा सोमेश्वरं प्रभुम् । आहूतस्तैश्चंद्रशर्मा न गतो द्वारकां पुरीम्

Lahat sila’y nagtungo sa Kṛṣṇapurī at, matapos masilayan ang Panginoong Someśvara, inanyayahan nila si Candraśarman; ngunit hindi siya nagtungo sa lungsod ng Dvārakā.

Verse 106

शिवक्षेत्रात्परं तीर्थं नाहं मन्ये जग त्त्रये । नान्यदेवो मया ज्ञात ईश्वराद्देवनायकात्

Sa tatlong daigdig, wala akong itinuturing na pook-paglalakbay na hihigit sa isang Śiva-kṣetra; at wala rin akong kinikilalang ibang diyos maliban kay Īśvara, pinuno ng mga deva.

Verse 108

विनाऽन्ये चंद्रशर्माणं गतास्ते द्वारकां पुरीम् । अन्यस्मिन्दिवसे राजन्गच्छतः स्वगृहं प्रति । चक्रुस्ते दर्शनं स्वप्ने चंद्रशर्मपितामहाः

Iniwan nila si Candraśarman at nagtungo ang iba sa lungsod ng Dvārakā. Sa ibang araw, O hari, habang siya’y pauwi sa sariling tahanan, nagpakita sa kanya sa panaginip ang mga ninuno ni Candraśarman.

Verse 109

प्रेतभूता महाकायाः क्षुत्क्षामाश्चैव भीषणाः । दृष्ट्वा स्वप्नं महा रौद्रं भीतोऽसौ च प्रकंपितः

Sila’y tulad ng mga preta—malalaking katawan, lupaypay sa gutom, at nakapanghihilakbot. Nang makita ang napakasindak na panaginip, siya’y natakot at nanginig.

Verse 110

चन्द्रशर्मोवाच । के यूयं विकृताकारा जंतूनां च भयानकाः । पृथ्वीसमुद्भवा जीवा न दृष्टा न श्रुता मया

Wika ni Candraśarman: “Sino kayo, na may anyong baluktot at nakapanghihilakbot sa mga nilalang? Para kayong mga nilikhang sumibol sa lupa—ngunit ni minsan ay hindi ko kayo nakita o narinig noon.”

Verse 111

प्रेता ऊचुः । मा भयं कुरु विप्रेंद्र तव पूर्वपितामहाः । आगतास्त्वत्समीपे तु महादुःखेन पीडिताः

Nagsalita ang mga preta: “Huwag kang matakot, O pinakadakila sa mga brāhmaṇa. Kami ang iyong mga ninunong nauna; lumapit kami sa iyo, pinahihirapan ng matinding dalamhati.”

Verse 112

चन्द्रशर्मोवाच । इष्टं दत्तं तपस्तप्तं भवद्भिर्मत्पितामहैः । प्रेतत्वे कारणं यत्स्याद्भवतां विस्मयो मम

Wika ni Candraśarman: “Kayong mga lolo sa tuhod ko—kayo mismo—ay nagsagawa ng mga handog na yajña, nagbigay ng dāna, at nagsanay ng matinding tapa. Paano kung gayon nagkaroon ng sanhi upang mahulog kayo sa kalagayang preta? Ito’y isang hiwaga sa akin.”

Verse 113

प्रेता ऊचुः । शृणु पुत्र प्रवक्ष्यामः प्रेतयोनेस्तु कारणम् । वासरं वासुदेवस्य सदा विद्धं कृतं पुरा

Nagsalita ang mga preta: “Makinig ka, anak; ipaliliwanag namin ang sanhi ng aming pagsilang bilang preta. Noong una, paulit-ulit naming nagawa ang pagkakasalang ‘viddha’—ang paglabag at pagdungis sa banal na araw ni Vāsudeva.”

Verse 114

प्रेतत्वं तेन संप्राप्तमस्माभिः शृणु पुत्रक । विशेषेण कृतं रात्रौ विद्धं जागरणं हरेः

“Kaya kami napasa kalagayang preta—makinig ka, munting anak. Lalo na, nagawa namin ang ‘viddha’ sa pamamagitan ng pagwasak at pagdungis sa pagbabantay-puyat sa gabi (jāgaraṇa) na iniaalay kay Hari.”

Verse 115

पतनं नरके घोरे भविष्यति न संशयः । त्वया सह न संदेहो यावदाभूतसंप्लवम्

Ang pagbagsak sa kakila-kilabot na impiyerno ay tiyak na mangyayari, walang alinlangan; at kasama mo, walang pag-aalinlangan, magpapatuloy ito hanggang sa dakilang pagkalusaw ng lahat ng nilalang.

