Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 34
Devanagari script
तस्मात्कुरु प्रसादं मे रतिदानेन शोभने । को जानाति हि तच्चित्तं कीदृग्रूपं भविष्यति
Transliteration
tasmātkuru prasādaṃ me ratidānena śobhane | ko jānāti hi taccittaṃ kīdṛgrūpaṃ bhaviṣyati
Translation
కాబట్టి, హే శోభనే, రతిదానంతో నాపై ప్రసన్నత చూపు. ఎందుకంటే నిరాకరించబడితే ఆ చిత్తం ఏ రూపం దాల్చునో ఎవరు తెలుసుకోగలరు?
Word by Word
तस्मात्therefore
तस्मात्:
Hetu (Cause/हेतु)
TypeIndeclinable
Rootतस्मात् (सर्वनाम-अव्ययभाव/तद्-प्रातिपदिक)
Formहेतौ/तस्मात्-शब्दः (ablatival adverb) ‘therefore/from that’
कुरुdo / grant
कुरु:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
Formलोट् (Imperative), मध्यमपुरुष (2nd person), एकवचन; परस्मैपद
प्रसादम्favor, grace
प्रसादम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootप्रसाद (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन
मेto me
मे:
Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, चतुर्थी (4th/Dative), एकवचन (enclitic)
रतिदानेनby giving love
रतिदानेन:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootरतिदान (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), एकवचन; (रतेः दानम्) ‘gift of love/sexual union’
शोभनेO beautiful one
शोभने:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootशोभन (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन (8th/Vocative), एकवचन
कःwho
कः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
जानातिknows
जानाति:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootज्ञा (धातु)
Formलट् (Present), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; परस्मैपद
हिindeed
हि:
Sambandha-bodhaka (Particle/निपात)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formनिपात (particle), अवधान/हेतुवाचक
तत्that
तत्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; विशेषणम्
चित्तम्mind, intention
चित्तम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootचित्त (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन
कीदृक्of what kind
कीदृक्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootकीदृश् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (Nom/Acc), एकवचन; प्रश्नवाचक-विशेषण
रूपम्form, state
रूपम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootरूप (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (Nom/Acc), एकवचन
भविष्यतिwill become
भविष्यति:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootभू (धातु)
Formलृट् (Simple Future), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; परस्मैपद
Speaker
Citrāṅgada (Gandharva)
Skanda Dialogue
Listener: the maiden (śobhanā)
Visual Art Cues
Scene: The man leans forward in supplication, palms slightly open; the maiden is off-frame or partially shown, indicating tension. Visual metaphor: swirling lines near the head to show citta-vikāra.
Characters & Entities
C
CitrāṅgadaK
Kāma (implied)M
Mind (citta)FAQs
The verse dramatizes how desire pressures the mind; Purāṇic dharma typically frames such pressure as something to be governed, not obeyed.
Not specified in this verse.
None.