Adhyaya 144

Verse 1

सूत उवाच । सा गत्वा त्रिदिवं पश्चात्सहस्राक्षं सुरैर्युतम् । प्रोवाच भगवन्दिष्ट्या क्षोभितोऽसौ महामुनिः

సూతుడు పలికెను—ఆమె తరువాత స్వర్గానికి వెళ్లి, దేవులతో కూడిన సహస్రాక్షుడు (ఇంద్రుడు)ను ఉద్దేశించి చెప్పెను—“భగవన్, దైవయోగమున ఆ మహాముని క్షోభింపబడ్డాడు।”

Verse 2

तपस्तस्य हतं कृत्स्नं यत्कृच्छ्रेण समाचितम् । तथा निस्तेजसत्वं च नीतस्त्वं सुखभाग्भव

“అతడు మహాకష్టంతో సమాచితము చేసిన సమస్త తపస్సు నశించిపోయింది. అలాగే నీవు కూడా తేజస్సు లేని స్థితికి నెట్టబడ్డావు; ఇక సుఖభాగివి కమ్ము.”

Verse 3

एवमुक्त्वाऽथ सा रंभा शंसिता निखिलैः सुरैः । अमोघरेतसस्तस्य दध्रे गर्भं निजोदरे

ఇట్లు పలికిన తరువాత సమస్త దేవతలచే ప్రశంసింపబడిన రంభా, అమోఘవీర్యుడైన ఆ ముని గర్భాన్ని తన ఉదరంలో ధరించింది।

Verse 4

जाबालिरपि कृत्वा च पश्चात्तापमनेकधा । भूयस्तु तपसि स्थित्वा स्थितस्तत्रैव चाश्रमे

జాబాలి కూడా అనేక విధాల పశ్చాత్తాపం చేసి, మళ్లీ తపస్సులో నిమగ్నుడై, అక్కడే ఆ ఆశ్రమంలో నివసించాడు।

Verse 5

ततस्तु दशमे मासि संप्राप्ते सुषुवे शुभाम् । कन्यां सरोजपत्राक्षीं दिव्यलक्षणलक्षिताम्

తదుపరి పదవ మాసం వచ్చినప్పుడు ఆమె శుభకరమైన ఒక కన్యను ప్రసవించింది—కమలదళనేత్రి, దివ్యలక్షణాలతో గుర్తింపబడినది।

Verse 6

अथ तां मानुषोद्भूतां मत्वा तस्यैव चाश्रमम् । गत्वा मुमोच प्रत्यक्षं तस्यर्षेश्चेदमब्रवीत्

ఆమెను మానవలోకంలో జన్మించినదిగా భావించి, ఆమె అదే ఆశ్రమానికి వెళ్లి, ఆ కన్యను ముని ఎదుట ప్రత్యక్షంగా ఉంచి ఈ మాటలు పలికింది।

Verse 7

तव वीर्यसमुद्भूतामेनां मज्जठरोषिताम् । कन्यकां मुनिशार्दूल तस्मात्पालय सांप्रतम्

ఈ కన్య నీ వీర్యం నుండి జన్మించింది, నా గర్భంలో నివసించింది; కాబట్టి, ఓ మునిశార్దూలా, ఇప్పుడు ఆమెను రక్షించుము।

Verse 8

न स्वर्गे विद्यते वासो मानुषाणां कथंचन । एतस्मात्कारणात्तुभ्यं मया ब्रह्मन्समर्पिता

మనుష్యులకు స్వర్గంలోనూ ఏ విధమైన నివాసం లేదు. అందుకే, ఓ బ్రాహ్మణా, ఆమెను నేను నీకు సమర్పించాను.

Verse 9

एवमुक्त्वा ययौ रंभा सत्वरं त्रिदशालयम् । जाबालिरपि तां दृष्ट्वा कन्यकां स्नेहमाविशत्

ఇలా చెప్పి రంభా వేగంగా త్రిదశుల (దేవతల) ఆలయానికి వెళ్లిపోయింది. జాబాలి కూడా ఆ కన్యను చూసి మృదుస్నేహంతో నిండిపోయాడు.

Verse 10

ततस्तां कन्यकां कृत्वा सुष्ठु गुप्ते लतागृहे । रसैर्मिष्टफलोद्भूतैः पुपोष च दिवानिशम्

తర్వాత అతడు ఆ కన్యను బాగా దాచిన లతాగృహంలో ఉంచాడు. తీపి ఫలరసాలతో పగలు-రాత్రి ఆమెను పోషించాడు.

Verse 11

सापि कन्या परां वृद्धिं शनैर्याति दिनेदिने । शुक्लपक्षं समासाद्य यथा चन्द्रकला दिवि

ఆ కన్య కూడా రోజురోజుకు నెమ్మదిగా గొప్పగా పెరిగింది—శుక్లపక్షంలో ఆకాశంలో చంద్రకళ పెరిగినట్లుగా.

Verse 12

यथायथाथ सा याति वृद्धिं कमललोचना । तथातथास्य सुस्नेहो जाबालेरप्यवर्धत

కమలనేత్రి అయిన ఆ కన్య ఎంతెంతగా పెరిగిందో, అంతంతగా జాబాలి యొక్క మృదుస్నేహం కూడా పెరిగింది.

Verse 13

सा शिशुत्वे मृगैः सार्द्धं पक्षिभिश्च सुशोभना । क्रीडां चक्रे सुविश्रब्धैर्वर्धयंती मुनेर्मुदम्

బాల్యంలో ఆ సుందరి జింకలతోను పక్షులతోను నిస్సంకోచంగా క్రీడించి, మునివర్యుని హర్షాన్ని పెంపొందించింది।

Verse 14

ततो बाल्यं परित्यक्त्वा वल्कलावृतगात्रिका । तस्यर्षेः सर्वकृत्येषु साहाय्यं प्रकरोति च

ఆపై బాల్యాన్ని విడిచి, వల్కలవస్త్రాలు ధరించి, ఆ ఋషివర్యుని సమస్త నిత్యకృత్యాలలో సహాయపడసాగింది।

Verse 15

समित्कुशादि यत्किंचित्फलपुष्पसमन्वितम् । वनात्तदानयामास तस्य प्रीतिमवर्धयत्

సమిత్తులు, కుశ మొదలైనవి, అలాగే ఫలపుష్పాలతో కూడినదేదైనా ఆమె అడవిలోనుంచి తెచ్చి, ఆయన ప్రీతిని పెంపొందించింది।

Verse 16

ततः कतिपयाहस्य फलार्थं सा मृगेक्षणा । निदाघसमये दूरं स्वाश्रमात्प्रजगाम ह

ఆపై కొద్ది రోజుల తరువాత, ఫలాల కోసం వెదుకుతూ, ఆ మృగనయన గ్రీష్మకాలంలో తన ఆశ్రమం నుండి దూరంగా వెళ్లింది।

Verse 17

एतस्मिन्नंतरे तत्र विमानवरमाश्रितः । प्राप्तश्चित्रांगदोनाम गन्धर्वस्त्रिदिवौकसाम्

ఇంతలో అక్కడ త్రిదివలోకవాసి ‘చిత్రాంగద’ అనే గంధర్వుడు ఉత్తమ విమానాన్ని ఆశ్రయించి వచ్చి చేరాడు।

Verse 18

तेन सा विजने बाला पूर्णचन्द्रनिभानना । दृष्टा चांद्रमसी लेखा पतितेव धरातले

అప్పుడు అతడు ఆ నిర్జన స్థలంలో ఆ బాలికను చూచెను; ఆమె ముఖము పూర్ణచంద్రునివలె—భూమిపై పడిన చంద్రకాంతి రేఖవలె కనిపించెను।

Verse 19

ततः कामपरीतांगः सोवतीर्य धरातलम् । विमानान्मधुरैर्वाक्यैस्तामुवाच कृतांजलिः

తరువాత కామావేశంతో ఆవృతమైన శరీరముతో అతడు విమానమునుండి దిగివచ్చి భూమిపై నిలిచి, కృతాంజలిగా మధుర వాక్యాలతో ఆమెను సంభోదించెను।

Verse 20

का त्वं कमलगर्भाभा निर्जनेऽथ महावने । भ्रमस्येकाकिनी बाले वनमध्ये सुलोचने

నీవెవరు, కమలగర్భసమ కాంతిమతీ? ఈ నిర్జన మహావనంలో నీవు ఒంటరిగా ఎందుకు తిరుగుచున్నావు—ఓ బాలే, ఓ సులోచనే, అరణ్యమధ్యమున?

Verse 21

कन्योवाच । अहं फलवतीनाम जाबालेर्दुहिता मुने । फलपुष्पार्थमायाता तदर्थमिह कानने

కన్య పలికెను—ఓ మునీ, నా పేరు ఫలవతీ; నేను జాబాలి కుమార్తెను. ఫలములు, పుష్పముల కొరకు నేనిది అరణ్యమునకు వచ్చితిని।

Verse 22

चित्रांगद उवाच । कुमारब्रह्मचारी स श्रूयते मुनिसत्तमः । तत्कथं तस्य वामोरु त्वं जाता भार्यया विना

చిత్రాంగదుడు పలికెను—ఆ మునిశ్రేష్ఠుడు కుమార-బ్రహ్మచారిగా ప్రసిద్ధుడు; అయితే ఓ వామోరు, భార్య లేకుండానే నీవు అతనికి ఎలా జన్మించితివి?