Verse 116

चन्द्रशर्मोवाच । हरिभक्तिविहीनानां द्वादशीव्रतवर्जिनाम् । नाशं न याति प्रेतत्वं पूजितैः शंकरादिभिः

Wika ni Candraśarman: “Yaong mga walang debosyon kay Hari at tumatalikod sa panatang Dvādaśī, hindi nawawasak ang pagka-preta—kahit pa sambahin nila si Śaṅkara at iba pang mga diyos.”

Verse 117

न वा सन्तोषितो देवो भक्त्या त्रिपुरनाशनः । प्रदास्यति गतिं नूनं प्रेतत्वं न गमिष्यति

At kung ang diyos na Tripuranāśana (Śiva) ay hindi tunay na nalulugod sa debosyon, hindi niya tiyak na ipagkakaloob ang landas ng pagliligtas; kaya’t hindi magwawakas ang pagka-preta.

Verse 118

प्रेता ऊचुः । प्रायश्चित्तं विना पुत्र द्वादशीवेधसंभवम् । आपन्न गच्छते नूनं प्रेतत्वं नैव गच्छति

Nagsalita ang mga preta: “O anak, kung walang prāyaścitta (pagsisisi at pagtubos) para sa kasalanang dulot ng paglabag sa Dvādaśī, tiyak na mahuhulog sa kapahamakan; at ang pagka-preta ay hindi talaga umaalis.”

Verse 119

प्रायश्चित्ती सदा पुत्र पूजयानोऽपि शंकरम् । विना केशवपूजाभिः पापं भजति गोवधम्

O anak, kahit ang isang tao’y laging nagsasagawa ng prāyaścitta at sumasamba pa kay Śaṅkara, kung wala namang pagsamba kay Keśava, nagkakamit siya ng kasalanang tulad ng pagpatay sa baka.

Verse 120

प्रथमं केशवः पूज्यः पश्चाद्देवो महेश्वरः । पूजनीयाश्च भक्त्या वै याश्चान्याः संति देवताः

Una, sambahin si Keśava; pagkatapos ay ang Diyos na si Maheśvara. At sa taimtim na debosyon, sambahin din ang iba pang mga diyos na umiiral.

Verse 121

मूलाच्छाखाः प्रशाखाश्च भवंति बहुशस्ततः । वासुदेवात्समुद्भूतं जगदेतच्चराचरम्

Mula sa isang ugat ay sumisibol ang maraming sanga at maliliit na sanga; gayon din, mula kay Vāsudeva ay sumibol ang buong sansinukob na ito—ang gumagalaw at ang di-gumagalaw.

Verse 122

तस्मान्मूलं परित्यज्य शाखां नैवार्चयेद्बुधः । विशेषेण जगन्नाथं त्रैलोक्याधिपतिं हरिम्

Kaya’t ang marunong ay hindi dapat talikuran ang ugat at sambahin lamang ang sanga—lalo na sa pagsamba kay Jagannātha Hari, Panginoon ng tatlong daigdig.

Verse 123

तद्दिने ये प्रकुर्वंति सम्यग्वेधेन शोभितम् । सशल्यं तन्न संदेहः प्रेतत्वं याति तेन च

Yaong sa araw na iyon ay nagsasagawa ng ritwal na wari’y ‘maayos ang tanda’ ngunit napapahiran ng maling vedha (pagkakapatong na di-wasto)—ang gawang iyon ay tunay na parang may tinik; walang alinlangan, dahil dito sila nahuhulog sa kalagayang preta, ligaw na espiritu.

Verse 124

हव्यं देवा न गृह्णन्ति कव्यं च पितरस्तथा । पूजां गृह्णाति नो सूर्यस्तथा चैव पितामहाः

Hindi tinatanggap ng mga deva ang handog na havya, at gayon din, hindi tinatanggap ng mga ninuno ang handog na kavya. Sa panahong iyon, maging ang Araw (Sūrya) ay hindi tumatanggap ng pagsamba—gayundin ang mga pitāmaha, ang matatandang ninuno.

Verse 125

प्रेतास्ते ये प्रकुर्वंति सशल्यं वासरं हरेः । पौर्णमासीद्वये प्राप्ते राका साग्निविवर्जिता

Sila’y nagiging preta—yaong sa banal na araw ni Hari ay nagsasagawa ng ritong “may tinik” (sashalya). Kapag nagsabay ang dalawang pagdiriwang ng kabilugan ng buwan, ang kabilugang Rākā ay dapat ganapin nang walang sagradong apoy, ayon sa tuntunin.

Verse 126

विशेषेण तु वैशाखी श्राद्धादीनां प्रशस्यते । वैशाखे तु तृतीयां वै पूर्वविद्धां करोति यः

Lalo na, ang panahon ng Vaiśākha ay pinupuri para sa śrāddha at mga kaugnay na ritwal. Ngunit sinumang sa Vaiśākha ay magsagawa ng tṛtīyā (ikatlong tithi) bilang “pūrva-viddhā” (nasasapawan ng naunang araw) ay gumagawa ng mali.

