
ဤအဓ್ಯಾಯသည် နာရဒ၏ပြောကြားမှုအတွင်း၌ အသံများစွာပါဝင်သော သာသနာရေးဆွေးနွေးပွဲအဖြစ် တည်ဆောက်ထားသည်။ အင်ဒြဒျုမန မင်းကြီးတို့အဖွဲ့သည် “မိုင်တြ” လမ်းစဉ်—အဟിംသာနှင့် စကားကိုထိန်းသိမ်းခြင်း—ကိုလိုက်နာသော မဟာတပသီတစ်ပါးကို တွေ့ကြုံကာ တိရစ္ဆာန်များတောင် ရိုသေကြသည့်အထိ ဂုဏ်သိက္ခာမြင့်မားသည်။ ကူရ္မသည် အင်ဒြဒျုမနကို ကောင်းကင်မဟုတ်ဘဲ ဂုဏ်သတင်းပြန်လည်ရရှိခြင်းနှင့် ဓမ္မအကျိုးကို ရှာဖွေနေသော အုပ်ချုပ်သူဟု မိတ်ဆက်ပြီး လောမရှအား ဆရာအဖြစ် လမ်းညွှန်ပေးရန် တောင်းဆိုသည်။ လောမရှသည် သေမင်းကိုအခြေခံ၍ အိမ်ဆောက်ခြင်း၊ သက်သာမှု၊ ယောကျ်ားပျိုရွယ်၊ ဥစ္စာဓနတို့အပေါ် တွယ်ကပ်မှုကို အနိစ္စကြောင့် အခြေမတည်ဟု ဆက်တိုက်ဝေဖန်သည်။ ထို့နောက် အင်ဒြဒျုမနက လောမရှ၏ အလွန်ရှည်လျားသော အသက်တာအကြောင်း မေးမြန်းရာ၊ လောမရှက ယခင်ဘဝတွင် ဆင်းရဲနွမ်းပါးသော်လည်း တစ်ကြိမ်တည်း စိတ်မှန်ကန်စွာ ရှိဝလင်္ဂကို ရေချိုးပူဇော်၍ ကြာပန်းဖြင့် ပူဇော်ခဲ့သဖြင့် မှတ်ဉာဏ်ပါသော ပြန်လည်မွေးဖွားခြင်းနှင့် တပသီဘဝသို့ ဦးတည်သွားခဲ့ကြောင်း ပြောသည်။ ရှိဝသည် အပြည့်အဝ မသေမနေရ မဟုတ်ဘဲ ကောစမစ်ကာလစက်ဝိုင်းအတွင်း ကန့်သတ်ထားသော အသက်ရှည်ပေးကာ အချိန်နီးလာသည့်အခါ ကိုယ်ခန္ဓာအမွှေးအတောင် ကျွတ်ကျခြင်းကို လက္ခဏာအဖြစ် သတ်မှတ်ပေးခဲ့သည်။ အဆုံးတွင် ရှိဝပူဇော်ခြင်း—ကြာပန်းပူဇော်မှု၊ ပ္ရဏဝ (အိုံ) ဂျပ်၊ ဘက္တိ—သည် လွယ်ကူသော်လည်း အလွန်အာနိသင်ကြီးကာ ကြီးမားသော အပြစ်များကိုပါ သန့်စင်နိုင်ကြောင်း အတည်ပြုသည်။ ထို့ပြင် “ရှားပါးသောအရာများ” အဖြစ် ဘာရတပြည်တွင် လူဖြစ်ရခြင်း၊ ရှိဝဘက္တိရရှိခြင်း စသည်တို့ကို ဖော်ပြကာ ဓမ္မအရေးတကြီးကို တိုးမြှင့်ပေးသည်။ ပိတ်သိမ်းရာဟသျာတွင် အနိစ္စလောက၌ အလုံခြုံဆုံး အားကိုးရာနှင့် လက်တွေ့ကျဆုံး သင်ခန်းစာမှာ ရှိဝပူဇော်ခြင်းပင် ဖြစ်ကြောင်း ဆိုသည်။
Verse 1
नारद उवाच । अथ ते ददृशुः पार्थ संयमस्थं महामुनिम् । कूर्माख्यानंनामैकादशोऽध्यायः
နာရဒ မိန့်တော်မူသည်– «ထို့နောက် ပೃഥာ၏သားရေ၊ ကိုယ်တိုင်ထိန်းချုပ်မှု၌ တည်မြဲနေသော မဟာမုနိကို သူတို့မြင်ကြ၏»။ (ဤနေရာတွင် ‘ကူರ್ಮာ အကြောင်းအရာ’ ဟုခေါ်သော အခန်းတစ်ဆယ်တစ် ပြီးဆုံး၏။)
Verse 2
जटास्त्रिषवणस्नानकपिलाः शिरसा तदा । धारयन्तं लोमशाख्यमाज्यसिक्तमिवानलम्
ထိုအခါ သူတို့သည် လောမသကို မြင်ကြ၏—တစ်နေ့သုံးကြိမ် ရေချိုးခြင်းကြောင့် အဝါရောင်တောက်ပလာသော ဇဋာဆံပင်ကို ခေါင်းပေါ်တွင် ဆောင်ထားပြီး၊ ဂီ (ထောပတ်သန့်) ဖြင့် လောင်းကျွေးထားသကဲ့သို့ မီးလောင်တောက်ပနေသည်။
Verse 3
सव्यहस्ते तृणौघं च च्छायार्थे विप्रसत्तमम् । दक्षिणे चाक्षमालां च बिभ्रतं मैत्रमार्गगम्
ဗြာဟ္မဏအထွတ်အမြတ်သည် အရိပ်ရရန် ဘယ်လက်တွင် မြက်အစုကို ကိုင်ထားပြီး၊ ညာလက်တွင် အက္ခမလာ (မန္တရားပုတီး) ကို ဆောင်ထားကာ မေတ္တာနှင့် ကရုဏာ၏ လမ်းကြောင်းပေါ်တွင် လျှောက်လှမ်းနေသည်။