Verse 23

कन्योवाच । सत्यमेतन्महाभाग नास्ति दारपरिग्रहः । तस्यर्षेः किं तु संजाता यथा तन्मेऽवधारय

కన్య చెప్పింది—హే మహాభాగ! ఇది నిజమే; ఆయన భార్యను స్వీకరించలేదు. అయినా నేను ఆ ఋషి నుండే జన్మించాను; అది ఎలా జరిగిందో నన్ను బట్టి గ్రహించండి.

Verse 24

रंभा नामाप्सरास्तेन पुरा दृष्टा सुरांगना । ततः कामपरीतेन सेविता च यथासुखम्

‘రంభా’ అనే అప్సర, ఆ దివ్య సుందరి, ఆయనకు పూర్వం దర్శనమైంది. ఆపై కామావేశంతో ఆయన ఆమెతో తన సుఖానుసారం సంగమించాడు.

Verse 25

ततस्तदुदराज्जाता देवलोके महत्तरे । तयापि चेह तस्यर्षेर्भूय एव नियोजिता

ఆపై ఆమె గర్భం నుండి నేను దేవలోకంలోని మహత్తర స్థలంలో జన్మించాను. ఆమెనే మళ్లీ నన్ను ఇక్కడికి పంపి, ఆ ఋషికి సేవగా నియమించింది.

Verse 26

एवं स मे पिता जातो जाबालिर्मुनिसत्तमः । पोषिताऽहं ततस्तेन नानाफलसमुद्रवैः

ఇలా మునిశ్రేష్ఠుడు జాబాలి నా తండ్రిగా అయ్యాడు. ఆపై ఆయన నానావిధ ఫలాల సమృద్ధితో నన్ను పోషించాడు.

Verse 27

ततः फलवती नाम कृतं तेन महात्मना । ममानुरूपमेतद्धि यन्मां त्वं परिपृच्छसि

అందుకే ఆ మహాత్ముడు నాకు ‘ఫలవతి’ అనే నామం పెట్టాడు. అది నాకు తగినదే—అందువల్లనే నన్ను గురించి నీవు అడుగుతున్నావు.

Verse 28

चित्रांगद उवाच । तव रूपं समालोक्य कामस्याहं वशं गतः । तस्माद्भजस्व मां भीरु नो चेद्यास्यामि संक्षयम्

చిత్రాంగదుడు అన్నాడు—నీ రూపాన్ని చూచి నేను కామవశుడనయ్యాను. కాబట్టి, ఓ భీరువా, నన్ను స్వీకరించు; లేకపోతే నేను నాశానికి చేరుతాను.

Verse 29

अहं चित्रांगदोनाम गन्धर्वस्त्रिदिवौकसाम् । तीर्थयात्राकृते प्राप्तः क्षेत्रेऽस्मिञ्छ्रद्धयाऽन्वितः

నేను చిత్రాంగద అనే పేరుగల గంధర్వుడను, త్రిదివవాసులలో ఒకడు. తీర్థయాత్ర నిమిత్తం, శ్రద్ధతో కూడి, ఈ పుణ్యక్షేత్రానికి వచ్చాను.

Verse 30

कन्योवाच । कुमारधर्मिणी चाहमद्यापि वशगा पितुः । कामधर्मं न जानामि चित्रांगद कथंचन

కన్య చెప్పింది—నేను ఇంకా కుమారికాధర్మంలోనే ఉన్నాను, తండ్రి అధీనంలోనే ఉన్నాను. ఓ చిత్రాంగదా, కామధర్మం నాకు ఏ విధంగానూ తెలియదు.

Verse 31

तस्मात्प्रार्थय मे तातं स मां तुभ्यं प्रदास्यति । अनुरूपाय योग्याय तरुणाय मनस्विनीम्

కాబట్టి నా తండ్రిని ప్రార్థించు; ఆయన నన్ను నీకు ఇస్తాడు—నీవు అనురూపుడవు, యోగ్యుడవు, యౌవనవంతుడవు; నేనూ మనస్వినిని.

Verse 32

ममापि रुचितं चित्ते तव वाक्यमिदं शुभम् । धन्याहं यदि ते कण्ठमालिंगामि यथेच्छया

నీ ఈ శుభవాక్యాలు నా హృదయానికీ ఇష్టమయ్యాయి. నేను కోరినట్లుగా నీ కంఠాన్ని ఆలింగనం చేయగలిగితే, నేను ధన్యురాలనవుతాను.

Verse 33

चित्रांगद उवाच । न शक्नोमि महाभागे तावत्कालं प्रतीक्षितुम् । मां दहत्येष गात्रोत्थः सुमहान्कामपावकः

చిత్రాంగదుడు అన్నాడు—హే మహాభాగే, అంతకాలం నేను వేచి ఉండలేను. నా అవయవాల నుంచే పుట్టిన ఈ మహా కామాగ్ని నన్ను దహిస్తోంది.

Verse 34

तस्मात्कुरु प्रसादं मे रतिदानेन शोभने । को जानाति हि तच्चित्तं कीदृग्रूपं भविष्यति

కాబట్టి, హే శోభనే, రతిదానంతో నాపై ప్రసన్నత చూపు. ఎందుకంటే నిరాకరించబడితే ఆ చిత్తం ఏ రూపం దాల్చునో ఎవరు తెలుసుకోగలరు?

Verse 35

कन्योवाच । एवं ते वर्तमानस्य मम तातः प्रकोपतः । दहिष्यति न संदेहः शापं दत्त्वा सुदारुणम्

కన్య చెప్పింది—నీవు ఇలా ప్రవర్తిస్తే, నా తండ్రి కోపించి అత్యంత ఘోరమైన శాపం ఇచ్చి నిస్సందేహంగా నిన్ను దహిస్తాడు.

Verse 36

चित्रांगद उवाच । तव तातः स कालेन मां दहिष्यति मानदे । कामानलः पुनः सद्य एष भस्म करिष्यति

చిత్రాంగదుడు అన్నాడు—హే మానదే, నీ తండ్రి కాలానుగుణంగా నన్ను దహించవచ్చు; కానీ ఈ కామానలము మాత్రం ఇప్పుడే నన్ను భస్మం చేస్తుంది.

Verse 37

एवमुक्त्वाऽथ तां बालां वेपमानां त्रपावतीम् । गृहीत्वा दक्षिणे पाणौ प्रविवेश सुरालयम्

ఇలా చెప్పి, వణుకుతూ లజ్జతో ఉన్న ఆ బాలికను కుడిచేతితో పట్టుకొని అతడు సురాలయములో ప్రవేశించాడు.

Verse 38

तत्र तां रमयामास तदा कामप्रपीडितः । तत्कालजातरागांधां निर्लज्जत्वमुपागताम्

అక్కడ అతడు కామవేదనతో పీడితుడై ఆమెతో క్రీడించెను; ఆమె కూడా ఆ క్షణమే పుట్టిన రాగంతో అంధురాలై నిర్లజ్జతకు చేరెను।

Verse 39

एवं तस्याः समं तेन स्थिताया दिवसो गतः । निमेषवन्मुनिश्रेष्ठास्ततश्चास्तं गतो रविः

హే మునిశ్రేష్ఠా! ఈ విధంగా ఆమె అతనితో కలిసి అక్కడే ఉండగా, దినము నిమేషమువలె గడిచిపోయెను; తరువాత సూర్యుడు అస్తమించెను।

Verse 40

एतस्मिन्नंतरे विप्रो जाबालिर्दुःख संयुतः । अनायातां सुतां ज्ञात्वा परिबभ्राम सर्वतः

ఇంతలో దుఃఖంతో నిండిన బ్రాహ్మణుడు జాబాలి, తన కుమార్తె రాలేదని తెలిసి, ఆమెను వెదకుటకు అన్ని దిక్కులా తిరిగెను।

Verse 41

अहो सा दुहिता मह्यं किमु व्यालैः प्रभक्षिता । वृक्षं कंचित्समारूढा पतिता धरणी तले

“అయ్యో! నా కుమార్తె ఎక్కడ? ఆమెను క్రూర మృగాలు భక్షించాయా? లేక ఏదైనా చెట్టెక్కి నేలపై పడిపోయిందా?”

Verse 42

किं वा जलाशयं कंचित्प्राप्य गाधमजानती । निमग्ना तत्र सा बाला संप्रविष्टा जलार्थिनी

“లేదా నీరు కోరుతూ ఆ బాలిక ఏదైనా చెరువును చేరి, దాని లోతు తెలియక అందులో ప్రవేశించి అక్కడే మునిగిపోయిందా?”

