Adhyaya 16

Verse 1

। लोमश उवाच । ततः शची तान्प्रोवाच वाचं धर्मार्थसंयुताम् । मा चिंता क्रियतां देवा बृहस्पतिपुरोगमः

ലോമശൻ പറഞ്ഞു: തുടർന്ന് ശചീ ധർമ്മവും ഹിതവും ചേർന്ന വാക്കുകളാൽ അവരോട് പറഞ്ഞു—“ഹേ ദേവന്മാരേ, ചിന്ത വേണ്ട; ബൃഹസ്പതിയെ മുൻപാക്കി മുന്നോട്ട് പോവിൻ।”

Verse 2

गच्छत त्वरिताः सर्वे शक्रं द्रष्टुं विचक्षणाः । ब्रह्महत्याभिभूतोऽसौ यत्रास्ते सुरसत्तमः

“നിങ്ങൾ എല്ലാവരും വിവേകികൾ വേഗത്തിൽ പോകുവിൻ, ശക്രൻ (ഇന്ദ്രൻ) ദർശിക്കുവാൻ; ആ ദേവശ്രേഷ്ഠൻ ബ്രഹ്മഹത്യാപാപം മൂലം അഭിഭൂതനായി എവിടെ ഇരിക്കുകയാണോ അവിടെയാണു।”

Verse 3

बहूनां कारणेनैव विश्वरूपे हि मंदधीः । हतस्तेन महेंद्रेण सर्वैः सोऽपि निराकृतः

അനേകം കാരണങ്ങളാൽ മന്ദബുദ്ധിയായ വിശ്വരൂപനെ ആ മഹേന്ദ്രൻ (ഇന്ദ്രൻ) വധിച്ചു; പിന്നെ അവനെയും എല്ലാവരും നിരാകരിച്ചു.

Verse 4

तस्मात्सर्वैर्भवद्भिश्च गंतव्यं यत्र स प्रभुः । अवज्ञा हि कृता पूर्वं महेंद्रेण तवानघ

അതുകൊണ്ട് നിങ്ങളെല്ലാവരും ആ പ്രഭു ഉള്ളിടത്തേക്ക് പോകണം; കാരണം മുമ്പ്, ഹേ നിർമലനേ, മഹേന്ദ്രൻ (ഇന്ദ്രൻ) അവജ്ഞ കാണിച്ചിരുന്നു.

Verse 5

अवज्ञामात्रक्षुबंधेन त्वया शप्तः पुरंदरः । तथैव शापितश्चासि मया त्वं हि बृहस्पते

അവജ്ഞയിൽ നിന്നുയർന്ന കോപബന്ധനമാത്രം കൊണ്ടു നീ പുരന്ദരൻ (ഇന്ദ്രൻ)നെ ശപിച്ചു; അതുപോലെ, ഹേ ബൃഹസ്പതേ, ഞാനും നിന്നെ ശപിച്ചിരിക്കുന്നു.

Verse 6

निरस्तोऽपि हि तस्मात्त्वमवसानपरो भव

അതുകൊണ്ട്, നീ തള്ളിക്കളയപ്പെട്ടാലും അവസാനം വരെ അചഞ്ചലനായി നിന്നു കാര്യം പൂർത്തിയാക്കുക.

Verse 7

यथा मदर्थमानीतौ शक्रे जीवति तावुभौ । त्वयि जीवति भो ब्रहमन्कार्यं तव करिष्यति

ശക്രൻ (ഇന്ദ്രൻ) ജീവിച്ചിരിക്കുന്നതുവരെ എന്റെ നിമിത്തം ആ ഇരുവരെയും കാത്തുസൂക്ഷിച്ചിരിക്കുന്നതുപോലെ, ഹേ ബ്രാഹ്മണാ, നീ ജീവിച്ചിരിക്കുന്നതുവരെ നിന്റെ കാര്യം സിദ്ധിക്കും.

Verse 8

कोऽपि सौभाग्यवांल्लोके तव क्षेत्रे जनिष्यति । पुत्रं विख्यातनामानमत्रनैवास्ति संशयः

ഈ ലോകത്തിൽ ഒരാൾ മഹാഭാഗ്യവാനായി നിന്റെ പുണ്യക്ഷേത്രത്തിൽ ജനിക്കും; ഇവിടെ തന്നേ പ്രസിദ്ധനാമമുള്ള പുത്രനും ജനിക്കും—ഇതിൽ സംശയമില്ല।

Verse 9

गच्छ शीघ्रं सुरैःसार्द्धं शक्रमानय म चिरम् । प्रयासि त्वरितो नो चेत्पुनः शापं ददामि ते

ദേവന്മാരോടൊപ്പം വേഗത്തിൽ പോകുക; ശക്രനെ (ഇന്ദ്രനെ) താമസമില്ലാതെ കൊണ്ടുവരിക. നീ ഉടൻ പുറപ്പെടുന്നില്ലെങ്കിൽ, ഞാൻ വീണ്ടും നിന്നെ ശപിക്കും।

Verse 10

शच्योक्तं वचनं श्रुत्वा सुरैः सार्द्धं जगाम सः । पुरंदरं गताः सर्वे ब्रह्महत्याभिपीडितम्

ശചി പറഞ്ഞ വാക്കുകൾ കേട്ട് അവൻ ദേവന്മാരോടൊപ്പം പുറപ്പെട്ടു. എല്ലാവരും പുരന്ദരൻ (ഇന്ദ്രൻ) അടുക്കൽ എത്തി; അദ്ദേഹം ബ്രഹ്മഹത്യാപാപം മൂലം പീഡിതനായിരുന്നു।

Verse 11

सरसस्तीरमासाद्य ते शक्रं चाभ्यवादयन् । दृष्टाः शक्रेम ते सर्वे तदा ह्यप्सु स्थितेन वै

സരസ്സിന്റെ തീരത്തെത്തി അവർ ശക്രനെ നമസ്കരിച്ചു. അപ്പോൾ ജലത്തിൽ നിലകൊണ്ടിരുന്ന ശക്രൻ അവരെ എല്ലാവരെയും കണ്ടു।

Verse 12

उवाच देवानेदेवेशः कस्माद्यूयमिहागताः । अहं हि पातकग्रस्तो ब्रह्महत्यापरिप्सुतः । अप्सु तिष्ठामि भो देवा एकाकी तपसान्वितः

ദേവേശൻ ദേവന്മാരോട് പറഞ്ഞു—“നിങ്ങൾ ഇവിടെ എന്തിന് വന്നിരിക്കുന്നു? ഞാൻ പാപഗ്രസ്തനാണ്; ബ്രഹ്മഹത്യാദോഷം എന്നെ പിന്തുടരുന്നു. ഹേ ദേവന്മാരേ, ഞാൻ ജലത്തിൽ ഏകാകിയായി തപസ്സിൽ നിലകൊള്ളുന്നു।”