Verse 4
अहिंसयन्दुरुक्ताद्यैः प्राणिनो भूमिचारिणः । यः सिद्धिमेति जप्येन स मैत्रो मुनिरुच्यते
မြေပြင်ပေါ် လှုပ်ရှားသွားလာသော သတ္တဝါတို့ကို ကြမ်းတမ်းသောစကားစသည်ဖြင့်တောင် မထိခိုက်စေဘဲ၊ မန္တရားကို ဂျပ်ခြင်းဖြင့် စိဒ္ဓိကို ရရှိသူကို ‘မေတ္တာရှိသော (မೈತ್ರ) မုနိ’ ဟု ခေါ်ကြသည်။
Verse 5
बकभूपद्विजोलूकगृध्रकूर्मा विलोक्य च । नेमुः कलापग्रामे तं चिरंतनतपोनिधिम्
သူ့ကိုမြင်သောအခါ ကြာငှက်၊ တိရစ္ဆာန်တို့၏ဘုရင်၊ ငှက်၊ ညဉ့်ငှက်၊ လင်းတနှင့် လိပ်တို့သည် ကလာပါရွာ၌ ရှိသော ရှေးဟောင်းတပဿနိဓိကို ဦးညွှတ်ပူဇော်ကြ၏။
Verse 6
स्वागतासनसत्कारेणामुना तेऽति सत्कृताः । यथोचितं प्रतीतास्तमाहुः कार्यं हृदि स्थितम्
ကြိုဆိုခြင်း၊ ထိုင်ခုံပေးခြင်းနှင့် သင့်လျော်သောဧည့်ဝတ်ပြုခြင်းတို့ဖြင့် သူက အလွန်အမင်းဂုဏ်ပြုသဖြင့် သူတို့သည် သင့်တော်စွာကျေနပ်ကာ စိတ်ထဲ၌ရှိသောကိစ္စကို ထိုသူအား ပြောကြ၏။
Verse 7
कूर्म उवाच । इन्द्रद्युम्नोऽयमवनीपतिः सत्रिजनाग्रणीः । कीर्तिलोपान्निरस्तोऽयं वेधसा नाकपृष्ठतः
လိပ်က ပြောသည်– «ဤသူသည် မြေပြင်၏ဘုရင် အိန္ဒြဒျုမ္န ဖြစ်၍ လူတို့အနက် ထိပ်တန်းခေါင်းဆောင်တစ်ဦး ဖြစ်၏။ သူ၏ကီर्तिကျဆင်းသဖြင့် ဖန်ဆင်းရှင် ဘြဟ္မာ (ဝေဓသ) က ကောင်းကင်အမြင့်မှ သူ့ကို ချလိုက်သည်»။
Verse 8
मार्कंडेयादिभिः प्राप्य कीर्त्युद्धारंच सत्तम । नायं कामयते स्वर्गं पुनःपातादिभीषणम्
အို သုတမတို့အနက် အကောင်းဆုံးရေ၊ မာရ္ကဏ္ဍေယာတို့ထံ ချဉ်းကပ်၍ ကီर्तिပြန်လည်ထူထောင်ခြင်းကို ရရှိပြီးနောက်၊ ထပ်မံကျရောက်မည်ကို ကြောက်ရသဖြင့် ကြောက်မက်ဖွယ်သော ကောင်းကင်ကို သူ မလိုလားတော့။
Verse 9
भवतानुगृहीतोऽयमिहेच्छति महोदयम् । प्रणोद्यस्तदयं भूपः शिष्यस्ते भगवन्मया । त्वत्सकाशमिहानीतो ब्रूहि साध्वस्य वांछितम्
«သင်၏ကရုဏာကြောင့် သူသည် ဤဘဝ၌ပင် မဟာအောင်မြင်မြင့်တက်မှုကို လိုလား၏။ ထို့ကြောင့် အို ဘုရားသခင်မြတ်၊ သင်၏တပည့်ဖြစ်သော ဤဘုရင်ကို ကျွန်ုပ်က တိုက်တွန်း၍ သင့်ရှေ့သို့ ခေါ်လာခဲ့သည်။ သူလိုလားသင့်သည့်အရာကို မှန်ကန်စွာ မိန့်ကြားပါ»။
Verse 10
परोपकरणं नाम साधूनां व्रतमाहितम् । विशेषतः प्रणोद्यानां शिष्यवृत्तिमुपेयुषाम्
သူတစ်ပါးကို ကူညီထောက်ပံ့ခြင်းသည် သာဓုတို့အတွက် တည်ထားသော ဝရတ (သစ္စာဝင့်ကျင့်) ဖြစ်၏။ အထူးသဖြင့် ညွှန်ကြားပေးရမည့်သူများနှင့် သစ္စာသင်္ခါရ စိသျ်ယအကျင့်ကို ခံယူသူများအတွက် ဖြစ်၏။
Verse 11
अप्रणोद्येषु पापेषु साधु प्रोक्तमसंशयम् । विद्वेषं मरणं चापि कुरुतेऽन्यतरस्य च
ညွှန်ကြား၍ မရသည့် အပြစ်သားတို့အကြောင်းကို သာဓုတို့က သံသယမရှိဘဲ ဆိုကြသည်မှာ၊ ထိုသူတို့နှင့် ပေါင်းသင်းခြင်းသည် မုန်းတီးမှုကို ဖြစ်စေပြီး၊ တစ်ဖက်ဖက်အတွက် သေခြင်းတိုင်အောင် ဖြစ်စေတတ်သည်ဟု ဖြစ်၏။