Verse 127

हव्यं देवा न गृह्णंति कव्यं चैव पितामहाः । यत्र देवा न गृह्णंति कथं तत्र पितामहाः । तस्मात्कार्य्या तृतीया च पूर्वविद्धा बुधैर्नरैः

Hindi tinatanggap ng mga deva ang havya, at hindi rin tinatanggap ng mga ninuno ang kavya. Kung saan hindi tumatanggap ang mga deva, paano tatanggap ang mga ninuno roon? Kaya ang marurunong ay dapat magsagawa ng tṛtīyā ayon sa paraang pūrva-viddhā, gaya ng itinakda.

Verse 128

कुर्वते यदि मोहाद्वा प्रेतत्वं शाश्वतं ततः । नापयाति कृतैः पुण्यैर्बहुशस्तीर्थसेवनैः

Kung dahil sa kamangmangan ay gawin ito nang mali, mula roon ay sisibol ang matagal na pagka-preta; hindi ito madaling maalis kahit sa naipong kabutihan at sa paulit-ulit na paglilingkod sa maraming tīrtha.

Verse 129

दशमीं पौर्णमासीं च पित्रोः सांवत्सरं दिनम् । पूर्वविद्धं प्रकुर्वाणो नरकं प्रतिपद्यते

Sinumang magsagawa ng Daśamī (ikasampung tithi), ng Paurṇamāsī (kabilugan ng buwan), at ng taunang araw para sa mga ninuno (sāṃvatsarika) bilang pūrva-viddha sa maling paraan, ay mapapasa-impiyerno.

Verse 130

दर्शश्च पौर्णमासी च साग्निकैः पूर्वसंयुता । नाग्निहीनैस्तु कर्त्तव्या पुनराह प्रजापतिः

Para sa mga nag-iingat ng mga banal na apoy, ang mga ritong Darśa at Paurṇamāsī ay dapat isagawa na kaugnay ng naunang panahon (pūrva); ngunit para sa mga walang apoy, dapat itong gawin sa ibang paraan—gaya ng muling ipinahayag ni Prajāpati.

Verse 131

क्षयाहे तु पुनः प्रोक्ता स्वकालव्यापिनी तिथिः । श्राद्धं तत्र प्रकर्तव्यं ह्रासवृद्धी न कारणम्

Sa araw ng pagkawala ng tithi (kṣaya), muling itinuturo na ang tithi na sumasaklaw sa sarili nitong wastong panahon ang siyang dapat tanggapin. Doon dapat isagawa ang śrāddha; ang wari’y pag-ikli o paglawak ng tithi ay hindi dahilan upang umiwas.

Verse 132

तत्रोक्तं मनुना पुत्र वेदांतैर्भाष्यकारिभिः । तत्प्रमाणं प्रकर्तव्यं प्रेतत्वं भवतोऽन्यथा

Anak ko, ang itinuro roon ni Manu, at pinagtibay ng mga maykapangyarihan sa Vedānta at ng mga dakilang tagapagpaliwanag, ay dapat tanggapin bilang pamantayan at isagawa; kung hindi, sasapitin mo ang kalagayang preta—ang ligalig na espiritu ng yumao.

Verse 133

एतै प्रकारैः प्रेतत्वं प्राणिनां जायते भुवि । निरीक्ष्य धर्मशास्त्राणि कार्य्यं विहितमात्मनः

Sa mga paraang ito, sumisibol sa mga nilalang sa lupa ang kalagayang preta. Kaya, matapos siyasatin ang mga Dharma-śāstra, dapat gawin ng tao ang iniutos para sa sariling kapakanan.

Verse 134

प्रणम्य सोमनाथं तु यात्रां कृत्वा न गच्छति । कृष्णस्य दर्शनार्थाय तस्य किं जायते फलम्

Kung ang isang tao’y yumukod kay Somanātha at nagsagawa ng paglalakbay-pananampalataya, ngunit hindi nagpatuloy upang makamtan ang darśana ni Kṛṣṇa—anong bunga, kung gayon, ang kanyang matatamo?

Verse 135

कथ्यते परमा मूर्तिर्हरिरीश्वरसं संस्थिता । विभेदो नात्र कर्तव्यो यथा शंभुस्तथा हरिः

Ipinahahayag na ang Kataas-taasang Anyo—si Hari (Viṣṇu)—ay itinatag sa pakikiisa kay Īśvara. Huwag magtangi rito: kung ano si Śambhu (Śiva), gayon din si Hari.

Verse 136

कृष्णस्य सोमनाथस्य नांतरं दृश्यते क्वचित् । यात्रा श्रीसोमनाथस्य संपूर्णा कृष्णदर्शनात्

Sa pagitan ni Kṛṣṇa at ni Somanātha ay walang nakikitang pagkakaiba saanman. Ang paglalakbay-pananampalataya kay Śrī Somanātha ay nagiging ganap sa pamamagitan ng darśana—ang banal na pagtanaw—kay Kṛṣṇa.