Verse 13

तच्छ्रुत्वा वचनं तस्य सर्वे देवाः शतक्रतोः । ऊचुर्विह्वलिता एनं देवराजानमद्भुतम्

അവന്റെ വചനം കേട്ടപ്പോൾ ശതക്രതു (ഇന്ദ്രൻ)യുടെ എല്ലാ ദേവന്മാരും വ്യാകുലിതരായി ആ അത്ഭുത ദേവരാജനോടു പറഞ്ഞു।

Verse 14

एतादृशं न वाच्यं ते परेषामुपकारतः । कृतं त्वयैव यत्कर्म विश्वरूपवधादिकम्

മറ്റുള്ളവരുടെ ഉപകാരത്തിനായി നീ ഇങ്ങനെ പറയരുത്; വിശ്വരൂപവധം മുതലായ കർമ്മം നടന്നത് നിനക്കാലേയാണ്।

Verse 15

विश्वकर्मसुतेनैव कृतं याजनमद्भुतम् । येन देवाः क्षयं यांति ऋषयोऽपि महाप्रभाः

വിശ്വകർമ്മന്റെ പുത്രൻ തന്നെയാണ് അത്ഭുതമായ യാജനം നടത്തിയത്; അതിനാൽ ദേവന്മാരും ക്ഷയത്തിലേക്ക് പോകുന്നു, മഹാപ്രഭാവമുള്ള ഋഷിമാരും പോലും ബാധിക്കപ്പെടുന്നു।

Verse 16

तस्माद्वतस्त्वया देव परेषामुपकारतः । ततः सर्वे वयं प्राप्तास्त्वां नेतुममरावतीम्

അതുകൊണ്ട്, ഹേ ദേവാ, മറ്റുള്ളവരുടെ ഉപകാരത്തിനായി നിന്നെയാണ് തിരഞ്ഞെടുത്തത്; അതിനാൽ നിന്നെ അമരാവതിയിലേക്ക് നയിക്കാൻ ഞങ്ങൾ എല്ലാവരും ഇവിടെ എത്തിയിരിക്കുന്നു।

Verse 17

एवं विवदमानेषु देवेषु च तदाऽब्रवीत् । ब्रह्महत्या त्वरायुक्ता देवेंद्रं वरयाम्यहम्

ദേവന്മാർ ഇങ്ങനെ തർക്കിക്കുമ്പോൾ, ത്വരയാൽ പ്രേരിതയായ ബ്രഹ്മഹത്യ പറഞ്ഞു— “ഞാൻ ദേവേന്ദ്രൻ (ഇന്ദ്രൻ) തന്നെയെൻ ലക്ഷ്യമായി തിരഞ്ഞെടുക്കുന്നു।”

Verse 18

तदा बृहस्पतिर्वाक्यमुवाच सहसैव तु

അപ്പോൾ ബൃഹസ്പതി ഉടൻതന്നെ വചനം ഉച്ചരിച്ചു।

Verse 19

बृहस्पतिरुवाच । वासार्थं च करिष्यामः स्थानानि तव सांप्रतम् । प्रसांत्विता तदा हत्या देवैस्तत्कार्यगौरवात्

ബൃഹസ്പതി പറഞ്ഞു—“ഇപ്പോൾ നിന്റെ വാസത്തിനായി യോജ്യമായ സ്ഥാനങ്ങൾ ഞങ്ങൾ ക്രമീകരിക്കും.” തുടർന്ന് കാര്യത്തിന്റെ ഗൗരവം കണക്കിലെടുത്ത് ദേവന്മാർ ബ്രഹ്മഹത്യയെ ശമിപ്പിച്ചു।

Verse 20

विमृश्य सर्वे विभजुश्चतुर्द्धा हत्यां सुरास्ते ऋषयो मनीषिणः । यक्षाः पिशाचा उरगाः पतंगास्तथा च सर्वे सुरसिद्धचारणाः

ആലോചിച്ച് ദേവന്മാരും മनीഷികളായ ഋഷിമാരും ബ്രഹ്മഹത്യയെ നാലു ഭാഗങ്ങളാക്കി വിഭജിച്ചു; യക്ഷർ, പിശാചർ, സർപ്പങ്ങൾ, പക്ഷികൾ, കൂടാതെ എല്ലാ സുരർ, സിദ്ധർ, ചാരണർ എന്നിവരും അതിൽ ഉൾപ്പെട്ടു।

Verse 21

आदौ क्षमां प्रति तदा ऊचुः सर्वे दिवौकसः । हे क्षमेंऽशस्त्वया ग्राह्यो हत्यायाः कार्यसिद्धये

ആദ്യം സ്വർഗവാസികളായ എല്ലാവരും ക്ഷമാ (ധര)യോട് പറഞ്ഞു—“ഹേ ക്ഷമേ, ഈ കാര്യസിദ്ധിക്കായി ബ്രഹ്മഹത്യയുടെ ഒരു അംശം നീ സ്വീകരിക്കണം।”

Verse 22

सुराणां तद्वचः श्रुत्वा धरित्री कंपिताऽवदत् । कथं ग्राह्ये मया ह्यंशो हत्यायास्तद्विमृश्यताम्

ദേവന്മാരുടെ വാക്കുകൾ കേട്ട് ധരിത്രി വിറച്ച് പറഞ്ഞു—“ബ്രഹ്മഹത്യയുടെ ഒരു അംശം ഞാൻ എങ്ങനെ സ്വീകരിക്കും? ഇത് നന്നായി ആലോചിക്കപ്പെടട്ടെ।”

Verse 23

अहं हि सर्वभूतानां धात्री विश्वं धराम्यहम् । अपवित्रा भविष्यामि एनसा संवृता भृशम्

ഞാൻ സകലഭൂതങ്ങളുടെയും ധാത്രിയാണ്; ഈ സമസ്ത ലോകവും ഞാൻ ധരിക്കുന്നു. ഇത് ഞാൻ ഏറ്റെടുത്താൽ, പാപം ഘനമായി മൂടി ഞാൻ അശുദ്ധയാകും.

Verse 24

पृथ्वयास्तद्वचनं श्रुत्वा बृहस्पतिरुवाच ताम् । मा भौषीश्चारुसर्वांगि निष्पापासि न चान्यथा

പൃഥ്വിയുടെ വാക്കുകൾ കേട്ട് ബൃഹസ്പതി അവളോട് പറഞ്ഞു—“ഭയപ്പെടേണ്ട, ഹേ സുന്ദരസർവാംഗിനി; നീ നിഷ്പാപയാണ്, ഇതിൽ മറ്റെന്തുമില്ല.”