Verse 12
अप्रमत्तः प्रणोद्येषु मुनिरेष प्रयच्छति । तदेवेति भवानेवं धर्मं वेत्ति कुतो वयम्
ဤမုနိသည် အမြဲသတိရှိလျက် ညွှန်ကြားပေးသင့်သူတို့အား ကူညီပေးတတ်၏။ အမှန်တကယ် သင်သည် ဓမ္မကို ဤသို့ပင် သိမြင်၏—ကျွန်ုပ်တို့က အခြားနည်းဖြင့် မည်သို့ သိနိုင်မည်နည်း။
Verse 13
लोमश उवाच । कूर्म युक्तमिदं सर्वं त्वयाभिहितमद्य नः । धर्मशास्त्रोपनतं तत्स्मारिताः स्म पुरातनम्
လောမရှက ပြောသည်— “အို ကုရ္မ (လိပ်) ရေ၊ ယနေ့ သင်က ကျွန်ုပ်တို့အား ပြောကြားသမျှ အားလုံးသည် သင့်လျော်လှ၏။ ဓမ္မရှာစတြာတို့နှင့် ကိုက်ညီပြီး၊ ရှေးဟောင်းသင်ခန်းစာကို ကျွန်ုပ်တို့အား ပြန်လည် သတိပေးလိုက်၏။”
Verse 14
ब्रूहि राजन्सुविश्रब्धं सन्देहं हृदयस्थितम् । कस्ते किमब्रवीच्छेषं वक्ष्याम्यहं न संशयः
အို မင်းကြီး၊ အပြည့်အဝ ယုံကြည်စိတ်ချစွာ ပြောပါ—နှလုံးထဲ၌ တည်နေသော သံသယကို ထုတ်ဖော်ပါ။ မည်သူက သင့်အား ဘာပြောခဲ့သနည်း။ ကျန်သမျှကို ပြောပါ; ကျွန်ုပ်က သံသယမရှိဘဲ ရှင်းလင်းပေးမည်။
Verse 15
इन्द्रद्युम्न उवाच । भगवन्प्रथमः प्रश्रस्तावदेव ममोच्यताम् । ग्रीष्मकालेऽपि मध्यस्थै रवौ किं न तवाश्रमः
ဣန္ဒြဒျုမ္နက ပြောသည်—အရှင်ဘုရား၊ ကျွန်ုပ်၏ ပထမမေးခွန်းကို အရင်ဖြေကြားပါ။ နွေရာသီတွင် နေမင်းက ခေါင်းပေါ်တည့်တည့်ရှိသော်လည်း သင်၏ အာရှရမ်၌ အေးမြသော အမိုးအကာ မရှိသနည်း။
Verse 16
कुटीमात्रोऽपि यच्छाया तृणैः शिरसि पाणिगैः
တဲငယ်တစ်လုံးလောက်သာရှိသော အရိပ်တောင်—ကိုယ်တိုင်လက်ဖြင့် မြက်ကို ခေါင်းပေါ်တင်ကာ ပြုလုပ်ထားသော်လည်း—လုံလောက်သည်ဟု သတ်မှတ်ကြသည်။
Verse 17
लोमश उवाच । मर्तव्यमस्त्यवश्यं च काय एष पतिष्यति । कस्यार्थे क्रियते गेहमनित्यभवमध्यगैः
လောမသက ပြောသည်—သေခြင်းသည် မလွဲမသွေရှိ၏၊ ဤကိုယ်ခန္ဓာလည်း အမှန်တကယ် ပြိုလဲမည်။ မတည်မြဲသော ဘဝအလယ်၌ ရပ်နေသူတို့က အိမ်ကို ဘယ်သူ့အတွက် ဆောက်ကြသနည်း။
Verse 18
यस्य मृत्युर्भवेन्मित्रं पीतं वाऽमृतमुत्तमम् । तस्यैतदुचितं वक्तुमिदं मे श्वो भविष्यति
သေခြင်းကို မိတ်ဆွေဖြစ်သွားသူ—သို့မဟုတ် အမတ၏ အမြင့်မြတ်ဆုံး အမရိတကို သောက်ပြီးသူ—သာလျှင် “မနက်ဖြန် ဤအရာသည် ငါ့ဟာဖြစ်မည်” ဟု ပြောရန် သင့်တော်သည်။
Verse 19
इदं युगसहस्रेषु भविष्यमभविद्दिनम् । तदप्यद्यत्वमापन्नं का कथामरणावधेः
ဤနေ့သည် ယုဂ်ထောင်ပေါင်းများကြာပြီးမှသာ ရောက်မည်ဟု ထင်ခဲ့သော်လည်း၊ ယနေ့ “ဒီနေ့” ဟု ရောက်လာပြီ။ ထို့ကြောင့် သေခြင်းက သတ်မှတ်ထားသော အဆုံးသတ်အကြောင်း ဘာကို ဆိုနိုင်မည်နည်း။
Verse 20
कारणानुगतं कार्यमिदं शुक्रादभूद्वपुः । कथं विशुद्धिमायाति क्षालितांगारवद्वद
ဤအကျိုးသည် အကြောင်းကိုလိုက်သည်။ ဤကိုယ်ခန္ဓာသည် သုက်ရည်မှ ပေါ်ပေါက်လာ၏။ ပြောပါ—လျှော်သော်လည်း အမဲမပျောက်သော မီးသွေးကဲ့သို့၊ မည်သို့ သန့်ရှင်းမှုသို့ ရောက်နိုင်မည်နည်း?