Verse 43

एवं स प्रलपन्विप्रो बभ्राम गहने वने । कुशकण्टकविद्धांगः क्षुत्पिपासासमाकुलः

ఇలా విలపిస్తూ ఆ బ్రాహ్మణుడు ఘనమైన అడవిలో తిరుగుతూ ఉన్నాడు. కుశగడ్డి, ముళ్లతో శరీరం గాయపడగా, ఆకలి దాహాలతో వ్యాకులమయ్యాడు।

Verse 44

यंयं शृणोति शब्दं स मृगपक्षिसमुद्भवम् । रजन्यां तत्र निर्याति मत्वा फलवतीं च ताम्

జింకలు లేదా పక్షుల నుంచి వచ్చిన ఏ శబ్దం విన్నా, రాత్రివేళ అక్కడికే పరుగెత్తేవాడు—ఆమెనేనని భావించి, ఫలసిద్ధి ఆశతో।

Verse 45

अथ क्रमात्समायातो हरहर्म्यं स सन्मुनिः । यत्र चित्रांगदोपेता सा संतिष्ठति कन्यका

తర్వాత క్రమంగా ఆ సద్గుణ ముని హరుని మందిరానికి చేరాడు; అక్కడ అంగాంగాల్లో ప్రకాశించే ఆభరణాలతో అలంకృతమైన ఆ కన్య నిలిచి ఉంది।

Verse 46

निःशंका जल्पमाना च रागवाक्यान्यनेकशः । अनर्हाणि कुमारीणां ब्रह्मजानां विशेषतः

ఆమె సంకోచం లేకుండా పలుకుతూ, అనేకసార్లు రాగభరితమైన మాటలు చెప్పింది—అవి కన్యలకు, ముఖ్యంగా బ్రాహ్మణకుల జన్మించిన వారికి, అసలు తగనివి।

Verse 47

ततः स सुचिरं श्रुत्वा दूरस्थो विस्मयान्वितः । कुमार्याश्चेष्टितं दृष्ट्वा कोपसंरक्तलोचनः

అప్పుడు దూరంగా నిలబడి అతడు చాలాసేపు ఆశ్చర్యంతో విన్నాడు; కన్య ప్రవర్తనను చూసి అతని కళ్ళు కోపంతో ఎర్రబడ్డాయి।

Verse 48

अथ दुद्राव वेगेन गृह्य काष्ठसमुच्चयम् । द्वाभ्यामेव विनाशाय भर्त्समानो मुहुर्मुहुः

అప్పుడు అతడు వేగంగా పరుగెత్తి కట్టెల కట్టను పట్టుకున్నాడు; మళ్లీ మళ్లీ దూషిస్తూ, క్షణాల్లోనే నాశనం చేస్తానని ఆమెను బెదిరించాడు।

Verse 49

धिग्धिक्पापसमाचारे कौमार्यं दूषितं त्वया । लांछनं च समानीतं मम लोकत्रयेऽपि च

ధిగ్ధిగ్, పాపాచారిణీ! నీవు నా కౌమార్యాన్ని కలుషితం చేశావు; నా మీద మచ్చ తెచ్చావు—త్రిలోకాలలోనూ।

Verse 50

नितरां पतिमासाद्य कर्मणानेन चाधमे । तस्मादनेन पापेन युक्तां त्वां नाशयाम्यहम्

ఈ నీచకర్మతో నీవు పూర్తిగా భర్తను పొందావు; కాబట్టి ఈ పాపంతో బంధింపబడిన నిన్ను నేను నాశనం చేస్తాను।

Verse 51

एवमुक्त्वा प्रहारं स यावत्क्षिपति सन्मुनिः । तावच्चित्रांगदो नष्टो व्योममार्गेण सत्वरम्

ఇలా చెప్పి ఆ సన్ముని దెబ్బ వేయబోతున్న క్షణంలోనే, చిత్రాంగదుడు ఆకాశమార్గం ద్వారా వేగంగా అంతర్ధానమయ్యాడు।

Verse 52

विवस्त्रा सापि तत्रैव खिन्नांगी कामसेवया । न शशाक क्वचिद्गंतुं समुत्थाय ततः क्षितौ

ఆమె కూడా అక్కడే వస్త్రహీనంగా మిగిలింది; కామసేవ వల్ల ఆమె శరీరం అలసిపోయి, నేలపై నుంచి లేచి ఎక్కడికీ వెళ్లలేకపోయింది।

Verse 53

ततः काष्ठप्रहारोघैर्हत्वा तां पतितां क्षितौ । मृतामिति परिज्ञाय स क्रोधपरिवारितः

అప్పుడు అతడు కఱ్ఱ దెబ్బల వరదతో నేలపై పడిపోయిన ఆమెను చంపివేశాడు; ఆమె మృతురాలైందని గ్రహించి క్రోధావృతుడై నిలిచాడు.

Verse 54

ततश्चित्रांगदस्यापि ददौ शापं सुदारुणम् । स दृष्ट्वाऽकाशमार्गेण गच्छमानं भयातुरम्

తర్వాత అతడు చిత్రాంగదునికీ అత్యంత దారుణమైన శాపం ఇచ్చాడు; ఆకాశమార్గంలో భయాక్రాంతుడై వెళ్తున్న వానిని చూసి.

Verse 55

य एष कन्यकां मह्यं धर्षयित्वा समुत्पतेत् । स पतत्वचिरात्पापश्छिन्नपक्ष इवांडजः

ఈ పాపి నా కన్యను అవమానించి ఎగిరిపోవాలని యత్నిస్తే, కత్తిరించిన రెక్కల పక్షిలా త్వరలోనే కూలిపోతాడు.

Verse 56

कुष्ठव्याधिसमायुक्तश्चलितुं नैव च क्षमः । एतस्मिन्नन्तरे भूमौ स पपात नभस्तलात्

కుష్ఠవ్యాధితో బాధపడుతూ కదలలేని వాడైపోయాడు; ఆ క్షణమే అతడు ఆకాశం నుంచి నేలపై పడిపోయాడు.

Verse 57

कुष्ठव्याधिसमायुक्तः स च चित्रांगदो युवा । ततस्तं स मुनिः प्राह काष्ठोद्यतकरः क्रुधा

కుష్ఠవ్యాధితో బాధపడుతున్న ఆ యువ చిత్రాంగదుని, అప్పుడు కోపంతో చేతిలో కఱ్ఱ ఎత్తిన ముని ఇలా అన్నాడు.

Verse 58

कस्त्वं पापसमाचार येन मे धर्षिता बलात् । कुमारी तन्नयाम्येष त्वामद्य यम शासनम्

ఓ పాపాచారివా, నీవెవడు? నా కన్యను బలాత్కారంగా అవమానించినవాడివి. అందుచేత నేడు నిన్ను యమశాసనానికి పంపుదును।

Verse 59

चित्रांगद उवाच । अहं चित्रांगदोनाम गन्धर्वस्त्रिदिवौकसाम् । तीर्थयात्राप्रसंगेन क्षेत्रेऽस्मिन्समुपागतः

చిత్రాంగదుడు అన్నాడు—నేను చిత్రాంగదుడను, త్రిదివవాసులలో గంధర్వుడను. తీర్థయాత్ర సందర్భమున ఈ పుణ్యక్షేత్రమునకు వచ్చితిని।

Verse 60

ततस्तु कन्यकां दृष्ट्वा कामदेववशं गतः

ఆపై ఆ కన్యను చూచి అతడు కామదేవుని వశమున పడెను।

Verse 61

ततः सेवितवानत्र लताहर्म्ये जनच्युते । तस्मात्कुरु क्षमां मह्यं दीनस्य प्रणतस्य च

తదుపరి ఇక్కడ, జనరహితమైన లతామండపములో, అతడు ఆమెతో సంగమించెను. కావున దుఃఖితుడనై శరణాగతుడనైన నన్ను క్షమించుము।

Verse 62

यथा व्याधेर्भवेन्नाशो यथा स्याद्गगने गतिः । भूयोऽपि त्वत्प्रसादेन स्वल्पः कोपो हि साधुषु

యథా వ్యాధి నశించునో, యథా గగనగమనం సిద్ధించునో, అలాగే నీ ప్రసాదముచేత సాధుజనుల కోపము స్వల్పమై శీఘ్రమే శమించుగాక।

Verse 63

जाबालिरुवाच । ईदृग्रूपधरस्त्वं हि मम वाक्याद्भविष्यसि । एषापि मत्सुता पापा वस्त्रहीना सदेदृशी

జాబాలి అన్నాడు—నా వాక్యప్రభావంతో నీవు నిశ్చయంగా ఇలాంటి రూపాన్ని ధరించెదవు. నా ఈ పాపినీ కుమార్తె కూడా వస్త్రహీనగా, ఇదే స్థితిలోనే సదా ఉండును.

Verse 64

भविष्यति न संदेहो जीवयिष्यति चेत्क्वचित् । यद्येषा धास्यति क्वापि वस्त्रं गात्रे निजे क्वचित्

అదే జరుగును—సందేహం లేదు—ఆమె ఎక్కడైనా బ్రతికి ఉంటే. మరియు ఆమె ఎప్పుడైనా, ఎక్కడైనా, తన శరీరంపై వస్త్రం ధరించితే…

Verse 65

तन्नूनं च शिरोऽप्यस्याः फलिष्यति न संशयः । एवमुक्त्वा विकोपश्च स जगाम निजाश्रमम्

అప్పుడు నిశ్చయంగా ఆమె తల కూడా ఛేదింపబడును—సందేహం లేదు. ఇలా చెప్పి, కోపావేశంతో అతడు తన ఆశ్రమానికి వెళ్లిపోయెను.