Verse 25

यदा यदुकुले श्रीमान्वासुदेवो भविष्यति । तदा तत्पदविन्यासान्नष्पापा त्वं भविष्यसि

യദുകുലത്തിൽ ശ്രീമാൻ വാസുദേവൻ അവതരിക്കുന്നപ്പോൾ, അവന്റെ പാദവിന്യാസം (തിരുവടി സ്പർശം) മൂലം നീ പാപമുക്തയാകും.

Verse 26

कुरु वाक्यं त्वमस्माकं नात्र कार्या विचारणा

ഞങ്ങളുടെ വാക്ക് നടപ്പാക്കുക; ഇതിൽ ആലോചന വേണ്ട.

Verse 27

इत्युक्ता पृथिवी तेषां निष्पापा साकरोद्वचः । ततो वृक्षान्समाहूय सर्वे देवाऽब्रुवन्वचः

അവർ ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞപ്പോൾ പൃഥ്വി പാപമുക്തയായി അവരുടെ വാക്കുകൾക്ക് സമ്മതം നൽകി. തുടർന്ന് എല്ലാ ദേവന്മാരും വൃക്ഷങ്ങളെ വിളിച്ചു ചേർത്ത് അവരോട് വചനം പറഞ്ഞു.

Verse 28

हत्यांशो हि ग्रहीतव्यो भवद्भिः कार्यसिद्धये । एवमुक्ताऽब्रुवन्वबृक्षा देवान्सर्वे समागताः

“കാര്യസിദ്ധിക്കായി നിങ്ങൾ ‘ഹത്യാ’ (വധപാപം) എന്ന പാപത്തിന്റെ ഒരു അംശം നിർബന്ധമായി സ്വീകരിക്കണം.” ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞപ്പോൾ, സമാഗമിച്ച എല്ലാ വൃക്ഷങ്ങളും ദേവന്മാരോട് മറുപടി പറഞ്ഞു.

Verse 29

वयं सर्वे तथा भूतास्तापसानां फलप्रदाः । तदा हत्यान्विताः सर्वे भविष्यंति तपस्विनः

ഞങ്ങൾ എല്ലാവരും തപസ്വികൾക്ക് ഫലം നൽകുന്ന സത്തകളാണ്. ഞങ്ങൾ ‘ഹത്യാ’യുമായി ബന്ധപ്പെട്ടു പോയാൽ, എല്ലാ തപസ്വികളും മലിനരാകും.

Verse 30

पापिनो हि महाभागास्तस्मात्सर्वं विमृश्यताम् । तदा पुरोधसा चोक्ताः सर्वे वृक्षाः समागताः

അപ്പോൾ, ഹേ മഹാഭാഗ്യവാന്മാരേ, നിങ്ങൾ പാപികളാകും; അതിനാൽ എല്ലാം നന്നായി ആലോചിക്കപ്പെടട്ടെ. അന്നേരം പുരോഹിതന്റെ നിർദേശപ്രകാരം എല്ലാ വൃക്ഷങ്ങളും സമാഗമിച്ചു.

Verse 31

मा चिंता क्रियतां सर्वैः प्रसादाच्च शतक्रतोः । छेदिताश्चैव सर्वे वै ह्यनेकांशत्वमागताः

നിങ്ങൾ എല്ലാവരും ആശങ്കപ്പെടേണ്ട; ശതക്രതു (ഇന്ദ്രൻ)ന്റെ പ്രസാദത്താൽ നിങ്ങൾ സുരക്ഷിതരാകും. മുറിക്കപ്പെട്ടാലും നിങ്ങൾ എല്ലാവരും അനേകം ഭാഗങ്ങളായി, അഥവാ ബഹുശാഖികളായി മാറും.

Verse 32

ततो विटपिनो नित्यं यूयं सर्वे भविष्यथ । इत्युक्तास्ते तदा सर्वेगृह्णन्हत्यां विभागशः

അതിന് ശേഷം നിങ്ങൾ എല്ലാവരും നിത്യവും ശാഖാസമൃദ്ധമായ വൃക്ഷങ്ങളാകും. ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞപ്പോൾ, അവർ ‘ഹത്യാ’യെ വകവകയായി സ്വീകരിച്ചു.

Verse 33

ततो ह्यपः समाहूय ऊचुः सर्वे दिवौकसः । अद्भिश्च गृह्यतामद्य हत्यांशः कार्यसिद्धये

അപ്പോൾ ദേവന്മാർ ജലങ്ങളെ വിളിച്ചു പറഞ്ഞു—“കാര്യസിദ്ധിക്കായി ഇന്ന് ‘ഹത്യാ’ ദോഷത്തിന്റെ ഒരു അംശം ജലവും ഏറ്റെടുക്കട്ടെ.”

Verse 34

तदा ह्यापो मिलित्वाथ ऊचुः सर्वाः पुरोधसम् । यानि कानि च पापानि तथा दुश्चरितानि च

അപ്പോൾ എല്ലാ ജലങ്ങളും ഒന്നിച്ചു കൂടി പുരോഹിതനോട് പറഞ്ഞു—“എന്തെല്ലാം പാപങ്ങളുണ്ടോ, അതുപോലെ എന്തെല്ലാം ദുഷ്കൃത്യങ്ങളുമുണ്ടോ…”

Verse 35

अस्मत्संपर्कसंबंधात्स्नानशौचाशनादिभिः । पुनंति प्राणिनः सर्वे पापेन परिवेष्टिताः

ഞങ്ങളോടുള്ള സ്പർശവും ബന്ധവും മൂലം—സ്നാനം, ശൗചം, പാനം മുതലായവ വഴി—പാപം മൂടിയിരുന്നാലും എല്ലാ ജീവികളും ശുദ്ധിയാകുന്നു।

Verse 36

तासां वचनमाकर्ण्य बृहस्पतिरुवाच ह । मा भयं क्रियतामाप एनसा दुस्तरेण हि

അവരുടെ വാക്കുകൾ കേട്ട് ബൃഹസ്പതി പറഞ്ഞു—“ഭയപ്പെടേണ്ട, ഹേ ജലങ്ങളേ; നിങ്ങളെ സംബന്ധിച്ചിരിക്കുന്നത് അത്യന്തം ദുഷ്തരമായ പാപബന്ധമാണ്।”

Verse 37

आपः पुनंतु सर्वेषां चराचरनिवासिनाम् । तदा स्त्रियः समाहूय बृहस्पतिरुवाच ह

ജലങ്ങൾ ചരാചരമായ എല്ലാ ജീവികളെയും ശുദ്ധീകരിക്കട്ടെ. തുടർന്ന് ബൃഹസ്പതി സ്ത്രീകളെ വിളിച്ചു പറഞ്ഞു.