Verse 137

तस्मादुभयतः पुत्र गन्तव्यं नात्र संशयः । दृष्ट्वा सोमेश्वरं देवं गंतव्यं द्वारकां प्रति

Kaya nga, anak ko, dapat puntahan ang kapwa—walang pag-aalinlangan. Pagkatapos masilayan ang Diyos na Someśvara, magtungo ka patungong Dvārakā.

Verse 138

प्रभासे सोमनाथस्य लिंगमध्ये व्यवस्थितः । स्वयं तिष्ठति पुण्यात्मा भोगं गृह्णाति केशवः

Sa Prabhāsa, sa pinakagitna ng liṅga ni Somanātha, si Keśava na banal ang diwa ay nananahan mismo, at siya ang tumatanggap ng mga handog na iniaalay doon.

Verse 139

दृष्ट्वा सोमेश्वरं देवं द्वारकां न नरो गतः । पतनं नरके घोरे पितॄणां च भविष्यति

Kung ang isang tao ay nakakita na sa Diyos na Someśvara ngunit hindi nagtungo sa Dvārakā, sinasabi na magkakaroon ng mabigat na pagbagsak sa kakila-kilabot na impiyerno—pati para sa kanyang mga ninuno.

Verse 140

विशेषेण त्वया वत्स न कृतं द्वादशीव्रतम् । व्रतं कृतं यदस्माभिस्तत्कृतं वेधसंयुतम् । निर्गमं यमलोकाद्धि तदस्माकं न दृश्यते

Lalo na, mahal na anak, hindi mo isinagawa ang panatang Dvādaśī. Ang panatang ginawa namin ay naisagawa na may kapintasan na nakakabit; kaya para sa amin, walang nakikitang pagkalaya mula sa kaharian ni Yama.

Verse 141

चन्द्रशर्मोवाच । यदि तात मयाऽज्ञानान्न कृतं द्वादशीव्रतम् । कस्मात्कृतं सशल्यं तु भवद्भिर्द्वादशीव्रतम्

Sinabi ni Candraśarman: “Ama, kung dahil sa kamangmangan ay hindi ko naisagawa ang panatang Dvādaśī, bakit naman ninyo isinagawa ang panatang Dvādaśī na may ‘tinik’, ibig sabihi’y may dungis at kapintasan?”

Verse 142

प्रेता ऊचुः । कुविप्रैस्तु कुदैवज्ञैः शुक्रमायाविमोहितैः । पारुष्यताहेतुकैश्च प्रेतयोनिमिमां गताः

Nagsalita ang mga Preta: “Nalinlang kami ng masasamang Brahmin at tiwaling mga astrologo—nabihag ng pang-akit ng yaman at pandaraya—at dahil sa tigas at kalupitan, kami’y nahulog sa kalagayang ito bilang mga Preta.”

Verse 143

दत्तं तप्तं हुतं जप्तमस्माकं विफलं गतम् । संप्राप्ता प्रेतयोनिस्तु सशल्याद्वादशीव्रतात्

“Anumang kawanggawang ibinigay namin, anumang pagtitika ang ginawa, anumang handog sa apoy, at anumang pagbigkas ng mantra—lahat ay nauwi sa kawalan. Sapagkat isinagawa namin ang panatang Dvādaśī na may śalya, isang dungis na nagpaparumi, kaya kami napunta sa kalagayang Preta.”

Verse 144

सशल्यं ये प्रकुर्वंति वासरं केशव प्रियम् । तेषां पितामहाः स्वर्गात्प्रेतत्वं यांति पुत्रक

“Ang sinumang magpanata sa araw na mahal ni Keśava ngunit may dungis, may śalya—dahil sa kanila, maging ang kanilang mga ninuno, ang mga lolo sa langit, ay nahuhulog mula sa kalangitan at napupunta sa kalagayang Preta, anak ko.”

Verse 145

चन्द्रशर्मोवाच । प्रेतत्वं नाशमायाति कथमेतत्पितामहाः । कर्मणा केन तत्सर्वं यच्चाहं प्रकरोमि तत्

Wika ni Candraśarman: “Bakit hindi nagwawakas ang kalagayang preta ng aking mga ninuno? Sa anong gawa o ritwal malulunasan ang lahat ng ito—anumang dapat gawin, iyon ay gagawin ko.”

Verse 146

प्रेता ऊचुः । मा गयां मा प्रयागं च पुष्करे कुरुजांगले । अयोध्यायामवंत्यां वा मधुरायां न चार्बुदे

Sumagot ang mga preta: “Hindi Gayā, hindi Prayāga, hindi Puṣkara, ni Kurujāṅgala; hindi Ayodhyā, hindi Avanti, hindi Mathurā, ni Arbuda—(walang katulad sa bagay na ito).”