Verse 66

चित्रांगदोऽपि तत्रैव तया सार्धं तथा स्थितः । कस्यचित्त्वथ कालस्य तत्र क्षेत्रे समाययौ

చిత్రాంగదుడు కూడా అక్కడే, ఆమెతో కలిసి, అలాగే నిలిచియుండెను. కొంత కాలం గడిచిన తరువాత ఆ పుణ్యక్షేత్రానికి (ఒక దివ్యాగమనం) చేరెను.

Verse 67

चैत्रशुक्लचतुर्दश्यां भगवाञ्छशिशेखरः । गन्तुं चित्रेश्वरे पीठे गणै रौद्रैः समावृतः । योगिनीभिः प्रचण्डाभिः सार्धं प्राप्ते निशामुखे

చైత్ర శుక్ల చతుర్దశినాడు భగవాన్ శశిశేఖరుడు (శివుడు) రౌద్ర గణములతో ఆవరించబడి, ప్రచండ యోగినీలతో కలిసి, రాత్రి ఆరంభంలో చిత్రేశ్వర పీఠానికి వెళ్లి అక్కడికి చేరెను.

Verse 68

अथ प्राप्ते निशार्धे तु योगिन्यस्ताः सुदारुणाः । महामांसं महामांसमित्यूचुर्भक्षणाय वै

అర్ధరాత్రి వచ్చినప్పుడు, ఆ అత్యంత భయంకరమైన యోగినీలు భక్షణార్థం కేకలు వేసి— “మహామాంసం! మహామాంసం!” అని పలికారు.

Verse 69

नृत्यमानाः पुरस्तस्य देवदेवस्य शूलिनः । सस्पर्धा गणमुख्यैस्तैर्नर्तमानैः समंततः

దేవదేవుడైన శూలధారి ప్రభువు సమక్షంలో నర్తిస్తూ, ప్రధాన గణులు చుట్టూ నర్తించారు—ఉత్సాహంలో పరస్పరం పోటీ పడుతూ.

Verse 70

यस्तत्र समये तासां महामांसं प्रयच्छति । मंत्रपूतं स संसिद्धिं समवाप्नोति वांछिताम्

ఆ సమయాన వారికి మంత్రపూతమైన మహామాంసాన్ని సమర్పించేవాడు, కోరుకున్న సిద్ధిని సంపూర్ణంగా పొందుతాడు.

Verse 71

मद्यं मांसं तथा चान्यन्नैवेद्यं वा फलादिकम् । तस्य सिद्धिः समादिष्टा यथा स्वहृदये स्थिता

మద్యమో, మాంసమో, లేదా ఫలాదులు వంటి ఇతర నైవేద్యమో—ఏదైనా అయినా, అతని సిద్ధి తన హృదయంలో ఉన్న సంకల్పానుసారమే అని ప్రకటించబడింది.

Verse 72

एतस्मिन्नंतरे कन्या सा जाबालिसमुद्भवा । स च चित्रांगदस्तत्र गत्वा प्रोवाच सादरम्

ఇంతలో జాబాలివంశజమైన ఆ కన్య ప్రత్యక్షమైంది. అప్పుడు చిత్రాంగద అక్కడికి వెళ్లి గౌరవంతో పలికాడు.

Verse 73

अस्मदीयमिदं मांसं योगिन्यो हर्षसंयुताः । भक्षयन्तु यथासौख्यं स्वयमेव प्रकल्पितम्

హర్షసంయుతులైన యోగినీలు మా ఈ మాంసాన్ని తమ ఇష్టానుసారం సుఖంగా భక్షించుగాక; ఇది మేమే స్వయంగా సిద్ధం చేసితిమి.

Verse 74

अथ तं पुरुषं दृष्ट्वा कुष्ठव्याधिसमावृतम् । विवस्त्रां कन्यकां तां च सर्वास्ता विस्मयान्विताः

అనంతరం కుష్ఠవ్యాధితో ఆవరించబడిన ఆ పురుషుని చూచి, అలాగే వివస్త్రగా ఉన్న ఆ కన్యను చూచి, వారందరూ విస్మయంతో నిండిపోయిరి.

Verse 75

ते च सर्वे गणा रौद्राः स च देवस्त्रिलोचनः । पप्रच्छ कौतुकाविष्टस्तत्र चित्रांगदं प्रभुः

ఆ రౌద్ర గణులందరూ, అలాగే త్రిలోచనుడైన దేవుడూ—కౌతూహలంతో ఆవరింపబడి—అక్కడ ప్రభువు చిత్రాంగదుని ప్రశ్నించెను.

Verse 76

कस्त्वं धैर्यसमायुक्तो महत्सत्त्वे व्यवस्थितः । यः प्रयच्छसि जीवं त्वं कीटस्यापि सुवल्लभम्

నీవెవరు—ధైర్యసమాయుక్తుడవై, మహత్తర సత్త్వంలో స్థితుడవై—కీటానికైనా అత్యంత ప్రియమైన జీవాన్ని దానం చేయుచున్నావు?

Verse 77

केयं च वसनैंर्हीना त्वया सार्धं गतव्यथा । प्रयच्छति निजं देहं यद्देयं नैव कस्यचित्

మరియు ఈ స్త్రీ ఎవరు—వస్త్రహీనగా ఉన్నప్పటికీ నీతో పాటు వ్యథలేక వచ్చెను—ఎవరికైనా ఇవ్వనీయని దానమైన తన దేహాన్ని అర్పించుచున్నది?

Verse 78

सूत उवाच । ततः स कथयामास सर्वमात्मविचेष्टितम् । यथा कन्यासमं संगः कृतः शापश्च सन्मुनेः

సూతుడు పలికెను—ఆపై అతడు తన స్వకర్మవల్ల జరిగినదంతా వివరించాడు; ఆ కన్యతో తనకు సంగమం ఎలా కలిగిందో, సన్ముని శాపం ఎలా పొందాడో అన్నీ చెప్పాడు।

Verse 79

ततश्चित्रांगदं दृष्ट्वा स गन्धर्वं दिवौकसाम् । तथारूपं कृपाविष्टस्ततः प्रोवाच शंकरः

అనంతరం శంకరుడు దివ్యలోకవాసులలో ఒకడైన గంధర్వుడు చిత్రాంగదుని అటువంటి స్థితిలో చూచి కరుణతో నిండిపోయి ఇలా పలికెను।

Verse 80

मम संदर्शनं प्राप्य न मृत्युर्जायते क्वचित् । न वृथा दर्शनं चैतत्तस्मात्प्रार्थय सादरम्

“నా దర్శనం పొందినవానికి ఎప్పుడూ మరణం కలుగదు. ఈ దర్శనం వ్యర్థం కాదు; కాబట్టి భక్తి-గౌరవాలతో కోరుము।”

Verse 81

चित्रांगद उवाच । व्याधिनाऽहं सुनिर्विण्णस्तेन देवात्र चागतः । येन व्याधिक्षयो भावी देहनाशेन शंकर

చిత్రాంగదుడు అన్నాడు—“వ్యాధితో నేను అత్యంత నిరాశ్రాంతుడనయ్యాను; అందుకే దేవా, ఇక్కడికి వచ్చాను. శంకరా, ఏ ఉపాయంతో ఈ వ్యాధి నశించును—అవసరమైతే ఈ దేహనాశం జరిగినా?”

Verse 82

तस्मात्कुरु क्षयं व्याधेर्यदि यच्छसि मे वरम् । खेचरत्वं पुनर्देहि येन स्वर्गं व्रजाम्यहम्

“కాబట్టి మీరు నాకు వరం ఇవ్వదలచితే నా వ్యాధిని నశింపజేయండి. అలాగే మళ్లీ నాకు ఖేచరత్వాన్ని ప్రసాదించండి, దానివల్ల నేను స్వర్గానికి వెళ్లగలను.”

Verse 83

श्रीशंकर उवाच । त्वं स्थापयात्र मल्लिंगं पीठे गन्धर्वसत्तम । ततश्चाराधय प्रीत्या यावद्वर्षमुपस्थितम्

శ్రీశంకరుడు పలికెను—హే గంధర్వశ్రేష్ఠా! ఇక్కడ పీఠంపై మృణ్మయ లింగాన్ని స్థాపించు. తరువాత భక్తిప్రీతితో దానిని ఆరాధించు, ఒక పూర్తి సంవత్సరం పూర్తయ్యే వరకు.

Verse 84

यथायथा सुपूजां त्वं मल्लिंगस्य करिष्यसि । दिनेदिने तथा व्याधेस्तव नाशो भविष्यति

నీవు ఆ మృణ్మయ లింగానికి ఎంతెంతగా శ్రేష్ఠ పూజ చేస్తావో, అంతంతగా దినదినమూ నీ వ్యాధి నశించును.

Verse 85

ततस्तु खे गतिं प्राप्य पुनः स्वर्गं प्रयास्यसि । मत्प्रसादान्न सन्देहः सत्यमेतन्मयोदितम्

అనంతరం ఆకాశగతిని పొందీ మళ్లీ స్వర్గానికి వెళ్తావు. నా ప్రసాదముచేత సందేహం లేదు—ఇది నేను పలికిన సత్యం.

Verse 86

एषापि कन्यका यस्मात्प्रविष्टा पीठमध्यतः । तस्मात्फलवतीनाम योगिनी सम्भविष्यति

ఇక ఈ కన్య పీఠమధ్యంలో ప్రవేశించినందున, ఇక్కడ ‘ఫలవతీ’ అనే యోగినీ ఉద్భవించును.

