Character

Damayanti

दमयन्तीDamayantī

verses
664
books
9
chapters
60
Consort of
Nala

What the texts say

In the Mahabharata, Damayanti is the daughter of Bhima, king of Vidarbha. Mahabharata 3.66.1, 3.61.72 Hearing a swan's words about Nala, king of Nishadha, she grew restless in mind for him. Mahabharata 3.51.1, 3.54.25 At her svayamvara, the choosing of a husband, she chose him in accordance with dharma. Mahabharata 3.54.25 She then sent Sudeva, a brahmin, to King Rituparna of Ayodhya with word of another svayamvara, since it was not known whether Nala was alive or dead. Mahabharata 3.65.6, 3.68.21, 3.68.23 Nala and she had two children, a son Indrasena and a daughter. Mahabharata (Gita Press) 3.57.46

Where to read

Every verse that names Damayanti, book by book.

    • 3.61.12

      ทมยันตีตรัสว่า: ข้าแต่พระราชาผู้ทรงอุระดุจสิงห์ ผู้มีพระกรอันเกรียงไกร เจ้าแห่งชาวนิษธะ—พระองค์เสด็จไป ณ ที่ใดเล่า โอ้พระผู้เป็นใหญ่ ทรงทอดทิ้งข้าไว้ในพนาสัณฑ์อันเปลี่ยวนี้?

    • 3.60.1

      พระฤหทัศวะกล่าวว่า: ข้าแต่พระราชา ครั้นนลเสด็จจากไปแล้ว ท้าวดมยันตี—เมื่อความอ่อนล้าทุเลา—ก็ทรงตื่นขึ้น นางผู้สูงศักดิ์นั้นหวาดหวั่นในป่าอันเปลี่ยวร้าง

    • 3.65.2

      แล้วภีมะได้กำชับพวกเขา พร้อมมอบทรัพย์และเสบียงอย่างอุดมว่า: “จงสืบเสาะหานละ และจงตามหาท้าวทมยันตี บุตรีของเรา ด้วยเถิด”

    • 6.1.111.28

      ท่ามกลางเหล่ามุนีผู้ยิ่งใหญ่ซึ่งพำนัก ณ อาศรมสุทีรถะนั้น มีสตรีผู้เลื่องนามว่า ทมยันตี ใบหน้างามดุจดวงจันทร์เต็มดวง

    • 3.1.36.185

      ด้วยการปฏิบัติพิธีมหาลัย ท้าวนล สวามีของนางทมยันตี หลังจากข้ามพ้นมหันตภัยอันยิ่งใหญ่แล้ว ทรงได้ครองแผ่นดินนี้อีกครั้ง

    • 3.3.2.29

      สำหรับพระราชาผู้เป็นยอดแห่งกษัตริย์นั้น มีพระมเหสีผู้ทรงศีลเป็นที่รัก นามว่า มทัยนตี เลื่องลือดุจนางทมยันตี พระชายาของนล

    • 6.27.1

      การพรรณนาถึงการแต่งงานของพระนารทกับนางทมยันตีจำแลง พระนารทกล่าวว่า: เมื่อได้ยินคำพูดของพระธิดาผ่านทางแม่นม พระราชาจึงตรัสกับพระนางไกเกยี มเหสีผู้มีดวงตางดงามซึ่งประทับอยู่ใกล้ๆ

    • 6.26.1

      ฤๅษีวยาสกล่าวว่า: เมื่อได้ฟังคำพูดของข้าพเจ้า พระนารทมุนีผู้รู้แจ้งในปรมัตถธรรมได้ยิ้มและกล่าวแก่ข้าพเจ้าผู้กำลังถามถึงเหตุแห่งความหลงผิด

    • 9.1.130

      วรุณานีผู้มีชื่อเสียง (ชายาของวรุณ) วินธยาวลีชายาของพลี ทมยันตีผู้เลอโฉม ยโศธา และเทวกี

  1. Shiva Purana

    6 verses · 3 chapters

    • 3.28.30

      โอ้ผู้ปราศจากมลทิน ในเมืองไวทัรภะ เจ้าจักเป็นธิดาของพระราชาภีมะ; และจักเลื่องลือว่า ‘ทมยันตี’ ผู้เปี่ยมด้วยคุณธรรม.

    • 4.10.2

      พระราชานั้นมีพระมเหสีผู้เป็นมงคลและเป็นที่รัก นามว่า “มทัยันตี” ผู้มั่นคงในธรรมยิ่งนัก และทรงเลื่องลือว่าเป็นสตรีผู้ซื่อสัตย์ดุจดมยันตีชายานล

    • 4.37.54

      ด้วยอานุภาพแห่งบุญนั้น เขาจึงเป็นนละในฐานะชาวภิลละ; ต่อมาจึงเป็นจักรพรรดิ มหาราช และทมยันตีได้เป็นที่รักของเขาอีกครั้ง

Key chapters

The chapters where Damayanti matters most.

  1. Damayantī’s Passage through the Wilderness

    Mahabharata 3.61 · 103 verses

    Central agent and sufferer

  2. Damayantī’s Lament, Serpent-Seizure, Rescue by the Hunter, and the Curse

    Mahabharata 3.60 · 36 verses

    Central agent of pathos and moral force

  3. Sudeva Identifies Damayantī in Cedi (सुदेवेन दमयन्ती-परिचयः)

    Mahabharata 3.65 · 36 verses

    The recognized heroine whose suffering, fidelity, and dignity…

  4. दमयन्त्या वणिजां सार्थगमनम्, हस्तियूथविप्लवः, चेदिराजपुरप्रवेशश्च (Damayantī joins a caravan; elephant-herd catastrophe; entry into Cedi)

    Mahabharata 3.62 · 33 verses

    Central agent of fidelity and endurance

  5. Damayantī’s Recognition by the Piplū Mark and Her Return to Vidarbha

    Mahabharata 3.66 · 26 verses

    Suffering heroine whose identity, dignity, and agency are…

  6. Damayantī’s Svayaṃvara: Divine Disguises, Truth-Vow, and Choosing Nala

    Mahabharata 3.54 · 25 verses

    Agent of choice whose discernment and satya become the decisive…

  7. Damayantī’s Dialogue with Bāhuka; Recognition and Disclosure

    Mahabharata 3.74 · 24 verses

    Moral interrogator and wounded spouse who converts private…

  8. Adhyāya 73: Damayantī’s Investigation of Bāhuka (Keśinī’s Observations)

    Mahabharata 3.73 · 22 verses

    Investigator and suffering spouse who converts grief into…

  9. Damayantī’s Message and the Dispatch of Brahmin Envoys

    Mahabharata 3.67 · 21 verses

    Strategist and moral petitioner

  10. Parṇāda’s Report; Bāhuka’s Counsel; Damayantī’s Strategic Svayaṃvara Message (अध्याय ६८)

    Mahabharata 3.68 · 21 verses

    Strategist-heroine who converts grief into controlled action to…

Key episodes

  1. Nala and Damayanti

    Mahabharata 3.50-3.78

Also known to Wikipedia · Wikidata Q3521321