Verse 147

न चान्यत्तीर्थलक्षं तु वर्जयित्वा तु गोमतीम् । गंगा सरस्वती चैव नर्मदा नैव पुष्करम्

“Ni isang daang libong iba pang tīrtha—bukod sa Gomatī—maging ang Gaṅgā, Sarasvatī, Narmadā, o Puṣkara ay hindi rin maihahambing para sa layuning ito.”

Verse 148

यादृशं गोमतीतीरे कलौ प्रेतत्वनाशनम् । गोमतीनीरदानेन कृष्णवक्त्रविलोकनात्

“Ganyan ang pagkapawi ng kalagayang preta sa pampang ng Gomatī sa Panahong Kali—sa pag-aalay ng tubig ng Gomatī at sa pagtanaw sa banal na mukha ni Kṛṣṇa.”

Verse 149

विलयं यांति पापानि जन्मकोटिकृतान्यपि । वृथा संन्यासिनां पुण्यं वृथा च वनवासिनाम्

“Ang mga kasalanan—kahit yaong nagawa sa loob ng sampung milyong kapanganakan—ay nalulusaw. Kung ihahambing dito, wari’y walang saysay ang merit ng mga sanyāsin, at gayundin ang merit ng mga naninirahan sa gubat.”

Verse 150

सशल्यं वासरं विष्णोः कुर्वंति यदि पुत्रक । तस्माद्गच्छ मुखं पश्य पूर्णचन्द्रसमं मुखम्

O anak, kung isinasagawa ng mga tao ang banal na araw ni Viṣṇu nang may dungis, kaya humayo ka at masdan ang Mukha na iyon—ang Mukhang nagniningning na gaya ng kabilugan ng buwan.

Verse 151

कृष्णस्य द्वारकां गत्वा यथास्माकं गतिर्भवेत् । विफलं तव संजाता न कृतं यदुपार्ज्जितम्

Pumaroon ka sa Dvārakā ni Kṛṣṇa upang ang iyong hantungan ay maging gaya ng amin (malaya). Kung hindi, magiging walang bunga ang iyong pagsisikap—ang kabutihang naipon mo’y hindi magbubunga nang nararapat.

Verse 152

तद्व्यर्थ सकलं जातं विना केशव पूजनात् । विना केशवपूजायाः शंकरो यस्त्वयार्च्चितः । तत्पुण्यं विफलं जातं प्रेतयोनिं गमिष्यसि

Kung walang pagsamba kay Keśava, ang lahat ay nagiging walang saysay. Maging ang pagsamba mo kay Śaṅkara, kung hindi muna pinarangalan si Keśava, ay magiging tigang sa bisa ng kabutihan; mawawalan ng bisa ang iyong merit at mahuhulog ka sa kalagayan ng preta—ligaw na espiritu ng yumao.

Verse 153

संपूर्णं तव पुण्यं च द्वारका कृष्णदर्शनात् । भविष्यति न सन्देहो गोमत्युदधिसन्निधौ

Sa pagdanas ng darśana kay Kṛṣṇa sa Dvārakā, magiging ganap ang iyong kabutihan—walang alinlangan—doon, sa banal na pook na malapit sa pagtatagpo ng Ilog Gomati at karagatan.

Verse 154

दृष्ट्वा सोमेश्वरं देवं कृष्णं यदि न पश्यति । यात्राफलं न चाप्नोति वदत्येवं स्वयं शिवः

Kahit makita ang diyos na Someśvara, kung hindi naman masisilayan si Kṛṣṇa, hindi matatamo ang bunga ng paglalakbay-pananampalataya—ganito ang pahayag ni Śiva mismo.

Verse 155

दृष्टोऽहं तैर्न सन्देहो यैः कृतं कृष्णदर्शनम् । एका मूर्तिर्न सन्देहो मम कृष्णस्य नांतरम्

Ang sinumang nakakita kay Śrī Kṛṣṇa ay tunay na nakakita rin sa akin—walang pag-aalinlangan. Iisa ang banal na anyo; sa pagitan ko at ni Kṛṣṇa ay walang pagkakaiba.

Verse 156

दृष्ट्वा मां द्वारकां गत्वा कर्त्तव्यं कृष्णदर्शनम् । दृष्ट्वा कृष्णं तु मां पश्येद्यास्यत्येव महाफलम्

Pagkatapos akong masilayan, magtungo sa Dvārakā at dapat masilayan si Śrī Kṛṣṇa. At matapos masilayan si Kṛṣṇa, masdan din ako—sa gayon ay tiyak na makakamtan ang dakilang bunga.