Verse 38

अद्यैव ग्राह्ये हत्यांशः सर्वकार्यार्थसिद्धये । निशम्य तद्गुरोर्वाक्यमूचुः सर्वाश्चयोपितः

“ഇന്നുതന്നെ ഹത്യാപാപത്തിന്റെ ഒരു അംശം സ്വീകരിക്കട്ടെ; അതുകൊണ്ട് എല്ലാ കാര്യസിദ്ധിയും ലഭിക്കട്ടെ.” ആ പൂജ്യഗുരുവിന്റെ വാക്കുകൾ കേട്ട് എല്ലാവരും വിസ്മയഭരിതരായി മറുപടി പറഞ്ഞു.

Verse 39

पापमाचरते योषा तेन पापेन नान्यथा । लिप्यंते बहवः पक्षा इति वेदानुशासनम्

സ്ത്രീ ഏതു പാപം ആചരിക്കുകയോ, അവൾ അതേ പാപം കൊണ്ടുതന്നെ ലിപ്തയാകുന്നു, മറ്റെങ്ങനെ അല്ല; എന്നാൽ പല പക്ഷങ്ങളും/സംഗങ്ങളും മലിനമാകും—ഇത് വേദാനുശാസനം.

Verse 40

श्रुतमस्ति न ते किंचिद्धेपुरोधो विमृश्यताम् । योषिद्भिः प्रोच्यमानोऽपि उवाचाथ बृहस्पतिः

“ഹേ പുരോഹിതാ! ഇതിനെക്കുറിച്ച് നീ ഒന്നും കേട്ടിട്ടില്ലേ? ആലോചിക്ക.” സ്ത്രീകൾ പറഞ്ഞുകൊണ്ടിരിക്കുമ്പോഴും അപ്പോൾ ബൃഹസ്പതി പറഞ്ഞു.

Verse 41

मा भयं क्रियतां सर्वाः पापादस्मात्सुलोचनाः । भविष्याणां तथान्येषां भविष्यति फलप्रदः । हत्यांशो यो हि सर्वासां यथाकामित्वमेव च

ഹേ സുലോചനമാരേ! ഈ പാപം കാരണം നിങ്ങൾ എല്ലാവരും ഭയപ്പെടേണ്ട. വരുംകാലത്ത് നിങ്ങള്ക്കും മറ്റുള്ളവർക്കും ഇത് ഫലദായകമാകും. നിങ്ങളെല്ലാവരും വഹിക്കുന്ന ഹത്യാപാപത്തിന്റെ ഈ അംശം യഥാകാമഫലം, അഥവാ ഇഷ്ടസിദ്ധിയും നൽകും.

Verse 42

एवमंशाश्च त्यायाश्चत्वारः कल्पिताः सुरैः । निवासमकरोत्सद्यस्तेषुतेषु द्विजोत्तमाः

ഇങ്ങനെ ദേവന്മാർ നാല് അംശങ്ങളും അവയ്ക്കനുസൃതമായ നാല് വിഭജനങ്ങളും നിശ്ചയിച്ചു; ഹേ ദ്വിജോത്തമാ! അവർ ഉടൻ തന്നെ അതത് വാസസ്ഥാനങ്ങളിൽ പാർപ്പുറപ്പിച്ചു.

Verse 43

निष्पापो हि तदा जातो महेंद्रो ह्यभिषेचितः । देवपुर्यां सुरगणैस्तथैव ऋषभिः सह

അപ്പോൾ മഹേന്ദ്രൻ (ഇന്ദ്രൻ) പാപരഹിതനായി; ദേവപുരിയിൽ ദേവഗണങ്ങളോടും ഋഷിമാരോടും കൂടി അവൻ അഭിഷിക്തനായി।

Verse 44

शच्या समेतो हि तदा पुरंदरो बभूव विश्वाधिपतिर्महात्मा । देवैः समेतो हि महानुभावैर्मुनीश्वरैः सिद्धगणैस्तदानीम्

അപ്പോൾ ശചിയോടുകൂടിയ പുരന്ദരൻ (ഇന്ദ്രൻ) മഹാത്മാവായി വിശ്വാധിപതിയായി; അന്നേരം മഹാനുഭാവ ദേവന്മാരും മുനീശ്വരന്മാരും സിദ്ധഗണങ്ങളും അവനെ ചുറ്റിനിന്നു।

Verse 45

तदाग्नयः शोभना वायवश्च सर्वे ग्रहाः सुप्रभाः शांतियुक्ताः । जाताः सद्यः पृथिवी शोभमाना तथाद्रयो मणिप्रभवा बभूवुः

അപ്പോൾ അഗ്നികൾ മംഗളകരമായി, കാറ്റുകളും സൗമ്യമായി; എല്ലാ ഗ്രഹങ്ങളും ശാന്തിയോടെ ദിവ്യപ്രഭയിൽ പ്രകാശിച്ചു। ഉടൻ ഭൂമി ശോഭിച്ചു, പർവതങ്ങളും മണിപ്രഭയുടെ ഉറവുകളെന്നപോലെ ആയി।

Verse 46

प्रसन्नानि तथा ह्यासन्मनांसि च मनस्विनाम्

ഇങ്ങനെ മനസ്വികളായ മഹന്മാരുടെ മനസ്സുകൾ പ്രസന്നവും ശാന്തവുമായി നിറഞ്ഞു।

Verse 47

नद्यश्चामृतवाहिन्यो वृक्षा ह्यासन्सदाफलाः । अकृष्टपच्यौषधयो बभूवुश्चमृतोपमाः

നദികൾ അമൃതം വഹിക്കുന്നതുപോലെ ഒഴുകി; വൃക്ഷങ്ങൾ എപ്പോഴും ഫലഭാരത്തോടെ നിറഞ്ഞിരുന്നു। കൃഷിയില്ലാതെ പാകമാകുന്ന ഔഷധികളും ഉടൻ അമൃതസമാനമായി മാറി।

Verse 48

ऐकपद्येन सर्वेषामिंद्रलोकनिवासिनाम् । बभूव परमोत्साहो महामोदकरस्तथा

ആ ഒരൊറ്റ വചനമാത്രം കൊണ്ടു ഇന്ദ്രലോകനിവാസികളായ എല്ലാവരും പരമോത്സാഹത്തിൽ നിറഞ്ഞു; മഹാനന്ദവും ഉദിച്ചു.