Verse 87

अनेनैव तु रूपेण नग्नत्वेन व्यवस्थिता । मुख्यामवाप्स्यते पूजां वांछितं च प्रदास्यति । पूजकानां स्थितं चित्ते शतसंख्यगुणं तदा

ఆమె ఇదే రూపంలో—నగ్నస్థితిలో నిలిచి—ముఖ్య పూజను పొందును, కోరిన వరమును ప్రసాదించును. అప్పుడు పూజకుల మనస్సులో ఉన్న సంకల్పం శతగుణంగా ఫలించును.

Verse 88

एतां संपूजयेन्मर्त्यः पीठमेतत्ततः परम् । पूजयिष्यति तस्येष्टा सिद्धिरेवं भविष्यति

మానవుడు ముందుగా ఈ దేవిని విధివిధానంగా సంపూజించాలి; ఆపై ఈ పీఠాన్ని పరమాధారముగా భావించి పూజించాలి. ఇలా పూజించువానికి ఇష్టసిద్ధి ఈ విధంగా కలుగును.

Verse 89

एवमुक्त्वा ततः साऽथ हर्षेण महताऽन्विता । योगिनीवृंदमध्यस्था नृत्यं चक्रे ततः परम्

ఇలా చెప్పిన తరువాత ఆమె మహాహర్షంతో నిండిపోయింది. యోగినీ వృందమధ్యంలో నిలిచి, ఆపై పరమ నృత్యం చేసింది.

Verse 90

एवं बभूव सा तत्र योगिनी च वरांगना । तथा चक्रे परं नृत्यं यथा तुष्टो महेश्वरः

ఇలా ఆమె అక్కడ యోగినీగా కూడా, శ్రేష్ఠ యువతిగా కూడా దర్శనమిచ్చింది. ఆమె చేసిన పరమ నృత్యంతో మహేశ్వరుడు సంతుష్టుడయ్యాడు.

Verse 91

ततः प्रोवाच तां हृष्टः सर्वयोगिनिसंनिधौ । अनेन तव नृत्येन गीतेन च विशेषतः

అప్పుడు అతడు హర్షంతో సమస్త యోగినీల సన్నిధిలో ఆమెతో పలికెను—“నీ ఈ నృత్యముచేత, ముఖ్యంగా నీ గీతముచేత…।”

Verse 92

परितुष्टोस्मि ते वत्से तस्माच्छृणु वचो मम । निशीथेऽद्य दिने प्राप्ते यस्ते पूजां करिष्यति

“వత్సే, నేను నీపై పూర్తిగా ప్రసన్నుడను; కనుక నా మాట వినుము. ఈ రోజే నిశీథము (అర్ధరాత్రి) వచ్చినప్పుడు, ఎవడు నీ పూజను చేయునో…।”

Verse 93

सुरा मांसान्नसत्कारैर्मंत्रैरागमसंभवैः । स भविष्यति तत्कालं शापानुग्रहशक्तिमान्

సురా, మాంసం, అన్న-నైవేద్యాలు, సత్కారాలు మరియు ఆగమజన్య మంత్రాలతో ఎవడు పూజ చేస్తాడో, అతడు తక్షణమే శాపమిచ్చే మరియు అనుగ్రహించే శక్తి పొందుతాడు।

Verse 94

बंधनं मोहनं चापि शत्रोरुच्चाटनं तथा । करिष्यति न सन्देहो वशीकरणमेव च

అతడు బంధనం, మోహనం, అలాగే శత్రువు యొక్క ఉచ్చాటనాన్ని చేస్తాడు; సందేహం లేదు, వశీకరణమును కూడా నిశ్చయంగా నిర్వహిస్తాడు।

Verse 95

त्रिकोणं कुण्डमास्थाय दिशां पालान्प्रपूजयेत् । क्षेत्रपालं च सर्वास्ता देवता गमनोद्भवाः

త్రికోణ కుండాన్ని స్థాపించి ముందుగా దిక్పాలులను పూజించాలి; తరువాత క్షేత్రపాలుని, అలాగే కర్మం సాగుదలలో సహచరులుగా ఉద్భవించే సమస్త దేవతలను కూడా పూజించాలి।

Verse 96

तथा चत्वरपूजां च प्रकृत्वा विधिपूर्वकम् । पश्चात्त्वां पूजयित्वा च होमं यश्च करिष्यति

అలాగే విధిపూర్వకంగా చత్వర-పూజను చేసి, అనంతరం మిమ్మును పూజించి, తరువాత హోమం చేయువాడు…

Verse 97

शत्रुवामपदोत्थेन स्पृष्टेन रजसाऽथवा । गुग्गुलेन सहस्रांतं स्तंभनं च करिष्यति

శత్రువు ఎడమ పాదముద్ర నుండి లేచిన, స్పర్శించిన ధూళితో—లేదా గుగ్గులుతో—అతడు సహస్రాంతం జప/ఆహుతులతో స్తంభనాన్ని నిర్వహిస్తాడు।

Verse 98

यश्च शत्रुं हृदि स्थाप्य शत्रूद्वर्तनसंभवम् । मलं धात्रीफलैः सार्धं मोहनं स करिष्यति

ఎవడైతే శత్రువును హృదయంలో స్థిరపరచి, శత్రు-ఉద్వర్తనమునుండి పుట్టిన మలాన్ని ధాత్రీఫలములతో (ఆమలకీ) కలిసి ప్రయోగిస్తాడో, వాడు మోహనకర్మను నిర్వహించగలడు।

Verse 99

यः शत्रोः स्नानजं तोयं गृहीत्वा चाथ कर्दमम् । शिवनिर्माल्यसंयुक्तं जुह्वयिष्यति पावके

ఎవడైతే శత్రువు స్నానజలమును, కర్దమమును తీసుకొని, శివనిర్మాల్యముతో (పూజాశేషము) కలిపి పవిత్ర అగ్నిలో హోమముగా అర్పిస్తాడో, వాడు ఆ విధితో శత్రువును వశపరచగలడు।

Verse 100

तवाग्रे स नरो नूनं शत्रुमुच्चाटयिष्यति । एषोपि तव संगेन तव चित्रांगदः प्रियः । संप्राप्स्यति च सत्पूजामनुषंगात्त्वदुद्भवात्

నీ సమక్షంలో ఆ మనిషి నిశ్చయంగా శత్రువును ఉచ్చాటన చేసి తొలగిస్తాడు। అలాగే నీ ప్రియుడైన చిత్రాంగదుడు కూడా నీ సంగమవల్ల, నీ నుండి ఉద్భవించిన శుభానుషంగం చేత సత్పూజను పొందుతాడు।

Verse 101

फलवत्युवाच । यदि देव प्रसन्नो मे तथान्यमपि सद्वरम्

ఫలవతి పలికింది— ఓ దేవా! నాపై మీరు ప్రసన్నులైతే, నాకు మరొక శ్రేష్ఠ వరమును కూడా ప్రసాదించండి।

Verse 102

हृदिस्थं देहि मे सौख्यं येन संजायतेऽखिलम् । पिता ममैष जाबालिर्निर्मुक्तो वसनैः सदा

నాకు హృదయంలో నిలిచే ఆ సౌఖ్యాన్ని ప్రసాదించండి; దానివల్ల సమస్త మంగళమూ జనిస్తుంది। అలాగే నా తండ్రి జాబాలి ఎల్లప్పుడూ వస్త్రరహితుడై ఉంటాడు।

Verse 103

अहं यथा तथात्रैव संतिष्ठतु दिवानिशम् । येन संतापमायाति पश्यन्मम विरोधिनीम्

నేను ఏ స్థితిలో ఉన్నానో అలాగే ఆమె ఇక్కడే పగలు-రాత్రి నిలిచియుండుగాక; నా ప్రత్యర్థిని చూచి ఆమె దహించే బాధతో కుంగిపోవుగాక।

Verse 104

क्रीडां ब्राह्मणवंशस्य मद्यमांससमुद्भवाम् । मद्यगन्धं समाघ्राति मांसं पश्यति संस्कृतम् । मां स्वच्छंदरतां नित्यं दुःखं याति दिनेदिने

బ్రాహ్మణవంశానికి అపకీర్తి తెచ్చే మద్యమాంసజన్య క్రీడను ఆమె చూడుగాక. మద్య దుర్గంధాన్ని వాసనచూసి, సిద్ధమైన మాంసాన్ని చూడుగాక; నన్ను నిత్యం స్వేచ్ఛానుసారంగా రమించుచున్నదిగా చూచి ఆమె రోజురోజుకూ దుఃఖంలో పడుగాక।

Verse 105

श्रीभगवानुवाच । एवं भविष्यति प्रोक्तं संजातं चाधुना शुभे । अहं यास्यामि कैलासं त्वं तिष्ठात्र यथोदिता

శ్రీభగవానుడు పలికెను—హే శుభే, నీవు చెప్పినట్లే జరుగును; అది ఇప్పుడే సంభవించియున్నది. నేను కైలాసానికి వెళ్తాను; నీవు నేను చెప్పినట్లే ఇక్కడ నిలిచియుండుము।