Verse 157

कृष्णदर्शनपूतात्मा यो मां पश्यति मानवः । न तस्य पुनरावृत्तिर्मम लोकाच्च वैष्णवात्

Ang taong ang kaluluwa’y nalinis sa darśana ni Kṛṣṇa, kapag ako’y nasilayan, ay hindi na muling babalik (sa saṃsāra) mula sa aking dako—ang daigdig ng Vaiṣṇava.

Verse 158

इत्याह देवदेवेशः स्वयं सोमपतिः पुरा । विप्राणां श्रुतमस्माभिर्वदतां पुष्करे सताम्

Ganyan ang winika noon ng Panginoon ng mga diyos, si Somapati, sa sinaunang panahon. Narinig namin ito mula sa mga banal na brāhmaṇa na nagsasalita sa Puṣkara.

Verse 159

तस्माद्गच्छ प्रयाणार्थ कुरु कृष्णस्य दर्शनम् । अन्यथा यास्यसे योनिं पैशाचीं पापदायिनीम्

Kaya’t humayo—simulan ang iyong paglalakbay—at makamtan ang darśana ni Kṛṣṇa. Kung hindi, mahuhulog ka sa isang kapanganakang tulad ng piśāca, makasalanan at mapaminsala.

Verse 160

कृतापराधोऽपि यदा कुरुते कृष्णदर्शनम् । मुच्यते नाऽत्र संदेहः पापाज्जन्मकृतादपि

Kahit ang nagkasala, kapag nakamtan niya ang darśana kay Śrī Kṛṣṇa, siya’y napapalaya; walang alinlangan dito, maging sa mga kasalanang nagawa mula pa sa pagsilang.

Verse 161

पूजिते देवदेवेशे कृष्णे देवकिनन्दने । पूजिता देवताः सर्वा ब्रह्मरुद्रभगादिकाः

Kapag sinamba si Śrī Kṛṣṇa, ang anak ni Devakī at Panginoon ng mga diyos, ang lahat ng mga diyos ay nasamba na rin—sina Brahmā, Rudra, Bhaga, at iba pa.

Verse 162

विना कृष्णस्य पूजां च रुद्राद्यास्त्रिदिवौकसः । पूजिता नैव कुर्वंति तुष्टिं पुत्र पितामहाः

Kung walang pagsamba kay Kṛṣṇa, kahit sambahin pa si Rudra at ang ibang mga diyos na nananahan sa langit, hindi sila nagbibigay ng ganap na kasiyahan; gayundin, anak, ang mga Pitṛ (ninuno) ay hindi nasisiyahan.

Verse 163

तस्माद्द्वारवतीं गत्वा कृष्णस्य दर्शनं कुरु । प्रेतयोनेर्विनिर्मुक्ता यास्यामः परमां गतिम्

Kaya’t magtungo sa Dvāravatī (Dvārakā) at kamtin ang darśana ni Śrī Kṛṣṇa. Kapag napalaya mula sa pagsilang bilang preta, mararating natin ang pinakadakilang hantungan.

Verse 164

गोमतीनीरधौतानि यस्यांगानि कलौ युगे । मुनिभिर्योनिगमनं तस्य दृष्टं न पुत्रक

Sa panahon ng Kali, ang sinumang ang mga sangkap ng katawan ay nahugasan ng tubig ng Ilog Gomati, hindi na nakikita ng mga muni ang muling pagbagsak sa mababang kapanganakan—o mahal kong anak.

Verse 165

ताडिताः पादयुग्मेन गोमतीनीरवीचयः । अगतीनां प्रकुर्वति गतिं वै ब्रह्मवादिनाम्

Ang mga alon na kumikislap ng Ilog Gomati, kapag nahaplos ng dalawang paa, ay tunay na nagkakaloob ng landas ng pagliligtas kahit sa walang masandigan—sa mga naghahanap na nagsasalita tungkol sa Brahman.

Verse 166

यः पुनः कुरुते श्राद्धं गोमत्युदधिसंगमे । पितॄणां जायते तृप्तिर्यावदाभूतसंप्लवम्

Sinumang magsagawa ng śrāddha sa tagpuan ng Ilog Gomati at ng dagat, ay nagdudulot ng kasiyahan sa mga Pitṛ (mga ninuno) na magtatagal hanggang sa pagkalusaw ng sanlibutan.

Verse 167

ससागरधरायां च सर्वतीर्थेषु यत्फलम् । दिनेनैकेन तत्पुण्यं द्वारकाकृष्णसन्निधौ

Anumang bunga na nakukuha sa lahat ng tīrtha sa buong daigdig na napaliligiran ng mga dagat, ang gayong kapala ay nakakamtan sa loob ng isang araw sa Dvārakā, sa piling ni Kṛṣṇa.

Verse 168

यत्फलं त्रिदशैर्दृष्टं सर्वतीर्थसमुद्भवम् । तत्फलं लभते सर्वं द्वारकायां दिनेदिने

Ang bungang kinikilala ng mga diyos na nagmumula sa lahat ng tīrtha, ang lahat ng iyon ay natatamo sa Dvārakā, araw-araw.