Verse 21
तदस्यापि कृते पापं शत्रुषड्वर्गनिर्जिताः । कथंकारं न लज्जन्ते कुर्वाणा नृपसत्तम
ထို့အတွက်ပင် အပြစ်ကလည်း ပြုမိကြသည်—အတွင်းရှိ ရန်သူခြောက်ပါးက အနိုင်ယူထားသူတို့က။ အရှင်မင်းမြတ်၊ ထိုသို့ပြုနေစဉ် အရှက်မရှိကြသလော?
Verse 22
तद्ब्रह्मण इहोत्पन्नः सिकताद्वयसम्भवः । निगमोक्तं पठञ्छृण्वन्निदं जीविष्यते कथम्
ဤလောက၌ ထိုဗြဟ္မန်မှ ပေါ်ပေါက်လာ၍ “သဲနှစ်စ” (ယောကျ်ားနှင့် မိန်းမ) ပေါင်းစည်းခြင်းမှ ဖြစ်လာသူသည်၊ ဝေဒများဟောကြားသမျှကို ဖတ်ရှုနားထောင်နေသော်လည်း—ဤသတ္တဝါသည် မည်သို့ အမှန်တကယ် အသိပညာဖြင့် အသက်ရှင်နိုင်မည်နည်း?
Verse 23
तथापि वैष्णवी माया मोहयत्यविवेकिनम् । हृदयस्थं न जानंति ह्यपि मृत्यु शतायुषः
သို့သော်လည်း ဝိုင်ෂ္ဏဝီ မာယာသည် အ辨別မရှိသူကို မောဟစေ၏။ အသက်တစ်ရာရှိသူတောင် မိမိနှလုံးအတွင်း၌ သေခြင်းတည်နေသည်ကို မသိကြ။
Verse 24
दन्ताश्चलाश्चला लक्ष्मीर्यौवनं जीवितं नृप । चलाचलमतीवेदं दानमेवं गृहं नृणाम्
အရှင်မင်း၊ သွားတို့သည် မတည်မြဲ၊ လက္ခမီ(ကံကောင်းခြင်း) မတည်မြဲ၊ ယောဝနနှင့် အသက်လည်း မတည်မြဲ။ ဤလောက၌ အရာအားလုံး လှုပ်ရှား၍ အနိစ္စဖြစ်ကြောင်း သိမြင်လျက်၊ လူသည် ဒါနကို ကျင့်သင့်၏; လူတို့၏ အိမ်ထောင်လည်း မတည်မြဲပေ။
Verse 25
इति विज्ञाय संसारसारं च चलाचलम् । कस्यार्थे क्रियते राजन्कुटजादि परिग्रहः
ဤသို့ သံသရာ၏ အနှစ်သာရသည် မတည်မြဲ၍ လှုပ်ရှားပြောင်းလဲနေသည်ဟု သိမြင်ပြီးနောက်၊ အို မင်းကြီး—ကူṭဇ (kuṭaja) ကဲ့သို့ သေးငယ်သည့်အရာများမှစ၍ ပစ္စည်းဥစ္စာကို စုဆောင်းကပ်လှမ်းခြင်းသည် မည်သူ့အတွက်နည်း။
Verse 26
इन्द्रद्युम्न उवाच । चिरायुर्भगवानेव श्रूयते भुवनत्रये । तदर्थमहमायातस्तत्किमेवं वचस्तव
ဣန္ဒြဒျုမ္နက ပြောသည်—“လောကသုံးပါးတစ်လျှောက်၌ အရှင်ဘုရားတော်သာ အရှည်အသက် (အနန္တ) ဖြစ်ကြောင်း ကြားရသည်။ ထိုအကြောင်းကြောင့်ပင် ငါလာခဲ့သည်—သို့ဖြစ်လျှင် သင်၏စကားသည် အဘယ်ကြောင့် ဤသို့ ဖြစ်သနည်း?”
Verse 27
लोमश उवाच । प्रतिकल्पं मच्छरीरादेकरोमपरिक्षयः । जायते सर्वनाशे च मम भावि प्रमापणम्
လောမသက ပြောသည်—“ကလ္ပတိုင်း၌ ငါ့ခန္ဓာမှ ဆံပင်တစ်မွှေးသာ ကျွတ်ကျသွားသည်။ ဆံပင်အားလုံး ကုန်ခမ်းသွားသောအခါ ငါ၏ပျက်စီးခြင်း—ငါ၏သေခြင်း—ဖြစ်လာမည်။”
Verse 28
पश्य जानुप्रदेशं मे द्व्यंगुलं रोमवर्जितम् । जातं वपुस्तद्बिभेमि मर्तव्ये सति किं गृहैः
“ငါ့ဒူးအနီးပိုင်းကို ကြည့်လော့—လက်ချောင်းနှစ်ချောင်းအကျယ် 만큼 ဆံပင်မရှိတော့ပြီ။ ဤခန္ဓာပြောင်းလဲမှုကို မြင်၍ ငါကြောက်ရွံ့လာသည်။ သေခြင်းသည် သေချာလျှင် အိမ်နှင့် ပစ္စည်းဥစ္စာတို့ အဘယ်အသုံးရှိသနည်း?”