Verse 106

सूत उवाच । एवं स भगवान्प्रोक्त्वा गतश्चादर्शनं हरः । योगिन्यश्चैव ताः सर्वाः स्वेस्वे स्थाने व्यवस्थिताः

సూతుడు పలికెను—ఇలా చెప్పి భగవాన్ హరుడు అదృశ్యుడై వెళ్లెను. ఆ యోగినులందరూ తమ తమ స్థానాలలో స్థిరపడిరి।

Verse 107

चित्रांगदोपि तत्रैव कृत्वा प्रासादमुत्तमम् । लिंगं संस्थापयामास देवदेवस्य शूलिनः

చిత్రాంగదుడును అక్కడే ఉత్తమ ప్రాసాదాన్ని నిర్మించి, దేవదేవుడైన శూలధారి భగవానుని లింగాన్ని ప్రతిష్ఠించెను।

Verse 108

ततश्चाराधयामास दिवारात्रमतंद्रितः

ఆ తరువాత అతడు అలసటలేక, అచంచలభక్తితో, దినరాత్రులు నిరంతరం ఆరాధన చేసెను।

Verse 109

ततः संवत्सरस्यांते व्याधिमुक्तः सुरूपधृक् । विमानवरमारूढो जगाम त्रिदशालयम् । सोऽपि जाबालिनामाथ विवस्त्र समपद्यत

తరువాత ఒక సంవత్సరాంతంలో అతడు వ్యాధిముక్తుడై సుందరరూపం ధరించాడు. శ్రేష్ఠ విమానంపై అధిరోహించి దేవాలయమైన త్రిదశాలయానికి వెళ్లాడు. అయితే జాబాలి కూడా తరువాత వివస్త్రత (అవమానకర దారిద్ర్యం) స్థితిని పొందెను।

Verse 110

जनहास्यकरो लोके स्थितस्तत्रैव सर्वदा । पश्यमानो विकारांस्तान्दुःखितः स्वसुतोद्भवान्

లోకంలో జనహాస్యానికి పాత్రుడై అతడు అక్కడే ఎల్లప్పుడూ నిలిచెను; తన సంతానమునుండి పుట్టిన ఆ వికృతులను చూచి అతడు దుఃఖించెను।

Verse 111

ततश्च गर्हयामास स्त्रीणां जन्म महामुनिः । तस्मिन्पीठे समासाद्य दुःखेन महताऽन्वितः

అప్పుడు ఆ మహాముని స్త్రీజన్మాన్ని గర్హించసాగెను. ఆ పీఠాన్ని చేరి అతడు మహాదుఃఖంతో నిండిపోయెను।

Verse 112

अहो पापात्मनां पुंसां संभविष्यंति योषितः । यासामीदृक्समाचारो द्विजवंशोद्भवास्वपि

“అహో! పాపాత్ములైన పురుషుల నుండే స్త్రీలు జన్మిస్తారు; ద్విజవంశంలో పుట్టినవారిలోనూ వారి ఆచారం ఇలాంటి దైర్యంగా మారుతుంది!”

Verse 113

सकृदेव मया संगः कृतो नार्या समन्वितः । आजन्ममरणं यावत्पापं प्राप्तं यथेदृशम्

నేను ఒక్కసారే స్త్రీతో సంగమం చేశాను; అయినా జన్మ నుండి మరణం వరకు ఇలాంటి పాపం నాకు కలిగింది.

Verse 114

ये पुनस्तासु संसक्ताः सदैव पुरुषाधमाः । का तेषां जायते लोके गतिर्वेद्मि न चिंतयन्

మరియు ఎల్లప్పుడూ వారిలోనే చిక్కుకొని ఉండే నీచ పురుషులకు—ఈ లోకంలో ఏ గతి కలుగుతుందో నాకు తెలియదు; ఆలోచించడానికీ మనసు రావడం లేదు.

Verse 115

एवं तस्य ब्रुवाणस्य योगिन्यस्ताः क्रुधान्विताः । तमूचुर्ब्राह्मणं तत्र घृणया परिवारितम्

అతడు అలా చెప్పుచుండగా, కోపంతో నిండిన ఆ యోగినీలు అక్కడ ఆ బ్రాహ్మణుణ్ని అసహ్యభావంతో చుట్టుముట్టి పలికారు.

Verse 116

योगिन्य ऊचुः । मा निंदां कुरु मूढात्मंस्त्वं स्त्रीणां योगमाश्रितः । एतच्चराचरं विश्वं स्त्रीभिः संधार्यते यतः

యోగినీలు పలికారు—ఓ మూర్ఖుడా! స్త్రీలను నిందించకు; నీవు కూడా స్త్రీయోగశక్తినే ఆశ్రయించావు. ఎందుకంటే ఈ చరాచర సమస్త విశ్వం స్త్రీశక్తులచే ధారితమై ఉంది.

Verse 117

याभिः संजनितः शेषः कूर्मश्च तदनंतरम् । याभ्यां संधार्यते पृथ्वी यस्यां विश्वं प्रतिष्ठितम्

యావరి వల్ల శేషుడు జన్మించాడు, ఆ తరువాత కూర్ముడూ; యావరి చేత భూమి ధారితమై ఉంది—ఆమెయందే ఈ సమస్త విశ్వం ప్రతిష్ఠితమై ఉంది.

Verse 118

धन्येयं ते सुता मूढ या प्राप्ता योगमुत्तमम् । प्राप्ता च परमं स्थानं स्तोकैरेवात्र वासरैः

హే మూఢుడా! నీ కుమార్తె నిజంగా ధన్యురాలు; ఆమె ఉత్తమ యోగాన్ని పొందింది, ఇక్కడ కొద్ది దినాల్లోనే పరమ పదాన్ని చేరింది।

Verse 119

त्वं पुनर्मूर्खतां प्राप्तश्छांदसं मार्गमास्थितः । अविद्यया समायुक्तः संसारेऽत्र भ्रमिष्यसि

కానీ నీవు మళ్లీ మూర్ఖత్వంలో పడి ఛాందస మార్గాన్ని ఆశ్రయించావు; అవిద్యతో కూడి ఈ సంసారచక్రంలో తిరుగుతావు।

Verse 120

मुनिरुवाच । स्त्रियो निंद्यतमाः सर्वाः सर्वावस्थासु दुःखदाः । इहलोके परे चैव ताभ्यः सौख्यं न लभ्यते

ముని పలికెను—“స్త్రీలు అందరూ అత్యంత నింద్యులు; ప్రతి స్థితిలో దుఃఖదాయకులు. ఇహలోకంలోనూ పరలోకంలోనూ వారివలన సుఖం లభించదు.”

Verse 121

यदर्थं निहतः शुम्भो निशुम्भश्च महासुरः । रावणो दण्डभूपश्च तथान्येऽपि सहस्रशः

ఏ కారణార్థమున మహాసురులు శుంభ-నిశుంభులు హతులయ్యారో, రావణుడు మరియు దండరాజు కూడా దండింపబడి పడిపోయారో, అలాగే వేలాది ఇతరులు—ఆ కారణమే ఈ తీర్థమాహాత్మ్యంలో ప్రకటించబడుతోంది।

Verse 122

प्राप्य तादृग्द्विजं कांतं गौतमं स्त्रीस्वभावतः । अहिल्या शक्रमासाद्य चकमे शीलवर्जिता

అటువంటి యోగ్యుడైన, ప్రియమైన ద్విజుడు గౌతముని పొందినప్పటికీ, స్త్రీస్వభావమనే కారణంతో, శీలరహిత అహల్య శక్రుడు (ఇంద్రుడు) వద్దకు వెళ్లి అతనితో సంగమాన్ని కోరింది।

Verse 123

कन्योवाच । यच्च निंदसि मूढात्मन्संति निंद्याश्च योषितः । तद्वदस्व मया सार्धं येन त्वां बोधयाम्यहम्

కన్య పలికింది—ఓ మూర్ఖాత్మా! నీవు స్త్రీలను నిందిస్తూ, కొందరు స్త్రీలు నిందనీయులని అంటున్నావు. అది అంతా నాతో కలిసి విస్తారంగా చెప్పు; నేను నిన్ను సమ్యగ్జ్ఞానానికి మేల్కొలుపుదును।

Verse 124

न तेऽस्ति हृदये बुद्धिर्न लज्जा न दया मुने । किमंत्यजोऽपि तत्कर्म कुरुते यत्त्वया कृतम्

ఓ మునీ! నీ హృదయంలో బుద్ధి లేదు, లజ్జ లేదు, దయ లేదు. నీవు చేసిన కర్మను అంత్యజుడైనా చేయడు।

Verse 125

अहं तावत्प्रहारेण त्वया व्यापादिताऽधम । स्त्रीहत्योद्भवपापस्य न चिन्ता विधृता हृदि

ఓ అధమా! నీ దెబ్బతో నేను నిజంగా హతమయ్యాను; అయినా స్త్రీహత్య వల్ల పుట్టే పాపం గురించి నా హృదయంలో ఎలాంటి భయం గాని చింత గాని లేదు।

Verse 126

विशेषेण सुतायाश्च कोपाविष्टेन चेतसा । गच्छंति पातकान्यत्र प्रायश्चित्तैः पृथग्विधैः

ఇక్కడ వేర్వేరు విధాలైన ప్రాయశ్చిత్తాల ద్వారా పాపాలు తొలగిపోతాయి—ప్రత్యేకంగా కోపావేశంతో చేసిన పాపాలు, అలాగే స్వకన్య సంబంధంగా కలిగిన పాపాలు కూడా।

Verse 127

स्त्रीवधोत्थं पुनर्याति यदि तत्त्वं प्रकीर्तय । एतन्मे न च दुःखं स्याद्यद्धतास्मि द्विजाधम

నీవు నిజమైన తత్త్వాన్ని సమ్యకంగా ప్రకటిస్తే, స్త్రీవధజనిత పాపం మళ్లీ నీ మీదకే తిరిగి వస్తుంది. నాకు ఇందులో దుఃఖం లేదు—నేను ఒక ద్విజాధముని చేత హతమయ్యానన్నదే।

Verse 128

यच्छप्ता नग्नसद्भावं नीता तत्पातकं च ते । कल्पांतेऽपि सुदुर्बुद्धे न संयास्यति कुत्रचित्

శాపం వలన నీవు నగ్నస్థితికి నెట్టబడితివి; అదే పాతకం నీ మీద పడింది. ఓ దుర్బుద్ధీ, కల్పాంతమునకైనా అది నీకు ఎక్కడా నశించదు.