Verse 49

लोमश उवाच । एतस्मिन्नंतरे त्वष्टा दृष्ट्वा चेंद्रमहोत्सवम् । बभूव रुषि तोऽतीव पुत्रशोकप्रपीडितः

ലോമശൻ പറഞ്ഞു—ഇതിനിടയിൽ ത്വഷ്ടാവ് ഇന്ദ്രന്റെ മഹോത്സവം കണ്ടു; പുത്രശോകം കൊണ്ടു പീഡിതനായി അത്യന്തം ക്രുദ്ധനായി.

Verse 50

जगाम निर्वेदपरस्तपस्तप्तुं सुदारुणम् । तपसा तेन संतुष्टो ब्रह्मा लोकपितामहः

നിര്വേദത്തിൽ മുങ്ങി അദ്ദേഹം അത്യന്തം ദാരുണമായ തപസ്സു ചെയ്യാൻ പോയി; ആ തപസ്സാൽ ലോകപിതാമഹനായ ബ്രഹ്മാവ് പ്രസന്നനായി.

Verse 51

त्वष्टारमब्रवीत्तुष्टो वरं वरय सुव्रत । तदा वव्रे वरं त्वष्टा सर्वलोकभयावहम् । वरं पुत्रो हि दात्वोय देवानां हि भयावहः

പ്രസന്നനായ ബ്രഹ്മാവ് ത്വഷ്ടാവിനോട് പറഞ്ഞു—“ഹേ സുവ്രത, വരം തിരഞ്ഞെടുക്കുക.” അപ്പോൾ ത്വഷ്ടാവ് സർവലോകഭയാവഹമായ വരം അപേക്ഷിച്ചു—“ദേവന്മാർക്കും ഭയങ്കരനായ ഒരു പുത്രനെ എനിക്കു ദാനമരുളുക.”

Verse 52

तथेति च वरो दत्तो ब्रह्मणा परमेष्ठिना । वरदानात्सद्य एव बभूव पुरुषस्तदा

പരമേഷ്ഠിയായ ബ്രഹ്മാവ് “തഥാസ്തു” എന്നു പറഞ്ഞു വരം നൽകി; ആ വരദാനത്താൽ ഉടൻ തന്നെ ഒരു പുരുഷൻ ഉദ്ഭവിച്ചു.

Verse 53

वृत्रनामांकितस्तत्र दैत्यो हि परमाद्भुतः । धनुषां शतमात्रं हि प्रत्यहं ववृधेऽसुरः

അവിടെ ‘വൃത്ര’ എന്ന നാമംകൊണ്ട് അടയാളപ്പെട്ട പരമാദ്ഭുതനായ ദൈത്യൻ പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു. ആ അസുരൻ ദിനംപ്രതി നൂറു ധനുസ്സിന്റെ അളവോളം വളർന്നു.

Verse 54

पातालान्निर्गता दैत्या ये पुराऽमृतमंथने । घातिताः सुरसंघैश्च भृगुणा जीवितास्त्वरात्

അമൃതമഥനകാലത്ത് മുമ്പ് പാതാളത്തിൽ നിന്ന് പുറപ്പെട്ട ദൈത്യർ, ദേവസംഘങ്ങൾകൊണ്ട് വധിക്കപ്പെട്ടിട്ടും, ഭൃഗു അവരെ അതിവേഗം പുനർജീവിപ്പിച്ചു.

Verse 55

सर्वं महीतलं व्याप्तं तेनैकेन महात्मना

ആ ഒരേയൊരു മഹാത്മാവായ (പ്രബല സത്ത) അവനാൽ സമസ്ത ഭൂതലവും വ്യാപിച്ചു മൂടപ്പെട്ടു.

Verse 56

तदा सर्वेऽपि ऋषयो वध्यमानास्तपस्विनः । ब्रह्माणं त्वरिताः सर्वे ऊचुर्व्यसनमागतम्

അപ്പോൾ വധിക്കപ്പെടുകയും പീഡിക്കപ്പെടുകയും ചെയ്ത തപസ്വികളായ ഋഷിമാർ എല്ലാവരും വേഗത്തിൽ ബ്രഹ്മാവിന്റെ അടുക്കൽ ചെന്നു—ഞങ്ങളിലേക്ക് മഹാവിപത്ത് വന്നെത്തിയതായി അറിയിച്ചു.

Verse 57

तथा चेंद्रादयो देवा गंधर्वाः समरुद्गणाः । ब्रह्मणा कथितं सर्वं त्वष्टुश्चैतच्चिकीर्षितम्

അതുപോലെ ഇന്ദ്രാദി ദേവന്മാർ, ഗന്ധർവന്മാർ, മരുത്ഗണങ്ങളോടുകൂടി—ബ്രഹ്മാവ് അവർക്കു എല്ലാം അറിയിച്ചു; ത്വഷ്ടാവ് ചെയ്യുവാൻ ഉദ്ദേശിച്ചതും അറിയിച്ചു.

Verse 58

भवद्वधार्थं जनितस्तपसा परमेण तु । वृत्त्रोनाम महातेजाः सर्वदैत्यापिधो महान्

നിന്റെ വധാർത്ഥം പരമ തപസ്സാൽ ‘വൃത്ര’ എന്ന മഹാതേജസ്വിയായ മഹാൻ ജനിച്ചു; അവൻ സർവ്വ ദൈത്യർക്കും മഹാശ്രയവും ശരണവും ആയി നിലകൊണ്ടു।

Verse 59

तथापि यत्नः क्रियतां यथा वध्यो भवेदसौ । निशम्य ब्रह्मणो वाक्यमूचुर्द्देवाः सवासवाः

എങ്കിലും അവൻ വധ്യനാകുന്നവിധം ഒരു ശ്രമം നടത്തണം. ബ്രഹ്മാവിന്റെ വാക്കുകൾ കേട്ട് ഇന്ദ്രസഹിത ദേവന്മാർ മറുപടി പറഞ്ഞു।

Verse 60

देवा ऊचुः । यदा इंद्रो हि हत्याया विमुक्तः स्थापितो दिवि । तदास्माभिरकार्यं वै कृतमस्ति दुरासदम्

ദേവന്മാർ പറഞ്ഞു—ഇന്ദ്രൻ ഹത്യാദോഷത്തിൽ നിന്ന് വിമുക്തനായി സ്വർഗത്തിൽ വീണ്ടും സ്ഥാപിതനായപ്പോൾ, ഞങ്ങൾ സത്യമായി ഒരു അനുചിതകർമ്മം ചെയ്തു; അത് തിരുത്തുക ദുഷ്കരം।

Verse 61

शस्त्राण्यस्त्राण्यनेकानि संक्षिप्तानि ह्यबुद्धितः । दधीच स्याश्रमे ब्रह्मन्किं कार्यं करवामहे

അനവധി ശസ്ത്രങ്ങളും അസ്ത്രങ്ങളും അവിവേകത്തോടെ ദധീചിയുടെ ആശ്രമത്തിൽ നിക്ഷേപിച്ചിരിക്കുന്നു. ഹേ ബ്രഹ്മൻ, ഇനി ഞങ്ങൾ എന്തു ചെയ്യണം?