Verse 29
नारद उवाच । इत्थं निशम्य तद्वाक्यं स प्रहस्यातिविस्मितः । भूपालस्तस्य पप्रच्छ कारणं तादृशायुषः
နာရဒက ပြောသည်—ဤသို့သော စကားကို ကြားပြီးနောက် မင်းကြီးသည် ရယ်မောကာ အလွန်အံ့ဩသွား၍ ထိုကဲ့သို့သော အသက်ရှည်ခြင်း၏ အကြောင်းရင်းကို သူ့အား မေးမြန်း하였다။
Verse 30
इन्द्रद्युम्न उवाच । पृच्छामि त्वामहं ब्रह्मन्यदायुरिदमीदृशम् । तव दीर्घं प्रभावोऽसौ दानस्य तपसोऽथवा
ဣန္ဒြဒျုမ္န မိန့်တော်မူသည်– «အို ဗြာဟ္မဏ၊ သင်၏ အသက်တာသည် အဘယ်ကြောင့် ဤသို့ ဖြစ်သနည်း။ ဤကြီးမား၍ ရေရှည်တည်မြဲသော အာနုဘော်သည် ဒါနကြောင့်လော၊ တပဿကြောင့်လော»
Verse 31
लोमश उवाच । श्रृणु भूप प्रवक्ष्यामि पूर्वजन्मसमुद्भवाम् । शिवधर्मयुतां पुण्यां कथां पापप्रणाशनीम्
လောမရှ မိန့်သည်– «အို မင်းကြီး၊ နားထောင်ပါ။ အတိတ်ဘဝမှ ပေါ်ထွန်းလာသော၊ ရှိဝဓမ္မနှင့် ပြည့်စုံသည့်၊ ကုသိုလ်သန့်ရှင်း၍ အပြစ်ကို ဖျက်သိမ်းနိုင်သော ပုံပြင်တစ်ပုဒ်ကို ငါပြောမည်»
Verse 32
अहमासं पुरा शूद्रो दरिद्रोऽतीवभूतले । भ्रमामि वसुधापृष्ठे ह्यशनपीडितो भृशम्
«အတိတ်ကာလ၌ ငါသည် ရှူဒြ ဖြစ်၍ မြေပြင်ပေါ်တွင် အလွန်ဆင်းရဲခဲ့၏။ အစာငတ်ခြင်းကြောင့် ပြင်းထန်စွာ နှိပ်စက်ခံရကာ မြေမျက်နှာပြင်တစ်လျှောက် လှည့်လည်နေခဲ့၏»
Verse 33
ततो मया महल्लिंगं जालिमध्यगतं तदा । मध्याह्नेऽस्य जलाधारो दृष्टश्चैवा विदूरतः
«ထို့နောက် ငါသည် ကွန်ယက်ကဲ့သို့သော အကာအရံအတွင်း အလယ်၌ တည်ရှိသော လိင်္ဂကြီးတစ်ဆူကို မြင်တွေ့၏။ နေ့လယ်အချိန်၌ အဝေးမှပင် ၎င်း၏ ရေကန်/ရေသိုလှောင်ရာ (ပူဇော်ရန်) ကိုလည်း မြင်ရ၏»
Verse 34
ततः प्रविश्य तद्वारि पीत्वा स्नात्वा च शांभवम् । तल्लिंगं स्नापितं पूजा विहिता कमलैः शुभैः
«ထို့နောက် ငါသည် အတွင်းသို့ ဝင်၍ ထိုသန့်ရှင်းသော ရေကို သောက်ကာ ရှိုင်ဝ (ရှမ္ဘဝ) နည်းဖြင့် ရေချိုး၏။ ထိုလိင်္ဂကို ရေချိုးပေးပြီး မင်္ဂလာကြာပန်းများဖြင့် ပူဇော်ကာ ပူဇော်ပွဲကို ပြုလုပ်၏»
Verse 35
अथ क्षुत्क्षामकंठोऽहं श्रीकंठं तं नमस्य च । पुनः प्रचलितो मार्गे प्रमीतो नृपसत्तम
ထို့နောက် ငတ်မွတ်ခြင်းနှင့် ပင်ပန်းနွမ်းနယ်ခြင်းကြောင့် လည်ချောင်းခြောက်သွေ့နေသော ငါသည် သီရိကဏ္ဍ (Śrīkaṇṭha) ကို ဦးညွှတ်ပူဇော်၏။ ထို့ပြန်လမ်းပေါ်သို့ ထွက်ခွာရာတွင် အို မင်းမြတ်အကောင်းဆုံး၊ ငါသည် လမ်းကြား၌ သေဆုံးသွား၏။
Verse 36
ततोऽहं ब्राह्मणगृहे जातो जातिस्मरः सुतः । स्नापनाच्छिवलिंगस्य सकृत्कमलपूजनात्
ထို့နောက် ငါသည် ဘြာဟ္မဏအိမ်၌ မွေးဖွားလာပြီး ယခင်ဘဝများကို မှတ်မိသော သားတစ်ယောက် ဖြစ်လာ၏—အကြောင်းမှာ တစ်ခါက သီဝလင်္ဂ (Śiva-liṅga) ကို ရေချိုးပေး၍ ကြာပန်းဖြင့် ပူဇော်ခဲ့သောကြောင့် ဖြစ်သည်။
Verse 37
स्मरन्विलसितं मिथ्या सत्याभासमिदं जगत् । अविद्यामयमित्येवं ज्ञात्वा मूकत्वमास्थितः