Verse 169

तीर्थकोटिसहस्रैस्तु कृतैः श्राद्धैश्च यत्फलम् । पितॄणां तत्फलं प्रोक्तं गोमतीतिलतर्पणात्

Ang bungang para sa mga Pitṛ na nagmumula sa mga śrāddha na ginawa sa sampu-sampung milyong tīrtha—ang bungang iyon din ang ipinahahayag na nagmumula sa pag-aalay ng tubig na may linga (tilatarpaṇa) sa Gomati.

Verse 170

यतीनां भोजनं यस्तु यच्छते कृष्णमन्दिरे । सिक्थेसिक्थे भवेत्तृप्तिः पितॄणां युगसंख्यया

Sinumang maghandog ng pagkain sa mga yati (mga asceta) sa templo ni Kṛṣṇa—sa bawat subo, dumarating ang kasiyahan sa mga Pitṛ (mga ninuno) sa loob ng panahong sinusukat sa mga yuga.

Verse 171

कौपीनाच्छादनं छत्रं पादुके च कमण्डलुम् । दत्त्वा संन्यासिनां याति सप्त कल्पानि तत्फलम्

Ang nagkakaloob sa mga saṃnyāsin (mga nagtalikod sa daigdig) ng kaupīna (bahag) at pantakip, payong, sandalyas, at kamaṇḍalu (banga ng tubig)—tinatamo niya ang bunga ng handog na iyon sa loob ng pitong kalpa.

Verse 172

धन्यास्ते मानवाः पुत्र वसन्ति श्वपचादयः । द्वारकायां गतिं यांति वसतां तत्र योगिनाम्

Anak ko, tunay na mapalad ang mga tao—kahit ang mga tagaluto ng aso at iba pang mababang uri—na naninirahan sa Dvārakā; sapagkat natatamo nila ang kapalarang espirituwal na gaya ng mga yogin na nananahan doon.

Verse 173

त्रिकालं ये प्रपश्यंति वदनं प्रत्यहं हरेः । न तेषां पुनरावृत्तिः कल्पकोटिशतैरपि

Yaong araw-araw na tumitingin sa mukha ni Hari sa tatlong panahon—umaga, tanghali, at gabi—para sa kanila ay wala nang pagbabalik (sa muling pagsilang), kahit sa daan-daang krore ng mga kalpa.

Verse 174

या नारी विधवा भूत्वा कुरुते द्वारकाश्रयम् । कुलायुतसहस्रं तु नयते परमं पदम्

Ang babaeng naging balo at kumupkop sa Dvārakā—siya’y nag-aakay ng di-mabilang na kasapi ng kanyang angkan (libo-libo, sampung libo) tungo sa pinakamataas na kalagayan.

Verse 175

पुत्रेणापीह किं कार्य्यं न गतो द्वारकां यदि । नारी पुत्रशताच्छ्रेष्ठा गत्वा कृष्णपुरीं वसेत्

Ano ang silbi ng anak na lalaki rito kung hindi siya nakarating sa Dvārakā? Ang isang babae ay higit pa sa sandaang anak na lalaki kung siya’y pumunta at manahan sa lungsod ni Kṛṣṇa.

Verse 176

कृष्णं कृष्णपुरीं गत्वा योऽर्च्चयेत्तुलसीदलैः । प्राप्तं जन्मफलं तेन तारिताः प्रपितामहाः

Sinumang pumunta sa lungsod ni Kṛṣṇa at sumamba kay Kṛṣṇa gamit ang mga dahon ng tulasī—natatamo niya ang bunga ng pagsilang bilang tao, at naliligtas ang kanyang mga ninuno.

Verse 177

तुलसीदलमालां तु कृष्णोत्तीर्णां तु यो वहेत् । पत्रेपत्रेऽश्वमेधानां दशानां लभते फलम्

Sinumang magsuot ng kuwintas na yari sa mga dahon ng tulasī na naihandog na kay Kṛṣṇa—tinatamo niya, dahon sa dahon, ang bunga ng sampung paghahandog na Aśvamedha.

Verse 178

तुलसीकाष्ठसंभूतां यो मालां वहते नरः । फलं यच्छति दैत्यारिः प्रत्यहं द्वारकोद्भवम्

Ang lalaking nagsusuot ng rosaryo (mālā) na mula sa kahoy ng tulasī—si Daityāri, kaaway ng mga asura, ay nagkakaloob sa kanya araw-araw ng bungang nagmumula sa kabanalan ng Dvārakā.

Verse 179

निवेद्य विष्णवे मालां तुलसीकाष्ठसंभवाम् । वहते यो नरो भक्त्या तस्य नैवास्ति पातकम् । सदा प्रीतमनास्तस्य कृष्णो देवकिनंदनः

Ang sinumang matapos ihandog kay Viṣṇu ang rosaryong mula sa kahoy ng tulasī at saka ito isuot nang may debosyon—wala nang kasalanang natitira sa kanya. Si Kṛṣṇa, anak ni Devakī, ay laging nalulugod sa puso sa gayong deboto.