Verse 62

तच्छ्रुत्वा प्रहसन्वाक्यं देवान्ब्रह्मा तदाऽब्रवीत् । चिरं स्थितानि विज्ञायागच्छध्वं तानि वै सुराः

അവ വാക്കുകൾ കേട്ട് ബ്രഹ്മാവ് പുഞ്ചിരിയോടെ ദേവന്മാരോട് പറഞ്ഞു—അവ ദീർഘകാലമായി അവിടെ നിലകൊള്ളുന്നതെന്ന് അറിഞ്ഞ്, ഹേ സുരന്മാരേ, പോയി അവയെ കൊണ്ടുവരിക।

Verse 63

गत्वा देवास्तदा सर्वे नापश्यन्स्वं स्वमायुधम् । पप्रच्छुश्च दधीचिं ते सोऽवादीन्नैव वेद्भयहम्

അപ്പോൾ എല്ലാ ദേവന്മാരും അവിടെ ചെന്നപ്പോൾ തങ്ങളുടെ തങ്ങളുടെ ആയുധങ്ങൾ കാണാനായില്ല. അവർ ദധീചിയെ ചോദിച്ചു; അദ്ദേഹം—“എനിക്ക് ഇതറിയില്ല” എന്നു പറഞ്ഞു.

Verse 64

पुनर्ब्रह्माणमागात्य ऊचुः सर्वे मुनेर्वचः

പിന്നീട് അവർ വീണ്ടും ബ്രഹ്മാവിന്റെ അടുക്കൽ ചെന്നു, മുനിയുടെ വചനങ്ങൾ എല്ലാം അറിയിച്ചു.

Verse 65

ब्रह्मोवाच तदा देवान्सर्वेषां कार्यसिद्धये । तस्यास्थीन्येव याचध्वं प्रदास्यति न संशयः

അപ്പോൾ ബ്രഹ്മാവ് ദേവന്മാരോട് പറഞ്ഞു—“എല്ലാവരുടെയും കാര്യസിദ്ധിക്കായി അവന്റെ അസ്ഥികളേ മാത്രം യാചിക്കൂ; അവൻ സംശയമില്ലാതെ നൽകും.”

Verse 66

तच्छ्रुत्वा ब्राह्मणो वाक्यं शक्रो वचनमब्रवीत्

ബ്രാഹ്മണന്റെ ആ വചനങ്ങൾ കേട്ട ശേഷം ശക്രൻ (ഇന്ദ്രൻ) മറുപടിയായി പറഞ്ഞു.

Verse 67

विश्वरूपो हतो देव देवानां कार्यसिद्धये । एक एव तदा ब्रह्मन्पापिष्ठोऽहं कृतः सुरैः

“ഹേ ദേവാ! ദേവന്മാരുടെ കാര്യസിദ്ധിക്കായി വിശ്വരൂപൻ വധിക്കപ്പെട്ടു; എന്നാൽ ഹേ ബ്രഹ്മൻ, അപ്പോൾ ദേവന്മാർ എന്നെയൊറ്റയാളെ മഹാപാപത്തിന്റെ ഭാരവാഹിയാക്കി.”

Verse 68

तथा पुरोधसा चैव निःश्रीकस्तत्क्षणात्कृतः । दिष्ट्या परमया चाहं प्रविष्टो निजमंदिरम्

അതുപോലെ എന്റെ തന്നെ പുരോഹിതൻ ആ ക്ഷണത്തിൽ എന്നെ ശ്രീഹീനനാക്കി; എങ്കിലും പരമ ഭാഗ്യത്താൽ ഞാൻ എന്റെ സ്വന്തം രാജമന്ദിരത്തിൽ പ്രവേശിച്ചു।

Verse 69

दधीचं घातयित्वा वै तस्यास्थीनि बहून्यपि । अस्त्राणि तानि भगवन्कृतानि ह्यशुभानि वै

ദധീചനെ വധിപ്പിച്ച് അവന്റെ അനേകം അസ്ഥികൾ എടുത്ത്, ഹേ ഭഗവൻ, അവയാൽ തന്നെയാണ് ആയുധങ്ങൾ നിർമ്മിക്കപ്പെട്ടത്; അവ നിശ്ചയമായും അശുഭദോഷം കൊണ്ടു മലിനമായിരുന്നു।

Verse 70

त्वष्ट्रा हि जनितो यो वै वृत्रो नामैष दैत्यराट् । कथं तं घातयाम्येवं सततं पापभीरुणा । शक्रेणोक्तं निशम्याथ ब्रह्मा वाक्यमुवाच ह

ത്വഷ്ടാവിൽ നിന്നു ജനിച്ച ഈ വൃത്രൻ ദൈത്യരാജാവാണ്. ഞാൻ എപ്പോഴും പാപഭീതിയുള്ളവൻ; അങ്ങനെ അവനെ എങ്ങനെ വധിക്കും? ശക്രന്റെ വാക്കുകൾ കേട്ട് ബ്രഹ്മാവ് മറുപടി പറഞ്ഞു।

Verse 71

अर्थशास्त्रपरेणैव विधिना तमबोधयत् । आततायिनमायांतं ब्राह्मणं वा तपस्विनम् । हंतुकामं जिघांसीयान्न तेन ब्रह्महा भवेत्

അർത്ഥശാസ്ത്രാധിഷ്ഠിതമായ നിയമപ്രകാരം അദ്ദേഹം ഉപദേശിച്ചു—ആതതായിയായി ഒരാൾ വരിക, അവൻ ബ്രാഹ്മണനായാലും തപസ്വിയായാലും, കൊല്ലുവാൻ ഉദ്ദേശിച്ചാൽ അവനെ വധിക്കണം; അതുകൊണ്ട് ബ്രഹ്മഹത്യാദോഷം വരികയില്ല।

Verse 72

इन्द्र उवाच । दधीचस्य वधाद्ब्रह्मन्नहं भीतो न संशयः । तस्माद्ब्रह्मवधात्सत्यं महदेनो भविष्यति

ഇന്ദ്രൻ പറഞ്ഞു—ഹേ ബ്രഹ്മൻ, ദധീചന്റെ വധം മൂലം ഞാൻ ഭീതനാണ്; സംശയമില്ല. അതിനാൽ ബ്രാഹ്മണവധത്തിൽ നിന്ന് നിശ്ചയമായും മഹാപാപം ഉണ്ടാകും।

Verse 73

अतो न कार्यमस्माभिर्ब्राह्मणानां तु हेलनम् । हेलनाद्बहवो दोषा भविष्यंति न चान्यथा

അതുകൊണ്ട് ബ്രാഹ്മണരെ ഒരിക്കലും അവഹേളിക്കരുത്. അവഹേളനത്തിൽ നിന്ന് തീർച്ചയായും അനേകം ദോഷങ്ങൾ ഉദ്ഭവിക്കും—മറ്റൊരു ഫലം ഇല്ല.