ယခင်အတွေ့အကြုံကို မှတ်မိလျက် ဤလောကသည် ကစားပွဲတစ်ခုသာ ဖြစ်၍ မမှန်ကန်၊ အမှန်တရား၏ အရိပ်အယောင်သာ ဖြစ်ကာ အဝိဇ္ဇာဖြင့် ယက်ထိုးထားသည်ဟု သိမြင်၏။ ထိုသို့ သိပြီးနောက် ငါသည် တိတ်ဆိတ်ခြင်းကို ခံယူခဲ့၏။
Verse 38
तेन विप्रेण वार्धक्ये समाराध्य महेश्वरम् । प्राप्तोऽहमिति मे नाम ईशान इति कल्पितम्
ထိုဘြာဟ္မဏသည် အိုမင်းလာသောအခါ မဟေရှ္ဝရ (Maheśvara) ကို သင့်တော်စွာ အာရాధနာပြု၍ “ငါသည် ရည်မှန်းချက်ကို ရောက်ပြီ” ဟု ဆို၏။ ထို့ကြောင့် ငါ၏အမည်ကို “ဣရှာန (Īśāna)” ဟု သတ်မှတ်ခဲ့သည်။
Verse 39
ततः स विप्रो वात्सल्यादगदान्सुबहून्मम । चकार व्यपनेष्यामि मूकत्वमिति निश्चयः
ထို့နောက် ထိုဘြာဟ္မဏသည် ချစ်ခင်ကြင်နာမှုကြောင့် ငါ့အတွက် ဆေးဝါးများစွာ ပြုလုပ်ပေးကာ “ဤတိတ်ဆိတ်မပြောနိုင်ခြင်းကို ငါ ဖယ်ရှားမည်” ဟု ဆုံးဖြတ်၏။
Verse 40
मंत्रवादान्बहून्वैद्यानुपायानपरानपि । पित्रोस्तथा महामायासंबद्धमनसोस्तथा
သူသည် မန္တရရွတ်သူများ၊ ဆရာဝန်များနှင့် အခြားကုထုံးနည်းလမ်းများကိုလည်း များစွာ အသုံးချ하였다။ ထို့အတူ မဟာမာယာ၏ မောဟကြိုးဖြင့် စိတ်ချည်နှောင်ခံရသော မိဘတို့လည်း ထိုသို့ပင် ပြုကြ၏။
Verse 41
निरीक्ष्य मूढतां हास्यमासीन्मनसि मे तदा । तथा यौवनमासाद्य निशि हित्वा निजं गृहम्
သူတို့၏ မောဟကို ကြည့်မြင်သော် ထိုအခါ ငါ့စိတ်၌ ရယ်မောသဘော ပေါ်လာ၏။ ထို့နောက် လူငယ်အရွယ်သို့ ရောက်လာသောအခါ ညအချိန်၌ ကိုယ့်အိမ်ကို စွန့်ခွာထွက်သွား၏။
Verse 42
संपूज्य कमलैः शंभुं ततः शयनमभ्यगाम् । ततः प्रमीते पितरि मूढैत्यहमुज्झितः
ကြာပန်းတို့ဖြင့် သမ္ဘု (Śambhu) ကို သဒ္ဓါဖြင့် ပူဇော်ပြီးနောက် ငါသည် အိပ်ရာသို့ ဝင်အိပ်၏။ ထို့နောက် ဖခင် ကွယ်လွန်သော် “မောဟသူ” ဟု ထင်မြင်ခံရသော ငါသည် စွန့်ပစ်ခံရ၏။
Verse 43
संबंधिभिः प्रतीतोऽथ फलाहारमवस्थितः । प्रतीतः पूजयामीशमब्जैर्बहुविधैस्तथा
ထို့နောက် ဆွေမျိုးတို့က ငါ့ကို လက်ခံကြ၍ ငါသည် သစ်သီးသာ စားသောက်ကာ နေထိုင်၏။ ထိုအပေါ် စိတ်ကျေနပ်လျက် အမျိုးမျိုးသော ကြာပန်းတို့ဖြင့် အရှင်ကို ဆက်လက်ပူဇော်၏။
Verse 44
अथ वर्षशतस्यांते वरदः शशिशेखरः । प्रत्यक्षो याचितो देहि जरामरणसंक्षयम्
ထို့နောက် နှစ်တစ်ရာ ပြည့်ဆုံးသည့်အခါ အပေးအယူကောင်းကြီး ပေးတော်မူသော အရှင်—လမောက်တော်ဆောင် ရှိဝ (Śaśiśekhara) သည် မျက်မြင်ထင်ရှား ပေါ်ထွန်းလာ၍ ငါက ဆုတောင်းလျက်—“အို ဒေဝါ၊ အိုမင်းခြင်းနှင့် သေခြင်း ပျောက်ကွယ်စေပါ” ဟု ယာဉ်တောင်း၏။
Verse 45
ईश्वर उवाच । अजरामरता नास्ति नामरूपभृतोयतः । ममापि देहपातः स्यादवधिं कुरु जीविते
ဣဿဝရက မိန့်တော်မူသည်။ နာမနှင့် ရုပ်ကို ကိုင်ဆောင်သော ကိုယ်ခန္ဓာရှိသတ္တဝါတို့အတွက် အိုမင်းခြင်းနှင့် သေခြင်းကင်းသော အမရတရား မရှိ။ ငါတောင် ကိုယ်ခန္ဓာကို ချန်လှပ်ရမည်ရှိသဖြင့် သင်၏ အသက်တာအတွက် ကန့်သတ်ကာလကို သတ်မှတ်လော့။
Verse 46
इति शंभोर्वचः श्रुत्वा मया वृतिमिदं तदा । कल्पांते रोमपातोऽस्तु मरणं सर्वसंक्षये