Verse 129

तस्माद्भुंक्ष्व सुदुःखार्तः स्थितोऽत्रैव मया सह । न भूयो निंदसि प्रायो न च व्यापादयिष्यसि

కాబట్టి, ఓ ఘోర దుఃఖంతో బాధపడువాడా, నా తోడుగా ఇక్కడే ఉండి భోజనం చేయి. ఇకపై నీవు మునుపటిలా నిందించవు, మరల హింసించవు గాని హాని చేయవు గాని.

Verse 130

अनिंद्या योषितः सर्वा नैता दुष्यंति कर्हिचित् । मासिमासि रजो ह्यासां दुष्कृतान्यपकर्षति

స్త్రీలు నిందనీయులు కారు; వారు ఎప్పుడూ అపవిత్రులు కారు. ఎందుకంటే నెలనెల వారి రజోస్రావం వారి దుష్కృతాలను నిజంగా తొలగిస్తుంది.

Verse 131

मुनि रुवाच । स्त्रियः पापसमाचारा नैताः शुध्यंति कर्हिचित् । परकांते रतिर्यासामंत्यजत्वं प्रयच्छति

ముని పలికెను— పాపాచారంలో నిమగ్నమైన స్త్రీలు ఎప్పటికీ శుద్ధి పొందరు. మరియు పరుని ప్రియలో రతి కలవారికి అంత్యజత్వం (బహిష్కృత స్థితి) కలుగుతుంది.

Verse 132

कन्योवाच । मा मैवं वद मूढात्मन्नमेध्या इति योषितः । अत्र श्लोकः पुरा गीतो मनुना तं निबोध मे

కన్య పలికెను— ఓ మూర్ఖాత్మా, అలా అనకు; స్త్రీలను ‘అపవిత్రులు’ అని పలకకు. ఇక్కడ మనువు పూర్వం పాడిన శ్లోకం ఉంది; దానిని నాతో నేర్చుకో.

Verse 133

ब्राह्मणाः पादतो मेध्या गावो मेध्यास्तु पृष्ठतः । अजाश्वा मुखतो मेध्या स्त्रियो मेध्याश्च सर्वतः

బ్రాహ్మణులు పాదములవలన పవిత్రులు; గోవులు పృష్ఠభాగమువలన పవిత్రులు. మేకలు, గుర్రములు ముఖమువలన పవిత్రులు; స్త్రీలు సర్వతోముఖంగా పవిత్రులు.

Verse 134

मुनिरुवाच । ब्राह्मणाः सर्वतो मेध्या गावो मेध्याश्च सर्वतः । अजाश्वा मुखतो मेध्या न मेध्याश्च स्त्रियः क्वचित्

ముని పలికెను— బ్రాహ్మణులు సర్వతో పవిత్రులు; గోవులు కూడా సర్వతో పవిత్రులు. మేకలు, గుర్రములు ముఖమువలన పవిత్రులు; కాని స్త్రీలు ఎప్పుడూ పవిత్రులు కారు.

Verse 135

कन्योवाच । तस्य चिंतामणिर्हस्ते तस्य कल्पद्रुमो गृहे । कुबेरः किंकरस्तस्य यस्य स्यात्कामिनी गृहे

కన్య పలికెను— ఎవరి గృహమున ప్రియమైన కామిని ఉంటుందో, అతని చేతిలో చింతామణి ఉన్నట్లే; అతని ఇంటిలో కల్పవృక్షం నిలిచినట్లే; కుబేరుడూ అతని సేవకుడవుతాడు.

Verse 136

मुनिरुवाच । तस्यापदोऽखिला दुःखं दुःखं तस्याखिलं गृहे । नरकः सर्वतस्तस्य यस्य स्यात्कामिनीगृहे

ముని పలికెను— ఎవరి గృహమున కామిని ఉంటుందో, అతనికి ప్రతి ఆపద దుఃఖమే; అతని ఇంటిలో అన్నీ దుఃఖమే. నరకము అతనిని అన్ని వైపులా ఆవరించును.

Verse 137

कन्योवाच । यानि कान्यत्र सौख्यानि भोगस्थानानि यानि च । धर्मार्थकामजातानि तानि स्त्रीभ्यो भवंति हि

కన్య పలికెను— ఇక్కడ ఉన్న ఏ ఏ సుఖములు, ఏ ఏ భోగస్థానములు ఉన్నవో, ధర్మ-అర్థ-కామములనుండి జనించిన అవన్నీ నిజముగా స్త్రీల వలననే కలుగుతాయి.

Verse 138

मुनिरुवाच । यानि कानि सुदुःखानि क्लेशानि यानि देहिनाम् यानि कष्टान्यनिष्टानि स्त्रीभ्यस्तानि भवंति च

ముని పలికెను—దేహధారులకున్న ఘోర దుఃఖాలు, క్లేశాలు, కష్టాలు, అనిష్ట విపత్తులు—అవి కూడ స్త్రీకారణముననే కలుగుతాయి।

Verse 139

कन्योवाच । धर्मार्थकाममोक्षान्स्त्री चतुरोऽपि चतसृभिः । वह्निप्रदक्षिणाभिस्तान्विवाहेऽपि प्रदर्शयेत्

కన్య పలికెను—వివాహములో పవిత్ర అగ్నిని నాలుగు ప్రదక్షిణలు చేయుటచేత స్త్రీ ధర్మ, అర్థ, కామ, మోక్షమనే నాలుగు పురుషార్థములను ప్రకటిస్తుంది।

Verse 140

मुनिरुवाच । संसारभ्रमणं नारी प्रथमेऽपि समागमे । वह्निप्रदक्षिणान्यायव्याजेनैव प्रदर्शयेत्

ముని పలికెను—మొదటి సమాగమములోనే స్త్రీ, పవిత్ర అగ్ని ప్రదక్షిణా-న్యాయమనే వ్యాజముతో, సంసారభ్రమణమునే చూపిస్తుంది।

Verse 141

कन्योवाच । के नाम न विरज्यंति ज्ञानाढ्या अपि मानवाः । कर्णांतलग्ननेत्रांतां दृष्ट्वा पीन पयोधराम्

కన్య పలికెను—ఎవరు రాగమునకు లోనుకారు? జ్ఞానసంపన్నులైన మనుష్యులుకూడ, చెవుల అంచులవరకు చేరినట్లైన చూపుగల, పీన పయోధరయుత స్త్రీని చూచి చలించిపోతారు।

Verse 142

मुनिरुवाच । के नाम न विनश्यंति मूढज्ञाना नितंबिनीम् । रम्यबुद्ध्योपसर्पंति ये ज्वालाः शलभा इव

ముని పలికెను—ఎవరు నశించరు? మూర్ఖజ్ఞానులైన వారు, రమ్యమని భావించి నితంబినిని ఆశ్రయించుటకు జ్వాలవైపు దూసుకెళ్లే శలభాలవలె పరుగెత్తుతారు।

Verse 143

कन्योवाच । निर्मुखौ च कठोरौ च प्रोद्धतौ च मनोरमौ । स्त्रीस्तनौ सेवते धन्यो मधुमांसे विशेषतः

కన్య పలికెను—ముఖము లేనివైనా అవి కఠినములు, ఉన్నతములు, మనోహరములు. స్త్రీ స్తనసేవ చేయువాడు ధన్యుడు—ప్రత్యేకించి మధుమాసమున (వసంతకాలమున)।

Verse 144

मुनिरुवाच । आभोगिनौ मंडलिनौ तत्क्षणान्मुक्तकंचुकौ । वरमाशीविषौ स्पृष्टौ न तु पत्न्याः पयोधरौ

ముని పలికెను—క్షణములో కంచుకము విడిచే, ఫణధారులై కుండలించిన రెండు సర్పములను స్పర్శించుట మేలె; కాని భార్య పయోధరములను స్పర్శించుట కాదు।

Verse 145

कन्योवाच । न चासां रचनामात्रं केवलं रम्यमंगिभिः । परिष्वंगोऽपि रामाणां सौख्याय पुलकाय च

కన్య పలికెను—దేహధారులకు కేవలం వారి అంగరచన మాత్రమే రమ్యమని కాదు; ప్రియ రమణుల ఆలింగనమూ సుఖమునకును పులకమునకును కారణమగును।

Verse 146

मुनिरुवाच । न चासां रचनामात्रं रम्यं स्यात्पापदं दृशः । वपुः स्पृष्टं विनाशाय स्त्रीणां प्रेत्य नरकाय च

ముని పలికెను—వారి దేహరచన నిజముగా రమ్యము కాదు; చూపుకు అది పాపకారణమగును. వారి శరీరస్పర్శ వినాశమునకు దారి తీసి, మరణానంతరం నరకహేతువగును।

Verse 147

कन्योवाच । को नाम न सुखी लोके को नाम सुकृती न च । स्पृहणीयतमः को न स्त्रीजनो यस्य रज्यते

కన్య పలికెను—లోకములో ఎవడు సుఖి కాడు? ఎవడు సుకృతివంతుడు కాడు? మరియు ఎవడు అత్యంత స్పృహణీయుడు కాడు—యావనిపై స్త్రీజనము రజ్యమగునో?