Verse 74

अदृष्टं परमं धर्म्यं विधिना परमेण हि । कर्तव्यं मनसा चैवं पुरुषेण विजानता

ഫലം ദൃശ്യമല്ലെങ്കിലും പരമ ധാർമ്മികമായ മാർഗം പരമവിധിപ്രകാരം നിർബന്ധമായി അനുഷ്ഠിക്കണം. വിവേകമുള്ള പുരുഷൻ മനസ്സിൽ നിശ്ചയിച്ച് അതുപോലെ പ്രവർത്തിക്കണം.

Verse 75

निःस्पृहं तस्य तद्वाक्यं श्रुत्वा ब्रह्मा ह्युवाच तम् । शक्रस्वबुद्ध्यावर्तस्व दधीचिं गच्छ सत्वरम्

അവന്റെ നിഷ്കാമമായ വാക്കുകൾ കേട്ട് ബ്രഹ്മാവ് അവനോട് പറഞ്ഞു—“ഹേ ശക്രാ, നിന്റെ സ്വന്തം നിശ്ചയത്തോടെ മടങ്ങുക; ദധീചിയിലേക്കു വേഗം പോകുക.”

Verse 76

याचस्व तस्य चास्थीनि दधीचेः कार्यगौरवात् । गुरुणा सहितः शक्रो देवैः सह समन्वितः

“കാര്യത്തിന്റെ ഗൗരവം കണക്കിലെടുത്ത് ദധീചിയുടെ അസ്ഥികൾ യാചിക്കൂ.” എന്ന്. തുടർന്ന് ശക്രൻ (ഇന്ദ്രൻ) ഗുരുവിനോടൊപ്പം ദേവന്മാരോടുകൂടെ ഒരുമിച്ച് പുറപ്പെട്ടു.

Verse 77

तथेति गत्वा ते सर्वे दधीचस्याश्रमं शुभम् । नानासत्त्वसमायुक्तं वैरबावविवर्जितम्

“തഥേതി” എന്ന് പറഞ്ഞു അവർ എല്ലാവരും ദധീചിയുടെ ശുഭ ആശ്രമത്തിലേക്ക് പോയി—അത് പലവിധ ജീവികളാൽ നിറഞ്ഞിരുന്നെങ്കിലും വൈരഭാവം ഇല്ലാത്തതായിരുന്നു.

Verse 78

मार्जारमूषकाश्चैव परस्परमुदान्विताः । ऐकपद्येन सिंहाश्च गजिन्यः कलभैः सह

അവിടെ പൂച്ചയും എലിയും പോലും പരസ്പര സൗഹൃദത്തോടെ ഒരുമിച്ച് ജീവിച്ചു. സിംഹങ്ങളും വൈരമില്ലാതെ ഒരേ പാതയിൽ സഞ്ചരിച്ചു; ആനപ്പെൺകൾ കുഞ്ഞുങ്ങളോടൊപ്പം നിർഭയമായി സുഖത്തോടെ പാർത്തു.

Verse 79

तथा जात्यश्च विविधाः क्रीडायुक्ताः परस्परम् । नकुलैः सह सर्पाश्च क्रीडायुक्ताः परस्परम्

അതുപോലെ പലവിധ ജാതികളിലുള്ള ജീവികൾ പരസ്പരം കളിയിൽ ലീനരായിരുന്നു. നകുലങ്ങളോടൊപ്പം സർപ്പങ്ങളും തമ്മിൽ തമ്മിൽ ക്രീഡയിൽ ഏർപ്പെട്ടിരുന്നു.

Verse 80

एवंविधान्यनेकानि ह्यश्चर्याणि तदाश्रमे । पश्यंतो विबुधाः सर्वे विस्मयं परमं ययुः

ആ ആശ്രമത്തിൽ ഇത്തരത്തിലുള്ള അനേകം അത്ഭുതങ്ങൾ ഉണ്ടായിരുന്നു. അവ കണ്ട എല്ലാ ദേവഗണങ്ങളും പരമ വിസ്മയത്തിലായി.

Verse 81

अथासने मुनिश्रेष्ठं ददृशुः परमास्थितम् । तेजसा परमेणैव भ्राजमानं यथा रविम्

അപ്പോൾ അവർ മുനിശ്രേഷ്ഠനെ തന്റെ ആസനത്തിൽ പരമസ്ഥിരതയിൽ സ്ഥാപിതനായി കണ്ടു. അദ്ദേഹം പരമ തേജസ്സോടെ സൂര്യനെപ്പോലെ ദീപ്തിമാനായി പ്രകാശിച്ചു.

Verse 82

विभावसुं द्वितीयं वा सुवर्चसहितं तदा । यथा ब्रह्मा हि सावित्र्या तथासौ मुनिसत्तमः

അപ്പോൾ അദ്ദേഹം ദിവ്യപ്രഭയോടെ രണ്ടാമത്തെ വിഭാവസു (അഗ്നിദേവൻ) പോലെ തോന്നി. ബ്രഹ്മാവ് സാവിത്രിയോടൊപ്പം എങ്ങനെ ശോഭിക്കുന്നുവോ, അതുപോലെ ആ മുനിസത്തമനും ശോഭിച്ചു.

Verse 83

तं प्रणम्य ततो देवा वचनं चेदमब्रुवन् । त्वं दाता त्रिषु लोकेषु त्वत्सकाशमिहगताः

അവനെ പ്രണാമം ചെയ്ത് ദേവന്മാർ ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു— “ത്രിലോകങ്ങളിലും ദാതാവായി നിങ്ങൾ പ്രസിദ്ധൻ; അതുകൊണ്ട് നിങ്ങളുടെ സന്നിധിയിലേക്കാണ് ഞങ്ങൾ ഇവിടെ വന്നത്।”

Verse 84

निशम्य वचनं तेषां देवानां भुनिरब्रवीत् । किमर्थ मागताः सर्वे वदध्वं तत्सुरोत्तमाः

ദേവന്മാരുടെ വാക്കുകൾ കേട്ട് മുനി പറഞ്ഞു— “നിങ്ങൾ എല്ലാവരും ഏത് ആവശ്യത്തിനാണ് വന്നത്? പറയുക, ഹേ സുരോത്തമന്മാരേ!”