ရှမ္ဘု၏ မိန့်တော်မူချက်ကို ကြားပြီးနောက် ငါသည် ထိုအခါ ဤသို့ တောင်းလျှောက်하였다။ «ကလ္ပအဆုံး၊ အရာအားလုံး ပျက်သုဉ်းသည့်အခါမှသာ ငါ၏ သေခြင်း ဖြစ်ပါစေ။ ထိုအချိန်မတိုင်မီ ဆံပင်ကျွတ်ခြင်းသာ ဖြစ်ပါစေ»။
Verse 47
ततस्तव गणो भूयामिति मेऽभीप्सितो वरः । तथेत्युक्त्वा स भगवान्हरश्चादर्शनं गतः
ထို့နောက် ငါအလိုအပ်ဆုံးသော အပေးအယူက ဤသို့ဖြစ်သည်။ «သင်၏ ဂဏ (gaṇa) —အနီးကပ်အမှုထမ်းအဖွဲ့ဝင်တစ်ဦး ဖြစ်ပါရစေ»။ «အဲဒီအတိုင်းပဲ» ဟု မိန့်တော်မူပြီး ဘဂဝန် ဟရသည် မျက်စိရှေ့မှ ပျောက်ကွယ်သွားတော်မူ၏။
Verse 48
अहं तपसिनिष्ठश्च ततः प्रभृति चाभवम् । ब्रह्महत्यादिभिः पापैर्मुच्यते शिवपूजनात्
ထိုအချိန်မှစ၍ ငါသည် တပဿ (တပ) အပေါ် အခိုင်အမာ တည်ကြည်သူ ဖြစ်လာ하였다။ ရှိဝကို ပူဇော်ခြင်းကြောင့် ဘြဟ္မဟတ္တျာ (ဗြာဟ္မဏ သတ်ခြင်း) စသည့် အပြစ်များမှပင် လွတ်မြောက်နိုင်သည်။
Verse 49
ब्रध्नाब्जैरितरैर्वपि कमलैर्नात्र संशयः । एवं कुरु महाराज त्वमप्याप्स्यसि वांछितम्
ဗြဓ္နာဗ္ဇ (bradhnābja) ကြာပန်းများဖြင့်ဖြစ်စေ၊ အခြားကြာပန်းများဖြင့်ဖြစ်စေ—သံသယမရှိ။ အို မဟာရာဇာ၊ ဤသို့ ပြုလော့; သင်လည်း မိမိလိုချင်သမျှကို ရရှိလိမ့်မည်။
Verse 50
हरभक्तस्य लोकस्य त्रिलोक्यां नास्ति दुर्लभम् । बहिःप्रवृत्तिं सगृह्य ज्ञानकर्मेन्द्रियादि च
ဟရ (ရှီဝ) ကို သဒ္ဓါဖြင့် ကိုးကွယ်သူတို့အတွက် သုံးလောက၌ မရနိုင်သောအရာ မရှိ။ သို့ရာတွင် အပြင်ဘက် လှုပ်ရှားမှုများနှင့် သိမြင်အင်္ဒြိယ၊ လုပ်ဆောင်အင်္ဒြိယတို့ကို ကိုင်စွဲရာ၌လည်း စည်းကမ်းအတွင်း သင့်တော်ရာကို သိထားရမည်။
Verse 51
लयः सदाशिवे नित्यमतर्यो गोऽयमुच्यते । दुष्करत्वाद्वहिर्योगं शिव एव स्वयं जगौ
စဒါရှီဝထံသို့ လယ (ပျော်ဝင်ခြင်း) သည် အမြဲတမ်းတည်ရှိ၍ ဤသည်ကို “မသေမပျက် လမ်း” ဟု ခေါ်ကြသည်။ အပြင်ဘက် ယောဂကျင့်စဉ်သည် ခက်ခဲသဖြင့် ရှီဝဘုရားတော် ကိုယ်တိုင်ပင် တိုက်ရိုက် ဟောကြားသင်ပြခဲ့သည်။
Verse 52
पंचभिश्चार्चनं भूतैर्विशिष्टफलदं ध्रुवम् । क्लेशकर्मविपाकाद्यैराशयैश्चाप्य संयुतम्
ဓာတ်ငါးပါးဖြင့် ပြုသော အာရ္ချနာ (ပူဇော်ခြင်း) သည် သေချာပေါက် ထူးခြားသော အကျိုးကို ပေးသည်။ သို့ရာတွင် ကလေသ (ကိလေသာ)၊ ကမ္မ၊ ကမ္မ၏ အကျိုးပေါက်ရောက်ခြင်း (ဝိပါက) စသည့် လျှို့ဝှက်သဘောထားများနှင့်လည်း ဆက်နွယ်နေဆဲဖြစ်သည်။
Verse 53
ईशानमाराध्य जपन्प्रणवं मुक्तिपाप्नुयात् । सर्वपापक्षये जाते शिवे भवति भावना
ဣရှာနကို အာရာဓနာပြုပြီး ပရဏဝ (အောမ်) ကို ဂျပ်ဆိုလျှင် မုတ်တိ (လွတ်မြောက်ခြင်း) ကို ရနိုင်သည်။ အပြစ်အားလုံး ပျက်ကွယ်သွားသောအခါ စိတ်၏ အာရုံတည်မှုသည် ရှီဝထံ၌ တည်မြဲလာသည်။
Verse 54
पापोपहतबुद्धीनां शिवे वार्तापि दुर्लभा । दुर्लभं भारते जन्म दुर्लभं शिवपूजनम्
အပြစ်ကြောင့် ဉာဏ်ပျက်သွားသူတို့အတွက် ရှီဝအကြောင်း စကားတစ်ခွန်းတောင် ကြားရခြင်းကပင် ရှားပါးသည်။ ဘာရတ (အိန္ဒိယ) တွင် မွေးဖွားခြင်းလည်း ရှားပါး၍ ရှီဝပူဇော်ခြင်းလည်း ရှားပါး၏။