Verse 180

तुलसीकाष्ठसंभूतं शिरोबाह्वादिभूषणम् । जायते यस्य मर्त्यस्य तस्य देहे सदा हरिः

Ang sinumang mortal na nagsusuot ng mga palamuti sa ulo, bisig, at iba pa na yari sa kahoy ng tulasī, sa kanyang katawan ay laging nananahan si Hari (Viṣṇu).

Verse 181

तुलसीमालया यस्तु भूषितः कर्म चाऽचरेत् । पितॄणां देवतानां च कृतं कोटिगुणं कलौ

Ngunit ang sinumang pinalamutian ng kuwintas na tulasī at ginaganap ang kanyang tungkulin, ang kanyang mga handog para sa mga ninuno (pitṛ) at sa mga diyos ay nagiging sandaang-milyong ulit sa Panahong Kali.

Verse 182

तुलसीकाष्ठमालां तु प्रेतराजस्य दूतकाः । दृष्ट्वा दूरेण नश्यंति वातोद्धूता यथाऽलयः

Pagkakita sa rosaryo na yari sa kahoy ng tulasī, ang mga sugo ng Hari ng mga Yumao (Yama) ay tumatakas mula sa malayo—gaya ng pugad na tinatangay ng hangin.

Verse 183

जायते तद्ग्रहे नैव पापसंक्रमणं कुतः । श्रुतं पुराणमस्माभिः कथितं ब्रह्मवादिभिः

Sa tahanang iyon, walang pagkalat ng kasalanan—paano nga mangyayari? Sapagkat narinig namin ang aral na ito ng Purāṇa na ipinahayag ng mga tagapagsalita ng Brahman.

Verse 184

तस्मान्माला त्वया धार्य्या तुलसीकाष्ठसंभवा । हरते नात्र संदेह ऐहिकामुष्मिकं त्वघम्

Kaya dapat, dapat mong isuot ang mālā (rosaryo) na mula sa kahoy ng tulasī. Tinatanggal nito—walang pag-aalinlangan—ang iyong kasalanan, sa mundong ito at sa kabilang-buhay.

Verse 185

तुलसीमालया यस्तु भूषितो भ्रमते यदि । दुःस्वप्नं दुर्निमित्तं च न भयं शात्रवं क्वचित्

Ang sinumang may suot na kuwintas na tulasī (tulasī-mālā), kahit siya’y gumagalaw at naglalakad, ay walang nakatatakot na masamang panaginip, walang masamang palatandaan, at walang panganib mula sa mga kaaway kailanman.

Verse 186

कृत्वा वै तीर्थसंन्यासं यतयो विधवाः स्त्रियः । जीवन्मुक्ताः कलौ ज्ञेयाः कुलकोटिसमन्विताः

Ang mga yati (mga ascetic) at maging ang mga babaeng balo, na nagsagawa ng pagtalikod (saṃnyāsa) kaugnay ng banal na tīrtha, ay dapat makilalang sa Kali Yuga ay jīvanmukta—pinalaya habang nabubuhay—na may kasamang bisa ng kabutihan ng di-mabilang na angkan.

Verse 187

धारयंति न ये मालां हैतुकाः पापमोहिताः । नरकान्न निवर्तंते दग्धाः कोपाग्निना हरेः

Yaong mga hindi nagsusuot ng mālā, na mahilig makipagtalo at magdahilan, at nalilinlang ng kasalanan, ay hindi na nakababalik mula sa impiyerno, sapagkat sinusunog sila ng apoy ng poot ni Hari.

Verse 188

उन्मीलिनी वंजुलिनी त्रिस्पृशा पक्षवर्द्धिनी । त्वया पुत्र प्रकर्त्तव्या जयंती विजया जया

“Unmīlinī”, “Vaṃjulinī”, “Trispṛśā”, “Pakṣavarddhinī”, at gayundin ang “Jayantī”, “Vijayā”, at “Jayā”—ang mga banal na pagtalima sa Aṣṭamī na ito ay dapat mong ganapin nang wasto, anak ko.

Verse 189

पापघ्नी चाष्टमी प्रोक्ता कृष्णस्यातीव वल्लभा । कृता कलौ युगे पुत्र द्वारका मोक्षदायिनी

Ang Aṣṭamī ay tinatawag na “Pāpaghnī” (tagapuksa ng kasalanan) at lubhang minamahal ni Kṛṣṇa. Sa Kali Yuga, anak ko, ang Dvārakā—kapag nilalapitan at pinaglilingkuran nang may debosyon—ay nagkakaloob ng mokṣa, ang paglaya.