Verse 85

प्रयच्छामि न संदेहो नान्यथा मम भाषितम् । तदोचुः सहिताः सर्वे दधीचिं स्वार्थकामुकाः

“ഞാൻ നൽകും— സംശയമില്ല; എന്റെ വാക്ക് മറ്റെങ്ങനെ ആകുകയില്ല.” തുടർന്ന് തങ്ങളുടെ ലക്ഷ്യം തേടി എല്ലാവരും ചേർന്ന് ദധീചിയോട് പറഞ്ഞു.

Verse 86

भयभीता वयं विप्र भवद्दर्शनकांक्षिणः । त्रातारं त्वां समाकर्ण्य ब्रह्मणा नोदिता वयम्

ഹേ വിപ്രാ! ഞങ്ങൾ ഭയഭീതരായി നിങ്ങളുടെ ദർശനം ആഗ്രഹിച്ച് വന്നതാണ്. നിങ്ങൾ ഞങ്ങളുടെ ത്രാതാവാണെന്ന് കേട്ട് ബ്രഹ്മാവാണ് ഞങ്ങളെ നിങ്ങളുടെ അടുക്കൽ പ്രേരിപ്പിച്ചത്.

Verse 87

सम्प्राप्ता विद्धि तत्सर्वं दातुमर्होऽथ सुव्रत

ഞങ്ങൾ അതേ ആവശ്യത്തിനായി പൂർണ്ണമായി എത്തിയിരിക്കുന്നു എന്ന് അറിയുക; അതുകൊണ്ട്, ഹേ സുവ്രതാ, അതെല്ലാം നൽകാൻ നിങ്ങൾ യോഗ്യനാണ്.

Verse 88

निशम्य वचनं तेषां किं दातव्यं तदुच्यताम्

അവരുടെ വാക്കുകൾ കേട്ടിട്ട് അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു— “എന്താണ് ദാനമായി നൽകേണ്ടത്? അത് പറയുക.”

Verse 89

ततो देवाब्रुवन्विप्र दैत्यानां निधनायनः । शस्त्रनिर्माणकार्यार्थं तवास्थीनि प्रयच्छ वै

അപ്പോൾ ദേവന്മാർ പറഞ്ഞു— “ഹേ വിപ്രാ! ദൈത്യന്മാരുടെ നാശത്തിനായി, ആയുധനിർമ്മാണാർത്ഥം നിന്റെ അസ്ഥികൾ ഞങ്ങൾക്ക് നിശ്ചയമായി നൽകുക.”

Verse 90

प्रहस्योवाच विप्रर्षिस्तिष्ठध्वं क्षणमेव हि । स्वयमेव त्वहं देवास्त्यक्ष्याम्यद्य कलेवरम्

പുഞ്ചിരിച്ച് ഋഷി പറഞ്ഞു— “ഒരു ക്ഷണം ഇവിടെ നിൽക്കുക; ഹേ ദേവന്മാരേ, ഞാൻ തന്നേ ഇന്ന് ഈ ദേഹം ഉപേക്ഷിക്കും.”

Verse 91

इत्युक्त्वा तानथो पत्नीं समाहूय सुवर्चसम् । प्रोवाच स महातेजाः श्रृणु देवी शुचिस्मिते

ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞിട്ട് തന്റെ ദീപ്തിമതിയായ ഭാര്യയെ വിളിച്ചു ആ മഹാതേജസ്വി പറഞ്ഞു— “ഹേ ദേവി, ശുചിസ്മിതേ, കേൾക്കുക.”

Verse 92

अस्थ्यर्थं याचितो देवैस्त्यजाम्येतत्कलेवरम् । ब्रह्मलोकं व्रजाम्यद्य परमेण समाधिना

ദേവന്മാർ അസ്ഥികൾക്കായി അപേക്ഷിച്ചതിനാൽ ഞാൻ ഈ ദേഹം ഉപേക്ഷിക്കുന്നു; ഇന്ന് പരമ സമാധിയാൽ ബ്രഹ്മലോകത്തിലേക്ക് പോകും.”

Verse 93

मयि याते ब्रह्मलोकं त्वं स्वधर्मेण तत्र माम् । प्राप्स्यस्येव न संदेहो वृथा चिन्तां च मा कृथाः

ഞാൻ ബ്രഹ്മലോകത്തിലേക്ക് പോയാൽ, നീയും നിന്റെ സ്വധർമ്മം അനുസരിച്ച് അവിടെ തന്നെ എന്നെ നിശ്ചയമായി പ്രാപിക്കും—ഇതിൽ സംശയമില്ല. വ്യർത്ഥമായ ചിന്തയും ശോകവും വേണ്ട.

Verse 94

इत्युक्त्वा तां स्वपत्नीं स प्रेषयामास चाश्रमम् । ततो देवाग्रतो विप्रः समाधिमगमत्तदा

ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞ് അദ്ദേഹം തന്റെ ഭാര്യയെ ആശ്രമത്തിലേക്ക് അയച്ചു. തുടർന്ന് ദേവഗണങ്ങളുടെ സന്നിധിയിൽ ആ ബ്രാഹ്മണൻ സമാധിയിൽ പ്രവേശിച്ചു.

Verse 95

समाधिना परेणैव विसृज्य स्वं कलेवरम् । ब्रह्मलोकं गतः सद्यः पुनर्नावर्तते यतः

ആ പരമ സമാധിയാൽ തന്നെ ശരീരം ഉപേക്ഷിച്ച് അദ്ദേഹം ക്ഷണത്തിൽ ബ്രഹ്മലോകത്തിലേക്ക് പോയി—അവിടെ നിന്ന് വീണ്ടും മടങ്ങിവരികയില്ല.

Verse 96

दधीचिनामा मुनिवृंदवर्यः शिवप्रियः शिवदीक्षाभियुक्तः । परोपकारार्थमिदं कलेवरं शीघ्रं स विप्रोऽत्यजदात्मना तदा

അപ്പോൾ മുനിവൃന്ദത്തിലെ ശ്രേഷ്ഠനായ ദധീചി—ശിവപ്രിയനും ശിവദീക്ഷയിൽ ദൃഢനുമായ—പരോപകാരാർത്ഥം സ്വന്തം ഇച്ഛയാൽ വേഗത്തിൽ ദേഹം ഉപേക്ഷിച്ചു.