Verse 55
दुर्लभं जाह्नवीस्नानं शिवे भक्तिः सुदुर्लभा । दुर्लभं ब्राह्मणे दानं दुर्लभं वह्निपूजनम्
ဂျာဟ္နဝီ (ဂင်္ဂါ) တွင် ရေချိုးခြင်းသည် ရှားပါး၏။ ရှိဝသို့ ဘက္တိသည် ထို့ထက်ပင် ရှားပါး၏။ ဗြာဟ္မဏအား ဒါနပြုခြင်းလည်း ရှားပါး၍ သန့်ရှင်းသော မီးကို မှန်ကန်စွာ ပူဇော်ခြင်းလည်း ရှားပါး၏။
Verse 56
अल्पपुण्यैश्च दुष्प्रापं पुरुषोत्तमपूजनम्
ပုဏ္ဏာနည်းသူတို့အတွက် ပုရုရှောတ္တမကို ပူဇော်ခြင်းသည် ရရှိရန် ခက်ခဲ၏။
Verse 57
लक्षेण धनुषां योगस्तदर्धेन हुताशनः । पात्रं शतसहस्रेण रेवा रुद्रश्च षष्टिभिः
‘ယောဂ’ ဟူသည် လေးတံ တစ်သိန်းဖြင့် ရေတွက်၏။ ထို၏ တစ်ဝက်ဖြင့် ဟုတာရှန—သန့်ရှင်းသော မီး ဖြစ်၏။ အလှူခံထိုက်သူ (ပာတြ) သည် တစ်သိန်းတွင် တစ်ဦးသာ တွေ့ရတတ်၏။ ရေဝါ (နර්မဒါ) နှင့် ရုဒြ သည် ထို့ထက်ပင် ရှားပါး၍ ရိုးရာရေတွက်အရ ခြောက်ဆယ်ဖြင့် ဆိုကြ၏။
Verse 58
इति दमुक्तमखिलं मया तव महीपते । यथायुरभवद्दीर्घं समाराध्य महेश्वरम्
ထို့ကြောင့် မဟီပတေ မင်းကြီး၊ သင့်အား အရာအားလုံးကို ငါ ပြောပြီးပြီ။ မဟေရှဝရကို သင့်လျော်စွာ အာရాధနာပြုလျှင် အသက်တာ ရှည်လျားလာသည်ဟု ကြေညာထား၏။
Verse 59
न दुर्लभं न दुष्प्रापं न चासाध्यं महात्मनाम् । शिवभक्तिकृतां पुंसां त्रिलोक्यामिति निश्चितम्
မဟာတ္မာတို့အတွက် ရှားပါးသည့်အရာမရှိ၊ ရယူရန်ခက်သည့်အရာမရှိ၊ မဖြစ်နိုင်သည့်အရာလည်း မရှိ။ ရှိဝဘက္တိကို ပြုစုပျိုးထောင်သူတို့အတွက် သုံးလောကလုံးတွင် ဤသည် အမှန်တကယ်ဟု သေချာ၏။
Verse 60
नंदीश्वरस्य तेनैव वपुषा शिवपूजनात् । सिद्धिमालोक्य को राजञ्छंकरं न नमस्यति
နန္ဒီဣရှ္ဝရသည် ထိုကိုယ်တော်တည်းဖြင့် ရှိဝကို ပူဇော်ရာမှ ရရှိသော စိဒ္ဓိကို မြင်လျှင်—အို မင်းကြီး၊ ရှင်ကရကို မနမ့်မည်သူ ရှိနိုင်သနည်း။
Verse 61
श्वेतस्य च महीपस्य श्रीकंठं च नमस्यतः । कालोपि प्रलयं यातः कस्तमीशं न पूजयेत्
ထို့ပြင် သွေးတမင်းကြီးသည် သရီကဏ္ဌကို နမ့်လျှင်၊ အချိန်တည်းဟူသော ကာလပင် ပျက်သုဉ်းသို့ ရောက်သွား၏။ ထိုသခင်ကို မပူဇော်မည်သူ ရှိသနည်း။
Verse 62
यदिच्छया विश्वमिदं जायते व्यवतिष्ठते । तथा संलीयते चांते कस्तं न शरणं व्रजेत्
အလိုတော်ကြောင့် ဤလောကကြီး ပေါ်ပေါက်၍ တည်တံ့နေပြီး၊ အဆုံးတွင်လည်း အလိုတော်တည်းဖြင့် ပျော်ဝင်သွား၏—ထိုသခင်ထံ မခိုလှုံမည်သူ ရှိသနည်း။
Verse 63
एतद्रहस्यमिदमेव नृणां प्रधानं कर्तव्यमत्र शिवपूजनमेव भूप । यस्यांतरायपदवीमुपयांति लोकाः सद्योः नरः शिवनतः शिवमेव सत्यम्
ဤအရာသည် လူတို့အတွက် အလျှို့ဝှက်တရားနှင့် အဓိကကိစ္စပင် ဖြစ်၏၊ အို မင်းကြီး—ဤနေရာ၌ ပြုရမည့်အရာမှာ ရှိဝပူဇော်ခြင်းတည်း။ လူတို့သည် အတားအဆီးလမ်းသို့ ဝင်ရောက်ကြသော်လည်း၊ ရှိဝကို နမ့်သူသည် ချက်ချင်း ရှိဝသို့ ရောက်၏—အမှန်တရားမှာ ရှိဝတည်း။