Verse 148

मुनिरुवाच । को न मुक्तिं व्रजेत्तत्र को न शस्यतरो भवेत् । को न स्यात्क्षेमसंयुक्तः स्त्रीजने यो न रज्यते

ముని పలికెను—అక్కడ ఎవడు మోక్షమార్గమునకు పోడు? ఎవడు నిజముగా శ్లాఘనీయుడు కాడు? స్త్రీజనసంగమునందు రాగము లేనివాడు ఎవడు క్షేమకల్యాణసంపన్నుడు కాడు?

Verse 149

कन्योवाच । संसारांतः प्रसुप्तस्य कीटस्यापि प्ररोचते । स्त्रीशरीरं नरस्यात्र किं पुनर्न विवेकिनः

కన్య పలికెను—సంసారపు మురికిలో నిద్రించు పురుగుకూడా ఏదో ఒకటి రుచిస్తుంది; అట్లే ఈ లోకమున నరునకు స్త్రీశరీరం ఆకర్షణీయమగుటలో ఆశ్చర్యమేమి, ముఖ్యముగా అవివేకికి!

Verse 150

मुनिरुवाच । अमेध्यजा तस्य यथा तथा तद्रोचनं कृमेः । तथा संसारसूतस्य स्त्रीशरीरं च कामिनः

ముని పలికెను—మలమునుండి పుట్టిన పురుగుకు ఆ మలమే రుచించునట్లు; సంసారతంతువులతో నేయబడిన కామాసక్తుడు స్త్రీశరీరమందే ఆనందమును ఆసక్తిని పొందును।

Verse 151

कन्योवाच । सौख्यस्थानं नृणां किंचिद्वेधसा ऽन्यदपश्यता । शाश्वतं चिंतयित्वाथ स्त्रीरत्नमिदमाहृतम्

కన్య పలికెను—విధాత నరులకు సుఖస్థానముగా మరొకదాన్ని చూడక, శాశ్వతమును విచారించి, ఆపై ఈ స్త్రీరత్నమును సృష్టించెను।

Verse 152

मुनिरुवाच । बंधनं जगतः किंचिद्वेधसाऽन्यदपश्यता । स्त्रीरूपेण ततः कोपि पाशोऽयं स्त्रीमयः कृतः

ముని పలికెను—విధాత జగత్తుకు బంధనముగా మరొకదాన్ని చూడక, స్త్రీరూపమున ఈ పాశమును నిర్మించెను—ఆకర్షణమయమైన స్త్రీమయ బంధము।

Verse 153

सूत उवाच । एवं स मुनिशार्दूलस्तयातीव समागमे । निरुत्तरीकृतो यावत्ततः प्राह निजां सुताम्

సూతుడు పలికెను—ఇలా సంభాషణ సమాగమంలో ఆమె సముచిత ఉత్తరాలతో ఆ మునిశార్దూలుడు నిరుత్తరుడై కొంతసేపు మౌనమయ్యెను; తరువాత తన కుమార్తెతో పలికెను।

Verse 154

मुनिरुवाच । त्वया सह न संवादो मया कार्योऽधुना क्वचित् । या त्वं बालापि मामेवं निषेधयसि सर्वतः

ముని పలికెను—ఇప్పుడు నీతో నేను ఎక్కడా సంభాషణ చేయవలసిన పని లేదు; ఎందుకంటే నీవు బాలికయైనప్పటికీ నన్ను ఇలా అన్ని విధాలా నిరోధిస్తున్నావు।

Verse 155

तस्माद्धन्यतरं मन्ये अहमात्मानमद्य वै । यस्य मे त्वं सुता ईदृगीदृक्छास्त्रविचक्षणा

కాబట్టి నేడు నేను నన్ను అత్యంత ధన్యుడనిగా భావిస్తున్నాను—ఎందుకంటే నీవు నా కుమార్తె, ఇంత వివేకవంతురాలివి, శాస్త్రార్థంలో నిపుణురాలివి।

Verse 156

तस्मान्न मे महाभागे कोपः स्वल्पोऽपि विद्यते । तस्माद्यथेच्छया क्रीडां कुरु योगिनिमध्यगा

కాబట్టి, ఓ మహాభాగే, నాలో స్వల్పమైన కోపమూ లేదు. అందుచేత నీ ఇష్టమొచ్చినట్లు క్రీడించు—యోగినీమధ్యగా సంచరించేదానా।

Verse 157

ततः सा लज्जिता दृष्ट्वा पितरं स्नेहवत्सलम् । प्रणिपत्य पुनःप्राह योगिनीमध्यसंस्थिता

అప్పుడు ఆమె స్నేహవత్సలుడైన తండ్రిని చూచి లజ్జపడెను; యోగినీమధ్యంలో ఆసీనమై నమస్కరించి మళ్లీ పలికెను।

Verse 158

अज्ञानाद्यदि वा ज्ञानात्त्वं निषिद्धो मया प्रभो । क्षंतव्यं सकलं मेऽद्य वालिकाया विशेषतः

హే ప్రభూ! అజ్ఞానమువలన గానీ, (భ్రమిత) జ్ఞానమువలన గానీ నేను మిమ్మును నిరోధించి ఉంటే, నేడు నా సమస్త అపరాధములను క్షమించండి—ప్రత్యేకంగా నేను బాలికనే గనుక।

Verse 159

अत्र पीठे समागत्य प्रथमं ते द्विजोत्तमाः । पूजां सर्वे करिष्यंति मानवा भक्तितत्पराः । पश्चाच्च सर्वपीठस्य यास्यंति च परां गतिम्

ఈ పవిత్ర పీఠమునకు ముందుగా వచ్చి శ్రేష్ఠ ద్విజులు పూజింపబడుదురు; భక్తిలో నిమగ్నులైన మనుష్యులు కూడా ఇక్కడ పూజ నిర్వహింతురు। అనంతరం ఈ పరమ పీఠ ప్రసాదముచే వారు పరమ గతిని పొందుదురు।

Verse 160

एवं सा तत्र संजाता जाबालिमुनिसंभवा । जाबालिश्च मुनिश्रेष्ठस्तथा चित्रांगदेश्वरः

ఇలా ఆమె అక్కడ జన్మించింది—జాబాలి ముని సంతానంగా. మునిశ్రేష్ఠుడైన జాబాలి కూడా అక్కడ ఉన్నాడు; అలాగే చిత్రాంగదేశ్వరుడు (చిత్రాంగాధిపతి) కూడ అక్కడే ఉన్నాడు।

Verse 161

त्रयाणामपि यस्तेषां पूजां मर्त्यः समाचरेत् । दिवसेदिवसे तत्र स सिद्धिं समवाप्नुयात्

అక్కడ ఆ ముగ్గురి పూజను దినదినము ఆచరించు ఏ మానవుడైనా నిశ్చయంగా సిద్ధిని పొందును।

Verse 162

नासाध्यं विद्यते किंचित्तावदत्र धरातले । पूज्यते भूमिपालाद्यैर्भोगान्दिव्यांस्तथा लभेत्

ఈ భూమితలమున ఇక్కడ అసాధ్యమని ఏదియు లేదు. మనుష్యుడు రాజాదులచే కూడా పూజ్యుడగును; అలాగే దివ్య భోగములు మరియు ఆశీర్వాదములు పొందును।

Verse 163

तस्मात्सर्वप्रयत्नेन स मुनिः सा च कन्यका । पूजनीया विशेषेण स देवोऽथ महेश्वरः

అందుచేత సమస్త ప్రయత్నంతో ఆ మునిని, ఆ కన్యను విశేషంగా పూజించవలెను; అలాగే ఆ దేవుడు మహేశ్వరుని కూడా ఆరాధించవలెను।

Verse 164

एतद्वः सर्वमाख्यातमाख्यानं सर्वकामदम् । पठतां शृण्वतां चैव इहलोके परत्र च

ఇదంతా మీకు చెప్పబడింది—ఇది సర్వకామప్రదమైన ఆఖ్యానం. దీన్ని పఠించువారికీ, శ్రవించువారికీ ఇహలోకములోను పరలోకములోను ఫలము కలుగును।